Decem librorum Moralium Aristotelis, tres conuersiones prima Argyropyli Byzantij, secunda Leonardi Aretini, tertia vero antiqua per capita et numeros conciliate communi, familiarisque commentario ad Argyropylum adiecto

발행: 1516년

분량: 422페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

321쪽

Q uaria est et Q coniagesimodo sit ve meo. et ob hoc inteperati et maliniit. Que vero 'tino bent excessii sui aute Nex iis q natura iucudam t. et no P acsau 2 tua q medetur. quia eni cotingit mederi paticte sano age

, he luci induessie viaetur. natura aute lucti da/q faciut operatione talio na

ra m M R Muciido mimque no simplex est natura nostra sed testo

.l fidu qd mruptiua iram d aliud agat , alteri nature aduersatur. cii vesne ita si alicui' natura simplexiit lapideac iucudis 'erit.quaobredo eo unaam simplici gaudet voluptate. diit' tegoratio: is et i mobilitatis, et voluptas magis i qete est cipi moi. . .. 20 RuIς fomu pustissimas in poeta opter nequaquada. ut mi nequa

natura varietatis indigeo: noeni si plexnem equabilis. Ve

ipso. v et quomodo alia ipsoru bona sui, alla naala .reliquu est ut de amicitia tucam'. Octauuo Elbicoru Teonardo Hretino interprete. ' cap. I'siast beccos uisem de amicitia tractare. Est eni virtus udat vel cuὐ virtute. Neolla sit se sume necessaria i vita.sine amicio eni nullus eli α geret vivere: licet cucta possideret alia bona. na et locupletes et in dio glutate actum a potetia costituti: pluri ii si amicis indigere videtur.

Quid mi pdem talis Osperitas: si beneficii toferedi austras faculsilaomd maxie fit comedaturin i amicos . vel quo custodiretur bonat ἰ et a seruarcturm sine amici secu quam plura illi sint: tam magis pericusto subiacet. In paulltatem acceleris calamitatib' unicu putati amicosee remet iii et iuuenib9 ad copescidos errores, et senibus ad cura et obseruatione aurilium illarureru que i liis des ut opter ibecillitate: floretibus aute ad res pilarao: duo simul euntes. na et cognostedo et in agedo potetiores erui. naturam inesse videtur ad id ouod nitu est ei quod genuit: et ad id qοgmuit ei quod genitues . nec id in hominibus solu; ver stetia in auibus ac pleris y animatibus et eiusde generio inter se at marinae dominib'. quo fit ut eos dotesq erga ceteros beniuoli sui: laudibyestera in iii tueri etia licet in errorib' one l)omine amicu et lamiliare inini esse. vida ciuitates mamicitia cotuam' legulatores magis circa illa madet Q circa iustitia. cocordia enisimile qdda amicitie vides esse. huic aut mane legulatores itediit discordia vero vire inimica expelliat. et amici si sent nicbit om est iustitia. at si sint iusti: nichilominus eis op' est amicitia. et iustorumarie amicabilitasee vides. Nec solii reo necessaria est amicitia: vervetia honesta. na eos ti assici utur erga amicos laudam': et copia amicos in una aliqua bonestaru reria dicini ut etia si putet eosde re viros bonos et amicooi CS3 accidui circa illa bitati oestro pauce. na alii posuersit ea similitudinequans dat et amicos si nilles. itaq3 alui uso ad sistat et comice ad cornice et talia qda. alii cotra ocobuiusmodi iter se conexos ee alui. atin de his alti 'imaturiusim Pqui rut. Eu e ripaeo ripides qdem iquiens imbre terra arefactaIamare formosu celu. imbre grauesces Diue s i rerra. et libera i vicissitudillaria comoditate et ex diuersis pulc rrima cove παἶ- mcti a et oia P lite heri Aduere' bos et alo multi et Empedocles . nasse: Te appetere.' ' Dec igit naturalia omittam': ilo enisut Ppriabsentio conderationis. Q vero ad hos mines et mores Prinet:ea discutiam'. ceu virulon ' sit amicitia vel i inalis homisit ' locu no dabet. et viro amicitie sit species vir a vel plures. Λ eni una Pecie ee putat ex eo quia recipit magi set mm': no sufficieti argumeto ductitur. na et illa d alia sunt specie: magis et mita' recipi ut. de qbus superius dictu in est. Cap.II.

Izra Atebit id aute si amabile respicias .no oe eni uidebis amari hqri amabile e.

uigi bona amat:an id qd ipsis sit bonia ediscordat eniqnmucudu. Vides aut qχ3 sibi bonu aniareici te simpliciter quide. ista. code modo te amabile bonu.

cui Daut:qdcuim est.amat vero qstv no quod bonu est sibi: scdqd vides bonuinem squicq= id refert. Erit eni amabile apparens. cum tria sint illa pque amant: in itatura quidem inanimator u non dicitur amicitia. non eni bec in illis reciprocus amos

ri necu volutas illinu boni. na ridiculu Drtamis est vino bonii velle sed salua esse cu

322쪽

nit: ut habeat ipse. at oporrere aiunt amsto bona velle illius gratia. Et qui ita mi siunt bona eos benivolos appellant: et st non ide ab illo rependatur. beniuolentia emin rependentibus amicitia esse. vel adiungendu est no latente. multi mi beniuoli aeterga illos quos nun* videruntia' eos bonos viros putat elle et utiles atm hoc idefortasse aliquis illorum vice versa iacit.amicos vero quomodo quis vocet latentes: quemadmodum stinuicem habeante opuo est igitur ut intelliganti utet, beniuolensnant mutua nec latens ipsos propter unum aliquod predictorum. cap. lli. Isserunt autem dec specie inter se: et amores ergo ct amicitie. sui autem ite larum species tres:cum totidem sint amabilia. in singulis enim mutua esti dilectio non latens.qui vero mutuo se amant bona sibilia uicem cupiunt bael vis amant. Eserui igitur propter utilitatem se diligunt: non seipsos dili, sciuiui ea qua ex ipsis aliquod prouenit bonum: eodem modo qui propter voluptate. non emni quia tales quidem sunt lacetos amant: sed quia sibi iucunditatem a merui. et aui ergo propter utilitatem amat: bonum querunt sui. et qui propter voluptatem: iucunditate sui mouentur. non qua is est qui amatur: sed qua ut illo aut iucundus. sutitam huiusmodi amicitie secundum accidens. non mi qua talis est amatus hac amatur sed qua a flerunt di quidem bonum aliquod hi autem voluptatem. Stam tales .

