장음표시 사용
441쪽
quiescere easdem accides, & etiam sensibiIes,&insensibiles esse. namividentur ideae quiescere,&immobiles, & intelligibiles esse iis, qui ponunt
ideas esse: attamen , cum sint in nobis, impossi- uotu no- bile est immobiles esse.nam motis nobis, neces-bis necesse farium est & quae in nobis sunt omnia simul
est omnia moueri. manifestum autem quoniam & sensibi- mouerι les, si in nobis sunt: nam per sensum , qui circa qua in no- visum est, eam quae in unoquoque est formambu sunt. cognoscimus. Rursum,si positum est accides, cui s. Locus. est aliquid contrarium,considerandum si &condcclaratio. trarij susceptiuum,quod accidetis est:nam idem contrarioru susceptiuum: ut si odium haerere irae
quis dixerit, erit odium in furoris specie, illic enim ira: inspiciendu igitur si & contrarium in furoris specie, an in concupiscentia: nam si non, sed in concupiscibili est, non cohaeret odium irae.Similiter autem & si concupiscibile ignorate dixerit: nam erit & disciplinae susceptiuum, siquidem dc ignorantiar: quod quidem non Videtur concupiscibile susceptiuum esse discipli-
. nae. Destruenti ergo,quemadmodum dictum est, Vtendum : astruenti vero quod inest quide accidens non utilis locus,quoa aute contingit inesse utilis. Ostendentes enim quod non susceptiuum est contrarij, ostendentes erimus quod neque inest accidens, neque contingit inesse: si autem ostenderimus quod inest contrarium, aut quod susceptiuum est contrarij, nondum ostendentes
erimus quod & accidens inest, sed quod contin-
16. Locus. git inesse in tantum solum ostensum erit. Quo- declaratio. niam autem oppositiones sunt quatuor, considerandum ex cotradictionibus,econuerso ex consequentia,& interimenti,& construenti : sumere autem est inductione.Yt si homo,animal, non anim
442쪽
animal, non homo: similiter autem & in aliis.
Hic enim econuerso consequentia: nam hominem animal sequitur, non hominem autem,non animal, nequaquam, sed econuerso,non animal,
non homo. In omnibus igitur tale est existiman Bonu siquidum. ut si bonum , suaue : & non suave, non bo- tur suave. num, si autem non hoc , nec illud. similiter autem S si non suave, non bonum: bonum,suave. Manifestum igitur quod utrunque conuertitur, quae secundum contradictionem est consequentia econuerso facta. In contrariis autem consi- 27. Locin. derandum si contrarium contrarium sequatur, declaratio. an contra seipsa consequentia , an econuerso,& cotrario interimenti,&construenti. Sumere autem dc ta- rum consilia est ex inductione quantum utile est, contra quentisi. ipsum consequentia est, ut in fortitudine,& timiditate. nam illa quidem sequitur virtus, hanc autem vitium : dc illam quidem sequitur eligendum , hanc autem fugiendum: igitur contra seipsa & horum consequentia : contrarium enim eligendum fugiendo: similiter autem Sc in aliis. E conuerso autem consequentia , Ut bonam quidem habitudinem sanitas sequitur, malam autem habitudine aegritudo nequaquam,sed aegri- tudinem mala habitudo: manifestum igitur quoniam e conuerso in his consequentia fit Raro a tem econuerso accidit in contrariis, sed in pluribus in seipsa consequentia : si ergo neque con- , tra se ipsa contrarium sequitur cotrarium,neque econuerso, manifestum quoniam neque eorum quae dicta sunt alterum sequitur alterum 2 si autem in contrariis,& in iis quae dicta sint necesse alterum sequi alterum. Similiter autem contra- 28. Locus,
443쪽
uersosed contra seipsa consequentiam necessa rium est semper fieri veluti vitum sequi sensum, caecitatem autem insensibilitatem : opponitur enim senius insensibilitati, ut habitus oc priuatio et nam illud horum quidem habitus, hoc autem priuatio est. Similiter autem habitui priuationi, & in iis quae sunt ad aliquid, utendum contra seisia enim,& horum consequentia , ut litriplum, multiplum, &subtriplum submultiplum dicitur: dicitur enim triplum quidem ad suotm-Plum , multiplum autem ad submultiplum. Rursus, si scientia,opinio: & scibile opinabiIe: & si visus sensus,& visibile sensibile. Instantia, quod non necesse est in iis, quae sunt ad aliquid, consequentiam fieri, quemadmodum dictum eliznam sensibile scibile est, sensus autem non est
