장음표시 사용
661쪽
Gen. LI. 7. Videbam mihi, ita fratres Iosephus alloquitur , in medio agro mergites facere , ta ecce , meus merges surgebat, etiam sabas immotus scilicet, ad vel tros fasces nec tani illum sese inclinans. Sic stare in coetu Deorum Deus dicitur Val. 8a: I. Sie Agnus Redemtor stabat inter quatuor animalia , & vigintiquatuor seniores, qui prociderunt in Conspectu ejus, di celebr runt per sanguinem illius factam redemtionem. XVII. MANi Pu Lus PRlMITIARUM Levit. 23: Io, II. Suum ingressi in terram , quam ego daturus sum vobis, messuri eritis messem Has , tum offeretis manipulum frugum , primitias messis vestrae ad Heredorem 2 aeui agitabit manipulum sum frugum coram DOMINO , ad acceptionem instri e postridie illitis cessationis, agitabit eum Sacerdos. Manipulus ergo frugum , primitiae messis hordeaceae agitabatur coram Domino , postridie Sabbati Paschatis , sive decima sexta mensis Nisan. Offerebatur cum agno anniCulci perfecto, in holocaustum juxta id quod legitur capitis laudati commate duodecimo. Sacerdos spicas in farinam Comminutas cum thure& oleo adolebat Deo. Quod reliquum erat, in usum Sacerdotii cedebat. Oblationis causae erant : Prima ut admonerentur IGraelitae de divino frugum beneficio , & orarent Deum pro bene. dictione super messem. Secunda causa politica fuit, ut ista ordinatione cogerentur legitimum tempus mestis exspectare. Teristia , ut ab eo die numeraretur Festum Pentecostes. Post oblationem manipuli permittitur esus frugum , Lev. 23: l . Christi resurrectio dat nobis vitam & jus in omnes res Dei. Christi discipuli visi sunt contra illam legem peccasse, quod nan tantum Sabbato manibus commolerent fruges de segete Carptas, sed etiam de iis comederent Sabbato , quod prius esset secunda , sive die Sabbatum sequente, qua oportebat manipulum offerri , quos Chtillus defendit Luc. 6: I. ω seqq. Nam valet πλω rον vel προτερον νῆι , hoc est postriduani , sequentis primam festi aut Sabbatum. Fag. ω Coce. d. l. LVIDM. Hor.
662쪽
I Cor. Is: I9. Si in hae solum visa speramus in Chrisum , miserrimi ommam hominum sumus. Nunc aatem Chrsus suscitatus est ex mortuis, primitiae eorum , qui obdormierunt factus es. Christus vocatur primitiae dormientium . partim ratione meriti, quia inis primus & unus est, qui resurrectione sua nobis vitam acqui fuit, ac justitiam , Rom. 4. di sic resurrectionem nostrae carnis sanctificavit; quemadmodum olim primitiae fruges caeteras 3 partim ratione dignitatis, quia resurrectio Christi caetcrorum omnium resurrectioni anteferenda est , quemadmodum primitiae frugibus caeteris. Hinc illud Pauli r Christus es primogenitus ex mortuis, ut sit in omnibus ipse primas tenens, Colosi. I: I8. partim Ctiam ratione spei nostrae, quam in ipso habemus de resurrectione nostra. Nam primitiae frugum notant appropinquare messem , & resurrectio Christi de paulo post futura resurrcctione Omnium nos Cerinios reddit. Batauinus in B. L
Num. I7: I 2, I 3. aeuodvis opimum oleum, fae quodvis opimum musi ae frumenti , primitias eorum , quas dederint Israelitae Do. MINO, do tui. Primitiae omnium, quae fuerint in terra illorum,
quas attulerint DOMINO , sunto tuae. uisquis mundus erit in familia eua, comedet ex eis. Consistebat autem haec immunditia, ut Lorinus ex Levitico & Numeris, genera ejus recenset, in eo , ne quis tetigisset mortuum , vel ossis ejus in agro reperta , vel sepulcrum, vel tentorium mortui, vel animal discerptum a bestia, vel morticinum : praeterea , ne comedisset animal immundum, .vel ne hominem leprosum tetigisset, vel fluentem semine, vel mulierem menstruatam: item, ut non introivisset, aut mansisset in domo leprosa , ne vitulam rufam immolasset , aut cineres ejus collegisset, ne caprum emissarium eduxisset: in desertum. Alia immunditia sine contactu erat leprosi , seminiflui, menstruatae . versantis in fluxu seminis multo tempore , deuiqueinocturnam patientis pollutionem.