amicitie facile dissoluuntur non in eodem permanentibus. nam non amplius iucudi aut utileo sint: amare desistunt. utilitas vero non permanetlsed.alia alias est. cessate igitur eo propter quod amici erati cessat et amicitia utpote illis innixa. Uidetur i, autem huiusmodi amicitia maxime fieri in senibus. non enim voluptatem hi sequiis tur sed commoditatem. iuuenes quom et vigentes quicunq3 utilitati sue studet. nec sane bi multum inuicem versantur et interuum iucundi non sunt. itacu nec eorum couersatione indigenti ex quibus non prouenit utilitas. Eatenus eni iucundi sun t :quas tenus spem aliquam habeant bona. iii dis et spiralitiam collocarunt. CAdolescens linunt vero amicitie voluntatis causa institute escte videntur . nam amant secundum affixtus et maxime id sequutur quod voluptatem in presentia asterat. verum id simul cum etate mutatur. ex quo fit ut cito fiant amici cu 3 desistant. nam simul cum uos Iuptate amicitia mutatur. at voluptatis celeris est mutatio et ad amoreo proni sunt iuuenes. nam amatoria per affectum et voluptatem plurimum fit. itam amant et cito desistunt, sepe eadem die proposituin mutantes. Velectantur autem hi conuersati ne et usu. nam per hunc modum amicitia fruuntur. E Merfecta vero est amicitiaix bonorum virorum et inter se virtute similium . hi natum ubi bona umiliter mutuo uolui qua sunt boni. mi autem boni per seipsos. qui vero amat amicos illorum causa bisunt maxime amici. per seipsos enim sic se habenti et non per accidens. Eser is manet igitur talis amicitia Φdiu sunt boni. virtus autem res permanens est. et estu term simpliciter bonus et amico. ilam boni simpliciter boni sunt et inuicem utilest eodem modo et iucundi. boni eni iucundi simpliciter et inuicem. unicuim enim uos luptati sunt proprie res et tales.bonorum aute tales vel se miles. talio vero amicitia merito durabilis est. nam complectitur omnia que in amico esse oportet. omnis eniamicitia propter bonum est aut simpliciter aut amanti et secudum stini litudine quas da.dui caute omnia supradicta insunt Pseipsos uia hinc multa et reliqua. EQuodω i simpliciter bonum: id iucudu simpliciter est. maxime vero dec sunt amabilia. et amaure et amicitia iii hio ma me est arm optima. Essunt autem de amicitie merito rare. isnam et qui tales sint pauci admodum reperiuntur: preterea cosuetudine indiget et tepore. nam iuxta prouerbium:prius sal illud de quo dicitur comededu est * se cognoistere possint. nec ante recipiendu est eos esse amicos:* alter alteri dignus amicitiat fidus vi appareat.qui enim propere amicitias instituunt:amici quidem esse volui sed non sunt nisi digni sint amari et id cognoscant. voluntas eniamicitie celeriter iit: unon amicitia. hec igitur et tempore et reliquis perfecta est:et fit per dec omnia et similii a viri in ab utroq3 quod oportet amicis existere. Cap. IIII. 'Se vero sta voluptatis est amicitia:similitudine dui' dabet. na boni tuice is

iucudi sui eode ino et qypt utilitarema taleo mutuo boni sui. maxie abi in Stris amicitia P manet cu eqlitas seruas:queadmodii voluptas et no solu sic hiis ab eodecta facetis et no vi amatori et amaro. no et hi eisde reb' delectant:

