장음표시 사용
181쪽
causa propria ludi lat,nu. a.glos in c. si quis erga Episcopuma 6.verbo. Privetur, a. q. 7. & in c. cum venissent. de iudicijs. Bar. in d.l. v niua, Innocen.inc.eκ parte, de verbor. significa tione . lason in I. qui iurisdictioni praeest; nu. Io. de iurisdictione omnium iudidum tum etiam quia & si esset propria . o causa, cum sit supremus Princeps poterit de illa cognosce, re. Tex. ni.& hoc Tiberius F. de haeredibus instituen, ct in I. proxime.de his, quae in testamento delentur,& docet Bal .in lanica,C. ne quis in causa propria, nu. 2ct i Non obstat quinta dissicultas,uidelicςt, quod propter iustum timorem vitae,& bonorum excusatur quis ab obserua tione interdicti ecclesiastici, licui exculatur ab obseruatione legis, di praecepti humani. Nam respondetur, quod quantum ad censuras non licet communicare cum excommunicato,nec in diuinis , nec in actibus humanis, etiam si adsit metus mortis, ut habetur in
in primo.de iis, quae vi. qui loquitur sine distinctione, ibi,
nullo Mevga ut ibi reseluit Abb.nu. . cum tribus sequentibus, O D.Thomas Purandus,& Summa Confessorum, quos re fert Couarian ima mater, S. 3.nu. 9. vet s. tertio solet, &Alex. de Alei Gabriel Riccardus, Caietanus, ct Petrus Solo, quos refert Pater Suareet, de censuris.disputatione 6. scct. 3.
Nec obstat,quod aliqui sunt in contraria opinione,ut per Couarru.d.luco,& SuareZ,nu. II. Nam ipsi fatemur, quod corum opinio non procedit,quando communicatio cum excommunicato fieret in contemptum ecclcsiasticae censurae, prout in his, de quibus agimus,contingit;obijciedo illis nullitatis, di iniustitiae vitia ; quod etiam cedit in contemptum Pontificiae dignitatis, ut per DD.dictis locis, di eli communis opinio, teste Fr. Petro Ledes ma in summa. I. par. tractat.
de censuris.c. 6.de excommunicatione vers. a tercera dura ae , & vers. ιδ δε t i 2 quinta, pag. 7 9. & quia in contem pium ecclesiastici interdicti,& potestatis ecclesiasticae, Dux, oc benatus cogunt clericos, ad non seruandum ecclesiasticu
182쪽
interdictum,ut per D D. indictis locis, quo casu potius Iustinenda est mors quam contrauenire interdicto, neq; obstat auctoritas Caietan. in summa ver . interdictum, ubi dicit, quod violare interdictum non est peccatum mortale: pam ipsemet Caietanus exeipit duos casu b, Primum hi si fiat in contemptum ut dictum est, Secundum nisi adsit praece .ptum superioris de obseruando interdicto, prout adest ii nostro casu sub grauissimis poenis: de tui Ius addimus nobis
duram videri optinionem Caietani, nam ex grauitate poenalu,quae cotra violatOIo interdicti imponuntur, ut per Ca. ietam dicto cra , c stati transgressores grauissime peccare, 'lias tam grauis censura irregularitatis ,& suspensionis, de ingressus ecclesiae iniuste illis imponeretur, contra aequalitatem iustitiae, quae est poenarum ad culpam, ut in l. bancimus, C. de poen. nam ingrcsIus ecclesiae imponitur Praelatis
loco excommunicationis, ut in c. q. de lenient. commvn. ι
