장음표시 사용
161쪽
is 8 Commentaria in Librum III. Regum. Cap. X.
vashrint s) qui ilicet non tantsim res vete- A TRECENTAE Mis AvRi v NAM ps Tati va- res, stes de nouas minutim pervina, de libra. di uendebant, quos Galli I a Miniret, id tu me icia Itos voeant, qui merces quascumque particulatim disti aliunt Hebr. est, ια η Priaribue aromata riorum, q. d. Salomon ex mirimis etiam mercibus de itistitoribus, quales sunt aromatarij, colligebat tributum. . Nam ut aiobat Vespasian. lmper. Iturtim ex etia libeι νι luti sordida bene oles,quia doli δε ιιν auri. Ex otius, R sugs ARABi Ducas Qva TaRR J id es satrapa in rarum, ut dicitur a. Parat. 9.14. Puta Pi incipes δὲ pixiecti terrarum Iuda a
Ex his omnibus pater, quantae atquam immensae fuerint Opes Salomonis . Deus enim ins num eius aurum de argentum undequaque convra . I 6.s Tiph ANTJ Mina Hobiaea toninet clo. laesos, id est 3 o. uncias, pula duas libras eum mediar trecentis mina auri ergo saciunt librat 7so. virum quia hoe pondus in pelta videtur Onorme hine nonnulli pei Maam hie intelligunt selum cuius mentio facta est v ,rite . nam hoe versu in Hebr. simili, pratum est sermo: scutenim ibi dixit quod Ibet seu tum si, ite sexcentorum aureorum scilicet siclorum pondus inimsesi apud Hebiro, elat ustatissinium) se hie ait quamlibet peltam suisse trecentorum aut ium. sessiret se lotum. Sie de losephus minam prosito usurpat. e sim ait Ioseph uin a stati ibus venditum .iginti mini, , hoe es silis argenti. Hi ne Septuag. 5d Chald. pro trei eniti ulti. vertunt,tres minae .nde suspicali quis posset, Nostium qui gerere vidi batur: ad ipse sua sapientia mille no- B sequi solet scptu. vertiste tres non giis Q pot-dos illud eongerendi exeogitabat. vide Pinedum est lib. de Salomone ea p. is Ad Vitalpand lo m. a. lib. s. eap. 44. vlque ad eaput s4. ubi docet Sa lomoni, opi, maiores sitisse quam sueti in limperatoium Astyliorum, Rabyloniorum Medorum,
Graecorum , Romanorum , cinctorumque Omnium.
Haec munera reges obtulerunt Salomoni ob eius diuinam sapientiam de virtutem , optantes ab eo institii de dirigi, imo se de sua regna , ait Seuerus Sulpit tu, Salomoni tegenda offerebant: idque satis innuitur v. 23. Salomon bie fuit lypti, Ch icti, de quo ce-einit David Psalm. i. s. Coram Ego protid κιs hi,p s. Et r Ret 1 Tharsis O instilis munera ej
rem a reges Arunm Er Sala dona adducens. Er ad)rabans eum omnes reges tirra , omnes gemes se cent ei.
FEci T Qvostra REx SAio NON DucENTA sev TA J lib. 2. Patal cap. s. veis i s. pro scutis ponuntur lassa, sed hastae vocantur scuta aeuminata instat hastatum a sie etiamnum sunt clypei hastati, id est umbonem . de eui pidem habentes, tamque valent ad protegendum corpus , quam ad hostem transsgendum. Id ipsum ostendit Vitalpandus pag. s 27. ex PO-bbio qui ait, umtone posse averti vehemeati es fio.
sium ieius, de ex Suetonio , qui in Iulio Caesare cap. 63. ait eodem posse implet holim. imo sterni, ut ait Liuius lib. io. Et hoc lignis eat Hebr. t mna 1 radice isanan, id est acti re de se a tirum. Vnde Nosset is ua , nune veri it
to mina Romana aeque ac Attica continebat si-Hos as . hoe est ioci. drachmas , pura cretum aut cos. Aureos enim habet pondus vi ius drachmae r quale tres minae Atticae pendent valentque trecemos aut eos. Melius, ut diaei, per trecentos
aureos, inti l ligas siclos quorum quisque pendebat , de valhbat quatuor drachmas, hoe est sinio
FvLvo NitiisJ tum . t in eo quasi lex magnifi-cE, .elut in solio regali eonsideret a tum vi in eo suorum lites eausasque quas iudex deciderei iii dieiim enim es sedet. in solii,) ut omnibus eum videre, audire de cons alete cupientibus, auiis detesponsa daret. Allegor. Salomon hie repraesentauit poteta tem iudiei aliam datam a D O Christo, qua homo est , et Usque lolium gloriosum, in quo residebit in die iudicij, iudicabitque omnes tribus ter rae. Ita Ruper t. Eucher. de Angelo m. Audi Eucherium 1 TDo 1 ιltira vis aeterni iusia' per ait auro Atiis raris fulgentem , quam Dominutii homo a Parre ait pii figuram PIIasse non Abium est. Sedigi
NAs scuri uti ivs J Siclus est semuncia, sexcenti sesi ergo sunt sexcenta semunciae , quae faciunt libiti 1 Quale lite leuia aequ/ ae peltae non tam ad bellandum quis enim miles cum armissor et scutum a s. librarum ξ) quam ad magniscentiam de ostentationem fabricata sunt. Vnde ea Salomon reposuit in domo saltus Libani, ut sequitur. T aestiras pELTA Hscutum est clypeus magnus totum penὸ tegens hominem, pesta est elypeus breuior, habens formam luna corniculatae. ynde Virgil. i. aeneid. x iis Amanonidam lunaris umina petiis,haia ani pote fratem, quibus d Atim est a D misor Sia luis In γ data ura thronos, itiduantes duodecimilibus Israel. symbol. thronus hie fgnificat A. virginem, ex qua vetus Salomon , puta aeterna Dei si piemia , carnem assumpsit, in eaque quali in s P. Vis . throno suo ebore puriore , leonibus mitiore, de auro per charitatem filigentiore ad nouem menses consediti unde ipsa ab Melisa in lira-nijs vocatur de inuocatur throntis salomonii. Ira Lyran. hle. B. Petrus Damiani egregium sermonem de hoc thiotio Salomonis habuit in Nativit. B. vliginis . ubi illum virgini elegan
162쪽
Commentaria in Librum III. Regum. Capax
stim vab isitia bo uno. Vide plura apud eumdem , ubi singula throni huius applicat B. virgini. vara. a s. D. Duo LEONEI sTAn ANT J Leo enim erat insgne tribus luda . Dauidii I Salomoni,
ob robur de regnum. Gei es. 9. v. s. ita de Chri- si eorum antitypi Apoe.e. .u. s. vide ibi dicta. Symbol. leo notat Visitantiam cleo enim aperiis oeulii dormit) di fortitudinem , quam debet habete lex de Iudex . ut vites impiorum retundat de sangat. Vide Ee inicea 7. v. 26. Nah, inquit, quaerere geri ruriae, nisi vaseus virtute i re ροι ini vitarem, ne fors P extimescas satiem parentu, scandalum in arvitare Da. vide ibi
