장음표시 사용
261쪽
ut testa dicam. Nec rursus loquimur silum de concupistentia carnis specialiter dicta, quae est appetitus voluptatis in coitu, oc gula, sed loquimur cla carnalis hominis concupirscentia praua generaliter accepta, quae iuxta doctrinam Io-di concise annis Aposoli coplectens concupiscentiam carnis ,concupitu. scentiam oculorum,dc superbiam vitae, non est a deo patre. Reperitur in scripturis concupiscentia quaedam bona,secundum quam interior homo concupiscit aduersus carnem. De qua dicit Apostolus. Spiritus concupiscit aduersus carnem,
Et sapiens, Concupiscentia sapienti.e, deducit ad regnum perpetuum. Et propheta. Concupiscit oc deficit anima mea in atria domini. Concupiuit anima mea de*derare iustifica. tiones tuas in omni tempore. Concupiui salutare tuum do. mine. Quemadmodum desiderat certi' ad lantes aquarum.
Hare sancta concupiscentia est a deo patre , qua concupiscit animus delectari in domin cupiens vel deum ipsum, vel asIiquid, quo deo inhaereat , obediat, placeat illi, vivat, ac
immoretur.Sic concupiscimus fidem ,spem charitatem.cae terasty virtutes,quibus placeamus deo, ec obediamus.Concupiscentia vero praua generaliter accepta,de qua nunc loquis mur ea est secundum quam homo iungen s se carni,id est,carnalis voluptatis desederis,alienatur a deo conditore ac redeptore vero suo beatifico bono. Malum est rationali animae concupi ere delectationem in ulla recreata. Delectationem
dico qua per amore quiescit in illa re creata, siue sit corpora Iis,sive spiritualis . Huiuscemodi autem concupiscentia est genus ad omnia praua desideria. Neque enim salua tor cum diceret ad Iudsos. Desideria patris vestri diaboli vultis sa cere , loquebatur Blum de carnalis. voluptatis desider is in coitu oc gula. Scriptura item prohibens concupiscentiam , α dicens . Non concupisces. Et iterum. Post concupiscentia as tuas non vadas,non solum prohibuit carnalis voluptatis concupiscentiam sed generaliter omnem appetitum, secundum quem interior homo ad imaginem ec similitudinem dei conditus,ut sola fruatur deo, negligens ipsum dium iungit se creaturae per amorem,quiescendo in illa.
De qua oc loquitur Petrus Apostolus. Fugientes eius,quae
262쪽
la mundo est,concupiscentiae corruptionem. Et sapiens. Inconstantia concupiscenti e transuertit sensum. Verum seper omnes concupiscentias sortior, vehementior, ac frequentior est ea , quae cor sistit in coitu. Ad illud quoque opus peraciendum,plus potestatis habet Iibido, quam ratio. Omnia membra,inquit Augustinus, na sunt,eacumoaemus nostrae voluntatis arbitrio ad seruiendum nccessitati naturae, exceptir genitaIibus membris , quae quamuis ex dei opere sunt condita a deo hona, ut ad rationis impescium seruirent non voluptati, sed necessitata propaginis, Haustam
tamen accedente ino dientia nostrae voluntatis contra deo tinus in mem-tim sequuta est ino dientia nostrae carnis contra hos rum bris ud αE spiritum, habetque in membris istis motiendis plus : pol satis libido.* ratio. Et nisi lisc mcmbra,qus deus secit lionesta cond edo homo secisset talioni sta peccando, non citent rudenda. De lix decimo quarto de ciuitate dei sicloqititur Augustim s. Quod autem irae opera aliartimque a flectiois viam in quibuscumque dictis & tactis, non sic abisndit Mea recundia, ut oprea i ibidini. , quaesiunt genitalibus n chris,quid causs est,nisi quia in caeteris me is no affectio s. psased voluntas mouet membra in opus. Nam quisquis vertia emittit iratus, vel etiaquepia percutit,non posset hoc fa .