lib. 6. At si violatoribus interdicti, imponer turisX communicatio, non dubium est,quin grauissime peccaret, neq;obstat quod irregularitas incurritur sine peccato, immo cum merito, ut in ridico: nam tunc non imponitur, ut poena, sed ratione leuitatus, ut tradit Nauarn in tu D m. c. 27. nu. 2C6. cumieqq. At quando imponitur, ut poena non imponitur nisi pro delicto, ut per Nauatr. ibidem, niuaqq. a Nec his obstat, quod leges humanae non obligent cum tam magnoidispendio vitae, de botarum. Nam reipDnue - . tur, quod in prohibitionabus legis huta actae, ii circumstantia, di causa tollat adius ni alitiam. propter quam is prohibiditus suerit, tunc cessit ipsa prohibitio legis; si vero circum distantia non tollat, nec auferat malitiam aes us prohibiti, pro hibitio adhuc manet: & ideo non obstante illo euentu , de circ siilantia, peccatu cciita probitatione committitu aeter tu metus mortis non tollit malu ia actus in prohibitione custmunicationis cum excomi uicato nam communican Sconsentit in illam communicationem prohibitam M S in pe cM tum , qui quidem consensus adesse nequit absq; malitia nam coacta voluntas,voluntas c si, ut in latinuit et , et r. 9- n
183쪽
metu, F.quod metus causa, ibi, coactui volui, & esse volunta. tium simpliciter secundum Theologos', ut si quis metu grauissimo compulsus fornicationem, aut adulterium commit. ea am metus non tollit malitiam sornicationis: sic etiam, qui metu iusto communicat cum excommunicato,consentit
actui prohibito,qui adhuc malitiam habet,ut eleganter do
Quae ratio magis conuincit quando communicatio carindit in contemptum Religionis, & censurarum, nam ibi m net malitia actus,& contemptori cooperatur communicans, ut post Adrianum tradit SuareZ dicta sect. 6. nu. 3. 6.de I r. Couarruv. dict. S. 3. num. 9. vers. tandem , ubi dicit,
quod tunc communicatio mirinsece includit malitiam, O qtiod non licιt dare eiacbaristiam excommunicato denunciato . petentietim comminatione mortis equae sententia maxime congruit
7 3 huic rei, de qua agimus . Nam Praelati,& personae ecesesi
sticae non debent communicare cum interdictis , & excommunicatis , neq; illis Sacramenta ministrare , quamuis me. tus mortis vrgeret. Ad reliqua vero exempla quae in hac difficultate adducunt aduersaris, facilis de sui tur responsio
ex traditis a Suare Z,nu. II,& I 2.& a Caietan. I. a. q. 6.art. 3. vers. Sextus , ubi dicit quando mala sunt ardua, eeiam Ii metus cadens in constantem virum inti cedaι, tune faciens tua mala peccat mortaliter.
Quod vero attinet ad aliam rationem, qua se a censuris, ct interdicto non seiuandis exculari intendunt, ratione inquam lcandali ; Respondetur, quod scandalum non est da. tum activum ex parte Pontificis,cum rite, & recte processerit: sed est potius scandalum acceptum passuum, cum prou niat ex bono Pontificis opere , quod mali speciem non habet, sed ex malitia, & inobedientia Ducis, & Senatus, qui sunt causa scandali,non obediendo Pontificis mandatis, ad tradita per Felynum in cinihil.de praetcription. D. Thomas,2.2.quaest. Φῖ. ari. I. dc a .propter quod non est relinquendaveritas, ut hoc scandalum evitemus, ut in c. qui scandalizauerit.de reg.imi ,Π tradit D.Gregor.Homil.7. in Ezechie-
184쪽
lam,ibi,s autem de veritate scand tum sumitur, Utilius per ni titur nasci fandatam,quam ut verita, relinquatur . Nec de eo est curandum, cum videamus ex eo multa mala nasci,ut Matth. 18. Vab bomini tui, per quem Dandalum Cenit, & tradit D.Augustinus, lib. 3.contra Parmenionem,c. a.& D. Thom.
