장음표시 사용
701쪽
bum lugentium, polluuηtur, quia cibus eorum , caro aut panis oblatus pro anima inorum , seu , pro ipsis, quum offeratur ab immundis , non venit debito aut legitimo modo, nec ita, ut gratus habeatur in domum dc Congregationem P ovae. Templum enim Dei post di in captivitate nullum erat, ubi offerrent sacrificia. X. ΡΛNIs IN REGNO DEI. Luc. I 4: I s. Beatus, qui edit panem in regno Dei , qui coelestibus & aeternis animum reficiet deliciis, re sui gentibus Justis. Confirmat Christus hominis dictum, sed statim causam aperit, quare Iudaeis a regno Dei rejectis, ea sol te gavisurae sint gentes.
ohan. 6: 3s. Ego sum , inquit Christus . Panis vitae, quo vivitur aeternum , qui veniet ad me , per fidem , non esuriet , assequetur saturitatem illam aeternae vitae, S , qui credis in me , nousitiet unquam, in salutis negotio nihil unquam desiderabit. -- gustinus Tract. 2s. fiui venit ad me , inquit, hoc est , quod ait, O , qui credit in me : & quod dixit, non esuriet, hoc intelligendum est, non stiet unquam. Utroque enim significatur, iI-la aeterna satietas, ubi nulla egestas.
Dardar , spinosa herba ta foliata , cujus generis tribulus. ononis hippopheos. Rimosita , spina capitata , cujus folia interdum , ca
put o caules semper, armantur spina, ut Chamaeleon, branca ursi na, carduus benedictus, labrum Veneris. CHA RUL , herba, Mae spinosas S mordaces habet lanugines, ut urtica r Nominissius etymon N formario. Vivere urticis est tenuissimo uti victu. MIrius inter urticas, IsraH: Item vir bonus inter improbos. Nominis Dardar V Kimosech ε0mon. Mi cha locus derelictus. Tria spinosarum genera herbarum in Scripturis reperio. Primum est vim , quod praeter spinam , folium etiam habet, minime scilicet spinosum , ut Ononis, tribulus, hip
702쪽
hippopheos. Vid. Salmas nereitat. Plin. p. 279. Ononis velancinis, ramos habet fruticosos, dodrantales, aut majores, freQuen tibus geniculis vinctos, cavis alarum multis , capitibus rotundis, foliis tenuibus, pusillis, ad rutae aut praetensis toti solia accedentibus , subhirsutis, odoratis , non injucunde olentibus. Diosi.LII I. c. I 8. In ramis spinas habet Ononis, apposito solio rutae simili, tota caula foliatum in modum coronae : sequitur a fiugibus, aratro inimica vivaXque praecipue. Plin. I. a. I. e. I 6. Tribu
lus, qui spinam in capite , sive fructum aculeatum gerit, foliis aculeo destitutis, ille intelligitur, cui solia portulacae tribuit Dio scorides lib. I v. c. I . vide Matthiolum , qui eum vidisse se scribit Venetiis in maris litore, prope divi Nicolai sacellum. Comment. ad laudatum locum. De Hippophae modernis scriptoribus ignoto, Dioscorides post Theophrasum agit lib. I v. e. Ist . Legi Iur Dardar, Gen. 3: I8. Spinam & tribulum sive ononida proserto tibi terra. Tribulum verterunt etiam Lxx. & Paulus Hebr. 6: 8. Horie. Io: 8. Succidentur excelsa Avenis, id est, Beth elis, quae & Beth-aven vocata propter vitulos Ieroboami ibidem Cultos, Hose. 4: Is. peccatum Israelis , spina tribulus, vel Ononis) assurget super altaria ipsorum. Secundum genus
interdum, dc caput & caules rigidioribus spinulis armantur , ut Chamaeleon, acanthus silvestris sive branca ursina aculeata, car
duus benedictus, eryngion, dipsacus seu labrum Veneris, & car duus Mariae. Legitur Limosch ysa. 3 : i 3. Desderati mo loca Fro argento RVIptiorum Chamaeleon , vel di acus possidebit : spin
adunca squalis ruborum est in tentoriis ipsorum surget. ProV, 24: I. Iuxta agrum pigri transivi , N juxta vineam dementis, ec ce autem assurrexerant in eo toto ehamaeleones, dipsaci & cardui a
Culeati,& hujus generis spinae. Tertium genus brin sive cidaret,
quod lanugines habet spinosas & mordaces , ut urtica. Dici tur pro n , ad formam quod est urbis vocabulum s extrita litera n repetenda , factum P 'L Excusium vero distri , alternitatis gratia sic scriptum pro Iamri, quod
Deut. 28: 22. adustionem sonat, & Ezrae 2: Is . viri nomen.
