장음표시 사용
631쪽
122 HIEROPHYTICI PAns ALTER Rhordeum ac aeris clementia per hyemem crescens, adventante paschate ad maturitatem pervenerat; ita, ut ab isto tempore so lato tunc manipulo ) initium sumeret messis hordeacea. Lutf r. Hebr. in MaIth. p. 3I9. 32o.
Exod. 9: 34. Linum hordeum grandine Osium erat, quia hordeo erat calamus vel ica mutua, lino culmus. Nimirum , quia hordeum, post aequinoctium Septembri mense satum, sexto mense in AEgypto metitur, initio mensis Nisan adparuit culmus, id est, spica erat mutica. Et Nisan ideo Abib dictus, quod ipis hordeum spicaretur. Exod. I : 4. Nisan vero , ut ως εν παρόδω hoc moneam , non ab eo, quod hoc mense Reges ad bellum profecturi signa moverent, sed a iuga & excessu Israelitarum ex AE- ypto nomen obtinuit. Lino quoque dicitur ea tempestate, suisse culmus. Et enim uliginosis tractibus AEgypti limosisque aequinoctio autumnali vel Kalendis Octobris lato , non potuit non calamus surgere initio mensis Nisan. Seritur autem linum , ut Aput o placet , ab AEquinoctio autumnali usque ad Arcturi exortum , qui fit pridie Nonas Ianuarias. Iuxta alias vero a Kalendis Octobris , in exortum Aquilae , qui cst septimo Idus De
I Reg. 4: 28. Hordeum sei stramen in equos N angarios Sitarchi Salomonis asserebant ad locum, ubi erant, quisque pro ratione sua. Leguntur etiam in Homero equi
hordeum album comedentes & avenam. Iliad. su & Caligula Imperator, equum, quem , nisi mors intervenisset, Consulem creaturus erat, ut Suetonius reseri, Convivio admotum hordeo pavit.
Uicies mille cori faciunt medimnos decies octies mille, sin tausillh-Habet enim corus , qui de Chomer dista M
632쪽
ctus, nonaginta mensuras, quarum centum faciunt medimnum proxime , ut docuit Hasenresferus noster, Commentario in Templ.
p. 6s. VI. HORDEI LOCO MERBA MALA.hob 3I: 39, ψo. Si vim terrae comederim absque pecunia, by animam domini ejus feci exhalare , id est defatigaverim , loco tritiei prodeat spina , θ' loco hordei mala herba. Mala herba vocatur m , voce a , Syriaco themate deflega. Quae hordeum maxime infestat mala herba est, quae in hordeo degenerat, 2Egilops, id latinis dicitur sestuca , Germanis Dalch vel geriten. Herbulam ese tradit Dissicorides, quae folia habet tritioci, sed molliora , in summo capite, semina bina ternave rubra, e quibus aristae quasi capillaceae exeunt. Ex hordeo Agilopem mutari, sicut lolium ex tritico, nimia uligine, testis est Galenus lib. I. cap. ult. de alimentorum facultatibus, ubi ita scribit: In tritico quidem frequens lolium tape invenitur; in hordeis vero reperitur sed paucum. Quam autem AEgilopem appellant, ea in hordeis frequens invenitur, cum prima generatio vel incrementum ipsis non recte successerit. VII. SEsuur moMER HORDEI DIMENfuM UXORIS
se. 3: I, 2. Porro edixit DOMINUS mihi, iterum abi, amamulierem , amatam ab amico , cst adulterantem ualis es amor DOMINI erga Israelitas, quum ias respiciant ad Deos alienos , Nament lagenas vini: aeuum itaque comparassem eam mihi quindecim siclis argenti, o sesqui chomere hordei, edixi ei, diebus multis des-deto mea causa, ne scortator. Amasam ab amico, adulterantem,
Vel quae amata ab amico adulterabat: qualis est amor DOMINI erga Uraelitas, qualem infidelitatem dc perfidiam in Dominum
edunt Israelitae. Amant lagenas vini, Hebr. lasenas uvarum , metonymice , pro vino in uvis contento , quod Deastris libent: comparassem eam quindecim siclis argenti. Quando vocabulum Cum aliquo nomine numerali extat, notantur sicli vel denarii argentei. Gen. 23: I6. Quindecim sicli sunt septem thaleri imperiales cum dimidio , quod pretium censetur dimidium ejus, 'uo servum aestimabant, Exod. Ei: 32. N sesqui chomere hordei; He- a 2 braice
633쪽
tum, continet nonaginta mensuras :.lelech autem est semichomer,
semichomer autem hordei facit X v. medimnos, Is Echesei gersteti. Quod pretium non datum est pro dote, quum jam ante ducta esset in matrimonium , sed pro amore di victu , ut porro sibi soli
adhaereret. VIII. PuGILLUs HORDEI QUAESTUS LEVIS.