Neq; in diuinis , nec quoad usum Sacramentorum huius
scandali est habenda ratio: Couarr.d.c. Alma mater. I. par. S. a. nu. I I.Vers.quamobrem. Siluester verbO.excommunicatio 3. nu. F. Soto in q. dist. Ia.q. I.arr. .& in fine: Nam censura magis separat excommunicatum a communione, & usu Sacramentorum, quam alios a communicando cum illo , gloss. in c. quoniam. I I .Q. 3.tex.in c.illud, de clerico excommunicato ministrante.Et idem quod Siluester, tenet Adrianus, q. 3. de clavibus,ubi dicit, nunquam licere dare Sacramentum excommunicato,etiam occulto,& multo minus de nunciato, propter vitandum scandalum, quia esset cooperatio ad rem intrinsece malam: & consentit lacobus de Grassis
lib. I. decision. Casuum conscientiae, c. I .nu. II.&Can. in Relectione de poenitentia, a. par. Victoria de excommunicatione, Π. I o. ver.iam vero. Frater Petrus Ledesina, in summa I. par. tractatu de centuris, c. 6. de excommunicatione vers.
pero otros mucho . & cum scandalum hoc si aliquod est ortum habeat ab ipsis Duce,& Senatu, illis nil prodesse debet; nam ex delicto pioprio nullam debent reportare comm
ditatem. 2Nec dicatur, quod prohibitio communicationis cum excommunicato pendet ex praecepto posui uo ecclesiae, quod propter vitandum scandalum ommitti potest . ii Nam respondetur, quod scandalum non tollit malitiam actus communicandi c um cxcommunicato, quin imo ea auget, cum procedat ex ipsorum inobedientia: & in fortioribus terminis, etiam si non cssent modo contumaces, sed enitentiam egissent coram Deo adhuc egent absolutione; dicum sint cxcommunicati, non participant de communio ne exteriorum bacramcntorum,ut in c.a nobis, et a. a 8. in
185쪽
ordine de senten.excommu.' post Adrianum,de Sotum docet Pater Fr.Petrus Ledesma in summa. prima par. tractauia, de censuris,c 6.de excommunieatione vers. D segunda dis misad . Quamuis alias extra diuina in alijs ratione scandali plura permittantur,ut per Couarru.in Regula peccatum inis
Denique circa scandalum dicimus, quod ciuitas Veneta,
licet esset interdicta, non erat tamen ligata censura excommunicationis,sed tantum Dux, & Senatores conditores di Ictarum legum,nolentes eas reuocare': Caeterum populus ex
multis priuilegijs Apostolicis concessis Monasteriis, & con- fraternitatibus potui si int virtute dictorum priuilegiorum missas audire clausis ianuis. nec ex eo quod Dux, & Senatores essent excommunicati aliquod scandalum subesset inpopulomam in aliquibus Regnis scimus impositas fuisse censu. ras contra Regem, & Reginam, qui contraxerant in gradu prohibitq,nec se volebant separare,ob quam causam suetunt etiam consiliari j cxcommunicati,di populus interdictus, de tamen interdictum,& centurae fuerunt Obseruatae, ut constat ex epistolis innocenti; Terti j. 76 Non obstat sexta difficultas ex doctrina Innocentis in c.
Pro solutione huius dissicultatis, aduertendum est, igno rantiam esse duplicem, tacti, S iuris, unam inuincibile mi, aliam vincibilem: in uincibilis est, quae non est culpabilis: vincibilis vero quae culpa non caret. Haec distinctio est D D.
in c. I. De constitutionibus,& c. a. eod. tit. lib. 6. & in citurbat. S. notandum. I.q. q. I in regula ignorantia. de reg. iuris, Iib. f. D. Thomas, 2.2.q. f. art. 8. & q. 76. Alphonsus de Castro, lib. a.de potestate legis poenalis,c. Iq. Fr. Antonius Corduba in tractatu de ignorantia. Couarru. in c. Alma mater,
77 Hoc praemisso,dubium est, quae ignorantia excuset a censuris:& communis conclusio est, quod ignorantia inuincibilis excusat a culpa, di censuris,& probatur in L c. a. de con
186쪽
Qtutionibus.lib. 6.c. si vero et a.de senten. excom. c. excellantissimus. I I.q. 3.& probatur ratione,nam peccatum debet eme voluntarium, ut docet D. Thom. a. a. q. 76. D. Augustinus lib. I.retracta.c. I S.& habetur in decreto c. I. caul. I S.q. rId autem, quod ab ignorantia inuincibili procedit dicitur esse inuoluntarium, quia nil magis contrarium consensui, quam error; nam ad ignotum non sertur voluntas . l. labeo. Ede suppellectile legata.nec quis dicitur velle, quod in me- te non cogitauit, Bal. l. de quibus. col. q. Ede legibus. & sic ignoras inuincibiliter non pectat,& consequenter non est ce- suris pro illo actu positis innodatus, quia censura ponitur ratione peccati, & ubi deficit peccatum,necesse est, Vt poena deficiat, i. sancimus. C. de poenis. & quia censura non tenet
nisi contumacem.c.nemo. I I.q.3.ignoranS autem contumax non est. l. qui ignorans.fflocati. c. v vero et 2.c.fin.de senten.