Sic Hebraei dicunt pro 'ta I , & ' ρον pro 'vi, nuda rus, di di P praeputiatus pro imp. Vide Institutiones nostras, P;ig, s 9. α sso. Ab urendo autem dicitur urtica , ob lanugi
703쪽
rpis HIEROPHYTICI PAR s ALTER Anem , quae tactu tantum levi pruritum pustulasque consessim acuusto similes gignit. Arabes ea de causa urticam nominant Binrho nari, filiam ignis. Negat quidem Samuel Bochartus, Psb. Zo: 'prin dici urticam , quia minor sit, quam ut sub illa homines congregentur. Sed fallii nititur interpretatione particulae In, quam sub vel insta notare putant. Nimirum, fugit doctissimum virum Grin idem etiam , quod Pa inter sonaro posse. Ut hoc sensu acceperunt Aben-ΕZra, rigninus, Valabius, Forerius , Hispaniensis di Tigurina Pesa. Io: 4. igitur & Noldius ex eadem
mente interpretatur : Absque me , id est , meo denudatus auxilio procumbet vel incurvabitur quisque INTER Vinctos. Not. Concordis p. 927. IO62. Hunc sequutus, locnm Iobi in hunc modum reddere non dubitaverim. Inter 'irpes rudebant hominum vilissimi; inter urticas urebantur; quas legebant ut famem depellerent, qui cibus pauperum erat. Itaque vivere urticis apud veteres κ- Cipiebatur pro apparatu tenui. Sic Horatius
- - - abstemius herbis Vivis N urticis - -
Diocles Carystius libro primo de tuenda valetudine scribit, elixari haec silvestria, betam, malvam, lapathum, sungos, urticas, tubera, apud Athenaeum libri fecundo Dimos pag. 6 i. & apud eundem Chrysippus monuit: Ne comede unquam olivam, si urticam haheas hyemis tempore, libro quarto. I. egitur &-PNU. 2 23 l. Puxta agrum pigri transivi , ... N ecce regebatur superscies ejus urticis, U Sophon. II. s. Ut vivo ego, dictum verissimum DOMINI, Dei Uraelis exercituum , Dei Israelis e Moab tanquam δε- dom erit, o Hammonitae ut Hamora, locus relictus urticae , id est, desolationi & solitudini. Chaldaeis urtica vocatur , ut in
Myrtus stans inter urticas , myrtus est nomen ejus, & myrtum vocant eam. Sanhedrm fol. - . a. Israelitae etiam fi peccaverint,
tamen vocari sunt Israelitae, & id mansit nomen ipsorum. Pii, honique ec docti, etiamsi calumnias improborum sustineant , tamen manent pii & vocantur tales. Monet nos urticae etymon ,
ut etiam originem I & Σ'p aperiamus. Dardar dicitura libertate, quod sit a cultu & usu omni libera herba. vel π π pro Uap n trajecta, ut solet, sibilante & labiali litera, conia generum habet PPDO, id est, locus relictus. Sic autem adpellatur
704쪽
earduus & quae cum carduo assinitatem habent herbae , quia propter inutilitatem exstirpationi & protritioni relinquuntur.