dicta. i.1i. NON FRετ ARGENTvia, se licet Iavas, di
auro: vel potius, αεο πιι, scilicet in ne. unde explieans subdit: NEC ALicvivs PRE-Tii Pu TanATvRJ nam alioqui vers. 22. addit ex Thaisii Salomoni allatum fuisse tam argentum,
DENTE, ELEPHANTOR vM ebur; Er si Mi As ET PA vos. JQuaeres, an hae classis Salomonis nauigans in Tharsis sit eadem eum elasse nauigante in Ophir, de qua veri. ii. Putam nonnulli suisse unam eamdemque: Ophis enim di Thari, vocari immensum mare, vastissimas regiones & valde peregrinas, qualis est India sue Orientali, siue mare Mediterraneum. Thartis enim tuu filius Iavan , Genes. io. q. qui piimus ros diluuiuinin oluit Ciliciam, cuius meliopo h est Tha tisi
inde mare vicinum , de tandem reliquum ma
re Meditetianeum dictum est Tia si e Cil e senim olim hoc toto fite dominabantui. Sie lonas cap. l . v. 3. fugis in I h. sis, id tu in mare Mediterraneum. lia Ribeia ibidem , saltantis de
Hae ergo elasi s soluens ex Trio,vel ea Ioppe, nauigabat in Tla s. id tu in vi et olim sibi
mare Mediter taneum . . ariaque littora, portus
de em potia tum Asic esum Europae. tum Aliae, vi Arabiae, Anatoliae Giaeciae. Dalmatiae, Galliae, italiae. Hispaniae, Mauritaniae, Cypti. Cretae,Si ciciliae, Sardi uiae, Cycladum, d. c. inali huic ad- . iacentia obibat, de quidquid alicubi praecla tum pretiosumque erat , pio Salomone coemebat. Quare multis sationibus usa , non nisi tertio anno , ut ait Iosephus, domum redibat. Quods quis velit eam ex mari Medi ieitaneo vltei ius perrexisse in Oceanum , de nauigasse iii Bias-
Hispani non repugnabo , ae saeilius id concesse lim ' hae casu, quam de altera nauigat te in Ophir, haec enim triennium impendebat 'itu di reditu, illa vero in Ophit unuin annum
Potio noua est opiolo pinedae lib. . de Sa- Aristi .lomone ea p. t . ubi multis argumentis probare tigia. re p. eostendit Thini esse Taitissem. de Hispaniam Baetieam, ubi est sta Hispalis, vulgo S uilli,cauae
tio orbe eap. 34. de alii. Hi ergo per Ophir de INMA aeeipiunt mare indicum , eiusque emporia ad quae nauigat it classis Salomonis soluens ex Asongabet sta in mari Rubro , vii in eadem soluens classis Iosaphat nauigauit in Thisis, id est in indiam Otientalem . vii dicitur a. paras. ro. 36. Idem insinuat losephus Hebraeus.
πιν f. . Planius alii censent suisse dimi elasset immma illa ibat in Oph r, haee in Tha Ar illa ex Ophir
asserebat auium Ophirinum de ligna thyina ilixe ex Tharsis autum, argentum , bur . simias de pauos: illa quotannis ibat in Ophir, ut patet v. i . haec semel in triennio ibati in Thais,..t hie dieiture illa soluebat ex Asiongaber fiain finia Aiabie o. haec ex Ioppe sita ad mare G ni in Ib.III. um.
balomonica classis atrosit. Censet ergo ipse v- nam dumtaxat eamdemque fuisse Salomonis Hasse n.quae ex Asiongabet sita in stiti Aiabico. siue maii Rubro , soluins, pii mo nauigarit in Oceanum ae per promoni otium bonae spei omnia Asileae sitioia Gades usque eitcumvecta, venerit in I saro id es Tartessum δὲ Hispalim, inde rediens, eadem Asicae littora relegens nauigarii in Indiam Orientalem, puta in Taprstanam de sumat tam . indeque tertio demum anno in mitum Asorgaber, in quo soluerat, redierit. verum se prius debuisset haec elassis ex Thattis redite in Asiongaber , ibique meite, suas in Thais, α Taitisio comparatas exponere, aedeinde in Ophii, id est in Sumat tam nauigare.
longaeque nauigationis in Indiam ct Sumatram petieulo exposuisset, cum facile eas ex posse e posset in Asiongaber, quae nautis ex Thusis siue ex Tartesso tendentibus in si iam neehu rio praeternauiganda erat s Sata fuisset hae peticulosa nimis. ut videtur, temeraria,& imprudens nauigatio, qua tot pretiosae merces credebant ut naui ct mali infido cum in portum vicinum secule deponi possent.
iario vMJ Eu Himi bole. q.d. secit vi maximaeuet abundantia argenti, qualis est lapidum. Nam alioqui lapidum maior erat copia quam
163쪽
iso Commentaria in librum III. Reyum. Cap. X.
equos) DE COA , t τετ Arum pus T IOPER. AD cεaANrJ pio AOa, Hebr. est Π po quod Noster & Siptuag. accipiunt, vin 'men pro '.ptium loci punctantque de legunt muta/, vertuntque,de Coa, licet in Septuag. eo trupte legatur e Stii vel The m videtur Ga suisse vibi vel regio oec dentalis AEgypti in qua erat equorum uigotiatio celeb irima , de qua Stephanus Byzantius. Ita Selai ius.
Chaldaeus veto alii, puncti, teneo, Tre mi-ιm, xcitit, Collictio mercissorum ν P4 eo hant tolli. Bion m pretio. Chaldaeum secuti R. Dauid , R. Salomon , R. loseph . de R. Levi apud Pagnin. varie exponunt, sed omnium lumma haec est, multitudinem mercatotum dato pretio ex &gypto eduxisse multitudinem vel byssi, uel te.' sae, vel equo tum , vel allatum rerum. Sed san- Mdum est vii soni S. Hieron. de Septuag. Non -
nulli putat uni ciam este Goam . quae est sedes protegis teg s Lusitania in india olientali: sed hete longillime abest ab AEgypto de letoso lymis. potio dignitatem a magnis ecntiam regis maxime consister: in satellitum , equitum , cui ruum numero de pompa ex Athenaeo, AEliano
Xenophonte de alijs docti Bristonius lib. i . de Regno pulsatum. unde Iulianus Aposaia tum
FQvvs csNTura inisuvAoi NYA J V id est quatuor equi, qui curium sue quadrigam trahunt. Quisque enim equus stabat i 1 o. sesis: quatuor eis O equi stabant sexcenti, sesis; quo-eii ea ips e cui ius siue quadriga, alio pretio comparanda erat . ita Abul. Siclus algenti ist semuncia .sue quatuor drachmae argenti. puta quatuor Iulii Romani, sue quatuoi legales Hispanici, qui saciunt stote num Brabanticum sue Belgi eum. Sexcenti sest igitur sunt scicinii Eoieni Biabantici.