323쪽

sed ille quidem aspectu gaudet amatit hic autem obsequio amatoris.desinente veroetatis flore et amicitia frequenter desinit. nam huic aspectus non amplius iucun duo est illi autem non prestatur obsequium . sunt autem qui permanent si ex consuetudine moreo comprobarunt et similes sunt. qui vero non voluptatem sed utilitatem amoribus commutant: hi et minuo sunt amici et permanent. qui aute propter vitilitatem sunt amici simul cu utilitate mutantur. non eniamicos sed vivitate amas 37 dant. 4 bropter voluptate igitur et utilitate malos contingit esse amicos inter se' et bonos malis: et neutris cuicum . propter seipsos aute constat solos bonos. nu maliis quide non gandent seipsismin aliquod exinde proueniat comodia. CSolam bonos ru amicitia sine querela est. non em facile est quic* credere aduersuo eu que multo tepore coprobauit persuasitiv animo nuncist iniuriatum iri et quecurim alia in vera amicitia requiruntur. at in aliis nichil vetat talia fieri. nam cum homineo etiam iistos vocent amicos qui propter utilitatem quemadmodum ciuitates s videntur eniciuitates societates instituere utilitatis gratio et qui propter voluptatem se mutuo diligurquead modum pueri oportet fortasse et nos huiusniodi domines vocareat niscos. CSpecies igitur amicitie plures sunt. sed mima atq3 precipua est bonorum vis rorum qua sunt boni relique vero per similitudinem. qua enim bonum aliquod aut1lmile. ea anuci .nam quod uoluptatem emcit: id est bonum quoddam usqui voluiptatem amant. non autem multum coniunguntur mec fiunt iidem amici propter utilitate ac voluptatem. noeni multu combinantur eaque sunt secundum accides. in das species amicitia diuisa: inter malos erit propter voluptate vel propter comocitate in hoc similes existentes iter honos aute opter seipsos. na qua sui boni. et bo , ii qui Illici simpliciter: mali vero secudii accides et y similitudine. Cap. V. i Ata a Taute in virtutib'ali secudii habitu alii secuduactu boni dicuturi sic et in amicitia alis in via comum delectantur et beneficia conferunti alii dors, nitentes et locio disiuncti non agunt quide: sed sese habent viamice agere. - Σ loca enim non tutatuunt amicitia simpliciter: sed actione. . si diuturnisor sit absentia:obliuione amicitie inducere videtur. unde id natu est dictvi multa ox amicitias silentiu dirimit. Emo videtur aure nem senesinem difficiles et quem ii ad amicitia apti. quonia parii in illis est voluptatio. nemo aute potest illivo familiaritate uti qui molestia actrat/nem illius qui no sit iucudus. maxime aure viderara tur natura molestia fugere et id asciscere quod cisciat voluptate. Qui autem sese . mutuo recipiuillaec tame simul viuut: i beniuolis magis simileo sunt is amicis.nicbit mi ta est amicoru : P lanul viuere. na utilitate quide egeni expetui. at simul vis uere etia beati . his eni minime couenit solio vivere. couersari aute simul no est misi ,3 sint iucudi et tales qui eisde reb'delectetur quod sodalitis habere videtur. Eimasn me quide est amicitia bonorii viroru vi ia sepius dictu est. videtur aute amabile et expetibile: inpliciter borruet iucundu. cuim aure quod sibi est tale. bonus aute bosa no propter hec utra 3 similis est. Amatio 4 de affectui: amicitia vero dabitui. naamatio no minus ad res in animatas est in amore vero res detur cu electione. electio aute ab habitu est. et bona volui sis quos amat illoru gratia ino secudii affecturis secudii habitu. et amates anticu: id amat quod sibi est bonii. nasi bonus est amici: hortu est qua est amici uterm igit amat sibi bonia: et par reddit voluptati et iucudis .itati. dici feni equalitas ainicitia. maxie vero illique est bonorubre existut. Cap. VI.xs difficilibus aute et senib' tato in iniis fit amicitia: cpto difficiliores sutu et miti' usu ceteroru gaudet. dec eni man me videtur amicitia cotinere et . facere.quapropter iuuenes quide cito amicitias co trabiit at no senes. nol E eni Lut amici hsqbus no delectat. similiter nec ii qui sui difficiles sed tales beniuoli qdesiit iter se. na appetiit comodita leo: et propti sui ad utilitate amici vero no multu sui quia no iamiliaritate nem mutua couersatione gaudet:qd maxixs me videtur amicitia facere. Elpluribus vero esse amicusecudum perfecta amicitiano datur quemadmodu nec amare plures. et simul excessus quide videtur docaute ad unu fit. multos vero um vel emeter placere no facile est rorte etiam nec bonum esse. videtur et experimento accipere et consuetudine fieri quod summe difficile est. 17. Lipropter utilitatem vero et voluptatem multis placere quio potest. multi enim

324쪽

tales et breuio obsequium temporis. s Doru vero magis videtur amicitia que prox is

uenit ex voluptate:quando eadem ambobus fiunt . scilicet mutuo delectetur atin eisdem rebus.quales sunt iuuenum amicitie. magis enim dis ingenuitas est. Quevero propκr utilitatem negociatorum .ricati vero non indigent utilitate sed iucuditate. Volunt enim habere aliquos quorum usu delectentur molestia in vero parauo sustinent tempore. cotinuo autem nemo ne bonum quidem tolerareti si sibi ni Iestum esset .ltam amicos querunt iucundos. portet autem et bonos butumodi esse etiam ipsis.nain sicillio assunt cuncta que adeste debent amicis. Sed in vi ognitate consti tuti homines:bifariam videntur amicirus uti.quidam enim illis uti, ita sunt:quidam vero iucundi. utrumq3 vero ut idem sint perraro contingit. namnem iucundos per virtutem querunt nec utiles ad honestatem: sed iucundos qui, dem ad voluptatem expetunt amatos vero ad negocia explicada. hec autem raro fisunt in eodem . nam simul iucundum et utilem diximus esse madiosum. sed superet. cellenti non fit talis amicuomisi virtute superemineat taliter vero no ad equat prooportionem loqui inferior esti nec frequen ter consueueriint taleo ex stere. si Sunt igi sotur de amicitie de quibus dicimus in paritate. Eadem enim fiunt ambobus et inuicem volunt vel alterum pro altero commutant ceu voluptatem pro utilitate...uero minus desunt amicitie et permanet:dictumest prius. Videtur autem prospter similitudinem et dissimilitudinem eiusdem: esse ac non esse amicitie. nam per similitudine eius videntur amicitie que est secundum usrtutem. nam ea quide voeluptatem contineti ista vero utilitatem. hec autem eritant et illi. verum stabilitate et Iecuritate . de cito intere Ialhαν permultis differunt: non videntur amicitie propter illius disssimilitudinem. Cap. VII. Si et alia specleo amicitie secundum maioritatem velut patri ad rilium et ii

seniori ad iuniorem virom ad uxoremi et gubernatori omni ad eu qui gusbernatur. sed differunt de inter se. nam necdeade in est patri ad filium et silio ad patreminem viro ad uxorem et uxori ad virum. Alia enim cuimii Druin virtus et opus alia etiam propter que amant. alle ergo dilectiones et animcitie. Eadem igitur non nunt virico ab alteroi nec certe queritur. CSed quotiens ι, filii parentibus illa tributit que oportet et parenteo filiis: firma et equabilis est amiscitia. Correspondentem vero in omnibus que secudum uiatoritatem sunt amicis , tie:dilectionem esse oportet. veluti meliorem magis diligi * diligere et utiliorem et aliorum quentin sinu liter. Quando enim secundum dignitatem diligitur: tunctit quodam modo equalitas.quod porro amicitie videtur esse. Canon similiter equa,. Iein amicitia et in iustitia se babere videtur. nam in iustis quidem primum est illud equale quod est dignitate secundum vero illud quod est quantitate. in amicitia vesro id quod est quantitate primo est loco: quod vero dignitate fecitdo. patet autem: si plurima distantia fiat virtutis aut vic aut diuitiarum aut alterius rei. non eniamplius sunt amicil nec dignum id putant. lnanifestissimum est in duo id:quoniam hi plurimum omnibus bonis e Tellunt. patet etiam in regibus.non enim illos disgnantur amicitia qui valde sunt dulniliores. ntid optimus et sapientis stinus eos qui nullius sunt prech. In dis ergo nullus prefixus est terminus quousq3 amici. πωultis enim ablatis adii lac manet amicitia. in si magnus sit excessus ceu deorum in homines: non amplius permanet. CUnde dubitatur an interdum non optam 36dasint amicis niaxima bona: puta ut du fiant quoniam non amplius essent amici. nem simpliciter bona mani amici quidem bona.* si recte dictum est anticu amico bona cupere illius gratia: manere oportet qualiscum is est. vi homini ergo maxima hona optabit: sed forte non omnia. na sibiipsi qui sis mannia bona cupit. cap. VIlia Idetur plerim P ambitione amari magis velle sp amare. ex quo fit ut muloti adulatores amet.ilarior eniamio est adulatori vel fingit qde tale qddat magis antare * amari .Rmari vero tune videtur accedere ad bonoras