scientia. Non tamen vera instantia videtur est et
multi enim non dicunt sensibilium elle scientiam. Insuper autem ad contrarium non minus
utile quod dictum est: vi quod sensibile non est, o Locus. scibile, neque enim sensus scientia. Rursus ini taratio. coniugatis, dc in casibus: & interimenti, a coniuga struenti. Dicuntur autem coniugata huiusmodi, ia is eas ut iusta, & iustus iustitiae: dc fortia,& fortis sortitudini. Similiter autem effectiva,&conseruatiua, coniugata illi cuius sunt estectiva, &conseruatiua, ut sanatiua sanitatis, habituatiua nabitudinis : eodem autem modo & in alus : coniugata igitur talia solent dici. Casus autem, uti ulte,& fortiter,&sanative habituatiue,&quaecunque eodem modo dicuntur. Videntur autem&quae sunt secundum casus, confusata elle, ut iuste ivllitiae , dc sortiter fortitudini. Coniugata autem dicuntur secundum eandem coniugasionem omnia,ut iustitia, iustus,iustum, iuste: ina
444쪽
nifestum igitur quoniam uno quovis ostenso eorum,quae secundum eandem coniugationem dicuntur,ut bono,Vel laudabili: & reliqua omnia ostensa sunt: ut si iustitia est laudabilium, de iuste, iustus, iustuin laudabilium : dicetur autem iuste & laudabiliter secundum eundem casum, nam a laudabili, quemadmodum iuste a iustitia. Considerandum autem non solum in eo quod dictum est 1ed & in contrario contrarium. Vt quod bonum non ex necessitate suave, neque enim malum triste: aut si hoc , dc illud: & si iustitia scientia & iniustitia ignorantia:& si quod iuste est, scienter εc experienter est , quod iniuste est, ignoranter & inexperienter est: si autem haec non, nec illa, velut in hoc quod nunc dictum, nam magis utique apparebit quod iniuste eXperienter, quam inexperienter. hic autem locus dictus est prius in contrariorum consequen tiis, nihil enim aliud nunc ostendimus, quam Contrarium sequi contrarium. Amplius in generationibus, corruptionibus, &effecti uis, de Corruptiuis,& interimenti & astruenti. Quorum enim generationes bonae sunt, & ipsa bona sint: εc si ipsa bona sunt, Sc generationes bonae : si autem generationes malae, dc ipsa mala. in corruptionibus aute econtrario: nam, si corruptiones 'onae , ipsa mala, si z.utem corruptiones malae, ipsa sunt bona. Eadem ratio Sc in effectivis, dc Corruptiuis:quorum enim effectiva bona, Sc ipsa bona quorum vero corruptiua bona,ipsa mala.
Ex Similibu/ ppositione, ina , ininus, Simpliciter, ct secundκm Luid Oci. cap. IIII.
RVrsum in similibus si similiter se habent. Vt si disciplina una plurium,& opinio: dc si vi.
declaratio. I. Locus. declaratio. 32. Lecuri Gelaratis.
445쪽
sum habere est videre :& auditum habere est audiret: similiter autem & in aliiς, & in his quae sunt, & in iis quae videntur. Utilis autem hic Iocus ad utrunque : nam si in aliquo similium sic se habet,& in aliis similibus: si autem in aliquo non, nec in aliis similibus. Considerandum autem & in uno,& in pluribus si similiter se habet. Aliquoties enim dissonat: ut si scire est cogita
re , & multa scire est multa cogitare: hoc autem non Verum,contingit enim plura scire, cogitare autem non: si autem non hoc nec illud quod in uno, quod scire est cogitare: Amplius, ex minus& magis. Sunt autem eius, quod est magis , loci quatuor. Vnus quidem si magis sequitur magis: ut si voluptas bonum, oc magis voIuptas, magis bonum : & si iniuriam facere,malum, S magis iniuriam facere, magis malum. Vtilis autem ad Vtrunque hic locus: nam si sequatur ad subiecit incrementum , accidentis incrementum, quemadmodum dictum est, manifestum quod accidit : si autem non sequatur, non accidit: hoc autem inductione sumendum. Alius, uno de duobus dicto , si cui magis videtur inesse non inest, nec cui minus : & si cui minus videtur inesse inest, & cui magis. Rursum, duobus de uno dictis: si quod magis videtur ali j inesse non inest, neque quod minus,aut si quod minus videtur inesse inest, & quod magis. Amplius, duobus de duobus dictis,si quod alteri magis videtur inesse non inest,nec reliquum reliquo:aut si quod minus videtur alteri inesse inest, & reliquum reliquo. Amplius,ex eo quod similiter inest,vel videtur inesse, tripliciter: quemadmodum in eo quod magis: ut in posterioribus tribus dictis locis dicebatur.Siue enim unum quoddam duo--τ