a NT. J Rectξ venit Noster Interpres. Nam articulus, lam apias ut luet ordinatiὸ si nota Datiui, tamen subinde es nota ablativi, idemque valet quod a ex de. Vnde se ex Hebiae o
cipi intes ut notam Datiui, contrarie vertunt, co. Siclis /A: Facis) ex AE πιι equos murus νω a. Hethuarum Dr.rum, vide Abulensem, qui egregie vulgatam versionem lite propu
Denique tanta rerum omnium opulentia, - Gl sal licitas ct stolia Deo data fuit Salomoni ob m M. ea a eius sapientiam de virtutem , ut omnes Israeli eamdem imitarentur ob spem eorumdem praemiolum: ideoque Deo vero seruirent. non id lis , videntes Deum verum maiora dare soli solomoni, quam omnia idola sui, cultoribus. lsrae-lliae enim classi de iudes non nisi teriem capi bant de sapiebant, vii de modo satiunt pus eiicorum ludaei. Secundo , ut regis Syrorum, aegyptiorum, iArabum . imo totius mundi incitarentur ad c lendum Deum Salomonis, ut similem magniscentiam a Deo adipiseerentur, qualem adeptus erat Salomon. xii secit regina Saba, aliique teges eoidali.
Teii ἰὼ , ut in Salomone daret specimen ac τὸ
tenuem ideam selicitatis de gloriae aeternae, quam suis electis ab aterno pra parauit in cin
Quarto , ut ostenderet hi Salomone quam vana esset omnis opulentia de glotia huius mundi , utpote quae mox cum ipso Salomone instar mi evanuit , vi dicerente sutron ι ghris di. Quare veram felicitatem ad gloriam si esse in boni, calistibus di aeternis, vi ea homines ambirent ι id lite Male ostendit Deus in Salomone , cuius selieitas mera suit insilietias, uti iam patebit: gloria enim eius mox secta est in-glotia , de fama infamia, ac opuleutia pauperta etiam filius eius Roboam amissis decem iiib bus Iliael, unam solam tribum Iuda agria i tinuit.
CAPUT UNDECIMUM.fYNOPSIS CAPITIS.
C Alomon senex a mulierilus alienigenis i Pectus colit earum idola. 2 re vers. I I. Murminatur ei regni amissionem ae vers. I . aduersarium ei sulcitat indad Idumaeum ἐν versa. 3. Ravn syrium: denique ver1. 26. Ieroboam Hebraeum. cui Deus per Abia cindentem pallium in duodecim partes, quarum decem dedit eidem . promittit regnum docem tribuum, ita ut Dia duae reliquae, scilicet Iuda re Beniamin, adhaereant suo Sal monis, Icilicet Roboam. i. Io Ex autem Salomon adamavit mulieres alienigenas multas . si iam quix que Pharaonis, & Moabitidas. & Ammoniticias. Idumaeas, si Sidonias.&Hethaeas: α. de gentibus super quibus clixit Dominus silijs Israel: Non ingrediemini ad eas. neque de illis ingredientur ad vestras : certissia e cnim auertent corda vestra ut sequamini deos earum. His itaque copulatus in salomon
164쪽
Commentaria in librum III. Regum. C. . XI. ist
ardentissimo amor e 3. Fueruntque ei uxores quasi reginae septis gema . dc concubinae arecentae a. r erunt mulier cor eius. q. Cumque i siet senex . idem fatu a est cor eius per muliere ut tequeretur deos alienos: iam erat
colebac dialomon Marthen deam Sidoni Oxum , ct Mol n idolum Amnaonitarum. i sci que dat 3 qn quod non P acuerat coram Domino. &l non adim pleuit,stque et Do a in Vm'. sicuti David pater eius. r. Tunc aedificciuit Sa isemon, Uum ii Chaim s i Od Moab., in monte qui est contra Ierusalem. R Moloci, bdolo sit rym Amr n. 8. 'itquelinthunc modum iecit uniuersis vXOribus suis asse laenis, ae olfbant thura immolabant dijs suis. 9. Igitur ira-
ali nos RAOncust luiuit quix mansiri ' minus. . it. Dixit itaque Domi nus Salsis noni : Qyia habui ili hoc apud te i ct non cullodisti pactum meum, Npraecepta mea quae mafida ui tibi, disrumpens scindam regnum tuum , & dabo illud seruo tuo. I L. Verumtamen in diebus tuis non taciam, propter David pa' trem tuum: de manus iij tui scindam illud: I3. nec totum regnum auferam,
sed tribum unam dabo filio tuo , propter David seruum meum , R Ierusalem quam elegi. l l . Suscitati it autem dominus aduer arium Salomoni . Adad Idu-mhum de seni ne regio. qui elat in Edom. is. Cum enim Vnet David in Idumaa,' asc 34sset 'Ioab princeps militiae ad sepeliendum eos qui fuerant interfecti. 5: occidinet omne masculinum in I ugnaea, sis. sex enim mensibus ibi moratus
est Io.ib, Momnis Israel, donec interimeret omne masculinum in idumaea) i . su-git Adad ipse . de viri Llumaei deseruis patris eius cum eo , ut ingrederetur p tum terat autem Adad puer paruulus. I 8. Cui noue surrex sient de Madian . venerunt in Pharan, tuleruntque secum viros de Pharan , ' introierunt Egyptum
ad Pharaonem regem aegypti, qui dedit ei domum, de cibos constituit , de terramddlegabis 9. Et inuenit Adad gratiam cor m Pharaone valde. in tantum ut daret ei uxorem, sororem uxoris suae Mimanam T phnes reginae. 2 o. Genuitque ei soror Tap es Genusat si silium, de nutrivit eum Taphnes in domo Pharaonis: eratque Genubath habitans apud Pharabnem cum si ijs eius. Σi: Cumque audisset Adad in AEgypto. dormisse David cum patribus suis. R mortuum csse Ioab prinei pem militiae. dixit Pharaoni : Dimitte me, ut vadam im terram meam. α1. Dixitque ei Pharao: Qua enim re apud ille indiges, ut quaeras ire ad terram tuam 3 At ille respondit: Nullar sed obsecro te ut dimittas me. 23. suscitauit quoquς. i Deus aduersarium Razon filium Eliada .. qui fugerat AdareTer regem Soba dominum suum: Ση. ct congregauit contra eum viros , di factus est princeps latronum cum interficeret eos Dauid i abierumque Damascum . & habita uetunt. ct constituerunt eum regem in Damasco. 2 . eratque aduersarius
Israeli cunctis diebus Salomonis : de hoc est malum Adad . de odium contra Israel, . regnauitque in Syria. 16. Ieroboam quoque filius Nabath. Ephrathaeus. deSa. reda , seruus Salomonis: cuius mater erat nomine s sua , mulier vidua: leuauit manum contra regem. 27. Et haee est causa rebe lionis aduersus eum . quia Salomo' aedificauit Mello , de coaequauit voraginem. ciuitatis David patris sui. 18. Erat autem Ieroboam vir sortis & potens: vi dentque Salomon adolescentem bonae indolis &industrium constituerat eum praeiectum super tribu a uniuersae domus Ioseph. 19. Factum est igitur in tempore illo, ut Ieroboam egrederetur de Ierus ilem. R inueniret eum Ahias Silonites propheta in via. opertus pallio nouo terant autem duo tantum in agro. 3 o. Apprenendensque Ahias pallium suum nouum , quo coopertus crat, scidit i duodecim p- . i. 3 i. Et ait ad Iero, boam i' Tolle tibi 'decem scissuras i haec enim dicit Dominus Deus Israel : Ecce
ego scindam regnum de manu Salomonis, & dabo tibi decem tribuς. 32. Porisio una tribus rempnebit ei. propter seruum meum David. de Ierusalem ciuitatem.