etioe putuu opus sit ab iliis i petraturos. vi igitur signo bone affectionis: gaudent donore. Qui vero a bonis viris et scientibuo appetat donorari: opinionem sul

325쪽

confirmare desederant. gaudent igitur* boni sint credetes loquentiu iudiciolam ariaute per seipsos gaudent. quapropter videretur utim potius esse lacinorari: et amici 39 tia per seipsa esse expetenda. EUidetur autem magis in exhibendo amore ium rectroiendo consistere.signu huius est in matres amare gaudent. quedam enim filios erunt tollendos et amant scientes: amari vero non querunt si utram heri nequeant. sed satis illis videtur se videant in prosperitate costitutos et amant ipse licet illi novaleant matri que oportet tribuere propter ignorantiam. cu vero amicitia magis in amando consistat et amantes amicos laude inus. amicorum virtus videtur esse ama o re. Illam in quibuo boc ita fit ut debet mi firmi sunt amici et doru amicitia est. per i hunc modulii illequales quom maxime erunt amici: nam equari possunt. et equalitas ac similitudo amicitia. Et maxime quidem bonorum est limilitudo. stabiles enim per seipsos existentes inuicem manent. Et nem indigent improboru nem talia mi nistrant. scd ut ita loquar etiam prohibent. nam bonorum est nem ipsos deliquere: L nem amicoo permittere sibi ministros esse. Cinali vero firmitate non habent. nemeni sibiipsis illes perseuerant et paruo tempore sunt armci gaudentes mutua pr

uitate. Sed qui sunt viiles et iucundis magio durant. Quoad eni asstrant inuice

voluptates aut villitates. Ex cotrari s vero maxime videtur heri ea amicitia que est propter utilitatem. ut pauper diuitit et indoctus sapienti. cuius enim quiscv iridi get id exoptans alud pro alio affert. ad hanc quis tralbat amatorein et amatum itura pem et pulchrum.quapropter amatores interdum ridiculi videntur dignum putan tes se amari quemadmodum ipse alios amant. na similiter dignoo fortas Ie exigenduest ita amari.*li non niat tales: ridiculu.feste vero nem appetunt contrariu contrasrii per se: sed per acciden o. desideri u autem media est. Idoc enim bonu: puta sicco non neri molle sed ad mediit deuenire. st militer et calido et allio. lnee ia itur rei mauatur

sodalibyco munia onia ceteri overo diuisa: etaliis pluralatiis pauciora. na et amicitia γru alie plus alie minus.Uisteriit etia iusta. non enim eade parentibito ad filios et fratribus ad Datreo nem sodalibus et ciuibus. eodem modo in atho amicitiis. Hlia igiσεν tur sui et iusta ad singulos istor v. CEt augnientuluscipit ut magis ad amicos sui. puta grauius est sodali pecuniam auferre 93 ciuilet non ferre opem statri * extraneo

et pul sare patrem * quem uis alium. incrementum simul capere videntur amicitiam set iustiam: ut puta ita eisdem existentia et equaliter procedentia. Comnes autem ciuitateo partibus ciuilis societatio limile esse videntur. cogrediuntur eni in aliqua cosmoditate: parantes aliquid eorum que ad vitam pertinent. ciuili sis societao com*modi gratia iniri durarem videtur. lnocent et legulatores coniectura sequunturtet iustu esse aiunt quod comuniter prosit. Elie igitur societates particulare comodum appetunt: ut naute quide nauiganti ad parandas omitias aut aliquid tale. O ilites vero bellandi aut pecuniel aut victorie aut capiende urbis cupidi .eode modo contribules et populares. sunt et societates queda que voluptatio gratia institute videntur: ut in ho qui Thrasontes et Erant ste vocantur .ee iracu sacrificii et cetus causa fiunt. --,ntes. 9s Omnes aute huiusmodi ciuili videntur subesse. non eni presente utilitate ciuilis cy NM.querit: sed ad tota vitam. et qui sacra faciunt et illorum causa cetus instituunt:dit o honore tribuunt et sibi psis requiem cum voluptate parant. vetusta eni sacra et cetus post fructuu perceptione ordinata videntur quast primitie queda. plurimu eni per id repus ocio indulgebat. omnes igitur societateo. partes ciuilis esse videntur. sequens tur vero tales amicitie: societates huiusinodi. cap. X.