excom. culpa carer ut dicit Regula iuris ) in damnum recari non debet. de Regulis iuris. Hanc conclusionem probant omnes Theologi, & Iuristae, ut per Couarru.d. S. I o.nu.
decimotertio. Castrus, d. c. Iq.& SuareZ.d.l esst. 8.nu. 6.& SO. to ubi s. του At ignorantia vincibilis non excusat a cuIpa, nec a censuris.d. c. si vero.gloss. recepta in d. c. ignorantia: secundum
& de hac ignorantia intelligitur lex I. de legibus. ibi, delicto
rum, quae ignoranter contrahuntur. ut explicat Couarm. d. nu. 17.versic. I S.
. Et supradicta conclusio, an procedat quando ignorantia inuincibilis potest contingere circa censuras positas perstatuta inseriorum, ut in d .c. a. de sententia excom. lib. 6. sunt variae opiniones, ut per Couarru. d. g. nu. 7. ad finem, & nu.
7 Verum si contingat circa prohibitum de iure diuino, cui poena excommunicationis est imposita a Canone generali Pontificis, an supradicta conclusio locum habeat: aduertendum est, quod in isto casu potest dupliciter isnorantia con-: Aa unaere
187쪽
ting Te.Primo quando inuincibiliter ignorat illud esse prohia,
bitum 1 reprobatum a iure diuino:& isto casu ignorantia excusat a culpa, & a poena Couarru.9. I Q. au. I 2. versi c. 2. principaliter. Crassa vero S supina,& vincibilis ignorantia non excusat, ut ibi Pater Ledei in i d. c. 3. versic. ligo lo segundo.
tia non contingit, circa actum, quia si esset prohibitum , tanum ig orat censuram cise impositam in hoc casu C
Masru. d. g. Iz.nu. I 2. v sic. a. principaliter, tencet,quod non
eli differentia , an supina sit ignorantia, an vero in uincibilis, cum scit se gerere actum reptobatum, licet ignoret poenam, di in hac specie dicit Couarru. quod ignorantia no excusata ccnsuris . nu. II versi c. hinc denique. Et facit opinio glossi in c.et nobis as.' ibi Abbas nu. 9. dicit esse veriorem opinio nem glos. te sentent.excom. 2 o Tamen contraria opinionem,quod excusatur a censuris,to net Ioannes And. ibi, & in c. a. de conititutio. lib. 6. quaeae, quior est secundum Abbatem d. c. a nobis, & est communis secundum Couarru.d.nu. i I .versic.hinc denique,& hanc sequuntur Sylvester, Anton. & Caietanus, quos refert, & sequitur Ledesma I.par.summae,tractatu de censuris c. 3,de excommunicatione . versi c. dico tertio, SuareZd.disput. q. secti Z.nu. r o. & 2I. ex quo fit, ut si actus non sit prohibitus a iure diuino, sed positivo tantum ignorantia inuincibilis, si sit ci 1 L ca prohibitioncm actus, & poenae, ab utroque excusat,& ista est communis opinio in d.c. a. de constitutionibus. lib. 6.& tradit Guarru.d.nu. i et .versic. i. principaliter; nam si excusat a culpa,multo magis a poena,vt dicit Ledesina d.c. 3. versic.