Primitiarum tres oblationes sebant. Prima in Paschate, se- V 2 cundo
663쪽
nibus. Leυ. 2 V. I 6, II. Num. I s: D, 2. I. Tertia in Scenopeingiis, ex omni fructu terrae. Deus. 26: 2. TYPus. Spicae sunt Voteris Testamenti, panes Novi. civium virtutes 3 omnes fruges, Coeli, in aeternum. Res offerendae fuerunt, vinum, fru
-s: Decimarum varia traduntur genera. Decima prima Graecis ac Hebratis dicta fuit ea , quae post oblatam Thrumam eX acervo frumentario desumta , Levitis dabatur. Erat autem Thruma, si Scaligerum audiamus,, quae de fructibus jam elaboratis, id est, frumento vannato , oleo dc musto offerebatur, & solis Sacerdotibus cedebat. De hac , quae prima vocatur decima, Levitae pendebant aliam decimam Sacerdotibus, quam textus Num. I 8:Σ6. vocat decimas ex decimis, & 2Gr. 3i: 6. decimam sancti-.tatum. Quod reliquum colono post solutionem Thrumae deci- .maque primae fuit, de eo aliam detraxit decimam , deserendam vel Hierusolyma , vel, si longior erat via , redigendam in nummos, unde oleum , mustumque di victimae emerentur Hierusolymis, ex quibus. ulum initi ueret, & ad illud Levitas & Sacerdotes in atrio templi invitaret. Deut. I :24. Uocatur haec decima secunda. Item , tertio quoque anno solvebatur decima , quam idcirco trietericam , & Tobiae I: 7. τῆν -τουν δέκατην nominari volunt. De hac Deut. I : 28, 29. A fine trium annorum depromito omnes decimas frumenti tui provenientisi isto anno.& relinques intra portas tuas, ut eas venientes Levitae, quia non
est eis pars aut possessio tecum, & peregrini pupillique & viduae,
qui sunt intra portas tuas, comedant dc saturentur. Ubi notare
jubet Amesius , quod pro a sne in Ebraeoi sit Xyn in extremo vel extremitate , id est , in principio tertii cujusque anni , utraque enim rei extremitas Sp & spci dicitur. Sic Deat. i s:& alibi. Quia pauperibus di hae cedebat didia: Hierosymo suot I, & Rabbinis i ' π Super iisdem fiebat
664쪽
j DE HERBIs.. CAP. XXVI. In consessio juxta legem Deut. 26: I 3. Formula consessionis in texia tu extat. Nempe sacrificiis rire peractis & oblatis primitiis, discessurus e regione templi stans, Deo grates agebat, pro liberatione ex AEgypto : deinde testabatur , se ex praescripto attulisse decimas, denique petebat a Deo benedictionem sibi domuique suae,& Reipublicae. Morale: I. Ut ad conservandum mini licitum &pauperes, bona nostra liberaliter erogemus. 2. Et pro annua ter ne foecunditate Deo grati simus. 3. Ac coram Deo in talibus operibus sincere ambulemus & puro corde. XXII. v p ID EST , COPHINus AESTIVORuM
Ams 8: I. Sic ostendit visionem mihi Dominus , Phota-Deus,
quod ecce CELUB-OIITZ cophinum seu I cum fructuum aesλο-rum, quumque dicenti, quid vides Amos ξ dixissem fiscum aestivorum fructuum ; dixit DOMINUS mibi: NI , advenit
is populo meo Israeli, non pergam amplius praeterire Us. Merce rus : Videt cophinum fructuum aestivorum , qui jam plene maturuerunt, & quorum terminus venit, ut decerpatur , vel edendi vel asservandi causia. Quod ipsemet Dominus prophetae exi ponit, significare jam in foribus esse hujus Populi finem , velut . maturuisse & ad summum excrevisse eorum scelera , ut jam ultra ferre non possit Dominus , quin merita illis supplicia irroget, &ex terra sua eos alio transferat. Visionis significatio posita est in allusione duarum vocum Hebraicarum, lup, quod aestatem , &aestivos fructus generaliter significat, & Ip. quod significat terminum. Hoc aliae linguae non possunt assequi. Ut sub finem testatis terminus est fructuum, di tempus, ut colligantur, quum jam tota testate solis calore plane sunt maturati, nec diutius in arbore asservari possunt: sic venit , & in propinquo est tempus a Domino praefinitum , ut puniantur, quum mensuram iniquita-