'm staministradaru uero ciuitatu tres sui speciest totide etia excessus et quasi lai bes ipsa ru. Sunt aute hermi et optimor u ciuium potestas: tertiam a cela

Nucen suram appellari conuens liqua plericu populare vocant haru omu optia

326쪽

ma e regnildeterrimavero populario. trasgressio aute regni tyranioest. In utram sieni via' guberitat: 0 plurimu inter sedisserui. Ty an' eni Ppriu querit comodu: rex

vero eoru inqui ab eo reguntur. non enim est rex nisi per se sufficiat et cunctis bonio excellat. at qui talis citi nullius indiget. non ergo tac queret utilitates proprias: sed cor uinqui ab eo reguntur.qui vero non est talio: potitus rerum utim potius esset Φrex. CLyrannio vero huic contraria est. proprium enim sequitur commodum: et ins2 hoc in deterrinia sit patet. nam peinimunt optimo contrarium est. sit autem transegrestio ex regno in mannidem. est enim tyrannis prauitas regni prauus autem rem tyrannuo efficitur. Ex optimatibus aute ad paucorum potentiam fit trasses, s3sio gubernatorum prauitate:qui rempublicam preter dignitatem gubernant. et cuimcta aut plurima bona ad se trabunt et magistratus semper easdem ad diuitias copas radas plurimu intendentes. ex quo fit ut pauci dominentur et mali pro bonis. Eses Φhis vero qui in censu babentur ad multitudinem sit transgressio. sunt enim he finitium e. nam et censi multitudinio esse volunt: et omnes in donore equaleo. inime , sautem praua est multitudinis gubernatio:quia parum admodum transgreditur guαbernande ciuitatio speciem . mutatur igitur maxime per hunc modum respublice. nasic paulatim ac facillime labuntur. Earum similitudineo et quasi exempla in domissbus quoq3 licet intueri. nani patri ad n lium societas regni instar babet. patri enim cura est illiorum . hinc et Domerus Iouem patrem appellat. paternum enim imperrium regnum es e vult:quan* apua Narsao tyrannicum esti quoniam filiis perindeviuntur ut seruio. tyrannica vero est domini ad seruos. agitur enim in illa domini utilitas. loec ergo recta videtur: Merseca vero erronea. nam sunt diuersorum diuerusa imperia. Eliri autem et uxoris societao G speciei similis est. qua optimates gubernant. pro dignitate enim vir presidet et in iisque virum decent. que vero uxoris cossi ruut: thec illi tribuit. P si in omnibus rebus dominari velit vir: ad ea speciem tras greditur que est paucorum potentia. preter dignitatem enim sibi arrogati et no quia melius cst. interdum quom uxoreo ipse president:quasi rerum potita. non igitur per virtutem prestanti sed per diuitias et potentiam . quemadmodum cum pauci rem publicani obtinent. fratrum vero societas ei similio videturique est in censu positorii: pareo enim sunt nisi quantum etatibus disterunt. Stam si plurimum etatibus vi flent mon amplius iraterna videtur amicitia. multitudinis vero gubernatio maxis me in iis domibus conspicitur:que sine domino. ibi nassi ones et equo et in quibus imbecillis est princepo et unicuissi licentia. Eap. XI. In unaquassi specie rerum publicarum amicitia videtur. inquantum et ius πstum. regio ad eos qui ab eo reguntur in maioritate beneficii . prodest enim 'illis. si quidem bonus existens eam habet curam: ut qui ab eo regum r*ω riptime habeant ut pastor oui uili. ut loOinerus pastorem populorum vocat tamen nonem. ETalio est paterna. diff)rt autem magnitudine beneficiorum cussiendi causa per marina a videatur nutriendicu et erudiendi. et progenitoribus hec tribuuntur . natura mini imperium obtinent pater filiorum et progenitoreo des scendentium I et rex eorum qui in resino sunt. sunt autem in maioritate amicitie iste itam bonorantur genitores. CEt iustum igitur in iis non illud idem ista secur , , dum dignitatem . nam sic et amicitia. CEt viri ad uxorem eadem amicitia: et in ea ε, specie que est optimatum . nam secundum virtutem: et meliori t plus boni et con γ ruens singulio. Rc autem et iustum. trum vero amicitia sodalitie similis si videtur pares enim et coetanet, tales vero allectibus et motibus similes sunt ut plurimum. milis est huic et illa que est secundum censum. pares enim ciues esse vosunt et inter se mitian parte vero dominari et et equo. nc igitur et amicitia. CSn 61 transgresstionibus autem quemadmodum et iustui sc et amicitia exigua est ac miαnime in ea que est deterrima in tyrannide enun nichil est amicitie aut paria. in qui αbus enim nulla est societas imperanti et parenti: nec amicitia est. nem enim iustum' sed quale artifici ad organu et amicirie ad corpus et domino ad seruii. iuuantur eni e ab usqui ututur. Amicitia vero no est ad mammata mem iustu. sed neus adequii

vel bouei nem ad seruii:qua seruus est, nichil eni comune est. nam seruus animatum

es e

327쪽

eltorganum. Urganum vero inanimatus est seruus. qua igitur seruus moti est ad illuamicitia, sed qua domo. videtur enim esse quiddam iusium cuim homini ad omnem cum quo societas esse potest legis et pactionis: et amicitia igitur inquantum domo.

i E UTI ivstunt. In optimatibusplurimum mul.