quam elegi ex omnibus tribubus Israeli 3'. eo quod dereliquerit me . Se adorrauerit Astarthen deam Sidoniorum , de Cnamos deum Moab. R Moloch deum filiorum Ammon: ' non ambulauerit in vijs meis, ut faceret iustitiam coram
me, ct praecepta mei. R iudicia sicut David pater cius. 34. Nec. auferam omne regnum de manu et iis . sed ducem popam eum cur uestis diebus vita suae, propter David seruum meum . quem clegi, qui custodiuit mandata mea & praecepta mea. 33. Auferam autem regnum de in nu si ij eius. N dabia tibi decem tribus: 36. filio ornes. in lib. III. Regum. O 3 autem
165쪽
i61 Commentaria in Librum III. Regum. CapXI.
autem eius dabo tribum unam .ut remaneat lucerna David seruo meo cunctis diebus coram me interusalei ciuitate,quam elegi ut esset nomen meum ibi. 37. Te autem assis iam. δε regnabis sui et omnia quae des delat anima tua . e siue super Israel. 38. Si igitur audieris omnia q praecepero tibi. ct ambulaueris ait, is meis. R seceris quod rectum est coram me, custodiens mandata mea de praecepta mea. scut iecit David ieiuus meus reto tecum &' aediscabo tibi domum seselem quo modo aedis caui Dauid domum a tradam tibi istaei 3 39. R affigam sement David super hoc. verumtamen non eunctis diebus. no. Voluit ergo Salomon intei fieeie Ieroboam i qui suri exit .a aufugit in Epy uin ad Sesac regem fig)pti. & suit in Egypto usque ad mortem Salomonis cli. Reliquum autem verbo tum Saloii cinis ct omnia quae iecit.& sapientia eius te ce uniuersa scripta sunt in Libit verborum dierum Salomonis. ni. Dies autem . quos regnauit Salomon in Ierusalem super omnem lsrael. quadraginta anni sunt. η3. Dormivitque Salomon cum patribus
suis. R iepultus est in ciuitate David palais sui, regnauitque Roboam filius eius
ε . i. aiis Niores MuLTAsJ pentiles ici licet Chananaeas , qox suos deos de idola eo le-bani di ad eadem colinda salomon m maritum suum induxetunt. Vide hic quam periculosum sit .aeon, dueere infidele, .via haereticas.
AH Lex ista extat Exodi 34. i c. loquiturque dumtaxat de Chananaeis, vi ibidem patet . quales erant sidoniae ct Hethaeae r quare peccauit Salomon eontra legem eas ducendo. Alias aliarum gentium seminas in uxores duci lex permittebat Hebraeis, dummodo illi pilus abluta.
tis idolis ad Deum verum de rellaionem Hebraeorum conuellerentur. in hoe quoque me-
eauit Salomon . quia duxit eas petiissente, in sua idololatria i unde ab eis ad idola eolenda pe tractus est. ita Abul.
eoque regio cultu & no ne viebantur r ιaniu-hinae erant ieeundatiae uxores , utpote plebedae.
lic t S Hieron. Epist i 3 a. eas vocet porta. Nise,abili, si ii hie lapsu, Salom ii viti sa- ιν π . quo in sex grauia sce-ieta prolapsus es. Plinium eius seelus fuit . quod eoruta legem duxerit alienigenas ct idololaitas. Secundum , quod nimis multas , puti mille. Lex enim Deuter. i .i . iubebat regi die batque: Non habes r υ res purimus. Tettium,quod eis potestatem feeerit colendi sua idola isto eis delubia in monte Oliveti adis cauit. Quattum, quod ipse eadem adorauit. Quintum, quod suo exemplo multos Hebraeos ad eadem colenda impulerit. Sextum, quod immania diibuta populo indixeiit . quia ad tot te sinas ornandas, de magnifice alendas, immensis opibus erat opus. Ei hoe est graue iugum, de quo e .sequenti apud
Roboam filium queruntur Hebraei, ideoque ab eo se is ma Leiunt. ln Salomone videre est, quam Vettim si illud vetui dictum.
coluisse idola. quare milum est id ipsum hic ne gare Robe itum Stephanum. Nam id ipsum a mat. s. Ire n. t. q. e. s. Iustin. Diat. contra Tiyphon.Tertus. l. saontra Naieiori. S. Basl. Epist. . ad Chelid. S. August. i 4. Ciuit eap. ii. Adorauit ea autem, non quod in eis aliquid titisse diuinii alii eenset ei. sed ut suis eone ubi nis morem gerint. Audi S. August. lib. 1 i. de Genesi ad litte-
c eri mando immolabant, de quo dixi Leuit is. ai. undect Salomonem eidem filium mel filio, suos immolisse de eone temasse censet Pineda de
Silianus. Tvue xo picavi T SAxOMON νΛNvri , CR Mos. J V amo1 est deus temulenti puta Baechus, unde ab eo dicta est . ominatio.
vide dicta Roman. i 3.13. ad illa. Nomtem se unitas. Causa tanti lapsui fuit nimia salomonis pi spolias opulentia.delietae di libidines. Pioxima
causa fuere uxores, quas ardetiissimὸ amabate hae enim eum dementarunt iuxta illud: V m mi tres faticini apostatare sapientes.
