Mahometis Albatenij De scientia stellarum liber cum aliquot additionibus Ioannis Regiomontani ex Bibliotheca Vaticana transcriptus

151쪽

Cap. XXXIX. i 33 lautem plura,demes. In superfluo vero minutorum latitudinis idem facies, & quod fuerit minuta signi Lunae in longitudine, & latitudi. ne post augmentum, vel diminutionem, erit minuta partis Luno, serua ea; post hoc cum portione aequata super illam horam,in duas numeri lineas tabulae Aractium, quς per 5.& 5. augmentatur, ingrediens id, quod in eius directo fuerit in tabula quarta, quae circumuolubilis circulus intitulatur, sumae, & ininutorum lus exierint quantitatem, de 6o. cognosces, secundum eam, de minutis longitudinis, & latitudinis accipiens. Quodq. ex minutis longitudinis exierit, longitudini superadde, & quod ex minutis latitudinis prouenerit, latitudini superadde, & quod longitudinis, ac latitudinis, post hoc fuerit, erunt minuta per tabulam quai tam aequata, seruaca ; post hoc, cum hoc, quod est inter Solem, & Lunam per eorum motus aequales, duplicatur, quod est chorda Iongitudinis duplae,

cuius in aequatione Lunae mentionem fecimus. In duas numeri lineas tabularum Aractium ingrediens, quod in eius directo suerit, in quinta tabula, qui circulus egressus intitulatur, accipe, & illius, quod ex minutis exierit, quantitatem de Go.cognoscens, secundum hoc, de minutis longitudinis, & latitudinis, per tabulam quartam aequatis, sume. Quod autem ex uno quoque prouenerit, eidem quemadmodum prius superadde, idest,quod ex minutis longitudinis exierit minutis longitudinis. Quodq. ex minutis latitudinis prouenerit, Iatitudinis minutis superadiunge, & quod ex utroque post hoc exiuerit, erunt minuta per tabulam quartam, & quintam squata, quod est diuersitas aspectus in longitudine, & latitudine , secundum eam, eius a terra distantiam, serua hoc, & secundum illud operare; de hinc veram Lunae latitudinem, eiusq. partem, sicut in capitulo sciendi latitudinem Lunae scripsimus, addisce. Scias etenim partes diuersitatis aspectus latitudinis, per titulum lineae latitudinis supra scriptum. Quod si latitudo Lunar, & eius aspectus diuersitas, diuersa in latitudine eadem parte lacrit,eas in unum collige. Si vero in diuersis partibus minorem, de maiori demo, residuiq. partem addisce, & quod post augmentum, vel diminutionem exierit, erit latitudo Lunae visa, secundum partem, in qua suerit, ac diuersitatem aspectius, in longitudine vero loco Lunae, cum eius longitudo abalaendente minus yo. fuerit, superaddes.

Ninues

152쪽

Assisiegnius Minues autem cum plus extiterit, & quod aequatus locus Lunae in longitudine, & latitudine suerit, erit locus, in quo in sagnorum ci culo apparebit. Poterit etenim contingere,ut Luna prope medium caelum per unius horae quantitatem plus, minusue cum fractionibus versus occidentem a caeli medio, secundum visum existat, & ipsa versus orientem fit declinans, vel quod versus orientem, a caeli medio , per praedictae longitudinis similitudinem existat, ipsa q. versus occidentem declinat. Diuersitatem ergo aspectus in longitudine tantum absq. latitudine considera, cum ex his tabulis in hac, quod prope meridiem est, eam accipias ea parte, in qua diuersitas in longitudine in ipsa hora, quae post meridiem ponitur, minus diuersitate ipsius in meridie suerit, vel cum in secunda hora a meridie fuerit, minus prima a meridie in alteram duarum partium, donec ubi diuersitas aspectus in longitudine terminabitur, addiscas, quod accudit, ubi longitudo Lunae , ab ascendente 9 o. partium extiterit. Cumque sic euenerit, sueritq. longitudinis horae, in qua minuta . longitudinis terminabuntur, & prope caeli medium, erit opus ita longitudinis. Itaque minuta, quae sunt in directo medij diei,& h rae sequentis, vel minuta in directo horae sequentis, & horae eania subsequentis posita, secundum quod horae longitudinis acciderint, in unum colliges; post hoc, ex eo, quod ex duabus longitudinibus colligetur, secundum quantitatem fractionum, quas habueris, ex una hora sumes, & si id, quod tibi exierit, plus, minusue longitudine , prima in directo perfectae horae posita fuerit, eius augmentum, vel diminutiom m inquire, & quod fuerit, erit diuersitas aspcctus signi Lunae, vel signi sequentis. In quocumque eorum id inueneris, aut utriusque, deinde id, quod est inter longitudinem signi Lu nae, signiq. sequentis accipiens in partes, quas in suo signo Luna perambulauerit, multiplica, indeq. collectum, per 3 o. partire,&quod exierit minutis signi Lunae, si minus fuerit, superadde, si vero plus erit, deme, quodq. exierit per tabulam Aractium quartam, &quintam, ut praediximus, aequa, & in addendo, vel minuendo, de vero Lunae loco modum illum innitare, & forsitan id, quod attim