Alae arbor U herba. Arbor ab Oidoro , herba per Dioscoridem δε- scripta. Indigenae Aloes succus nullus S inutilis. Aues arboris a recentioribus descriptae ligηum triplex : Praestantissimum , quod is arbore medium, Cambac vel Calambac vocatur. Aue ad curandum Christi corpus allata vulgaris fuit. Aloes nomen a veteribus vel pro arbore vel pro herba aculeata adhibebatur. Isidorus de Arboribus aromaticis: Aloe in India atque Arabia gignitur , arbor odoris suavissimi ac summi. Lignum ipsius vice thymiamatum adoletur altaribus, unde Scnomen tenuisse videtur. De Aloe aculeata haec tradit Dioscorides: Aloes folium scillae similitudinem habet, Crassiam, pingue, modice latum, rotundum, retrorsus pandum: Folia gerit curta, quae utrinque ex obliquo longioribus intervallis striantur & in spinulas desinunt. Caulis emittitur non dissimilis antherico : flos albus: fructus hastulae regiae cognatus. Gravi tota est odore Scgustu amarissima: Radice una Ceu palo in terram de pacta. Suciacus qui hodie ex India Orientali, America & Arabia, in Germaniam importatur, durus, sed friabilis tamen, & partim resinosus, partim gummosus est. Odorem resert myrrhae, Color varius plerumque tamen rubicundus seu rusus. Et crassis foliis, ut scri-hit Schur Zius, vel ut alii opinantur ex radice exprimitur , qui
postquam per subsistentiam clarus factus, super lento igne ad spissitudinem coquitur & exhalatur. Ab hinc tenuibus pelliculis excipitur, aliorsum transmittendus , de quo plura Dannes missus. Plant. p. Dp S. Aloe . quae in hortis Germaniae colitur, item quae in maritimis Apuliae & Hispaniae , faciendo succo est inutilis. Jam Aloes arbor, unde Agallochum, ut apud M. Bern h. Valentini describitur , Olivae haut dissimilis, rubrum fruetiam instar cerasorum gignit, Sc triplex caudicis ac radicis lignum habet : Unum quod immediate sub cortice apparet, proris ni-
705쪽
rys Hr Eno PHYTICI PAns ALTERAgrum, solidum ac valde ponderosum , nigrum ebeni lignum re mulatus , ob quem colorem Lusitanis Paci d Aquila , lignum aquilae vocatur. Alterum Paulo est levius, multis venis ornatum,
instar corrupti ustique ligni apparens. Tertium medius nucleus est, sive lignum pretiosum de Tam bac seu Catambac. Horum prius interdum sub nomine Asphalathi reperitur, alterum Agal lochum nostrum est sive Xylaloes 3 tertium vero usque eo rarum est, ut auro aequiparetur , ac nusquam nisi apud Magnates reperitur , quibus ab Indiae Orientalis regibus tanquam insigne munus mittitur. Cujus generis suerit Aloe, quam Poannes 39: 39. Nicodemum scribit ad pollingendum Domini Jesu corpus attulisse , de eo inter doctos disceptari video. Plerique omnes Aloen vulgarem sive medicam intelligunt, solus Salmasius arboream seu aromaticam, tribus maxime rationibus adductus, quas inter prima , quod apud Joannem aromatis & unguentis annumeratur , vulgarem autem aloen inter aromata nemo recenseat , minime odorificam. Secunda, quod in Scripturis Aloe tribus aut quatuor locis juncta cum myrrha semper notet aromaticam. Tertia quod nec aegyptii ad condienda defunctorum corpora eam requi tiverint. Sed argumenta haec tanti ponderis non sunt, ut a re cepta nos sententia dimoveant. Non primum, quia Uulgaris Aloe odorem resert proximum myrrhae. Uideatur Valentini Hist. Simplic. p. 21 9. Haec tamen ideo a pollinctura corporis Christi non excluditur. Nec secundum , quia rationibus idoneis in Cedri majoris consideratione evicimus, Ahalim & Ahaloth, quae in Uet. Testamenti libris junguntur, non esse Aloen aromaticam. Nec tertium, denique, eo quod , ut ipse fatetur Salmasius, aliter Judaei, aliter AEgyptii, defunctorum corpora curarunt. Ad unctionem vero & pollincturam eorum vulgaris Aloe comprimis valuit, quia amaritudine , non secus atque myrrha , vermibus MPutredini contumaciter resistit, in eum quoque finem ut incorrupta Corpora servaret, usurpata. Id quod Mesue testatur de Vulgari Aloe ita scribens: Vindicata putredine, addita Myrrha, non modo viventium sed etiam deiunctorum corpora.