Disce hu, quam cauendae stat semina tam earum enim ea insuperabilis, a quidui, licet pietios stimum de seelistissimum ab amaliis extorquet r sese ereo illas, quia nee sapientior ea Salomone, nec totaior Samsone, Melanctioi
166쪽
Commentaria in Lihum III. Regum Cap. XI. is 3
mum tuum induxisti a me apostatare di colere idola. Aut quia in te inuentum est secius aposta-sae de idololatriae. SciNDAM Racuvia tu via i in duo i scilicet in innum Iuda de Isiael, sue deeem tribuum;
ET DA ao iv v D sERvo Tvoa Ieroboam,quem creabo tegem Israelis cap. ia. vos. I 3. I Raavti v NAM DABO picio TvoJ turam, ses- licet praeter sdam . q.d. Praeter tribum luci, ex
qua quia ortus est David, hine ipsa nepotum
mus propria censetur, adiiciam de unam aliam tribum, sellicet Beniamin. Ita Abul. ves, ut C litan .Tribus Iuda de Beniamin Gnsebantur una eademque, di vocabamur ruram Iuda. Porro Abuletis Tomiellus ti satianus een
sint Deum hee dixisse Salomoni , non per se nec per Angelum , eo quod eo indignus esset salomon. sed per Ahiam Silonitem, de quo vias. Pineda tamen lib. 3.e. 2.num .s .eenset Deum
hie per se tritio apparuisse Salomoni. hoe enim smplicitet vel ba signifieant , eum dicit ut v t. rei uas D minas salis . Denique Salomon
nil Deo respondis . . e xidetur in suo scelere positisse.
Aasal mares , ian Salomon si damnatus an salua- suis. Mi ius ψ Problema hoe est piis eum. Damnatum censent Tertul. lib.a. de Piaeses pr.ex. Cyprian. Epist. . s. Augu9.i 7. de Civit. eap. s. de ao. s. Chrysos .seim .de Poenit. Beda in lib. 3. Regum c. s. Raban. in lib. . Reg. cap. 23. isuor. de viis trade morte Piopia cap .a . Lytan. Abul. de alis
Ralla est prima quia Scriptura commemoram eius lapsum tam grauem . non adiicit eius p nitentiam, se ut ad ijeit in lapsu Dauidis. Secundo , quia ipse sua delubra idolis aedificata non
destruxit: nam ea de illuxit tandem Iosias. R spondent aliqui , ipsum ea obserasse, vel desii uxisse usque ad ludeta, qua ab impiis rea-difieata , vocantur mel a Satim diu a sed id di eunt, non probant. Tertio, quia ad hoe vias tur Deus Salomonem in his uita cumulasse omni a bonis r ut eius nae ita remuneraretur in
hae vita, et scelera puniret in sutura , iuxta illud A Abrahae ad diuitem epulonem e rui riteriti a
Quarto, quia amor ardens seminarum longaeonsuetudine robo latui penὸ est insuperabili, italis autem fuit Salomonis, qui tot suis amasis perditὸ amatis undique elogebatur, ut etiamsi poenitere vellet, non posset. Huc Leit, quod ante paveos annos in Italia uni h nostra Societate eoni sit. voeabatur ille Ut soncubinalicio dam in molle adesset. Adfuit, ac totis viri hui eum ad prenitentiam hortatus est, ut amoribu, illieitia valedicitet, nune blandiendo, nune minando inuans Dei iudicium de gehenna sed di eoncubina flens rogabat eum vi poeniteret . de moriendo animae saluti consiseret: om-n nia si ustia, surdo et einerunt. Ille enim dixit, se e velle nee posse amicam tamdiu dilectim a dicate. Quale iis enitens miselam exhalavit
Ex aduella eum mentiu ge do saluatum este
opinantur Rabbini veteres, de ex eis s. Hierom S. Gregor. Thaumatulgus, Ruperius, Pineta, Salianui, Batradius, Seratius, Sanchez, Deirio,
de alii. qui asserunt eum post lapsum scripssse Beelesassen , in quo quasi menitens se vanis amoribui de idolis uacaue exclamat: post v natatum, omnia votivi. Hoc argumentum solet
validum, si tonsaret Ecesesaucii a Salomones pium post lapsum, non ante ; qua de re dixi prooemio in Ecclesiastis: nam dicia de scripta eius te ei sta sunt initio libit huius C de s .ante lapsumi lapsus velo eius in senio demum livi
C Piobant ptimo , quia Deus a. u.eg. 7. promiserat Davidi se Salomonem, s mccant, correp-
tutum in virga viratam, qua scilicet homines e sigati solent ut emendentur.
Tettio, quia Salomon fuit utilia id in dulamis .ma, Chii si Wpus de scalpior canonicus tot sacrotum librotum. pluribus id probat pineta
lib. s. de Rebus Salomoni et c. i. sect. 6. Meam sententiam aperui Ecel. 4 . v. aa. ad illa: Dii smaiklum in 1 seria ιaa. Romae concionator qui dam insigni, publi inter eoncionandum asti uit, nuper euidam sanctae personae leuesatum esse, Salomonem ad haec usque tempora acies
poenas in purgatorio subiisse, at iam iis absolutum ibijsse in caelum Sed hae reuelaiiones examinanda sunt, nec seminia eo asseientibus sati ἡD ei edendum.
seut ab Aquilone hostem ei suscitauit Raeton v. a 3. Hae poena a Deo insticta fuit salomoni adhue viventi; pilor , scilieet regni scissio, eidemittogata est post mortem.
Quomodo Deo suscitet Isi i ad fidelibis
hostes , exposui ludie. 3. g. potio Pineda lib. . c. i 8. num . . eenset has Dei mina, de iegni uissione Salamoni intemtatas anno regni eius 32. vi reliquis octo annis maximas molestias de animo de eorpore sustineret. Idem iamen in sua chronologia, hanu obiurgationem ad Gem anni 37. Salomonis te
167쪽
quadiapesimo denique defunctuti csser iliae vi de tui plui imum lationi consentanea distributio ait satianus.