cer nisi iubete quoda modo volutate ingua & manus mois uerentur in opus Mue membra etiam dum ira nulla est,mouentur eadem voluntate . secus accidit in genitalibus coroporis patribus,quas libido suo iuri quodam modo manci pauit,ut moueri omnino non valeant,si ipsa defuerit,& niali ipsa ves intro, ves excitata surrexerit, hoe est, quod pudet, hoe est, quod intuentium oculos erubescetido deuitat agi in fert homo spectantium multitudinem, quando iniuste irascitur homini Q vel urtius aspectum quam o iuste miscetur uxori. Eandem tradit Augustin' sententiam libro tertio,& . quarto contra Iulianum,et libro. q. Hyponost. Cum ergo ipsa concupiscentia contra legem spiritus , sit inimica iusticiae fc repugnans legi mentis,qus rein Apostolo Paulo appellatur peccatum oc malum habitans in carne, operans ine ii no
263쪽
nobis palsiones peccatorum qui esse desederia diaboli, dicit
scriptura consequens est eam non esse naturale bonum,a deo
patre insitum. V nde Apostolus, Concupiscentiam nesciebat i si lex diceret, Non concupisces. Ac si dicat. Habebam a. Naupabitans dem eam, sed tant naturale bonum credebam. Cum autem in carne vera lex diceret, Non cocupisces. cognoui c5cupiscentia accides in passioci ree est e vitium cuius ec desyderia Petrus apostolus exterminascatorum. xi iussit. Nan accommodetis,inquit,vos pristinis concupiscentiis,quibus dum adhuc ignoraretis Christum, agebatiunt. Apollotus quo' Paulus ad Collos. scribens. Mortificate, inquit, mebra vel tra, quae sunt sua terra,sornicatione,inuis diam, libidinem .concupiscetiam malam. Cur mortificanda praeciperet Apoltolus, si naturalia sunt bona r Cur odiendare dei truenda, si a qualitate bona,diuinitus nobis insitauiuorta Scire autem debes quod mortificare, interficere, occidς re in sacris scripturis super hac re loquentibus sic accipi unatur quemadmodum illud prophetae. Praedixerunt Christa esse iacturum dicentes. Spirituoris. sui interficiet impiun . Interficiet, ina non vitam corporalem, sed impiam auferena d3.Sie N ille interficiebat,qui dixit. In matutino interficiebam omnes pecccatores terrae. Ciaritas occidit peccatores, iaciens ut non sint peccatores, ut no sibi aut diabola sed deo vivam. Ego,inquir, occidam ec ego vivificabo.Sic autem o ecidere & mortificare est i impiis destruere, quod deus in eis odit qae et i eix no iecit. Pinterea ipsa c&uplicetia si esset Raturale bonu, no ea supprimeres ,non ab ea liberari cuperes,si esset a deo patre,non eam ex te velles abhcere.Cupiui autem omnes sancti ab ea liberariadicentes imoratione dominica . Libera nos amato. Et Apostolus. Inscelix ego homo, quis me liberabit de corporemertis huius Omnes etiam sancti. ne efficeremur aut reprobi aut serui diaboli,sertiter pugnasuerunt x pugnat contra ho malum. Ego inquit Apostol', inpugno non quasi aerem verberans, sed castigo,i irit,Wrpus meum,tant econtrario responderetur ei. Quis est, veliubi est aduersarius tuus contra quem pugnas c Castigo, in quit,corpus .meum, Scin teruitutem redigo,quasi responso in OTOre me noninaere , est hostis contra quem pugno .
264쪽
m GRATIA ET LIBERI ARB. LIB. .' .aaa. In earne habitat inimicus hospes assiduus, qui diuersoruni
libitu malorum per temporum momenta, suis me acculeis impugnat quo a mnis mei cursum impediens, authorem suum diabolum faciat esse victorem. Et certe lato amplius,inquit Augustinus ,in superanda concupi scentia, voluntas la. Gisto viri rabit,quanto maiores ei vires consuetudo dederit . Au- ω'lic Pgno diamus di super hac re Ambrosij doctrinam dicetis,ad Ro ηο φαβι μαmmanos septimo. Ante praeuaricationem priusu se homo ma uerse meiparet moris,n n erat cathans potestam ad interiora homini in is accedere,S cogitariones aduersarias inserere, sed asstutia eius factum est ut confabulatione per serpentem circuueniret hominem. Postu autem circumuenit ec subiugavit,. potestatem in ea accepit,ut interiorem holam pulsaret. pus linis se menti eius, ut non possit homo agnoscere,qnid suum
sit in cogitatione quid illius,nisi respiciat ligem semper secum hospitem habens peccatum,per quod ad ilIum habet ditum sat tranas. Ambrosius aut uuis interpretet Apostolii per peccatum intelligere diabolum, tamen oc in came dici,
habitare peccatum id est pronitatem quandam ad illicitum,.qualis non erat ante praeuaricationem Adae. Si autem hoomo in eo quod finias est permansisset,non esset potestas ins .msto ad carnem eius accedere, Acanimae contraria susurrare.