taru in enim rerum societas est ni usu ui pares sulit. CapXH

Φ m tam Hietate igitur omnis amicitia est ut diximus. distinguetvum aliquis

1 fui in ii saguinea et sodalitiam. ciuiles vero et contribules et con nautice et bus Nni DPiusmodi sociabiles videntur magis. veluti eni P conuentione quanda este videntur . inter has quis collocet et bospitalitia. Cison sanguinea aute vi detur variastolam a paterna pendere. paretes erat amat natos quasi suu quidda exsistentes nati vero parentes ut ab illis quidda existetes. magis aute sciui geni toresque ex ipsis:* genita quia ab his. et magis colligitur id a quo illi quod genitu est is id quod gignitur ei qui fecit. id enim quod ex ipso: proximu est ei a quo. vides et crisneolet quodvis ei quod continet. illoru vero nulli a quo vel minus. Ost agnitudine cis teporto. nadi statim gelvios amatulli vero post lepuscu genitor u scientia vel senslum perceperint. Ex bis etia patet cur matres anasti magis. paretes mi natos amat , ut seipsos.qul enim ex bis sunt veluti alteri ipsi sunt separati. nati vero parentes: ut εο ab illis orti . fratres vero se mutuo amant:qiii ab eltae nati sui. idctitas eni odiis Iosside inuice facti. itam aiunt eude saguine, eande stirpe et talia queda. sunt igitur qda modo ide licet diuis .cnagnu preterea est ad arnicitia educatio et elas. equales ualet et familiares et sodales.quapropter fraterna amicitia sodalitie simili sint nepotes vero et ali cognati ex istisco iungutur, quom a ab eisde sunt. suta tu aute mas Q gis coiucti alii minus: ut proximi vel remoti sui a stirpe. EEst aute ad paretes amiscitia natis et hominibus ad deos ut ad optimos et maioritate prestates. maxime eniss di beneficia cotuleriat: cu essedi educadim causa fuerit nato is eruditas. ETalis aute amicitia voluptate et utilitate magis cotinet P extraneoru :qito in ipsis vita sociuabilior. est aute in fraternaqueadmodu in sodali trahet magis in humanis ac penitus imilibus . to colunctiores genere existereo se mutuo diliguttet cris magis stini leo moribus t ut qui ex eisde orti ac eade educatide disciplinacu instituit. et teporio proabatis plurima arm firmissima. eode modo in ceteris cognatis sunt ea que amicitia faciut. Viro aute et uxori amicitia videtur secudu natura existere. domo enim nastura est coiugale magis q' ciuile:ς to prius ac magis ii ecessariu est domus O ciuilao et reatio filiorum munis antimalibus. atho igitur inta iam societas est. dotes auteno soluocreationis causa coeut: sed eoru quom gratia que pertinet ad vitae colastimem distinguetur opa et aliasiit viri alia mulieris. suffici ut igitur inuice/oprias reo in conium ponetes. quare et utilitas et voluptas in hac amicitia versari videtur. erit vo etia 2 virtute si boni sint.estent viriusio viri λ. et gaudebsit utim simili. filii vero nexus quida esse videtur. itam ii qui sine liberis sunt: facilius dissoluutur. hid vero ambobus idesunt bollu:continent aute societate. qu ad modia vero se habere debet vir erga Ixorem et omnino amicus erga amicum: nichil aliud videtur queredum nisse quomodo iustu .no enim videtur idem iustuiri amico ad amicum inem ad extranea et familiarem et condiscipulit. Cap. Xm.

37um ergo triplex sit amicitia ut ab initio dictu est, et i alia sint amici paresa et in alia scd in excelleria. nam et similiter boni fuit amici et melior peiori. . eodem modo et iucudi et xpter utilitates adequales comoditatib' et diris retes. pares quide secudu paritate oportet et in amore et in ceteris adequas re: ipares vero secundit ratione excelletiis cocedere. si ut igitur incusationes et aues reici ea amicitia que est utilitatis gratia cotractas vel sola vel maxime et merito oderna et qui per virtuteamici sunt: benefacere mutu perat. boc eni virtutio est et amicitie.ad decaute certati ted tibvomulle existut querele nem rixe. na aduersus amaste et beneficia colarete nemo coqueritur. sed si sit gratus: beneflci s respodet.qui vorro in dudo et beneficia colaredo exuperat:cum id assequatur quod cupit non succen 1 sebit amico. navterm bonu appetit. INec etiam nimium in hsque propter voluptate: cum simul ambobus id proueniat quod qptabant. stquidem mutua conuersatione saudet, etenim ridiculum esset siquis quel incusaret . sibi iucudus no sit cu liceatu .uη

328쪽

illo no vii. At illa que propter utilitate est:querelis subiacet .cu mi se mutuo proupter utilitate utaturi semper plus queruli et minus w decet se habere existimat et qαruntur in non tanta reportet pia deberet pro sua Dignitate. amici vero non suffici ut ad la multa constreda. Videtur aute vi duplex est iustum aliud sine scripto aliud logibus: sic et ea amicitia que est propter utilitatet partim moratio esse parti legitima. fiunt aute incusationes tunc maxime cu no per eade conlutant et dissolutatur . est auste legitima in dictis partim omnino foresto de manu in manui partim liberalior ad tepus: sed per pactione F pro quo. est aute in t ac malillastu quid debeaturi nec am, biguu. sed anticabile habet dilatione. quapropter quibusda doru no sunt indicia: sed putant oportere contet esse qui secudu fide cotraxerui. moralis vero non est in disclis sed ut amico donat vel quid aliud facitidi sinu putati ut ipse tatu aut plus ab iis io cosequatur quasi no donauerit is comodauerit. nec similiter conautas et dissoluco incusat. idcv ex eo accidit in vel omnis vel magna pars volui quide honesta: sed anαν teponiit utilia. et honestu est benefacere nulla spe recipitat: ville vero bene accipere.

IEi 4 potest reddeda sut que accipit scd in dignitatendin vote agedminuitu auteamica no faciedu:quast errauerit in principio et beneficiu acceperit a quo no oportobat. no eni ab amico nem ob hoc ipsu id agete. 'Stigis in dictis beneficio acceptodi luedii est et quasi coirenerit reddere si poterit: si no poterit no esse cogaeu. iram reddcdu est si habeat facultate. Cosiderandii est ab initio a quo et o accipit et cui' gratia: ut sic vel suscipiat vel non. Cloabet ante bitatione utru accipientis utilitate τσmetiri debeat beneficiu et iuxta illa rependi an iuxta illius qui cotulit. Qui eni caspvit attenuates quide illa; talia se accipere dic ut que parua erant iis qui contulerati et licebat ab aliis accipere. illi vero vice versa Inaxima eoru que penes se erat et que

ab aluo comui no poterat et in periculis atq3 huiusmodi necessitatib'. ERn igitur scu utilitatis causa sit amicitia:eius 4 accepit utilitas mesura est Z dic est eni qui indisset et latio est ut tantside ferat. tantu igitur beneficiu fuit/wtu iste accepit utilitario et reddidu est igitur tatu quatu ipse accepit: aut etia plus. id mi bonestius est. In ντ