Atia Septuag. li eum Mori Concludit. ergo.
s clicet re Raron'. aeuotio in maximumque ad de ulando v. sequi hi ninnium L iob a N. De
nique vir aqvh siti emtrione iliati putest. dicii Q. do Adad primo te riuile. in idian di inde ex ea, utpote momota ae sterili imgta ilia in Syriam , vipere 4 dirent Atilii, ma ae mortiis indiron rebellionii socio fluxisti ei in regno thriae. Nam hitis filius Benadad fuit rex Syria,
ut patet 3 Rex , 4e fimo ab Adad eaetexi reges series historiae, quam Scii 't. hie paucis eo nuo. Dii aemul ci in dicti sinit Mnad dissis luit. Adad ex semine regio lauti aeae puer id. B &fuce iIoles Adad. iocoque iotin, lita est . . t vel poti is seruis abductus es ii aegyptia ἡ- abbim α.Vara cum David uastaret Idumaeam. in aegypt5 statiam iuuenit apud phari bibesi Deo ut Pha
rao ei solorem coimigis sitae dederit 'ἐxiste iii
Nie audiens Dauid ni visato nil Idumaeae mortuum periit a Pharaone vehi alii redhuhssi in suum idumaeae te num , quim phalao lai dem concessit. Anno ergo Silomohi, testici i. Idumaeana iesit ligestituit, elicitit, ut ait Ahalensis, agens annum . ubi eum bona venia Salimonis, intestientu pharaoni ullumque tibi assinitate eoniunxerit,' videturii a dumia te rasse tris ut artus eadem leue ae conditione t ibbuti, quam imposuerat Diuiis 4 iiihil eri; fi libeo tempore' ii ldumaea imitaturii latit itiitatum S Hs toti . in eam , . Ainos, Rabbini ci via 42
in Dati idei ii de Salomonem odium . In prisc. id oque ci rebel aue. Vetum errante nam Setrae. erat ex tribu Beniamin. lei boam vero erat
FH ham. id est ex ibu Ephraim. quae idibus suit arrogans aemuli ludae di auida imper ij Vm. de Dioboam d iliu occupauit . tenuitque pena l . r. a toto tempore tegum lsraes. Pluribus edim, plis
inuenitur. si te vltimis Salomoni, annis i , id eri, C Tithrai miti vivia toga ini & mi lenium eum effeminatum, infatuatum di contemptibi- , μὴ emium osteiidii Sabanus anno mundi i 3 os
a Deo aecepit γ ut 6quitur a tune enim videtur sollieitasse decem tribus per tollationen hu' lus pio piletiae. vi a Salomone tam duro.tiibuto. rtim exactore ad se quasi mitiorem fututum de seetem. sotie etiam aperte rebellavii Salomoni. de regniun inuasi . vii haee vel ba insinuant. Ita loseph. piitida de Salianui; licet etiam ante Ab prophetiam letoboam te tallasse censeant A L
suamque Idumaeam in libertatem vindicauit. Ita Abul. Salianu, I alii. l
latronum, constituit se regem Damasei. iustaeons tuaque si it haec poena , ut salomoni Deo
rebellanti rebellatent pathi, iam subditi qb ibello subam. Sie Devi peeevoli ciscitat aduersarios, qui eum stimulent di ad oeum tedire
zon, ae eius ope roboratus rebellauit Salomoni.
feeitque se legem Syriae. Sed aberrant: nam sy- Ο 'Qua ili te pectauli. Deus enim hic es tantumriae. puia Damasci, regem se Deit Raron, ut di- Y Det Ahiam' i pro se trenum decem tribuum. ctum est . . praeced. Adad vero . t ut stiui ,eg sIduintiae , in sua Idumaea retra auiti sensu, Ogo est. q. d. Raron fuit aduet salta, Israeli, de sali monis, seque ad audiit malum hostiliati, Adadeontra Israel, ala sitiit iaspia, seii uel ipse Ra- n. non autem Adad. Vtide Chald. Vettit. Osmi Raron) a sit latim I rvili ιιηm ausus sal manis, cir cum Uti sitit stili Aadad, νA LU ahrael, o Funa bit Iuter Aram. id est Syriam: q. d. Raeton eum Hadad rebellauit Salomoni l. λ
septuag. Romana , quae haec verba tiatis ponti it iunguntque vel sui et r. ubi sic legum: D r ι σμιpet Ahiam' i pro lis tegnum decem tribuum. Troia autem illud ra:ipsa ipsi nune dedit, sed demum post mortem Salomonis sub Roboanti Quate iniquὸ de inius e letoboam eontra Salomonem regem suum insut texit . . Ita Abut sitiit iam Samites stileto unxit Dauidem in segem,noo eo ipso dedit ei ius ad lignum, sed v re, gnaret post mortem Saulise uide David vivente
Denique opinatur Salianus 4 Ieroboam pariter nIl eontra Salomonem attentas Je . sed tan' tum diei isti se ana umra reum Uaod ab Atii a d gmia, si res contra Salomonem, de de signationem hane Ahiae acceptatit. Vulgi enim sermone qui regnum alicuius , licet ses
168쪽
Commentaria in libram IIL Regum. Cap. XI. 16s
oblatum , aeceptat, die;tur tegi tebellare a Serarius vero ait eum liuo se manam eontra Salomonem, quia eam leuauit contra Roboam Sal monis filium. Verum eum aliquid mox contra Salomonem molitum esse, hae phtasi pto pii siniscat Seripi. idqtie eonfirmat subdens t Dat o causa rei Ionas iaci rati, eam. Rebellauit ergo ipse Salomoni. Vnde Iosephus lib. 8. eap. a. Hu , ait, Prophtra vobis ereius ad Jes magni Ieroboarem, cum e set alisqsi i meis o ambulosa in- aerio. quamprimum in suam prouinciam peruemtor immimor afui, propheticι, helairare poparum ιι pit, vi a Salomone Et rara .ipiis, principarum δεθν-ν r. Iosephum sequunt ut Tototellus , Pin a,
vris. 31 . TOLLE Trai DECEM scissu Ras J Vt perhoe eognosea, te sub Roboam e duodecim itububus Salomonii regno sublatutum, de tibi at . rogaturum decem tribus Israel, ut mox explicat Abias.
Symbol. hae deeem seissure seniscabant regnum decem ti buum in decem familia, sibi
M. Nam in Ieroboam prima, in sola secunda , in zamhi terna, in Am i qua/ra, in Iehu quinta,m S Llum sexis.m Maris septima. in Phinees tu Rom/la οἱ asa in Re nona, tu rite es Dorum qui A. sus a Dra Datilangestis diuisis etiam Iota, tram β-renda in Alb . t e computatur decima. Tiopol. Ieroboam primus schismaticus notat haereticos, qui Eeelesam sua haeres dis eiu dunt e ae praesertim principes qui vi tegnum sui regis ori hodoxi invadant, haeresim inducunt, aehatetiem in auxilium vocant .vti fecit Ieroboam
idem factum vidimu , in Belgio qui id ii oregnum perdidit, vii Deus hie et piadicendo comminatur. Hi ne appositὰ, ait Angelom uir
suis' rum Iuttant. Tune enim fit illud e Tuti tibi abi is isura . Sie de Rupet tus lib. s.c. s. Euther. Bedas alii. Has. 32. PORRO v NAT Rinus, Iuda eum Beniaminsbi associata. κε ti Navi et hiJ scilicet Salomo ni , puta Roboam Salomoni, filio de succi 1-sori.