git signo Lunae diuersificabitur, ab eo, quod attigerit signo subsequenti in declinatione versus alterum duorum horiZOntium. Cumque sic acciderit, id quod virique duorum signorum acciderit, in l . Unum

153쪽

unum collige , & ex eo, secundum quantitatem, quam gradus, quos in suo signo Luna perambulauerit, ad 3 o. habuerint, accipe, quodque exierit, si plus diuersitate Lunae suerit, id, in quo plus extiterit, sume. Si vero minus erit, id, in quo superabitur, accipe. Quod autem ex augmento, vel diminutione prouenerit, per quartam, o quintam tabulam, secundum quod diximus, aequa, & tunc aspectus Lunae diuersitatem in sua parte, in longitudine, latitudineq. deprς-hendas, eritq. hoc veritati propius, cum in signorum cingulo Luna permanserit. Inscientia longi udinis Luna a terra ex variatione ipsius aspectus in circulo altitudinis, quae es inter genith capitis, , horizontem, qui abscondit locum Luna in cingulo Anorum. Cap. XL.

SI Lunae longitudinem a terra per sui aspectus diuersitatem tria

altitudinis circulo, siue per aspectum, siue per tabulas nosce cupis diuersitatem aspectus Lunae in longitudine,latitudinaeq., cum e tabulis Theonis abstracta fuerit, ipsus i8. partem superadde, &quod una quaeq. diuersitas fuerit, in seipsam multiplica, & in unum collige, indeq. collecti radicem sumar, quia ipsa est diuersitas aspectus, & Solis in altitudinis circulo ; & si eam de tabulis diuei litatis aspectus in altitudinis circulo sumpseris, diuersitatem aspectus Solis ex ea non minuas, ut ipsum sit eius, & Solis aspectus diuersitas in altitudinis circulo. Quod si per aspectum Lunae scire volueris, ut subiugitur, operare. Lunae quidem altitudinem super so. partes ab ascendente, cum quadrante, vel duabus Allida dis longis, quorum opus in Ptolemsi libro dicitur, sume, ut altitudinis acceptior, fi mior existat, ac verior. Cumque ipsius altitudinem in hoc libro sciveris, serua. De hinc verum Lunae locum in circulo signorum . in longitudine, & latitudine cognosce, per quem ipsius longitudinem ab aequinoctiali circulo, sicut in libri huius pro mio diximus, addisce, & si ipsius ab aequinoctiali circulo longitudo in septentrione suerit, eam ex regionis latitudine per aspectum sumpta, deme. Si autem in meridie fuerit, ei superadde, & quod latitudo regionis post augmentum, vel diminutionem fuerit, de 9o. minue, quodq remanserit, illud eius altitudinem in cari i medio, quotta eius altitu-- do l

154쪽

r 36 Albategnius do esse deberet, cum 9 o. partibus ab ascendente remouebitur, via, qua altitudinem partis stellae monstrauimus, addisce, & eam cum altitudine Lunae,quam per aspectum inueneras, cum ab ascendentes o. partibus remota suerit, conser, & in quo altitudo per aspectum inuenta, minor illa fuerit, quo per numerum est inuenta, cognosce, quia ipsum est diuersitas aspectus Lunae, di Solis in altitudinis circulo, & hoc secudum Lunae remotionem, a Lenith capitis augmentabitur. Quod cum in meridianis signis extiterit, di maxime in . Capricorni principio contingit. Nam & cum hoc, quod diximus, erit tunc eius ab aequinoctiali circulo longitudo, ut tota declinatio,&id, quod ex Lunae latitudine prouenerit. Et similiter cum ipsius latitudo in septentrione fuerit, erit longitudo eius ab aequinoctiali circulo, unde declinatio latitudini Lunae subtracta, ac in Cancri capite , quod intellectualiter, ut Capricorni caput extitit, diuersitas aspectus, propter Lunae propinquitatem, punito Lenith capitis abbreviatur. Cumque diuersitatem aspectus Lunae, di Solis in altitudinis circulo sciveris, eius longitudinem visam a puncto Zenith capitis, & est id, quod ad perfectionem altitudinis Lunae, in se deficit. Post hoc, diuersitatis chordam aspectus in altitudinis circulo, quaere, quam si plus uno gradu fuerit, in minuta redige, & serua ea. Si