706쪽
Tana quid soner 8 suae si arundo, quid calamus, quid culmus Fera arundinis. Arundo ventis agitata smilitudo inconstantium. Scipio arundineus infrmum N periculosum praesdium. Arundo quassata, in miorum imago. Arundo marcescens hierogl phicum
excidii. Arundineae naves emblema celeriter transactae vitae. Ehe,
navem Iuniscat, Ijob s: 26. Naves arundinaceae F panraceae AEgyptiorum. Mel arundinam pro hodierno saccharo accipit Vos
latissimae significationis vocabulum nunc arundinem, nunci 1 calamum, alibi etiam culmen denotat. ARUNDO proprie est', quae dictis generibus crassior & longior , cui inniti queas, Gai. 36: 6. quae comparatur ossi , quod a cubito ad digitos usque protenditur, vel a cubito ad supremum scapulae, Job. 3I:
22. Humerus meus inde a scapula cadat, & brachium inde a calamo vel canna) frangatur, quae elephanto latibulum priEheat, ob. V: 2I , vel I6. Sub umbris rubal , S in latibulo arundinis vel eaeno. Marcellinus libro 22. Inter arundines celsas & squalentes nimia densitate haec bestia cubilia ponit. AElianus libro nono capite s6. 2Estate elephanti inter te crasso perfunduntur coeno, quo vim Caloris depellunt, quae refrigeratio ipsis fratissima est. CALAMus gracilis tenuisque, & fistulae sere, & scriptu. Iaz aptus. CULMus , minor calamo , qualis a radice ad spicam attollitur in frumento. Gen. 4I: s. Redormiscens Pharao somniavit secundo , Ecce autem septem spicae assurgentes culmo uinno, pingues & bona forma. Quoniam arundo ad amnes & uliginoio nascitur solo, Psai. 3Π. 7. in arido nascitura miraculosiae resectionis & refocillationis Symnolum est. In caula Draconum, in cubili eorum gramen erit cum arundine tu junco , id est , in aridis siccisque locis gramen nascetur , & quae alias in aquis tantum
707쪽
xωγ Ηr no P ΠYTI cI PAns ALTERA prodeunt, arundo & juncus. Quibus verbis Deus auxilio solatioque privatis gratiae suae ubertatem promittit.
Psal. 68: 3I. Increpa, vel perde, feram arundinis, caelum tau rorum , cum vitulis populorum I eum , qui conculcantem se praebet pro frustis argenti: populos, qui bestam affectant. Feram arundinis, id est, in arundineto insidiantem, ut in Niloticis arundinetis Crocodilus , ut Leones aliaeque ferae in arundinibus Lacus Samachonitis , de quibus in itinerario Palaestime Boreardus. Intelligit Psaltes occultos Ecclesiae ho1tes: Per coetum taurorum aperte populum Dei oppugnantes, per vitulos p pulorum, gentes nondum quidem formidatas, sed ad eandem ferociam & crudelitatem se parantes ,& imbecilles quidem, sed protervas. aeui conculcantem se praebet pro frustis argenti is dicitur, qui mercede militat, ut olim Syri ab Hammonitis conducti contra Israelitas, 2 Sam. Io: 6. di spe divitiarum di honorum adoducti vastant Ecclesiam.
ANIMO VACILLANTIS SIMILI Tu DO EST.