non qualis eumque sed legalis, splendida de gloriosa. Sicut enim lux solis se propagans, nouam in arte spargit lueem, de seut eandela vel lueetna una accendit aliam , de haee aliam de aliam, se paliter David rex penuli Salomonem regem, de Salomon genuit Roboam legem, de ita de eaetetis eius posteris . Luterna et go appellatur
hie sueeessio regia poserorum Dauidis, quae erat quali lueetna, de quasi residuuin quoddam lueti, id est splendori, ad gloriae Dauidis resul gens in Ieiusalem. Ita Caiet. RDisi Cano Tilli noti v M pinsisti J id est v aks. 33. .familiam regalem , continuam de stabilem, ut sellieit posti ri tui in regno decem iii buum continua selie suecedant. Mitum est , quod terOboam de principes ei similes non eredant hisce Dei, qui prima est .eritas, vel bis de promissi, sed contraiijs modis per impietatem , siaud s de scelera conentur tibi parate regni regiaeque so- , bolis stabilitatem a quo fit, ut Deum contra se concitent, itaque ab eo sundit sis euertantur, uti contigit Ieroboam, omnibusque legibus Israel eius succistatibus. ET Appi iuAM sEMEM Davio sup εα MoeJ veRsHm id est, propter hoe, selli et proptet te. s mihi Delii fidelis. q. d. ii mihi fidelitet seruieri, te ex alia , de possetos Dauidis aemulos tuos humiliabo ct deprimam. VERvMTAMEN NON OvNeris Di LaviJ Rab bini in Sederolam eap. is . hoe reserunt ad te gnum Asa legis Iuda, qui valdὸ regnum luda e- uexit Salianus &alij referunt ad Eet chiam:nani eius anno sexto decim tribui abductae sunt in Agyriam . tu neque desiit regnum , de reges decem tribuum aemuli regum luda. Nysti ἡ, hoc maxime impletum est a Meil a. puta a Christo. : qui quas Dauidi, filius tutium i nauit super totum Israel, uniuersumque orbem , ab eoque colitur ut Deus, Messias, di Rex tegum. Ita Caiet. Abul Setarius ad alii. Vnde a Chiisso in eΣ-lum ascensuro quaerebant discipuli: D. M iis tempore hoc 3 'itali regnum Ineu Ast. i. Porro Deus iam serio letoboam inculcat veram sui teligionem ad cultum, quia praeuidebat eum schisma facturum a Deo de templo propter regnum i eum tamen Deus vellet per eum schisma a salomone in Dei Gliu factum resar. Ere. At cui Deus id praescien, nihilominus eum legem constituit ρ Resp. vi punii et populum, eique impio similem, ieilicet impium daret tegum , aequὸ ae iam ante eidem dederat impium Saulem, ait Rumit. de ex eo satianus. Populus enim iam magna ex parte erat eorruptus , tantregis imitatione quam propria malitia. ad quam eum pellerit otium, deliciae, de rerum omnium abundantia. Volens ergo Deus castigare populum impium dedit regem Ieroboam, qui populi cupidinibu , de desidet ijs ad idola eolenda oblit
queretur, itaque tot calamitatum, de tandem extremi eae idii eidem seret eausa, iuxta illud Iob 3 3 et re facis spoli1tam iid est impium
propter petitara populi. votiviT εκ uo SatotioN re intellecta , vaga. . quod scili et Ahia, leto amo detulisset te gnum decem tribuum) trux sapica Ra laxo-xoatiJ quas regni sui aemulum di in uasorem. Addit Chald. Cant. 8. vers. ia. eum quoque
voluisse occidere Ahiam. eo quod ipse regnum detulisset , ideoque Ahiam paliter sugisse m zoptum i sed de Abia nil habui hic selin. est
169쪽
166 Commentaria in Librtim m. Regum. Cap. XL
tamen id probabile. Nam delicati sunt reges,&quoslibet etiam sanctos, qui alios reges in v re satagunt, persequuntur. ut perduellionis reos; qui enim tangit i gnum.tangit pupillam eorum. vltum haee magna , ait Dion. fuit Salomonis excaecatio, ambitio de impatientia , quasi villet
de ros et impedite piopolitum Dii de iegni dis uisione. VERI. t . lN Liano v Εκ post uti iis est facto tum ves ge- solum) SALotietii,J ruta in Dialijs, Clitoniciadi Annalibui salomonis. VERs 43 DORMivi TuvE somno mortis) S Lotioscura PATRlaus suis) anno aetatis clo. aiunt
Lyran. Abulent. die. Nattant Zonaras de Cedrenus. eius sepulchrum sub Haditano impetidissiliisse ae concidisse eamque rem motus od tu. multus Iudaicos poliendis e. sie I Dio in Hadriano lib.59 de Iudaeorum desertione tractans, ob quam omnes iei E ab eo in te tempti sunt . de tota Iudaea desolata: Idria, inquit antequam legum
gereretών Deras denuntiatum ex eo quod montimen-rtim Salomonis , quem LI stimua reuerensia colunt,sa διπιι dicistim cor atraι. sa Figulam di formam Salomonis ex Cant. s. - ' io. Dil Eub m ι, ιanodus ru istinavi die. lta colligit pineda lib. s. e 4. At ex eo Salianus. Salomon fuit colore candido de rubicundo . na. iura calida ad humida . sed paulo calidiore. eae. sarie densa a ea pillis auiescentibus . de reo dic Eeiispantibus, sicut elatae palmarum ι oculi iussae magnitudinis, implentcs orbem suum, si lin- dentes ac eaesi, seni placido alie intuitu agenae emolescentes atque hilaris, si i lilia uixiato sis: labia eius tetita a de mollia. vi rubentia Syriae lilia . os ipsum assiani socio isodoti, halitum manus delicatae, molles. articulata, quas torno politae: di iii longio test deduci ora b: achin pectus de thoi in eandida , velut pia is eburnea, modi ratae magnitudinis de sorti ae s et uia illiti, quas columnae marmoreae vis palia candidissi. mae: pedes scut basei aut eae elaboratiis mae , medioeii magnitudine i inces Ius stinus de eoti stans a statui a proceia dierecta; vox suauissimardignus qui speciosum forma prae stili hominum
repraesentat et . Sed phraque horum superue ente, anni vitiaque Salomoni ademerunt ae prae .sertim effusa libido atque moibi , moetotes diangore, ob idololaitiam illi a Deo in senio im-re illi: unde Ee lesiaste 4 . eius elogia hae se-bili eatasti ophe threnoq; coneludit: hi intina lis mora tua mi len e pot/Jar m habuios in to tuitio, d a Is mattilam in iti=ia itia . proaxa i ρ-