vero minus extiterit, iam erunt minuta, de hinc chordam longit

dinis in diametri dimidium multiplica, & quod fuerit per chordam diuersitatis aspectus Lunae, quam tibi scripsimus, partire, quodque exierit, erunt partes, quibus unicuique gradui, ex gradibus chordς altitudinis, & numeri minutum superadde, & quod partes post hoc fuerit, erit longitudo I unae a terra ex quantitate, secundum quam terrae diametri dimidium, unius partis existit. In scientia apparitionis Lunae in principio mensis se in fine, ac in notitia Zenith ipsius locis, in quo apparuit in caelo, necno eius altitudinis in ipsa hora ab horizonte, se in figura illius , quod de Usa,

tunc illuminabitur, o in coaequatione, vel in aequarione duorum cornuum ipsius. Cap. XLI.

QVoniam visus Lunae scientia in mensium primordijs,ac eorum

extremitatibus inter praemissorum potissima numeratur, eo,

quod

155쪽

Cap. XIL. t 37 lquod Taric Arabum, eorumq. mensium initia, secundum Luns vi- ῆsum disturrunt, & quia in huius vera cognitione quaedam multim da dissicultates habentur, quae sunt Lunae vicinitas, eius'. a Sole remotio. Ipsius etenim a terra remotio, necnon in propinquitas latitudinis quoque Lunae in parte septenti ionali, ac meridiana varietas, aspectu'. Lunae in longitudine, & latitudine in singulis terris diuersitas ascensionum insuper, & occasum signorum in climatibus breuitas, & longitudo ipsius luminis multiplicitas, & paucitas, unde viri nostri temporis, temporis visus Lunae, scientiam habere volentes, in ea decepti sunt, &ad rerum veritatem nullatenus peruenire potuerunt. Existimarunt enim, quod stellae remotio ab ςqui- diei circulo, stellaeq. latitudo ex Vnius arcus quatitate prouenirent,& super hoc operati sunt, velut aspectus Lunae diuersitas per ipsius longitudinem a caeli medio per signi graduum, non per sui differentiam, in altitudinis circulo contingerct, arcusq. in chordas mul-

tiplicaret. Alijs insuper radicibus, quibus rationabiliter carere debuerat,& quς demonstrationibus probari non poterant,usi sunt. Antiqui vero hoc scire nullatenus eguerunt, eo, quod Taric, quo opetabantur, erant anni Solis, & quaedam lunarium mensium principia per numerum horarum coniunctionis, quae per numerum veraciter sciuntur, ab eis depraehendebantur. Quare inde mentionem nisi generaliter habere voluerunt. Dixerunt enim, non esse possibile, quod Luna minus unius diei,& noctis spacio videatur. Cumque singulae visus occasiones scrutabuntur, hoc esse radicem omnium- inueniretur. Nam licet visus quantitas, quae per aspectum est inuenta, quantitati, quae modo praedicto depraehenditur, propinquet, cumque eam quis subtiliter obseruauerit,upsam veracius sciri non posse, dignoscet. Intellige etenim id, quod ab omnibus deprςhenditur, non nisi prope veritatem accidere, & quia visus Lunae scien tiam per aspectium inuenti, nonnisi per arcuum aequinoctialis circuli quantitates inter Solem, & Lunam, in ortum Solis, & occasum

existens, cum in aliquo climate obseruabuntur, verificatur. Et quia cum eorum quantitates in uno climatum acquiruntur, in caeteris climatibus addiscuntur. Id, in quo singuli conueniunt,in quan titate arcus visus, secundum quod per aspectum inuenimus,sunt i a. sere tempora, de temporibus aequinoctialis circuli, & iam constat,