&ro D segundo. Pag. 7 3 a. Si tamen scii laetum esse prohibitum ab ecclesia, sed ignorat inuincibiliter censuram esse impositam, in hoc casu glosid. c. a nobiS, tenet, quod non excusatura centura, &hoc Mnet Couarru & ibi ab eo relati d.S. Io. nu. II. & I 2.& Via Moria de excommunicatione. nil. 8.bcd conuari itenciat uiuester, Antoninus, Rosellata ,
188쪽
Najarrus, & solus, ut docet Ledesina d.c. 3. versic. Iccunda sententia. pag. 73 3. quamuis non excusetur ab alia poena praeter cen suram; nam cum censura non imponatur nisi ob contumaciam, & haec ccsset in ignorante censuram, non erit illa ligatus, non tamen excusatura culpa ex mccato, quia non ignorat prohibitionem. hanc opinionem tenciat Ioannes And.S Canoniitae ,quae & aequior est,teste Abbate d. c.si vero a I .nu. 9.& communis per Couarru.d. f. IO. nu. II. versi c. hinc denique Nauartus c. 2 7.nu. I 6.& in c. I. g. labor inu. I9
de poenitentia distinct. o. di esse communem, testatur Suarea d. dii put. q. scct. 9.nu. a. & nu. l9. ubi probat hanc sententiain& respondet a nu. Iq. argum ciatis contrariorum.
I a Ea autem dicitur vincibilis ignorantia,quando quis ignorat id, quod spectat ad eius ossicium: nam ignorantia eius, quod quis scire debc t, est culpabilis, & voluntaria in directum. Tex.in c. si culpa de iniurijs, ibi, nec ignorantia te excusat ,si scire debuisti S. praeterea Institur. ad legem Aquiliam.
Angei us verbo excommunicatio 7. casu ultimo. nu. 3. Suaredd. disput. q. sedi. 8.nu. q. v binu. I 6 dici quod certa mo. vatis regula ent Iumenda ex diligentia adhibita , lomissa ad gnoscendum praeceptum , tu' ius ad Pnuflui uenuiue pertia mens , ut in d. c. si culpa 3bi, cir quam debueras non curuli dia ligentiam adhibere. unde imperitia artis, vel modiciliciendi
actionem,quam quis exerccndam suscipit, est culpabilis, de idem de imperitia, seu ignorantia alicuius iuris, si actio, vel . ministerium, per illud ius regulanda sunt, ut pator in aduo cato, & iudice, in quibus ignorantia iuris est culpabilis. es Quae a nobis de ignorantia inuincibili, & vincibili disputata sunt, videntur maxime necessaria, ut inspiciamus, an domini vencti aliquo colore immunes sint a censura a iure lata versus statuentes contra libertatem ecclesiasticam,& usurpantes iurisdictionem ecclesiae, & auctoritatem summi Pontificis minuentes, ct an dictis D D. Venetis essent assgnandi duo menses de quibus d.c. nouerit. versic.nec non . & quam inuis Nauarrus in Manuali c. 27. nu. II9. in explicatione decretalis Honorij Tertii, de qua in c. nugerit M. de sentent.