446쪽
bus similiter inest, aut videtur inesse, si alteri non insit, nec alteri: si autem alteri inest, &reliquo.Siue duo eidem similiter,si alterum non insit, nec reliquum: si autem alterum , & reinquum. Eodem autem modo & si duobus duo similiter insunt: nam si alterum alteri non inest, nec reliquum reliquo: si autem inest alterum alteri, dc reliquum reliquo : ex eo igitur quod est magis, 3c minus: & quod est similiter, tot modis contingit argumentari. Amplius autem 3'Aecura ex appositione, si alterum ad alterum appo- situm faciat bonum, vel album, Cum non fuerit prius album,vel bonum quod appositum est, erit album,Vel bonum, quale re vera 3c totum facit. Amplius autem, si id,ad quod est appositum 4Q- decu aliquid, tacit magis tale , quale erat: & ipsum rμtiri erit eiusmodi: similiter autem & in aliis. Vtilis autem non in omnibus hic locus, sed in quibus ipsius magis crementum accidit fieri. Iste vero locus non conuertitur ad destruendum : nam si non facit quod appositum est, bonum, nondum manifestum, si ipsum non bonum. Nam bonum
malo appositum, non ex necessitate bonum totum facit, nec album nigro, nec dulce amaro.
Rursum si quid magis & minus dicitur, & sim- η' πωμpliciter inest.Quod enim bonum vel album non est, neque magis & minus bonum vel album dicetur: nam malum de nullo magis, vel minus bonum, sed magis malum vel minus dicetur. Non conuertitur autem hic locus ad destruendum : mula enim eorum quae non dicuntur magis, simpliciteri insunt: nam homo non dicitur v ccura magis & minus , sed non propter hoc non est ri Φ, homo. Eodem autem modo consiὰerandum .&in iis quae secundum quid, & quando, & ubi, Los. Arist. e e
447쪽
Nam si secundum quid contingit. &simpliciter
contingit .similiter autem & ouando,& Vbi: nam
quod simpliciter est impossibile , n que recundum quid, neque secundum ubi,neque secundum
I sic M. di nJo contingit. Instanti, quoniam secun im uid quidem sunt natura studiosi , ut liberale .
vel casti, simpliciter autem non sunt natura studiosi, nam nullus natura prudes.similiter autem& quando cotingit corruptibilium aliquid non corrumpi. simpliciter autem non contingit corrumpi. Eodem autem modo & Vbi expedit quidem' tali obseruantia victus uri , v n morbosis locis simpliciter autem non expedit. Adhuc autom. licubi quidem unum tantum possibile est esse simpliciter autem non possibile unitio rantum esse. Eodem autem modo & alicubi bonum est quidem patrem sacrificare,Vt in Tribalis, simpliciter autein non bonii. an in hoc quid em non ubi significat, sed quibusdam3 nihil enim refert ubicunque tati ubiq; enim erit eis bonum in Tribalis. Rursus quidem expedit medicari,ut quando aegrotat, simpliciter aute non. An neque hoc
quado significat sed in eo quod assicitur aliquomodo3 nihil enim resert quandocuque,dummo- Ni xi do δε assectus sit. Simpliciter autem est, quo a nullo addito dicis quod bonum est aut contrarium: ut patrem sacrificare non dicis bonum esse . sed quibusdam bonum esse : non ergo sim pliciter bonum sed Deos honorate bonum dicis nihil addens: simplicuer enim bonum est .Quare uod nullo addito vid etur esse honestum, vel turpe, vel aliquid talium, simpliciter dicetur.
448쪽
me locis Comparation , qui accident ibin adscri tantur: ct de pleri e lοο, absolutis accidentis. De ueliorum , Eligibiliorumque problimatumnes. caput Trimum. Τ R. V M autem elrgibilius, aut incliux duoru , plurium ue ex hiis perspiciendum. Primum autem determinetur quod cosiderationem facimus non de plurimum distantibus,& magnam ad inuicem disserentiam habentibus nullus enim dubitat, utrum felicitas, an diuitia expetibilioresvedde iis quae propinqua sunt, & de quibus dubitamus,Vtrii oporteat apponere magis, eo si, nullam videmus alterius ad alietu praeeminentiam Manifestum igitur in his P ostensa una praeemine nitiaines pluribus,constituetur intelligentia g, id eligibilius est,quod eorum est praeminens. Pri, L. L stilus. imum igitur quosdiuturnius stabaliusve, ol igibitalius eo quodvitii Aulusino di. Et quod magis a Mam.