156쪽

quod aequalis Lunae uaotus, cum Sole separabitur inter diem, & --ctem post diminutione motus Solis aequalis in die,ac noctae I 2.gra-

horae sibi vendicat. Id etenim, in quo Solem in tanta unius aequalis horae quantitate Luna superat, duas sere quintas unius partis obti- , nere de praehendimus. Cum ergo Sol occiderit Deciiq. inter iplum N Lunam ii. partes, ac dimidia, ac quarta Luna,donec iI . partes,& ii. minuta perficiat, non occidet. Hac ergo ratione aequatus arcus visus it. partium, & dimidiae, ac quartae, I temporibus circuli aequinoctiales, quae sunt ascensiones, & occasus signorum in regionibus existit, & Lunae lumen, cum eius a Sole longitudo, secundum harum partium quantitatem fuerit, erit q. quintarum unius partis, ex partibus, de quibus Luna tr. partium habebitur, & quo niam plus, vel minus isto a Sole, Luna in horis visus recedit, quare lumen in ipsa, secundum longitudinis quantitatem crescet, & decrescet. Igitur in plus, minuive hoc arcu videbitur, & cum hoc, quandoq. terrae in illis horis, secundum illius locum, in circumuin lubili circulo appropinquat, & elongatur, eritq. hoc in his quantitatibus augmentum,vel diminutio. Qua propter ut uno, eodemq. arcu Luna videatur esse nequit, scilicet per arcus varios erit eius visio. Cum ergo utrum Luna videbitur, vere scire volueris, Solem,&Luna hora occasus Solis secundς diei coniunctionis, qui est 29. diei, mensis Arabici aequa,& eorum vera loca signorum circuli in regiOne , qua volueris, Lunaeq. latitudinem veram, eiusq. partem, Pori hoc diuersitatis quantitatem aspectus Lunae hora occasus Solis in longitudine, & latitudine, via, qua praediximus, donec visum Lunς locum in signorum circulo, partemq. latitudinis veraciter in longitudine, ac latitudine depraehendas, addisce. Cumque sciueris eius visam longitudinem ab aequi diei circulo, partemq. cum qua cstum mediauerit, inquire. De hinc dimidium arcum eius morae super terram via, qua superius in capitulo sciendi longitudinem stellae ab aequinoctiali circulo, & partem, cum qua caelum mediatur, per stellae latitudinem ac declinationem partis, in qua suerit, necnon in

Solem, & Lunam, ex signorum gradibus contentae, quae ei, quod per aspectum inueniemus, ex squinoctialis circuli partibus fere co

157쪽

capitulo sciendi dimidium arcum diei stellae, per ipsius ab aequi diei circulo longitudine docuimus, per hoc addisce, & quod fuerit, erit medietas arcus diei Luriae, cum temporibus ascensionum partis, cum qua caelum in directo circulo mediatur, superadde, quodque exierit, erunt tempora ascensionum nadir gradus, cum quo in ipso climate Luna occidit. Ex quibus tempora ascensionum, quς sunt in directo partis oppositae parti Solis in illo climate, deme, quodq. remanserit,erit longitudo,quae est inter Solem, Se Luna ex gradibus occasus, serua eam; post hoc, vera partem, in qua Luna suerit, eiu . veram latitudinem addiscens, id, quod est inter partem Solis, partemq. Lunae veras accipe, & in seipsum multiplica, indeq. collecto

Lunae latitudinem in seipsam ducta, superadde, & collecti, radicem accipe,quia ipsa est Lunae longitudo a Sole sere. Si autem hoc scire volueris, per id,quod in huius libri praemissis in capitulo sciedi longitudinem,quae inter stellas,secundum sua loca in celo continentur, monstrauimus,erit verius,& si longitudo Lunς a Sole plus ia.& ii. fuerit id, in quo ret.& ir. superat,accipies; si minus extiterit, id, in quo minus fuerit, accipies. Post hoc, quid de ra. & ii, quod est in Lunς luminis quantitas, illud augmentu, vel diminutio suerit, addisce , & secundum hoc ex augmento, vel diminutione sumas, quia ipsum erit pars, eo,quod ipsa erit id,in quo arcus visus augmentabitur, vel minuetur; de hinc cum ςquata Lunae proportione, in tabula Aractium ingrediens, quod in eius directo fuerit,ex minutis tertiae tabulς, quae partes longitudinum Lune intelligantur, accipe. Quod si illa minuta 3 o. tantum fuerint, erit Luna in sua longitudine modia, & si pars illa minuenda fuerit, hoc super ri.&ψ ., quod est quantitas arcus visus, addes. Si vero addenda fuerit, hoc ex i t.&43. minues. Si autem minuta plus,minusue fuerint, in quo plus,vel minus extiterit, obserua, & quid de 3 o. fuerint, inquire. Post hoc, secundum eius quantitatem, de praedicta parte sumens, eiusquo, quod exierit, sexie dimidium accipies, secundum quod Lune diametrum dissert. Crescet enim, & minuetur a diametro medio, secundum eius sextae, dimidium sere, & quod ex sextae dimidio prouenerit, parti cum addenda fuerit, & minuta tabulae tertiae plus 3 o. fuerint, superaddes, ac si tertiae tabulς minuta minus 3o .suerint, ex ea demes. Si autem pars minuenda fuerit, deminuta plus 3 o. fue-