Ezech. I : is. Prophanasis me apud populum meum pro pugillis hordei V frustulis panis. Sacrilege abusi estis nomine meo ad fallendum: eximium illud prophetiae donum foedastis, ut cedat in contumeliam Dei, di hoc tenua mercedula. IX. PANi Curi lm Do CHAN. 'Fuit Jn miscellaneo prophetae Ezechielis pane. EMG. ψ: 9. Frumentaceis seminibus annumeratur, folio, radice, culmo, milis per omnia simile , paniculis autem differt. Siquidem in Panico pedali longitudine panicula provenit , ad terram versa , non ut in milio divulsa, sed praedentis compacta racemis, granis nume rosis hirsutisque. im nomen respondet Arabum , quod Panicum esse , non ut alii volunt, milium, ex Εben Belibare &Aurbore Camus , manifestum est. Viae Vel chius de Vena Med nens cap. v I. p. I s. Nec alio sensu apud Persas accipi, constat
ex Gazo dilacio persico Angeli a Sancto Joseph, p. 267.
LENS iniquum primogeniturae pretium. Gavi intemperantia, Levitas primogeniturae Ius contemnentis , temeritas jurantis , ingratitudo. Primogenitura eximia praerogativa. Lenticula primogenituram vendere proverbium. Ager lentibua seminarus contra hostes
ab uno solo homine defensus. CICER frium es Kali , E Sam.
II: I8. Dibyonim non est ciceris fricti genus. Choreisnim obscaenum verbum a Masrethis censetur. Videntur eo vocabulo notari columbarum vi cera. FABA , Phul a seminis magnitudina adpellata. Diqitigod by Corale
634쪽
DE NERMs. CAP. XXII. iu adpellata Panis fabaceus: Ezechielis. Fabarum esus Sacerdo
tibus interdictas. I. LENs It y ARABICE OMM HADASON, INIQUUM
Gen. 2Π 29 3 . Gquente Iacobo jusculum veniebat Mavus ex agro, ut erat fessus frixit Iacobo : sine me la iter haurire, quaeso, de so edulio admodum rufo, nam fessus sum : idcirco vocatum es nomen ejus Edom. Dicenti vero Iacobo , vende jam hodie tuum jus primogenitorum mihi, dixit Mav d Ecce ego propero ad mortem , quorsum ergo jus primogenitorum mihi Z Et ditante Deobo , jura jam mihi hodie, Iuravit ei. Sic vendidit jus sevum primogenitorum Pacobo. Jacob vero dedit Esiavo panem , O jusculum e lentibus , qui co medit ac bibit, deinde seurgens abiit: sic contemst Uavjus primogenitorum. Tria maxime in Esauci notamus. I. Intemperantiam
in cupiditate vilissimi justuli , quam his verbis prodidit: m MNI CINI in NI Verbum tae , Π, Chaldaeus & δε--rἰtanias reddunt, multiplica mihi, R. Salomo νn gere multum, pro quo Menauem & Abarbanel, in os ingere, ingur Rita, lassitudine pene exanimato. At LXX, Ponathan F Syrus: fac me gustare. Perperam ait Noldius. Nam , quid gustus pro desset homini venatione & fame consecto p Habuit ista gulae intemperantia vituperationem. Non tamen in eo consistebat simpliciter, quod in Esevo Scriptura reprehendit. Si enim nihil aliud Commisisset, praeter id , quod ex venatione rediens avide Come dit lenticularum coctionem, non esset, quod nimias quis ei objiceret delicias. II. Contemtum primogenitiirae, quae quatuor Insignes habuit praerogativas. Primo enim primogenitus in fratres di familiam , inde a condito mundo , tenuit authoritatem. Ita enim C inum Abelis fratrem Deus alloquitur: Erga te es appeti-rus illius , ω tu ei imperabis. Gen. 4 7. Itaque Isacus filio Iacobo, quem deceptus putavit esse primogenitum , fausta precaturus ait, Esto herus fratribus tuis, & incurvent se tibi filii fratris tui. Secunda Primogeniti praerogativa gemina haereditatis Paternae portio fuit, quoa jus etiam divina lege confirmatum legitur Deur. 2ι: II. Eum, qui primogenitus es, silium exose, πηο