665쪽
Gumae, paleae . mpulis, comparantur Improbi. Stipulae collatae eum rebus vilis h. Parturire torridum gramen. Parere stipulam. Stramen eam re debili S infirma comparatum. Stramen, doctrina falsa , ω frivola. In flerquilinio trituratum gentem denoIaι assectam. Straminis copia c.lebratam Hephrasem oppidum. aeuisquiliae frumenti venditae pauperibus. Musa, imbecillitatis emble
bus & Persis ataria eis, unde succini nomen Camrabe . id est, paleam trahens. Gluma est hordei vel tritici tunicula. Varro de re rustra c. 68. Spica ea, quae mutilata non est in ordeo& tritico tria habet continentia : granum, glumam , aristam,& etiam primitus spica cum oritur, vaginam. Granum dicintum , quod est intimum , solidum. Gluma qui est folliculus eis jus. Arista, quae ut aeus tenuis , longa eminet e Rluma. Gluma tropice vel rem sonat levissimam, , nullius ponderis, nullius pretii, vel hieroglyphicum est dissipationis ac persecutionis, vel velocis ac totalis interitus. Hinc sequentium victorum capias intellectum. 'al. I: 4. Non ua εmprobi sint, sed scut Iliama , quam di-Julit ventus. -Pii fructum ferunt iustitiae & probitatis , & in fide radicati calamitatum aestu non opprimuntur , sed fluentis gratiae spiritusque divini refocillati, perpetuo virent vigentinque. Impii contra , bonorum operum vacui & steriles, omni Irobitatis fructu destituuntur , pravorumque affectuum turbini us instar levissimae glumae a vento impulsae dc disjectae ad interi
Psal. 3s: s. Fiant quoenus animam meam , ut palea coram
666쪽
DE HERBIL CAP. XXVll. rmmento, Angelo Domini impellente , id est, dissipentur & insectetur eos Angelus Domini & propellat, nec sinat ullibi quiescere aut
Ob. 2r: i 8. Sunt improbi ut stipula eoram vento , ludibrium venii, , gluma, quam furatur vel turripit, turbo. Florent, sed
ad tempus et Bonum eorum est instabile. Uri. 29: s. Erit ut pulvisculus tenuis maltitudo extraneorum tuorum , O velut gruma transens multitudo violentorum , adeo erit ad momemum repente. Pulvilculus hostium insinuat innumerum numerum, gluma transiens velocitatem.
Iesa. I: Is. Triturabis montes comminuesque , by colles tanquam tumam dispones, id est, conteres Reges principesque Medorum, exinanitos, regno. scilicet di operibus eorum ablatis, & deflorata gloria.. Host. I 3: 3. Idcirco sunt ut nubes matutinae , veluti ros mane stillans, qui abit, qui evanescit, ut gruma turbine abrepta ex area, cst velut fumus ex camino summo. Hoc est, quantumcunque belli apparatum ostentent Israelitae , is tamen omnis ut nubeo matutim , us ros matutinus , ut gluma turbine surrepta , ut denique
fumus subito, vel, brevi tempore disparebit. Zophaniae χ: 2. lay pri cinna Sensum
prophetae dubiis & obscuris quorundam interpretum verbis expositum, nova versione raplicare conabor : Antequam edatur decretum , vos Consumendi, antequam ut gluma transerit dies Domini, dies furoris & oppressionis, de quo east. I. versu Ir. quum nondum invadit vos aestus irae Domini, quum nondum invadit vos dies irae Domini, quaerite Dominum, Omnes mansueti terrae.