Matib. II: 7. Ad quid sipectandum egress estis in solitudinem Z arundinem venio agitatam p An putastis a sententia sua dimotum Iohannem , mutaturum esse testimonium , quod palam coram populo ad Jordanem mihi dedit 8 Patet hinc quanta sit virtus in Ministro constantia, a qua scilicet prima Johannis commendatio sumitur.
I Reg. I : Is. Percutiet Do M INUS Israelem, agitans quemadmodum agitatur arundo in aqua.
2 Reg. I 8: 2I. Mai. 36: 6. Ecce Muciam habueris in seipis, arundinis sius quassatae , in Z Iptio , quo μ quis innixus fuerit,
intrans volam evus perforabit eam e, ita es Pharao rex AEDpti omnibus Muciam habentibus in ipso. Ezech. 6: 7. Habitatores 'UIi sunt Diqitigod by Corale
708쪽
DE HERBIs.. CAR. XXXV. Eo Isunt scipio arundineus domui Israelis. sivum prehendunt illi te manu quassaris , U Indis eis totum humerum , quumque innituntur tibi confringeris, eisque totos lumbos cohibes. Cocchus 2 quumque recumberent in te , frangebaris , missi iam conspere , vel itupere ο
mnes lumbos. Arundineus baculus non modo non sustinet innitentem , verum etiam manum penetrat ac vulnerat. .Egyptus
igitur & AEgypti rex baculus arundineus dicitur , cujus fiducia bellum suscipiebatur & futurum praedicitur, ut is confractus non solum non fulciat innitentem , verum etiam manum illius perte nebret. Non admodum abludit ab illo , quod Erasmus retulit, Ficulneum auxilium. Chiliad. f. 1 33.
esai. 42: 3. & Matth. IE: χo. Arundinem quassatam Electus, quem benigne accipit anima Dei non confringet, linum fumigans sive et lychnium lineum non extinguet. Puxta veritatem, fideliter , proferet judicium oris Dei, id est, legem seu doctrinam divinam. Sensus : Messias mentes amictas di fide debiles, & ad exitium propendentes non pessiandabit, quin potius solatio resectos lenissime mitissimeque tractabit, & praeditos scintilla aliqua pietatis aut fidei, veluti moribundos fovebit & excita bit. Quod exemplum & Ministri imitari debent.
Isa. I9: 6. suae retro meabunt stamina , exhaurientur exa resent aggeribus muniti rivi e arundo alga languessent. Retro meabunt, at amri quae retro mearunt, Π pro πνN usurpatum, Nautem stat loco Π characteristici. Vide Institutiones nostras p. sψs. num. 62. Notetur etiam intransitivum verbum 'aIRI , cujus Cal, nempe nai repulit, rejecit, activum est. Aggeribus muniIi r vi. Hebr. IIIn AEgypti rivos explicas Bochari. Geogr. Sac. port. I. eodemque nomine contendit AEgyptum vocari, a Reg. I9: 24. N Mic. 7: Iz.