635쪽
IM HIEROPΠYTIe I PAR s ALTERA suo pater, dando ei portionem duorum ex omnibus, quae praesto Antei , nam is principium potentiae ejus ; ipsius est jus primogenitorum. Tertia primogeniturie dignitas fuit Sacerdotium in familia. Si Ruben Jacobi primogenitus non excidisset hoc jure per incestum, sine dubio ad ipsius posteros Sacerdotium pervenisset. Constat enim Sacerdotio perfunctos fuisse primogenitos , usque eo , dum
Levitas in Sacerdotium venire Deus voluit, quos in locum prim genitorum accepit. Num. M 46. aeuarta primogenitorum praerogativa fuit benedictio paterna. Quae causa fuit, quamobrem a. fratre Jacobus aetatis praerogativam emeret , quam ut viam sibi ad paternam aperiret benedictionem , eam scilicet quae fuit Abrahami , ut in ipso & semine ejus omnes gentes benedicerentur. Omnibus illis praerogativis Cum privaretur Ruben , primogenitus
Jacobi , jus illud in plures fratres divisum est , ut docemur. I Par. s: Iudas enim principatum & promissionem seminis honedicti adeptus est, Levi Sacerdotium, Iosephus duplicem in divi lione torra: portionem obtinuit. Tam insignes praerogativas, quum prae lenticulas, vilissimo cibo, contemneret Εsavus, quae
pro sanitatis atque lovitatis signa non prodidit Z Quod praeterea id facit etiam adlubito juramento , bi interposito Dei nomine , id jam inexcusabile erat, quod urgente quidem fame, inconsiderate tamen, ad pulmentum ruens, in id jam consensisset , ad cujus mentionem horrere debuit; sed maximi stuporis indicium est , quod, cum exigitur jur mentum, quod nunquam praesari debet, nisi deliberato animo N robene perpensa, nec in negotio exili Uurpari, eundem sufforem retinet, Et nomen Dei interponit. Accessit tertius ille gradus , quod ne quidem postquam cibo satiatus fuit, cogitavit quid fecisset, itaque addidit obsinationem. III. Ab ingratitudine praeterea non potest ex cusari, quam non immerito Chusostomus his verbis exaggerat, milia L. in Genesu: Vendidit Esau propter cibam dignitatem natura sibi datam , atque ideo ingratus fuit, atque indignus ea. Hoc autem totum factum est ut illius demonstraretur ingratitudo & Dei oraculum adimpleretur. Unde hanc exhortationem deducit: Haec igitur nos audientes discamus nunquam negligere dona a Deo nobis data , neque perdere magna propter parva & vilia. Hinc abiit in Proverbium , lenticula primogenituram suam vendere,
cum quis sive in rebus divinis, S in his praecipue pretiosa vilibus mutat. Cujus ausus frequens esse potes , maxime quoties unque aliquis
636쪽
DE HERBI s. CAp. XXII. I 27 aut honorum seculi cupidus , au3 temporalium boηorum desiderio alle- Mus hominum nomissis inescatus serutis suae curam aberit , N a vera religione desectit, quod multis in locis his calamito imis temporibus nimis quam frequens est. Dic mihi, inquit ad hunc locum Chrysostomus, quare proposito regno coelorum bonisque illius i effabilibus, ita in divitiarum cupiditatem insanimus, & momenistanea , & quae non saepe mque ad Vesperam permanent, perpetuis sempeique duraturis praeserimus ξ di quid hac dementia deterius esse possit 8 Hoc est ignorare , quid distent aera lupinis. Contrarium est id, quod a Socrate, in Phaedro Platonis, Alcibiadi responsum fuit, quod lucri cupidus sor mam corporis forma meniatis meliore commutare vellet, τα οντα χ σεα δι-μέζε- id est , & cum iis quae vere aurea sunt, aenea Commutare.