158쪽

rint, illud sextς dimidium, quod habueras, de parte deme. Si vero minuta plus 3 o. fuerint, parti superadde, & post augmetum,vel diminutionem pars extiterit, si addendum fuerit, ex ii.&q3. minue. Si vero minuendum fuerit, eis superadde, quodq. exierit,erit quantitas arcus visus per augmentum luminis Lunς, eiu . diminutionem, secundum ipsius a terra remotionem arquati. Si autem id, quod seruasti ex hoc, quod inter Solem, & Lunam habebatur, ex gradibus occasus aequato arcui visus Lunae simile, vel eo maius cxtiterit, Luza videbitur, si minus, in illa regione non apparebit. Notandum est etenim ex aeris claritate, visum Lunae iuuari, impediri vero ex ipsius densitate, & turbedine. Hoc idem etenim euenit ex oculorum acumine, & debilitate, aspectus ilei um pluries ipsius apparebit,de deinceps ante lunarem occasum rareicit,& tunc

post primi visus horam Luna videbitur. Quare ab eius visu, cum in loco suerit visus, donec eam occidisse, &ab horizonte ceOdisse deprchendas, non est dissidendum. His ergo de causis esse poterit, ut Luna in suo loco, & non in alio videatur. Ex signorum quoque ascensionum, di occasus diuersitate in regione, secundum longitu- diaem,& latitudinem,idem eueniet, affirmatur quidem, nec est ambiguum, secundum quod ab antiquis, de Lunae visu, dictum est, ipsum in minus unius diei. nocti'. spacio videri non posse. Nos autem Luns a Sole longitudinem accipientes, cum Luna in suo minori motu, & Sol in suo maiori mouebitur, quod euenit, Luna in sua logiori longitudine, Sole quidem in propiori manente, inuenimus eius a Sole longitudinem in una die, &nocte Io. partium,&dimidiae, ac tertis, quod est quantitas arcus visus ςquinoctialis ci culi, secundum hanc rationem. At cum in suo maiori motu Luna,& Sol in minori mouebitur, quod illo in loco contingit, ubi Luna in sua propiori longitudine, &Sol in longiori fuerit, inuenimus Lune a Sole distantiam in unius diei, nocti'. spacto 13. graduum,& 3 p. fere minutorum. Hac ergo quantitate circuli signorum inquantitate luminis Lune hora visus utemur, & dicemus, quod inter Lunam, & Solem fuerit io, partes, & dimidia, ac tertia, ex temporibus circuli aequinoctialis, fuerit q. ipsius a Sole longitudo, per signorum partis i 3. partium, & 3 o. erunt in loco visus, nisi boe aliquod ex prςdictis qualitatibus aeris prohibuerit, & nulla in hoc