Potui:Iet quide meti rponere, oc suadere cotra dei Iege,que admodam Eus suasit per serpentem,sed non potuisset suscitare desyderia cotra lege mentis.Un Nide Amb. alibi. Oa mnis,inat carnalia voluptas ,a diabolo e,per qua re iactans eispotestas accedere ad animana nostram,esca est,quam dum imma deuorat Dum spiritualem perdit Uigorem. Idem ruris .
sux in libro de fuga siculi, pitulo quarto. Fuge libidinem,
tam iam furiosamdominana, quae si apprehenderit te, nec die nec noete requiescere sinit exagitat exurit, incendit. Au diamus super hac re diui Hieronymi sententiam contra Io uinianum. Ipsa concupisentia nobis hostis est,semper quoin eum P pergimus nobii cum portamus inimicum. Per eam , potestatem habet diabol' in nos , ut nobis inuitis caro nos . titillet. Virtus eius in lumbis eius,5 omnis potestas eius in umbilico, In lumbis posuit thronu suum, ubi semper mo e iii litur.
265쪽
litur insidias . Lumbi mei, inquit propheta, impleti sunt illi sionibus. Manifestum eli igitur ipsam concupiscentiam,sive in licito actu,siue in illicito fuerit semper malam ess,eam* nihil agere nisi peccandi desideria, dum aut ratiosnalem animum in voluptate rei crea is conatur immergere. aut turbare interiorem hominem,illius voluntatem ad desederia carnalis voluptatis impellens. Huiuscemodi aute deo
sideriis,nisi homini mala essent, deus obedire no Pluberet, nec ea desideria sathanae appellaret. Unde Augustinus Itahro quarto contra Iulianum capitulo primo oc secundo, de ipsa concupiscentia loquens est,quod etiam in ipsis coniugaeis nihil boni agitur de ipsa nihil bani agit ipsa , nihil bovi concupiscitur ex ea,sed malum est quicquid concupiscitur secundum ipsam etiam,& si summum culmen teneant pudicietis coniugalis,nihil ni faciunt propter illam cluamuis boni aliquid faciant et illam. Nem ideo eoncupiscentia malamon eli,quod ei non consentiatur , immo propterea, inquit Augustinus sine dubitatione malum est, quia ei non cons tire bonum est. Et proinde n ipsius concupiscentiae modea ratione non ipsa eoncupiscentia, sed hominis bona volumetas velut auriga est, inquit Augustinus , laudabilis concia.
piscentiae carnalis. Qui modum tenet, inqust, malobene utitur,qui modum no tener,malo naa titur,qui autem etiam ipsum modum sandis virginitatis amore contempserit,maalo melius non utitur. Ipsa concupiscentia est velut malus ea quus ec infrenis, cuius impetus est immoderatus, modus honus non in ipsa est, cuius inquietus est motus iaciens inodiffirenter sue in ieito,siue in illicito inardeseere volupta-eti, ec iccirco coneupiscentia est malum quoddam, etiam aspiritus non conserit, sed contra nitatur eidem. secundum huius panis membrum in quo colliginatur ex supradictis conclusores PMdam.
x supradictis primum est manifestum . malum illud. V quod Apostolus in epistola ad Romanos appellat pec, catta esse partem illa carnalem,ex qua,ut inquiti Aug. oritur concupiscentia ipsa carnalis, non specialiter solum insensu
266쪽
DE GRATIA ET LIBERO ARB. LIB. .' . . .