Quae quidem fuit prudens commutatio Diomedis cum Glauco ;hujus contra imprudens & stulta , qui aerea accepit arma pro aureis. Talis fuit U Pasi prus, Curi Rex, qui ob luxum, egens Ialentis quinquaginta, 'gmata Citreae regnum ac regionem , in qua regnabat vendiderat: qua recepta pecunia in Amathunte Cypri oppido, ransenuit. Me dissimilis AEthiops Corinthius , qui voluptatum sudio ae intemperantia mollis, cum Archia Dracusas condituro, posteaquam trajecit haereditarem , quae sorte obvenerat , o qua Bracu B potiturus erat, sodali ob mellitam placentam eoncessi, ut author est Athenaeus Dipnos lib. a. p. I 67. Idem accidit iis, qui rem pecuniariam augent, sed cum famae dis endio 3 qui magistratus & dignitates assequuntur, sed cum jactura bonae mentis: lautam reis periunt fortunam , sed amittunt animi tranquillitatem 1 admittuntur in amicitiam principum, sed excidunt ab amicitia Christi. In summa quadrat in nostros apostatas, s quis dicat, eos primogenituram suam lenticulae coctione vendidisse ; qui jus adoptionis filiorum Dei, dc spem vitae aeternae, commutarunt, cum amore dc voluptate brevissimorum & vilissimorum bonorum. Ri-Ius Exeris
citatione xxv I. in Gen. II. PRO DEFENsIONE AGRI LENTIBUS sEMINATI SOLusCONTRA HOsTES ARMIS DIMICAT SCHAΜMA.
a Sam. 23: II. Post Eleazarum, Dodonis filium, inter robustigmmos Davidis fuit Sciamina , flius Agae, Harhises e quum congre saremur Philistiri in catervom, ubi erat portis agri plena lentibus,
637쪽
U populus fugere a facie Philisthaeorum , sitit se in medio portionis .
ut liberaret eam, percussitque Philisthaeos. Ita praestis DOMINUS salutem magnam , hostium scilicet globum unius hominis manu fundendo. Oritur hoc loco dissieultas. Nam I Par. XI: I3. le- gitur , Ager hordeo plenus , ex quo per literarum metathesin re mutationem literae in I, Capellus factum suspicatur
Sed nimis haec enormia sunt. Utrumque verum erat. In una enim . a ri portione seminatum hordeum , in altera lentes erant.