ea vero que est per virtute uicusationes no sui. mesura aure videtur conferentis eledictio. virtutis enim et moris in electione vis est. Cap. XllH. Silerunt aute in iis amicitiisque sui sectau excellere a. uterq3 eni dignil pu τ si tat ut ipse plus babeat.quado aute id sit: dissoluitur anu citia. na qui melis or est putat oportere ut plus dabeat. bono eni plus esse tribuedu .eode mos et utilior. eueni quilia utilis sit: uu habere non celat. famulatu quidem esse no ainicitia si non pro dignitate operu er ut illa que sunt in amicitia. putat eniquead modii in pecuniarii societate plus capi ut 0q plura cotuler sit ne oporteret amicula. nops vero et i Inbecillis contra. amicient esse bonit subuenire egetibus. naqd prodest inqui ut studioso vel poteti esse amicu: si nichil sini cosecuturus Uidetur aure recte uterin putaret et oportere utrim plus tribuere ex amicitia: sed no ex eadem

re sed excellenti plus honoris inopi vero plusco modi Uirtutis mi et beneficii proni tu est donor: indigentie vero auxili uteit lucr u. Sic autem se id habere et in rebus publicio patet. non eni honoratur qui nicbit boni ciuitati facit. publica eni tribuuturei qui publice bnfecit. lGonor aut e publicu quid est. non eni est et republica simul l eru et donore suscipere. nain Omb' niln' habere nemo sustinet. Qui ergo in pecuniis minus reportat: et honore tribu ut et qui munera no capit:ei pecunias. qd eni fit secus eu dignitate: equat et seruat amicitia ut dictu est. Sic igitur et illis qui i pareo sulco sideradu est.et ei qui pecunias ad utilitate facit aut ad virtute: honor est tribuendus reddedo id qd potest. na amicitia possibilitate reqrit no secudu extiniatione. nem est in omnibus ut in donoribus deoru et parentu. Nullus eni pro dignitate vir* retrisbnere potest. scd qui pro facultate id agit: bonus esse videtur. CQuapropter viderer sotur utico non licere filio patrem abdicare sed patri filiv. debitu erat reddendu est. sed qui fecit nicbit disinu rebus feci tritassi semper est debitor .quibuo aute debeturi postestas est din utredi et patri igitur.sim ut aute fortasse nullus videbituν destitisse: nisi euellemi prauitate. Ita et sine naturali amicitia: du manu estia uxiliu no negare. hinc autem fugiendu est aut non studendum prauoauxilium ferre . nam bene accipere nitati uolunt lacere autem fugiunt ut inutile. de dio igitur eatenus dictum uti

329쪽

CNonuo Ethicorul interprete Teon arcto Aretino Lap. L A cunctis aute dissimiliu specierum amicitiis: proportio adequat

seruatm amicitia ut dictu est. qu admodum et in ciuili. sutori ν calceamentisi textor liu et reliquis repensiorit secundu extimatione. ad hoc igitur repertus est nuΠHis comulus mesuratad que ola reseruntur et quo Oia extimatur. in amatoria vero interdit amator qritur cripse supra modii amans no amatur: mcdil hiis Drtasse qd amore sit dignu. Sepe etiato qui amas:* ille ab initio multa pollicitus ni*Gil perficiat. Eueniat aute dec cu alter propter voluptatem amat amatu alter Opter utilitate diligit amator elatae ea no exiliunt abobus. na cum Opter clit inter eos amicitia:quando illa no assunt quou gra se amabant dissbluitur .no mi seipsos amasbant: sed illa que aderant . ea vero stabilia no erant. itassi et duiusinodi amicitie stabillitate non babet: sed que moraliu est y se existens durat ut diximus. oritur etia inter eos indignatio:quado alia sunt ac no illa que ipsi optabant. perinde est enim ac n nisebit stat quado no potiuntur optatis. viis qui aducto citharedo pollicitus est et *to melius caneret tanto maiora. postridie Olmssa poscenti: pro voluptate voluptate reddidisse inquit. Si igitur uterq3 docvolui siet satis id esset. sin vero dic demulceri vos luit ille pecu tria caperet et alter habet qd voluit et alter no habet: non bene se habet quantii attinet ad societate . quoru eni indigens est illis intendit et duius gra das, bit. Sed utrudatis est an accipientio extimatione ponere na qui primo dat vides illi pinittere. qd aiunt et Urotagora seruasse. cu eni docuerat: extimare discipulos iu*Masmaabebat pti sibi viderctur illa q ab eo didicissent tantussi accipiebat. in talib' vero stebusdam satis est illud: merces aure viro: sed qui pecunias acceperui priuol ac deinde nichil eoru que ymiserant efficiunt opter magnitudine Pirulsorum. merito aduersus eos querele sunt. no eni adimplentPmissa. hoc fortasse facere pyellutur sophisti:quo niam nemo dat pecunias proiis q sciunt.bi ergo pro quib' rebus pecunias acceperui 3 eas res no adimplenteo merito culpatur. CSed in quib' no lit pilentio operisi qpter seipsoo exhibent: sine qrela sunt. talis enim est illa que 2 virtute fit tamicitia. remuneratio placi eda est secundu electione. ceni amiciatm virtutis. eode modo vis

detur ficiendu p ilosophie Neptoribus. no eni numis ea res extimatur nec pcium equi ualeno reperitur. sed forte laus est queadmodu erga deos et erga parereo: quantuquis potest exhibere .no tali aut existe te datione sed in aliquo maxie forte oportet reduditione heri que videatur virim esse secundu dignitate. Q n id c enire no potest rnolsolum necessariu sed etia iustu videbitur eum qui Pceperit statuere. quantii erit hievtilitatis suscepit vel pro quanto voluptate suscepitat: tantu lo qui cotulit/ab eo consequetur extimatione. na et in rebus venalibusnc fieri pstat. et quibusda in locio sui leges: volutariorum piractuum iudicia no esse. quasi couenit cuius fide secutus quisset: cu eo ita agere ut ab initio cotraxit. cui eni permissu est: huc videtur iustius pcium statuere * eu qui permisit. pleram eni no eque extiniant qui habent et qui volunt accipere. sua eni quisq3 et quedat: pluris extimat. sed tamen repeno fit in thio quantu sta aluunt ii qui acceperunt. Oportet forsan no tanti iacere quanti videtur postidenti: sed quanti iaciebat prius p possideret. Eap. II.4 G dubitatione veluti utru oporteat osa tribuere patri et in ossi uos lex J parere illi an in morbis quide medico credendu est et duce eligendu rei mi M Q litaris peritissimu .limiliter amico magis an studioso inseruiendu/ et bene. Iunctori magio tribuenda an amico dandusi utrim no possit. An vero talia