sensu tactus oc guis sed generalis, de qua dicit Ide ApostoI
ad Gal. quinto. Caro concupiscit aduersus spiritum n cuius carnis fructibus 5c inuidia commemoratur, qua vito Cainsiimulabatur oc accendebat in fratris exitiu, qua parte es tia philosephi dicut esse vitiosam, n5qus mete debeat trahehere,sed cui mens dineat imperare, ea* ab illici tis opib' ratione cohibere, iuxta prsceptu Apostoli, Ne exhibeatis mea a vestra arma iniquitatis peccato.& iteru, No regnet pucatu in corpore tuo mortali ad obedienda desiderim illi' . Secundo mani sis est illa volutate esse mala oc. peccassi, secundu qua quispia actui in se Iicito cosentit gra voluptatis carnalis. Peccant proinde coiuges du stimuIante Iibidine eo miscentur causa voluptatis eriplen , male utentes malo, . victi libidine,sed ignoscitur dum oratione dominica petuntia i dimitti peccatorum illorum debita. Si autem vehementius voluptati intendant, ita ut eam Christo proponant,cum propria coiuge adulteri sun dicente angelo ad Tobiam. Qui coniugium ita suscipiunt ut suae Iibidini vacent, habet potestatem super eos daemonium, dum autem eadem Iibidine stimulante uti voluerint, causa vehppaginis, vel viradgfornicationis malo bene utun tur, qui a opus licitum, quod non sit sine voluptate non faciut propter voluptatem. Dum autem eidem Iibidini irascuntur,emiu prorsus odientes, more sancis pudicitiae frenant, ne mentes suas de supern
rum cogitationum delectatione 'ciant, malo melius non ivtuntur, oc hoc Ginneque debiti reddendi, neque propas ginis causa expostulat actui coniugali operam dare, quam quam si sint veri sapientie diuins amici, mallent in actu g ne rationis non sentire aestum libidinis . Super quo vide si placet Augustinum decimoquarto de ciuitate dei capit Io decim exto. Deinde manifestium est ex supradic'is
omnes motiones quibus ad carnalem impellimur voluptaetem, vitia esse quae exurgunt a malo, quod habitat in corpore nostro quae sane commotiones repugnant legi mentis. Cum
mens nostra se iungit desiderio carnis, infirmans, inquit Ambrosius, redditur ac languida , spiritualem perdit vigorem, suumque patitur interitum. Nihil enim agunt hvse iiii iusmodi
267쪽
hitiusmodi desideria carnalis voluptatis in anima rationali, nisi ut spiritum dei extinguant,imaginem dei corrumpant, mentem in nostram a spi ritualium rerum cogitatione at Q sapore deiectam,corporalibus totam immergant. Concupiscatiam insuper philosephi quoq; malum quoddam .ese dixes
xunt di escam malorum,di contra Epicurum,qui bonsi h minis in voluptatecorporis callocauit, acerrime dImicaret. Ideo autem in pecoribus concupiscentia non est ni ita , quia in eis non potest esse sapientiae eoncupiscentia. Necp enim a in brutis vlla natura qus ex carnis voluptate, autobnubilatur ut na turalem suum perdit uigorem ,α iccirco secundabeam caro in eis mon concupiscit aduersus spiritum, non ha- Volapta labra ventibus rationem qua deo conditori suovacent,cbediant.