Sed dc hoc objiciunt , quae defensio hic Schammae , eam I Par. XI: I 2. Eleazaro tribui . Atqui nulla est verborum pugna, siquidem commissum est praelium in una agri portione , usi erant hordea , quae defendit Eleazarus , & in altera , ubi lentes, pro quibus stetit Schamma , ut in hunc locum Iunius & Buxtorsus
Vocatur in Thalmude litR , & nran, in Iudaea notissimum,
ut constat ex 2 Sam. 27: 28. ubi Galaaditae & Ammonitae inter caetera 'Pp , id est, Hieronmo interprete frictum cicer, attulisse dicuntur. Non facile huic versioni calculum adjicient, qui sciunt Hebrarum Kali non significare cicer, sed fruges tostas Levit. Ev. I . Ruth. 2: I . I Sam. II: II: & cap. 2s: I8. Tamen, inquit
Bochartus , haut dubie recta est Hieronymi versio. Ibi enim ad Davidem in deserto fugitivum Ammonitae & Galaaditae attulisse narrantur triticum & hordeum,& farinam, 'bp dc Gli,& fabas, di lentes, = pl & Rali. Itaque in eodem versu nomen Rali bis repetitum est. Et prius quidem, hordeo & farinae junctum significat tostas fruges. Sed posterius quod sequitur , fabas & lentes, tostum aut frictum aliquod tegumen sonat, nempe frictum cicer. Nam cicer frigi aut torreri solebat. Plautus in Bacchidibus dram frictum ego illum reddam, quam frictum est cicer. Horatius in Arte: ς μ quid fricti ciceris probat, aut nucis emptor. Et frictum Cicer hodieque Tali Arabes vocant Hieroz.Part. II.pψ6. Expositionem hanc non rejicio. Quod autem vir doctis simus etiam vocero Duram 2-5: .as. vertit in ciceris fracti genuss
638쪽
senus, ideo, quod Arabes stercus columbinum cicer nominant, id probare vel ex hac ratione nequeo, quod vocabulum a Masorethis inter turpia & obscoena vocabula censetur, dc pro eo honeste legunt ta)avari, ut fusius docui Arcan. Mihib. pag. I IO. Significat autem Chorebonim foramina columbina , hoc est columbarum eXta, quae perforata e corpore cibum & incrementa educunt Et Dirionim idem , quod ara an fluxus-in-Columbis, id est, cibus qui per intestina columbarum effluit, vel fluxus columbarum adhuc visceribus contentus. Idem vocis sensus fuerit, si di onim constare dixeris ex α' )ὶ ', id est , quod in columbis , intestina seu viscera columbarum. Nec repudianda haec interpretatio ob conjunctum m Chaldaicum , dc Hebraeum nomen ta at . Nam Sc in Chaldaico sermone n terminationem pluralem usurpari coqstat , Ezrae, Scribae regis coelorum testimonio, qui Chaldaica scribens pro scripsit Ezr. ψ:I3. & Danielis, in quo , legitur pro Ne aN, viri c 7:I4. & B N pro mille cap. 7: Io. Narratur illa columbarum eXta vel intestina , quae quartam cabi partem impleve-xint , venii sie quinque siclis argenteis. Cabus est sexta pars ali. Nam sex cabi faciunt satum. Habet igitur Cabus dimidium mensurae; dc quarta cabi est sextarius, qui continet sex ova, hoc est, Octavam mensurae partem , ein octat. Quinque sicli argentei ,
sunt thaleri imperiales ai. Locum igitur a Reg. 6: Es. ita Verterim : Exstitit fames magna Samariae ita ut . . . . quarta pars ca
bi , vel si tarias intestinorum viscerumque columbinorum, c& secun dum alteram lectionem , fluxus columbarum adhuc visceribuI ς- eruus, venierit quinque selis argenteis. IV. Fan A , - s, An An. PHouLΟN. Misicellanei panis, quem Ezechiel. propheta comederet materiasuit faba cap. 4: s. Hebraeis a magnitudine dicta , qua reliquorum leguminum semina multum superat. enim decisum ex integro , cognatum est nomini . quod insolitae magnitudinis hominem sonat. Hinc dictus est elephas; hinc secundo genitus Chami Africanae gentis conditor , yesa. 66: Is qui & Put appellatus Gen. io: 6. Non est faba, quam nostrates phaseolum dicunt. Faba caule gaudet quadrangulo, firmo, Con cavo , soli a conjugatim collae mediae in apicem exeunti ad ne a 3
639쪽