II. STIPULAE. Ignis Stipularum consumtionis est Symbolum. ef s: 24. Ut abomit stipulam lingua ignis , o torridum gramen flamma descit, radici sorum qua fit tabes inerit, radix eorum, id est , opes & potentia eorum, quibus nituntur, F flos ipsorum, id est gaudium
ipsorum , ut palosculus absit. Quia contemnum Doctrinam Domini Dei exercituum, ij serm/nem Sanctι Israelitarum spereunt. Sanctus Israelis est Dei filius. Exod. is: 7. Furorem tuum immittis, Utianis eos tanquam ignis simiam. Poet 2: s. Ε xites current
quas prvisu flammae ignis consumentis stipulam. Obad. U.ὲ8. Erit
667쪽
I so HIEROPHYTICI PAns ALTERA domus Pacobi velut ignis , Oi domus Iosephi in stipulam , ut aerens in hos consumant ipsos , neque erit supersus domui Gavi , quia Dominus eloquitur. Nachum I: IC. Consumentur velut sipula arida plane. Malach. 4: I. Dies adveniet ardens tanquam fornax , quo erunt omnes superbi omnes facientes improbitatem stipula , ω inflammabit eos dies ille venturus , ait DO MI NUS , Deus exerci-ruum, ades, at non relinquat eis squi Deum non colunt radicem aut ramum. Sapieul. 3: 7. Tanquam scintillae accendentes stipulam percurrent, seu perficient curtum. Velocitatem habebunt maj rem, quam ignis in stipula. Corpora enim eorum erunt coelestia, qualia quae sunt celerrime moventur. Ignis in stipula, proverbiale. Zach. I 2: 6. Graiius. III. STIPULAE coMPARANTUR ETIAM RES VILIssIMA
Iob. I 3: 2s. An folium impusum exa lares p an sipulam aridam persequereris p Folium impulsum , vel decusium , quod non potest iterum arbori suae , unde vitam habuerat, uniri. Flectit Deum ad misericordiam, per comparationem majestatis N pintcntiae suae , Cum ipsius tenuitate oc fragilitate. yesai. 33: Σ. Parturitis torridum gramen, parietis stipulam, inani vos labore torquetis, consilia vana agitabitis , Spiritus vester est ignis , qui com det vos. 'al. 8 : I . Deus mi , pone eos velut rotam 3 quae assidue Circumagitur, ut stipulam coram vento , qui pondere destitutam indesinenter rotat, jactat, propellit & persequitur. Iob 4i: 2o. Ut stipula reputantur Leviathani, balaenae, ballime lapides, si ridet adstrepitum pharetrae , id est , nullis dimovetur & depellitur telis. pharetram pilorum aut sagittarum interpretatur Coccejus, ex collatione I Sarn. II: 6, 4s. ros. 8: I8. Ierem. 6r23. 42: so. Est inter arva ad nocendum Comparata eo loco, suo anus strepit Goliatho a scapulis pendet. In manu Iosuae est. Jesai. o: et . Principes, ut o veris in eos Deus , exsccantur velut herbae tenerae, quas Eurus assavcrit, ac turbo quasi stipulam tollit eos. Fesai l: 2. Dedis reges uti pulverem ante gladium ejus, Et ceu stipulam impulsam ante arcum ejus. Sic reddit Noldius , sic
668쪽
n. r. Loquitur de Abrahamo & victoria ejus super reges, Gen. I : I . quos imminuit instar pulveris, Psal. Is: ψ3. ut non magis ei potuerint resistere, quam palea vento. At Syrus & Ariae Montanus: dedit ut pulverem gladium ejus, ut stipulam impulsum, arcum ejus; Male: Nam non Abrahami sed hostium ejus arcus & gladius, fuerunt ut pulvis & stipula. Nolae innot. ad cono cord. Part. Io. ob. 2I: I8. Fiunt ut ipula coram vento, θ' ut palea, quam furatur turbo. Hoc simile declarat impios non habere in terris stabile stabulum, celeriterque ad interitum abripi. Perem. 13: I4. Dispergam eos ut stipulam levem , adventum deserti; hoceu praebebo illos ut leves stipulas . alicui potentiori dispergendos Per totum mundum. Ad ventum deserti, quo loco ventus nullis obstaculis impeditus , vehementius furit, ves ad ventum Australem, qui est laevissimus.
yob. I: I8. Reputat ut framen balaena ferrum, ut lignum putrechabben. Non fugat eum sagitta, in sipulam vertuntur ei lapides fundae. Sensus: Nulla arma eam fugant vel facile violant.
erem. 23: 28. Propheta qui somnium habet, somnium enarrat, Squi sermonem meum habet, sermonem meum vere laquatur. Quid framini eum tritico p ait Dominus. Nihil commune habet doctriona vera cum salsa. Stramen homini alendo prorsus inutile est, contra triticum, corpori solidum praestat alimentum. Stramen est insipidum & fastidium parit, cor non roborat, Contra triticum jucundissime sapit, & corpori nostro vires adjicit. Ad hunc moin dum se habet doctrina Dei. Nam alimentum praebet animae ad vitam aeternam , sapore ejus capiuntur omnes fideles, indiesque novis acceptis viribus crescunt in gratia & notitia Domini nostriti servatoris Iesu Christi.