hobi 9: 2s, 26. Dies mei velociores fuerunt cursore 3 aufugerunt snon iant experii bonum. Transmearunt eum navibus arundineis , id C e est, Diuitiam by Corale
709쪽
222 HIEROPHYTICI PARI ALTER Λ est, citissimis; scis a villa involans in escae . Per nare quod nos arundinem interpretamur, fluvium Arabiae vel Armeniar intelligunt Aben- Eetra , Jarchius, & alii, per quem naves irent velocissime. Etiam Golio Lexici pag. 2. Abbaj sunt duo fluvii, quorum alter prope Cusami, alter in Wasith Babyloniae. 2N nam. Chaldaeus transtulit oneratas pretisis, Hieronymus, poma portantibus. Aliene, inquit Cocclus, Piobat igitur R. Levi sententiam , qui Π N sonare idem putat, quod pS , quae feruntur ut volunt, quae secundo vento labuntur, ἡριοδρυμῆσαι. Verum voluntatem seu benevolentiam tribue
re vento & remige actis navibus, est verbis loqui duriter transtatis. Bochartus igitur ab Arabico accinxit se , nomen I Nderivat, vertitque illud in naves actuarias , quod ipsum tamen, ni fallor, longe petitum. In ecte aurem in Arabum sermone , Jobi vernaculo, nominis originem quaesivit, in quo collactanea obveniunt Aba'on, &-AM'athon, quae arundinem dc arundinetum sonant. Unde & nos recte, ut opinor, interpretati
sumus, transmearunt dies mei cum navibus arundineis. Pulcherrim et fugacis vitae similitudine , quae & Autori Sapientiae placuit,
cap. s: s. Transierunt illa omnia . . . tanquam navis quae perIransit Iluctua utem aquam, cujus quum praeteriit, non.es vestium lavexire, neque semitam itineris ejus in fluctibus. Ad navium vero celerem cursum aptissimae sunt quae eX arundinibus, e quarum genere & Papyrus est , compinguntur. Talibus Indi navigabant: Indicas arundines circa Acesinem adeo crassas & magnas esse , ait Theophrastus, , ut vulgo limborum vicem praestent. Istiusmodi lintrium Creber etiamnum apud Indos est usus, in suminibus, ac describuntur a variis, Garcia ab Horta, Christophoro a Costa, aliis. In Zeilan si Scaligerum audimus,
tam capaces arundines , ut eX iis parent monoXyla , sicut apud nos e populo. Scal. Exercit. contra Cardunum CXLVI. pag. 623. Tales sunt cannae, quae. in ripa Gangis proveniunt tantae magm-iudinis, ut ab homine ulnis ambiri nequeant. Crassitudo corticis est dodrantalis, distantia vero internodiorum hominis sequat staturam. Sic lintres istos describit Nicolaus de Comitibus, Ue
710쪽
netus. Atque has quidem arundinum , quae Usquam terrarum reperiantur , longe maximas esse exi stimat Hostus. Nam quod Strabo ex Onesicrito prodit, arundines apud Indos reperiri , quarum altitudo sit ducentorum cubitorum , diameter vero aliquando cubitorum duodecim , id omnino fabulosum esse ceructmssius, Observationibus ad Pomponii Meis lib. III. . 269. EX toto vero atque solido papyro navigia texebant AEgyptii. Theophrastus de Papyro : --πλοῖα οἰ-ῆ. quod Plinius repetit M. v I. c. 22. Strabo διαπλ&isa vocat Nili navigia e Papyro texta , in ri gypti rebus : Pactone in Insulam transivimus. Est vero pacton scapha ex pluribus composita sustibus, non dissimilis navi papyramae.
IX. MEL ARUNDINU Μ. Cant. r: I. Carps mTrrham meam cum aromate meo comedi saccharum meum cum melle meo, id est, delector fructibus horti mei. Ita Coccous. enim silva est , & mel silvestre , quod sponte manat. Quale est, quod legimus I Sam. I : 2s, 26, 27. ubi dicitur Jabarath haddebasu. Favum vertunt authores, mel acoemton dixit Plinius, id est, carens sedimento. Quia vero etiam arundinem Caricemque notat Chaldaeis, idemque Arabibus trajectis
netum Jaroution, ex eo potest probabiliter confici Salomonem intelligere mes arundinis, id est Saccharum Namque illud
σον Drὶ τ καλαμων. Porro quum dicit in Cantico sponsus , ' P p edi fabar meum cum melle, quia αν pta positio in membro praecedenti duas jungit species, vero consentaneum esse judicat Coccens, si dixerimus eas & hic jungi. St. inquit, quum illari r dy' conjunguntur, prius notat το κηρίον sive Cereas Cellulas, quando, & M separantur, & de utroque dicitur eius , non video , quomodo per prius intelligi possit κηρίον. Non errare , qui mel arundinum pro hodierno Saccharo accipiunt hoc argumento probat Vossius , quod quaecunque veteres