Sub annum regni Salomonis vigesimum na- susscit tus est Homerus poeiaG xeolum sapientiissimus, m Nnat in quem passim imitatus de Latino versu consociatus est Virgiliis, Latino tum poetarum plinceps. Quare de Homeri natali lo eo certant sintem Giaeciae vi bes, nimiium Smrna Rhodus,G- Iephou. Salamin, Itis, Azui. Aih na: lino Ioas,id eliineolas insulae Io Homero aram ixeitasse eique quas Deo laetiscasse 'ie satur Gillius lib., .cxl. Homero eoaeuus de suppar fuit Hesiodus. Ita decuit ut sub Salomone Hebraeorum, imo mortalium omnium, sapientissimo, sapientia apud Graecos nasceretur, indeque ad Latinos transferretur. ita ex s. cytillo lib. . contia lulian. de at ii Sullanus anno Salomonis viges mo, qui fuit ab e,cidio Treiae annus io 8. ante Romam conditam coe tunc quoque regnabat in Latio
sextus rex Sylvius, aeneae Syltiis filiui. ac Dido condidit Caithaginem, ait Eulcb. in Chio
p νον citis est. lam arue proclamarat,totique mundo eoticio natus erat Salomon: Vanitas vanitastimc Omnia vaniras, de tamen vati as vanaque species
mulierum eum in senio dementauit, vanumque reddidit. ut seipsum se et iit summu vanitati, speculum. Evanuit enim elui sapientia evanuit eius sanctitas euanuit eius potentia,euanuit eius selicitas Agloria evanuit denique sati itas de vii a prς- sens, utinam non a tertia. Quid est homo etiam' sapienti stimus. ditissimus. potentissimus si Deum deserat,de a Deo deseratur viique non es aliud quam mancipium vanitatis imago stultitiae praeda mortis. aerumnarum abiissua. O s Salomoni licet hi ad vitam redire, qualem ageret pinnitentiam, qualem institueret vitam, quid moi talibus
it, niti, in hoc mundo; sed omnia vinitas. Omnia erga V vana tontemnire. V veram gloriam Dei mereri
miis ad pisu in caelo. vana sunt sceptra, vanae tiaret, vana venus vanae opes, ana vina, vanus o
bis uniuei sui. O in vi hominum . . Dantum a, bis, in m l Nil velum nil bonum,nil magnum. itis aeternum. AE terna cogitate, aeterna ambite; ut Deus vos beet in aeternum i per omata ciealorum saecula. Amen. .
170쪽
Commentaria in Librum III. Regum. GATII. ic
D ulus a Roboam putat tributorum grauium Salomonis relaxationem: in negat duliora minatur ; qtiare decem tribus eo relicto regem sibi creant Ieroboam parat
contra eas bellum Roboam vers. 2Ise reuocat eum Teus per Semeiam prophetam. Mox vers.26. Jeroboam metuens ne populus veniens ad templum,rediret pariter ad Roboam.
vitulos aureos quasi idola erigit in Nan 'Bithel. i. IEnit autem Roboam in Sichem et illuc enim congrcgatus erat omnis Israel constituendum eum regem. 2. At vero Ieroboam filius Nabat, cum adhuc esset in aegypto profugus a facie resis Salomonis . audita morte eius re uersus est de aegypto. 3. Miseruntque di vocarunt eum : venit ergo Iero boam, de omnis multitudo Israel , de locuti sunt ad Roboam , dicentes: Pater tuus diatissimum tueum imposuit nobis i tu itaque nunc imminue paululum
de imperio patris tui durissimo, de de iugo grauissimo quod imposuit nobis. &seruiemus tibi. 3. Qui ait eis: Ite usque ad tertium diem . & reuertimini ad me. Cumque abi Iet populus. 6. imjt consilium rex Robisam cum senioribus, qui assistebant coram Salomone patre eius . cum adhuc viveret . & ait rQuod datis mihi consilium . ut respondeam populo huic. 7. Qui dixerunt ei: Si hodie obedieris populo huic, Se seruieris. N petitioni eorum cesseris , locu tuique fueris ad eos verba lenia , erunt tibi serui cunctis diebus. 8. Qui dereliquit consilium senum . quod dederant et . N adhibuit adolescentes, qui nutriti fuerant cum eo, do assistebant illi. 9. Dixitque ad eos: Quod mihi datis consilium , ut respondeam populo huic, qui dixerunt mihi et Leuius sae iugum quod imposuit pater tuus super nos Io. Et dixerunt ei iuuencs qui nutriti
fuerant cum eo : Sic loqueris populo huic . qui locuti sunt ad te, dicentes : Pater tuus aggrauauit iugum nostrum. . tu releua nos. Sic loqueris ad eos: Minimus digitus meus grossior est dorso patris mei. I l. Et nunc pater meus
posuit super vos iugum graue , ego autem addam super iugum Vestrum et patet meus cecidit vos flagellis. ego autem caedam vos scorpionibus. I 2. Venit er- o Ieroboam . ct omnis populus ad Roboam die tertia. scus locutus fuerat rex, i censet reuertimini ad me die tertia. 413. Responditque rex populo dura derelicto consilio seniorum, quod ei dederant. Iq. ct locutus est eis secundum
consilium iuuenum . dicensi Pater meus aggrauauit iugum vestrum , ego autem addam iugo vestro: pater meus cecidit vos flagellis . ego autem Caedam vos scorpionibus. I . Et non acquieuit rex populo quoniam auersatus fuerat eum Dominus , ut suscitaret verbum suum , quod locutus fuerat in manu Ahiae
Silonitae . ad Ieroboam filium Nabat. i 6. Uidens itaque populus quod noluisset eos audire rex, respondit ei, dicens: Qua nobis pars in Dauid ρ vel quae hereditas in silio Isai Vade in tabernacula tua Israel, nunc vide domum tuam David. Et abi jt Israel in tabernacula tua. I . Super alios autem Israel, quicumque habitabant in ciuitatibus Iuda. regnauit Roboam. is. Misit ergo rex Roboam Aduram . qui erat super tributa: ct lapidauit eum omnis Israel, & mortuus est. Porrd rex Roboam festinus ascendit currum , ct sugit in Ictu salem IV. recessitque Israel a domo David, usque in praesentem diem. 2 o. Factum
est autem cum audisset Omnis Israel, quod reuersus esset teroboam, miserunt. RVocauerunt eum congregato cintu . & constituerunt eum regem super omnem
Israel , nec secutus est quisquam domum David praeter tribum Iuda solam.
2 i. Venit autem Roboam Ierusalem. ct congregauit uniuersam domum Iuda. Et tribum Beniamin , centum octoginta millia ciceiorum virorum bellatorum, ut pugnarent contra domum Israel , & reducerent regnum Roboam filio Salomonis. 21. Factus est autem sermo Domini ad Semeiam virum Dei , dicens; 23. Loquere ad Roboam filium Salomonis regem luda .' ad omnem domum Iuda. z: Beniamin. te reliquos de populo dicens: . α . Haec dicit Dominus :Non ascendetis, neque bellabitis contra narres vestros filios Israel: reuertat ut vit