t Cor. 3: Iz, I . Suods quis super aediscetur sendamento Boe . Christo, aurum , argentum , lapides Iraetiosos , auctrinam puram X atque
669쪽
isa HIERO PUYTI cI PAR s ALTERA atque solidam , cum Dei verbo consentientem , ligna , fumum, stipulam, doctrinam non quidem haereticam, sed minus sinceram, aut frivolam ac superstitiolam, quales sere sunt hominum constitutiunculae. V. I 3. Cfusique opus manifestum flet , dies enim, quae multa docet emendatque , id declarabit : nam per ignem manifesabitur, s aurum, s argentum, s lapis pretiosus: id est, si doctrina fuerit solida , invicta erit ignibus , si lignum, foenum , stipula,
igne consumetur. VI. I . Si cujus opus manebit, quod superaedis- caverit , mercedem accipiet, laboris sui fructum feret: Si cujus exu- sum fuerit , jacturam parietur , ipse vero salvabitur , sed tanquam per ignem , tanquam si ex incendio rebus omnibus exustis, ipse salvus evaserit. Δ ἰ praepositio accipitur pro ιη, ut I Pet. 3: 2. διεσάλσαν δἰ i δατο , servati sunt per aquam , vel ex aqua. Vid. M. Concorae N Bali in h. I.
VII. STRAMEN IN STERQUILINIO TRI Tu RATUM, GENTEM NOTAT OMNIuM ABIECTISSIM ΛΜ.
Gai. 2s: Io. Triturabitur Moab , ut trituratur framen in sem uilinio. Secundum literas Κet hibi reddendum : Ut trituratur frumen in aqua serquilinii, vernacule , in ver Ulii lachen. Stramen in lacunas viarum ab agricolis injectum, iecte dicitur triturari. Si enim apud Orientales rotis plaustrorum aut jumento rum pedibus facta trituratio , stramen aut paleae in has lacunasco edita . id omnino patiebantur, quod in arca rotis plaustrorum aut tribulis serreis aut jumentorum pedibus trituratum triticum. VIII. STRAMINIs COPIA CELEBRATU ΜHEPHRAI IN OPPIDuΜ.
HEPHRAIIN oppidum fuit in terra Iisraelis , quod ut monent Κet hibi literae 2 Par. Ia: Is. &-, vocatur, Hebraico au tem effatu sp, h. gi: s . 'Eφρα , yosepho de Beli. Iv. cap. 33. Eiφραὶμ . Hinc Proverbium apud Thalmudicos, Stramen infers in Ephrasem ; Simile quod apud nos jactatur, is tragest
motain Eormvesten. De eo Menachnh fol. 8s. I. Cum Moses inciperet signa edere in AEgypto ante liberationem Israelitarum, vulgo .Egyptii putabant, per magiam ista fieri, quae tunc in IZgypto mire vigebat. Accedentes ergo duo insignes magi Jan
670쪽
nes & Mamre per ludificationem dicebant Mosi, Stramentum infers in Ephrajim, quasi dicerent: Tune vis magicas artes in AEgypto ostentare, ubi magia est celebratissima , & ubi longe nobiliores magi sunt quam tu Z respondebat ergo Mose simili proverbio. In urbem olerum olera importato. Imo ubi rerum communiter copia est, eo res devehendae plures. Nam eo hominum multitudo confluit, ut emant sibi necessaria , tum etiam copia facit pretii vilitatem.
Amos 8: s, 6. Ecquando aeterient Sabbatum ut aperiamus frumenti horrea Z ut quisquilias frumenti vendamus. Apha remata, quae alias vendi non solent , sed jumentis aut avibus dari, non hominibus. IX. STuPA IMBECILLITATIS EMBLEMA.
Mai. I:3i. Erat robustissimus quisque velut sum. Stupa, Hebraeis a excutiendo dicta est , quod cortici lini proximum
frangibulo excutitur. X. ΣΚΥΒΑΛ A.
Philipp. v 8. Omnia damnum esse puto , propter eognitionis Chri- si Τεμ , Domini mei praestantiam , propter quam omnium jacturam
feci , eaque pro retrimentis habeo , σκυζῶνα , ut Chri- sum lucrar. Σκυς sunt retrimenta vel purgamenta frumenti, quae cum vannis aut ventilabris subjactantur, frumentum evannatur foras extra aream.
DE PANE. LECHEM nominis signi ata explicantur. Sonat carnem, semen, fructum arboris, frumenIum, victum seu cibum. Abbirim Dei nomen. Abbir, est praefantissimus. Abbirim, valentia cursu viri' bus animantia. Verbo dees conjugatum. Pauperes onagris smi les. Lechem es panis, quo communi me alimur. Optimus in