189쪽
excom. ad hanc quaestionem adducat Innoe. d. e. noueritinu. 3 .tamen si innocentius recte, inspiciatur non dicit qualis debeat esse ignorantia, quae possit excusare. tum etiam, quod innocen. non loquitur de statutarijs, sed de successoribus statuentium, & de alijs, qui non fuerunt in voto, & consilio, ut statuta aederentur, nec iusta illa iudicarunt: unde nobis necessarium esse videtur explicare aliqua circa dictam decres talem Honorij,& aliam eiusdem in c. grauem 3 3. eod. tit.de duobus mensibus, qui in d.c. nouerit assignantur ad delenda statuta, quae libertatem ecclesiasticam laedunt; nam ct si haec videantur esse de materia f. tertij, de quo inserius agemus, tamen hic necessario sunt tractanda propter authoritatem
8 s Dico igitur, quod in d. c.nouerit versic. nec non exam in municantur qui de caetero seruati secerint statuta aedita,&consuetudines introductas contra ecclesiae libertatem: nisi ea de capitularibus suis insta duos menses post huiusmodi publicationem sententiae secerint amoueri:& in versic. item
excommunicamus statutarios, scriptores flatu torum , nec non potestates, Consules , Rectores, m Consiliarios locorum, dbi de caetero
huiusmodi satura, oe consuetudines aedita fuerint, Μυeruatae; nec non, ' istos quisecundum ea praesumpserint iudicare,oel in publica formam scribere iudicata. Circa versiculum nee non dubitant interpretes, an tempus duorum mensium assignatum pro delendis statutis factis ante illam Decretalem,lit etiam assignatum pro delendis p stea factis,de quo aliqua superius dicta sunt, & quidem Dociores antiqui dicebant pro aeditis ante,& aedendis postea ense assignatos duos illos menses , ut de libro capitulari am ueantur statuta, & ad hoc inducunt verba d. versic.nec non, ubi non dicit haEZenus ae ita, sed dicit simpliciter, aedita, ut Pro eorum opinione,illa verba expendit Caietanus in summa
verbo excommunicatio. 3 I. versic.secundo notanda est. &a dijciunt illi DD. antiqui, quod illi duo menses incipiunt currere a publicatione illius decretalis, ut ibi dicitur, quam
necesse est, ut in singulis lacu hodie sublicetur, ut ab ea pu- blica
190쪽
blicatione euirere incipiant duo menses',&Ita frequenter est Decretalis illa publicanda, ne quis pulsit ignorant:am allegare . nam, qui ignorat statuta huiusmodi, contumax non est, ut in L 1.C. ne salictum baptismare iteretur.& in l. fin. ff.de poenis. & excommunicatio non cadit nisi in contumacem
8 6 Haec tamen opinio antiquorum, etsi aequior sit, ut ibi dicunt Doctores, tamen verior est alia opinio contraria, quod illi duo menses dantur ad delenda statuta aedita ante illam constitutionem, non vero pro delendis nouiter aeditis post iulam constitutionem; quod probant verba dicti versiculi nee non, ibi,mlita,& ibi, introductas, quae sunt verba praeteriti temporis, de dicunt,quod statutarij ct alij,de quibus in versiculo ditem excommunicamus, sunt ipso iure excommunicati statim post ipsam aeditionem, ut docet glosis in d.c. grauem I 3. verbo promulgare,quam sequuntur ibi DD. & in d. c. nouerit Innocen .nu. 3. in gloss. Consiliarius, Hostiensis,Ioan. An dr. Butrius, Abbas nu. 3.Henricus Boic,& Cardin. nu. 3. alij vero scilicet successores statuentium non sunt ipso iure excommunicati, quia iustam ignorantiae causam videntur ha - :bere,iuxta regulam qui inius succedit alterius ustam ignorantia causam censetur habere. & idem in potestate,& consilio populi, qui deputauit aliquos commissarios ad facienda statuta, &illi commissari j secerunt aliqua contra libertatem ecclesiasticam. Nam illi, qui commiserunt,non sunt statim ex communicati,ut probatur d. c.gravem. quia in generali commissione non venit potestas faciendi illicita statuta.c. I. de iureiurando,in 6.ut dicit Abbas in d. c.gravem.n. 3 δε ibi Felynus nu. I. nisi suerinr negligentes in illis delendis: quando autem dicantur negligentes dicit Innocentius d.c.nouerit, n. 3 .Ve ho consiliarius, quod quam citosciunt esse contra fibertatem o non delerunt vel officium dimiserunt. Si vero ignorauerunt statuta esse contra libertatem ecclesiae, non inciderunt in exc municationem,quae non cadit nisi in contumacem:debet i
men illis dari aliquod tempus, quia non in continenti post sientiam ectam cprrere ad surpta dei la, arSumento te