449쪽
eligit prudes,vel bonus vir,vel lex recta,vel studiosi circa singula delecti quatenus tales sunt, vel in unoquoque genere periti, vel quaecunque
plures,Vel omnes,ut in medicina vel aedificatoria , quae plures medicorum vel omnes vel quaecunque omnino plures,vel omnes, Vel omnia, Vt bonum,omnia enim bonu appetunt. Oportet autem ducere ad id quod fuerit utile,quod dicendua. Loeus. est. Est aute simpliciter qui de melius, ac eligibilius,quod secundu meliorem disciplina alicui 4. Loc M. autem, quod secundu propriam .Deinde quod id- declaratio. ipsum quod est eo quod non in genere est: vi iustitia iusto. Nam illa quide in genere bono,hoc autem non, & illa id ipsum quod est bonum est, hoc autem non. nam mihi dicitur idipsum quod genus est,quod non est in genere. Ut albus homo non est id quod color. similiter autem & in aliis. s. Loeus. Et quod propter se eligendum, eo eligendo quo declaratio. propter aliud eligibilius. Vt sanum esse quam exercitari: illud enim propter se eligendum, hoc
dularatio. accidens. Vt amicos iustos esse, eo quod inimicos: illud enim per se eligendum,hoc autem per accidens eligimus. Nam inimicos iustos esse secundu accidens eligimus,ut nihil nobis noceat. Est autem hoc idem ei quod ante hoc, differt autem modomam amicos quidem iustos esse, propter se eligimus , & si nihil nobis debeat fore,
quamuis apud Indos sint: inimicos aute propter . Loeus. alterum, Vt nihil nobis noceant. Et quod causa distaratio. boni per se, eo quod per accidens causa. Quemadmodum virtus, fortuna: nam illa quidem perst,hςc autem per accidens est causa bonorum,&si quid aliud huiusni odi. similiter autem & in contrario. Nani quod per se est causa mali, sugibiliu1
450쪽
bilius est eo quod per accidens, ut Vitium quam
fortuna: nam illud quidem per se malum, fortuna autem per accidens. Et quod simpliciter bo- 8. Leeus num, eo quod alicui eligibilius. ut sanum fieri, declaratio. quam incidi. nam hoc quidem simpliciter bo- s. Locuw. . num , illud autem alicui indigentium incisione. declaratio. & quod natura est, eo quod non natura . ut iustitia, iusto: illud enim natura, hoc autem acquisitiuum. Et quod meliori , hQNOxabiliori inest, io. Locus eligibilius: ut Deo,quam hQm a: animae. quam declaratio. corpori. Et quod meliori' proprii melius quam Ir. Loeus quod peioris.Vt qucd Dei,quam quod hominis: declaratis. nam secundum communia Vtriusque nihil disserunt ab inuicem,propriis aute alterum alteri dis ferentiis supereminet Et quod in melioribus, vel n. Loeus. prioribus,vel honorabilioribus,est melius.Vt sa- decuratio. nitas robore,& pulchritudine: nam illa quidem ι . Locuι. in humidis,& siccis,& ut simpliciter dicatur)ex quibus prius constitutum est animal, hqc voco in posterioribus: nam robur in neruis, & ossibus: . pulchritudo autem membrorum quaedam commensuratio videtur esse. Et finis iis quae sunt ad et . Loen finem eligibilior videtur esse. Et duorum,quod Is. Locus. propinquius est fini. Et omnino quod ad vitae fi- 16.Locutnem expetibilius, quam quod ad aliud aliquid:vt i . Locus. quod ad felicitatem contendit, quam quod ad declaratio. prudentiam: nam quod ad felicitatem contendit , eligibilius. Et possibile impossibili. Am- 18. Locus. pliuς, cum duo sint e flectiva, cuius finis melior, I9. Locus.& ipsum melius. Cum autem sit effectivum , & declaratio.
finis : ex proportione, quando pluri superat finis finem quam ille proprium effectivum. Vt selicitas pluri superat sanitatem, quam sanitas salubre' quare effectivum felicitatis melius sanitate: nam quantum felicitas superat sanitatem, e e s