siliquae erectae, crassar, fungosae, semen maximum compressum, . reniforme, oblongum, cum hilo magno in extremo. Phaseolus autem caulibus suis scandit, folia gerit in communi pediculo terna, siliquae longiusculae, cum seminibus grandioribus, quae plerumque quadrupedum renibus similia , alba praeter umbilicum, qui tantum in iis nigricat. Reperiuntur & nigra , flava , Coerulea. Rajus merθ. plant. p. Io . I . Matthiolus ad Diosc. lib. I r. c. 98. Io I. Panis, quem EZechiel ex fabis , hordeo , lentibusque & milio consecit, nec jucundus, nec facilis ad concoquendum fuit. Diosc. e. 8. lib. I. Faba inflationem eXcitat, aegre Concoquitur , & tumultuosa somnia facit. Galenus libro primo de alimentorum facultatibus: Inflat ex faba paratus Cibus, quo Cunque modo apparetur , nec per quamvis longam decoctionem id vitii potest amittere. Qui effectum Cibi ηnimadverterit, quandam totius corporis tensionem , quasi a flatulento spiritu prosectam sentiet, maximeque qui ad hoc esculentum non fuerit assue factus. Hinc it in Hebraeorum pandectis traditur, Sacerdoti magno vespera, seu parasceve diei expiationum, praeter alios cibos interdictum fuisse esum fabarum fractarum seu fresiarum , idque ideo etiam , quod somnum inducant. In tractatu Thalmudico Joma cap. I. in Mischna e Vespera diei expiationum non sinebant
Sacerdotem summum multum Comedere , quia cibus somnum
inducit. Ad quam Mischnam legitur in Gemara Thalmudis Hierusolymitanir Non sinebant eum Comedere neque lac, neC ova, nec lac , nec Caseum , nec carnem pinguem , neque vinum ve
rus, nec vinum conditum, '-- a lyn a R, nec denique fabas fresias , vel lentes. Jubebatur autem Propheta ex fabis. milio lentibusque ec aliis frugibus facto pane, qui viginti siciorum, hoc est quinque unciarum pondus non eXcederet, vesci, ut symbolica actione illa famem , quam ccc & xc diebus hoc est, x L mensibus toleratura esset Hierusolyma, significaret.
Unum Dei. Linos lana commixta vestis, lege interdicta. A principe
640쪽
eipe foemina tractatum limum. Cingulam lineum eorruptum', Pudaicae corruptionis N abjectionis Ombolum. Linum fumigans in .ma Mes. Lineus metientis funiculus. Sindon sis linteum. Linis reamina Cissi sepulchralia. Lineae sacerdotum vestes. Indutus inris Christis. Indesti EMis aneli. Gnam injuria si melius ,
hus vocibus cognata Hebraeorum nan tunica lintea, macet 6O. Levit. Io: s. 'a n m Tunica lini eximii. Levit. I 6:4. Lini Commune vocabulum in Hebraico sermone est rima , unde Prisuthim plurale, cujus cortices si interpretes audiamus, vocantur
Π 'Mπt lina ligni, pro ligna lini, per hypallagen nominis re- Ut & regentis, Josia 2: 6. Quid λ n absque hypallage reddamus Cannabem lignosam 8 Lini enim vulgo dicti parvulua cauli- Culus, dubito, an ligni mereatur nomen, potiore jure imponendum Cannabis cauli, qui ramis late disrusis arbusculae praebet speciem 3 adeo, ut Non desint, qui, quemadmodum m arborum ligno, ex illius stipite carbones faciant ad bombardarum pulverem parandum utiles, in Marthiolus resert ad Dioscoridis lib. m. c. I l . Haec ligna in tecto ad radios solis torrendos Rahab disposuerat, quos postea vulsellis hamisque serreis ad usum suum pararet. . Fuerit igitur rima commune nomen lintraria: plantae, sive illius, ex qua lintea conficiuntur , hoc est lini di cannabis. Linum vero est vel vulgare, quod Θrae. W: 4. ωμαλ-ν, id est, Crudum dicitur, quo paupertini homines teguntur; vel eximium di pretiosum, quod 'I nominant Hebraei, specialia nomina sunt πν & rra. Linum ese had arguat locus Mechielis cap. 44: 18. ubi semoralia Sacerdotis vocantur 'dam, quae Levit. 6 . nominata 'a a P. Est autem Bad linum eximium , quod ad vestium pretiosarum usum veteres separabant. II enim solum& separatum, & ut Graecis senioribus visum sonat. Igi- tur nomen hoc & hysici imponitur, ut constat ex I Paral. IF:R E 27.