omnia determinare no facile. multas em ac varias habent disterentias et magnitu

. dine et paruitate et bonesto et neces Iario. Sedor no ola eidem tribucda sunt ι no est obscuru. et reddendu beneficiu ut plurimu magis * amico plarendu est. Ceu mutuumagis cui debeas reddendu esto amico dandu . sed id fortasse non semp. Et ecce re demptus a pdonibus: virum eu qui redemit vice versa redimere ipse debet quicunmis sti vel etia no capto repeteti reddere vel patre redimere t igitur dictu est: vius uerriliter debitu est reddendu.Φ n datio supercedat honestate vel necem taleiad illa 6 declinanda est. Interdu mi no est equu/bniiciu retribuere. visi quio midioso scies benefecerit ipse aute cui remuneratio ni laclida: malus exi stimatur ab eo qui accepit

330쪽

Reed en i mutuanti interdit versa vice mutuandu est. Aa ille quid E certa spe ductuss: suum cu velit placutum. niuiuauit bouo viro .ldic aute no separat a malo consequi posse. siue igitur re vera sic in no par est extimatio: siue no est ita sed putanti indigne facere no videbitur. EUt igF sepius ili diximus sermones qui circa affectuo et actus Tversantur: determinatione babent sinule uo rebus de quit 'sunt. Ex igitur no eadeoibus sent rembueda nem patri onia, quiadmota nec Iouionia datur sacra: man festum est. Cu vero alia paretibus i et fratribus et amicis et iis qui benestam nos fuere singulis videlicet Opria et couenientia tribuenda sint: c et facere videtur. Ina ad nuptias quide vocat cognatos. dioeni comune est genus. itam et actus qui circa gesnus viantur. In funeribus quom maxime omni uputantcognatos adesse oportere:

propter hocide. EElideri quom potest pare tib' maxime alimeta esse ministrada: stsi sia debeatur et cu causa essendi sint: nemus esse illis circa alimenta subuenire Φ nos hi sipsisset donore illis queadmoduo is impedere. No tame omnibus paretibus. noenim ide honor patri et matri nem ide sapientis et imperatoris sed paternus et inai nus. et seniori omni secundia etate tribuedus assurgendo et inclinando et dindi. Ed sodales aute et fratres:fiducialet ommu rerum societate. Cognatis vero et gentibus τciuibus ac reliquis omnibus: semyconadu est debitu tribuere ac discernere qd cui deo ueniat scd in dignitate et usum. sed de cognatis facile est iudiciu ue extraneis vero difficilius. no tame ob id desistendu est sed ut fieri potest ita determinadu. cap. unetia ambiguitas circa dissoluedas amicitias vel no: tu loqui non Pina; nent. utru taxis qui utilitatio aut voluptatis causa erat amici quando hec 'famplius no afferut .mcbit dissolua tur. Niloru eni erant ainici quib' deficie litibus merito amare desistui. Incusandus est aut is qui cum ob utilitate aut voluptate amicussit: ob mores se amare simulat. aure ab initio diximus multe cotentiones ex stat in alnicio:cu no quead modii putant ita sunt amici. tu igF quis stimium decipit credeo mores amari michil tale ipso agete seipm accusare debet. Si vero alterius Rinulatione decipis utimi est eu accusare qui simulabati et magis sp eos Q nurnos falsificant. quato circa nobiliore rem adbibita est fraus. CL ' si amicu sto susce'

perit ut bonu fim aut malus et id appareat: utru ampliussit amandust vel id quiderio est possibiler Siquide no omne amabile est sed bonu . nec ama duo est malus a micus. na malos amareno puenit: nem simile esse malis. dictu est aut limite similiamicti esse. EAn ergo statim disse lueda est amicitia vel no cu omnibus: sed cu illis q sunt Incurabiles Ppter prauitaterra1 qui corrigi possunt:eis magis ferendu est auxilium

in moribus sp in diuitius *to id donestius et amicitie magis . riu. videretur aut is qui dissolueret nichil absurdu facere. no eni tali amicus erit. alienatu lgr cu seruareno possit: dimittit. CSin vero is quide pinarieti hic aute melior fiat ac multu virtuet . . te transcendat:an ut amico uti debet vel iid Guenit In magna sane distantia maxi 'me fit manifest eu in amici tus pueror v. na si alter permaneat mete pueri alter in virueuadat optimii quonio essent amici cu nem delectantur eisde reb' nec eisde gausdeant et doleanteno eni circa seipsos dec existent eis. sine istis vero no erat esse amiscos. vivere enisimul Iro est possibile. dirimito vero dedio. CAn igitur no alienius sei, habendu est circa illu . si nunqν fuisset alnicussvel oportet plerite familiaritatis mes' nroria seruare et queaamodu amicis potius q= extraneis putamus grant cadu: sic iis qui fuerunt amici aliquid tribuendum est a ter precesciite amicitia quandono prospter excessunt prauuatio fit distatutio. Cap. IIII. 3 et ab ilia quide ad amicosi et quibus amicitia diffinitur:ex usu circa seip* t .mo quis facit Ocessime videntur .posuerant enim amicueei illi qui vult bos et facit vel ea que videntur bona illius causa: vel eu qui vult esse et vive Ire amicu illius gratia. ut a ccidit matribus erga filios/vtu amici qui non sunt infelisi hi vero eaequi familiari usu versatur et eade opteti et qui una gaudeat alica doleat. maxime aut hoc et in matribus coungit. ru vero aliquo et amicitia distis niunt. sed erga seipsu vnuqtiodque dora bono viro existit. reliquis vero secundii Q ta les existimant esse. LMidetur aute ut dictu est mensura unicuim: virtus et studiose eme. Vic eni sibiipsi costia taneus est et eade cupi t secundu tota antinu. ut vult ergo sibi bona et apparentia et agit. Eoni enim est bono studere ipsius causa. intellectim enim

SEARCH

MENU NAVIGATION