sis Ma na e . N libidinem,aut licitam,aut illicitam dijudicent. Vnde
Augustinua super psalmss. 3ο3. Quod equo est natura iami ni est culpa Non conturbat voluptas in equo, Q obten hrat,nem obnubilat vim ullam,in homine autem praeter is snsualem,rationalis est animus ad imaginem dei coditur,
qui & capax potest esse sat creatoris re praecepti illius, cusec ipse per Propbetam praecepit. Nolite ueri sicut equus αmulus in quibus non estintellecturi Postremum ex suo pradictis est manifestum,quamquam voluntas rostra sine adiutorio sancti spiritus bona esse non potest,utiq; tame po test sine malo spiritu vel excitante,vel seducente, esse massa, itum propter malum concupiscentiae inolitum, tum propter Iiberum semper ec mutabile actitrium, quemadmodum rediabolus nIn suggerente ullo spiritu, prπria ivoluntate factus est malus. Patet haae sententia ex doctrina Augusti. iii in libro de patientia probantis sine spiritu bono,voluntatem bonam esse non posse quae potest essemata sine spiritu
malo.Neo omnes malas cogitationes 5c affecti a costrasn distolo excitari,sed non natalas ex arbstria nostri viribus generari. Difficile ininquit Bernardus,discernere an cogitasio mala sit de corde nostro an despuitu maligno. Nopositamus ad purum dignoscere inter morbum metis ec moriam serpentis,inter malum innatum oc malum seminatum. Delict/ eoim quis intestigit, verum no multum refert scire un
268쪽
de inest nobis cogitatio mala,an sit de corde nostro,an de spiritu maligno sine periculo, inquit Bernardus, ignoratur, sed dum eam inesse sentimus,uigilandum potius est atq; oradum eide ne consentiatur. Sunt ergo in nobis nonnulli moti Iibidinosi ex diabolo instigante,sunt re nonnulli ex carnali semite, sui & alii ex arbitrii nostri libertate. Na tamet si diabolus periret,mhilomin' nuc ab adolescetia sua ad ma Triplex mlatum homo esset pronus ex vitio semitis. Deinde si uis ne cogitati diabolus ullus esset suggeres, ne homo vitio Emitis esset num origo. deprauatus, tamen contingeret homnem sibi relictum peca Cire ex arbitrij sui libertate, quemadmodum diabolus pri. mus ,qui nec diabolum habuit suggeretenhnoe vllum peccadi imite sua libera peccauit voluntate. Nec sequitur. Pecacauit ex potestate qua a deo acceperat, ergo culpa a deo erat,s potestatem dedit qua homo peccaret. Dedit quidem de' leuatem qua peccare posset, sed dedit potestatem talem non 'testas secavi homo peccaret, sed ut recte utendo illa potestate glorio. disior esset,si non peccaret,cum peccare posset. Verum 8c hoc considerandum,quod apud ecclesiasticos patres diabol' diacitur omnium peccatorum causa, quia per illum instigante in uniuersum genus humanum intrauit peccatum omnium peccatorum seminarid. Et ita dicit Ioannes Apostolus. Qui tacit peccatu ex diabolo est,quia ab initio diabol' peccat. Et clientis.a. Inuidia diaboli mors intrauit in orbe aeria ruis 6 Secunda huius capitis pars, in qua inquiritur ednam fit ipsi concupiscentia,quae non est a patre, Irid myuper Padu; appellet legem camis. seu legem in membris a malam ha Ieccatum
Actenus manifestum fecimus ipsam legem carnis,seu
concupiscentiam quam Θc sacrae theologis tractatorea semitem appellare solet, no elle naturale bonu, sed nature aduericiu ec accidens vitia, 'c tale quod Apost. vocat reccatum ae malum habitas in carne sua. Reliquu est considerare,quidnam sit huiuscemodi Iex carnis,seu peccata, aut somes, oc in quonam sit subiecto, utrum in carne an in aniama.Et cum in eodem homine muri sint semites, quem adas i mo
269쪽
igit in uno et eode plura sint originalia peccata. Deide utra in uno paruulo peccatu illud sit maius seu grauius, in altero minus sicut oc alter est altero magis aut min' ad uitia .pn'.