159쪽

Cap. XIL. i i lerit dubietas, & quoniam csse potest, ut a Sole Luna plus, minusue, quam in harum praedictarum partium quantitate, in signorum circulo recedat. Et quia in circumuolubili circulo a puncto longioris longitudinis Luna versus propinquiorem longitudinem elongatur, visus quantitas quemadmodum praediximus variatur. Cum ergo visus quantitatem hac via scire volueris Solem, &Lunam hora praedicta, praedictis modis aequa, donec eius a Sole distantiam per partes occasus regionis addiscas, post hoc Lunae longitudinem a Sole per signorum partes, secundum quod Lunae latitudo fuerit, illa via cognosce, quae li plus i 3.& o. fuerit, scias augmenti quam litatem, si vero minus fuerit, diminutionis quantitatem inquire, &quid alterum eorum de i3.& o. fuerit, obserua, & secundum hoc, de 13. & qo. sume, quia ipsum erit pars, quod si in longiori longitudine Luna fuerit, in qua hora positi arcus visus extiterat, quod eueniet cum ςquata Lunae portio, circa 36o. & non amplius, vel minus, nisi modicum, quod suerit, eam de ro. & Io. , si augendata suerit, deme, si vero minuenda fuerit, superadde. & quod post hoc exierit, erit arcus visus ςquatus, ac si a longiori longitudine Luna si mota fuerit, intra cum parte ςquata in tabulam Aractium, & minuta tertiae tabulae sumens, eorum quantitatem de 6o. cognosce, secundum cam, de parte sume, illiu . quod cxierit, quintam accipe , quia ipsa est maioris diametri Lunae supra minimum augmentiquantitas, & quod ex quinta prouenerit, ex illa parte, quς tibi exiuit, si pars minuenda suerit, minue, si autem addenda, superadde. Qu9dq. post augmentu, vel diminutionem exierit, quod ex temporibus aequinoctialis circuli, in eo fuerit addendum, & quod fuerit, i o.& 3 o. superaddes si pars minuenda fuerit, minues autem si pars addenda fuerit, & quod ciuerit, erit quantitas arcus visus. Qui si longitudini inter Solem, & Lunam per tempora occasus existentisimi lis, vel ea minor fuerit, Lunam in loco visus, siue contrarietas ibi sit, siue non , esse non dubites, &si aequatus arcus visus maior temporibus occasus fuerit, scias, quia in regione illa Luna videri non poterit. Illius autem, quod ex parte prouenerit quantitatem, quid ex temporibus squinoctialis circuli fuerit,deprςhendes. Si per tempora, quς diximus , esse tempora partis oppositae parti Lunae in climatis tabulam intrando, quod in eorum directo fuerit, ex signo

rum l

160쪽

Albategnius rum gradibus accςperis, quia illud est pars opposita parti, cum qua Luna occidit, adde, super eam id, quod ex parte tibi exiuit . Quodque collectum suerit, serua, hoc autcm facies, cum pars addenda .suerit. Cumque fuerit minuenda, id, quod ex parte prouenerat, ex signorum gradibus, quς tibi exierant, deme, residuumq. seruabis, & quid ex temporibus ascensionum in horis alterius, quodcunque contigerit, directo fuerit, addiscas, & in quo, id, quod exierit prima tempora, quς sunt tempora partis oppositς pani Lunς sup ret, vel superetur, inquire, quodque suerit, erit partis ex partibus quinoctialis circuli quantitas, eam ex arcu visus, minue, vel ei secundum quod opportuerit, superadde; Lunae vero matutinalis visio in mensium extremitatibus hac eadem via fore dicitur, pisteri

ipsius partis Lunae temporibus uteris; ascensionum autem pari , quod temporibus ascensionum ipsius panis Solis, ascensionumque Lune tempora deprςhendas, si dimidium arcum diei Luns de temporibus ascensionum partis, cum qua caelum mediatur, minueris quia quod remanserit, erunt ascensionum partis, cum qua Luna in climate oritur tempora, E quibus tempora ascensionum panis S lis , deme, & reliquum erit quantitas illius, quod inter Solem, MLunam, ex temporibus ascensionum, si in orientali parte Luna su rit, continetur. Quod si arcus visus, qui tibi prouenerit ei, quod in- ttar Solem, & Lunam ex temporibus ascensionum habetur similis,

vel co maior extiterit ante Solis ortum, Luna in ne vidcbitur. Si vero minor fuerit, radijs solaribus occultabitur, quare non appar bit. Conuenit etiam, ut Solem hora ipsius ortus die 18. mensis

Arabici, quae coniunctionem unius diei spacio prςcedit aeques. Si autem Lunae figuram, secundum sui luminis quantitatem, &suarum duarum extremitatum aequalitatem, aut earum declinationem

figurare volueris longitudinem, quς inter Solem, & Lunam, ex signorum partibus, secundum loci Lunς latitudinem suerir, per i s. partire,ut id,quod exierit, sit pars de is .circuli Lunp& quod exierunt, erunt digiti luminis, post hoc, cuiuslibet quantitatis circulum circinabis, & cum duabus lineis se supra centrum, secundum rectos angulos abscindentibus quadra, ct temper ipsarum linearum extrema horizonteas partes denota. Omne'. circuli quartas per stopartire, de hinc veram Lunae latitudinem ab orientis, & occidentis

puncto