Sunt sortassis, qui dicet frivolum esse 5c curiosum scutari huiuscemodi qus stiueulas . nec eas oferre ad illustrandugratia Christi 5c potettite liberi arbitrii. Quibus respondem', recte hoe diceret,si n5 ipse Paul. in eo loco ubi peipue agebat degra Christi ec redemptioe generis humani, di imbecilliatate humani arbitrii daret nobis occasione pie inuestigandi, ut studea riua intelligere diuersitate statuu humaae naturae. inter eu videlicet a fuerat act peccatu, et eu a subsecui' e ex Ads peccato,dc daceret a unu hoem peccatu intrasse in munda,et peccatu habitare i carne repugnare legi metis,et opari
oem cocupiscentia. Primu igit ad cognoscendu additate 5c subiectu huiuscemoi peccati,ops pretiu est prscosiderare, an huiuscemodi semitis vitiii,sit qualitas quma, i natura humana post Adae peccatu suborta, vel an sit potius ipsius aiae pars aliqua ab initio codita a deo bona, ia p peccatu vitiata, vip te vis sensualis,quae priusu peccaret Ada spiritui obediens,ia st Ada peccante iacta est effrenis,& ut sebis Apostolivia rebellis legi metis seu legi interioris hominis. Et pro utram sentetia videt apparetia qus da argumeta. Et primar ea sententia, quae docet huiuscemoi peccatu esse no ulla vi ab initio hoi insita, sed poti' qualitate quada mala,pAds peccatu in carne suborta, vident scripturs di sancto N patra testsmonia.Scripturς ade. na secundu Apostoli Pau. doctrina peccatu illud p uno hoem intrauit in huc mundu .ex q coseques est, illud no esse a deo patre, natura humana instituente. Desinde secunda eunde Apostola malu I carne habitat,ql e lex inmebris repugnas legi meus. Vn Ac de linc vitio loques,
Scio,inat,sa no habitat in me bonu. Et expones in me, hoe est,inat,in carne mea. a eo aut qS Aposto. Paul.dignatus est interpretari,n6 debem nos dubitare. Cu ergo ipse expo/nat in me,hoc est in carne mea habitare peccatu illud, qaeo vnu intrauit in mundu ,eosequens videt peccatu illud esse
in carne accides viti'st Ads peccatu in carne subortu. Praeterea
270쪽
terea si peccatu illud no sit in came, cur ipse Apra dicit itilud esse lege earnis, vides seu senties lage illa in mebris suis ec illic repugnare legi mentis sus. Ampli' aut, Peccatu illud
si Apostolo Pau.eredimus operar in holaoem cocupiscens tale est, a quod caroed piscit aduersus spiritu, videt 'ergo in carne ole peceatae. Insua, Per Ads peccatu 'O roalisaia,qus a solo deo creat,sed .ppagata cam est uitiata,de nullare,de nulla qualitate, qua de' ab initio codidit natura humana institues,possunt l,se dies. Id nepe qd' deus ab initio codidit in humana natura, ψ intrauit in huc mundu a unu homine, necp malu e,necy Iex repugn2s legi mentis, nem talis laguor aut morbus secundd que raro cocupiscit aduersus spiritu. Videt igit ex scripturis manifestissimu , peccatu illud esse in earne aliud.quod no an sed post peccatum intrauit in genus humanu. Unec Iob propheta semen ipsum exqhois est gnatio tradit esse imunda, 5c idcirco hoem inde concepta fieri immundu . Quis potest, inquar,facere mundu de imuns do conceptu semine,& c. Et P hac sententia uident sentetiae Patrui primu Aug. in locis multis cotra Pelagiana hae resim, quae tune negabat in paruulo tale uitiu, docere uidet peccas tu illud esse qualitate quanda affectionale praua suborta in carne a Adae peccatum. In lib.de nup. S concu.Concupiscetia inquit, non sustatialiter manet sicut aliquod corpus aut spiritus,sed affectio quaedam malς qualitatis sicut languor. Rursus libro.ε.contra Iulianum.Sicut timiditas i ii iidi,
etia quando actu non time ita uitium hoc unde praua oriuntur de*deri maner in homine,etiam quando caro eius nullain comotione tentata. Aliud in Qt.est cocupiscitiuum esse,
aliud cMupiscere,aliud timere, aliud timidum: esse. aliud iarasci,aliud iracundum esse. Videt igitur Augu.ex Apostoli Pauli doctrina docere,per Adae peccatum subortam esse in carne humana affectionalem quandam qualitatem, seu procliuitatem ad carnalis uoluptatis de*deria , & hanc esse
precatum,quam Apostol' docet per unum hominem intras. . se in hunc mundum. Sunt oc in corroboratione huius, alio. rum patrum sententiae,quas in superioribus recitauimus ad comprobandum in paruulis esse originale peccatum.