장음표시 사용
301쪽
ino Aer a scRIpTA MARτivi Lurii Erasias sum ingressus,sed aliquando uidi redeuntes a concione, uelu ti malo spiritu afflatos,uultibus omnem iracundiam, ac miram se rotiam prae se ferentibus .Quis uero unquam uidit in illorum comcionibus quen*,pro peccatis suis fundentem lachrymas, tundem tem peditas,aut ingemiscentem Maec ille Laudandi igitur,nSi darguendi sitiat Episcopi, qui talis deordinationes N peruersitates prohibent. In hunc modum respondit Cochlaeus ad so huiusmo- Chronica di obiectiones Alasti, quas longum foret recitare. Sed 8ccotra Sebasti ni Sebastianii Francum Teuthonice scripsit,nempe contra hominem
in ἴ- , i cuilionice grande scripsit uolumen, quod
Chronica inscripsit,in tres partes diuisum. In quarum prima, reditat historias ab Adam usq; ad Christum In secuda, a Christo us
ad coronationem Imperatoris nostri Caroli V. Augusti, Bon niae saeiam. In tertia uer, quae ut caeteris est prolixior, ita Naomge,cs ilentior totis ingenii sui uiribus oppugnat Ro Pontificum autoritatem gestald costitutiones Diuisit eam partem in III libros bene longos. In quorum primo ex eleno, aliis haereticis probare nititur, Sanetum Petrum Romam nunquam uenisi stauitas Pontificum adeo maligne describit, ut multo plures sint ibi criminationes Sc calumniae,quam rerum gestarum historiae. In secundo libro scribit de Conciliis. In tertio de haereticis. In Quarto de Monachorum ordinibus. In Quinto de sanctorum cultu Sc de Misa. In sexto de uitiis S malis artibus Ro. Pontificum. In septimo de Ecclesiasticorum Curtisanicis negocr s. In octauo de signis, Papam Sc Antichristum concernentibus 8 de extremo Iudicio. Torum sane uolumen adeo resertu est Scimph erroribus, et odio. sis mendaciis seditiosis* calumnins in Papam omnemc Clerum,atc etiam in tributa S uectigalia saecularium Principum ut M gistratus Argentinensis,ac Typographo interdixerit uenditionem libro ii,di autori ciuitatem Nihilominus multa per fallaciam
surtiue in occulto uendita sunt uolumina Cochlaeus igitur, ut
Duo Libet Germanis suis breuiter os enderet,quini misere ac maligne ab hu-li Coclit i. iusmodi nebulonibus decipiantur: Duos edidit Itbcllos. Vnum contra Resormatione salis adscriptam pio Principi, Sigismundo Imperatori Augusto Alterum contra unum tantaxat Capitulum Quinti libri Tertiae partis Chronicoria Franci iam dicti,Cui hanc secit Francus ille superscriptionem. Quando, quomodo S a quo, Occidentalis Ecclesia Europs, Missam Sc Trasitibstantiatione panis Sc uini in corpus 8c sanguinem Christi acceperit. Ad quam. siis sine chl.cus dolenter ita respondit. Vtrant,certissime accepi statiatione Vi a Christo Domino nostro: tra enim no humanis uiribus
302쪽
aut iurbis, sed mandato, urni te R uerbo Christi, Omnipotentis Hr Dei fit, qui dixit. Hoc est collus nicum: Hoc facite in meam commemorationem. At Francus ille, uelut hostis tum illae tum Ecclesiae, uult utranq; rem facere nouam ac nuper introducitam,&a Diabolo inuentam. Quod tamen nec ipse,necp Lutherus, necpulli spira tusscditiosi, simul cum omnibus sinoniis ostendere uia
potetrant Scc Resipondit deinde sigillatim ad LXXX Ulli. ar
ticulos ex uno illo capitulo excerptos Circa ultimum ergo sic ait.
Mallem equidem multo potius ex sacra scriptura religiolisclisci Linis sanctorum patrum, colatemplativam quaerere uitam 8 cor meum in Dei laudibus mirabilibus p Osolari atq; oblectare,quam huiusmodi uanis impinsc nugis haereticori intendere Sed oportet me, uelut exiguum 8 qualecunc nacmbrum Ecclesiae, aduersus immanes,uirulentos, Mimportunos istos Ecclesiae hostes, facere qtiod in me est,quantum Ocus dederit. Unde cogor, tantummo lcitiarum uaniloquiorum,uenenosarum deceptionum,odiosorum inendaciorum, criminationum, conuitiarum aliinaniarum V ab
istis illotis .ic a daemonio obsessis blateronibus pati latc uidere. Equibus nihil suaue iocuridum aut aedificatorium recipio, sed amarissimum sciomnemo sordem horrcsim . S illuuicni rudissimorum Bubalorum 8 Onagrorum ueteris nequitiae Si impietatis, nempe Leonistaris, Albigensium, Pighardorum,d haboratarum, Huisitarum &c cum nausea consipicio. Qtiam noucili isti haeretici Pleno uomitu in publicum erusiant, itcratisq; sordium uicibus in plebem Dei euomunt Fuit isto anno apud Luthera nos tanta de nouissimo die 5 extremo iudicio fama, atq; etiam de certo die huius anni persuasio, ut ex plebe multi nollent aedificare,ex agricolis multi nollet seminare Scarare ex Nobilibus non pauci sumpse rint Eucharistiam, tanquam certo die qui mundo nouissimus is rei morituri. Uerum ubi dies ille,prsfixus Pseudoprophetis, prseterhi absq; mundi iransitione: misere decepti ic illusi homines illi Euangelici 5 coram alias erubuerunt,4 se inuicci deriserunt,
Vultienbergae, at in ploerisin ali j oppidis . Quemadmodum NAnabaptistae pisruns terruerunt ea comminatione homines sina pliciores: Qui si uere Euangelici aut essent aut unquam suillent,scirent uti in Christum dixisse, Matth. 14. De die autem illa S hora, nemo scit, nes angeli coeloria, nisi pater selus. Et Adi. i. Non est uestrum nosi e tempora uel momenta,quae
pater posuit in sua potestate.
303쪽
. Aa scripta Lutheri, no Domini
Nterea longe immaniore virulentior Q Teia thonice uulgauit librii Luthcrus, quem inscripsit de angulari Missa consecration cin sacerdotum. In quo sane sic praefatur. Nos hactenus semper, praesertim uero in Conuentu Imperiali Augustari
humiliter obtulimus nos Papae Sc Episcopis, quod i ilis nollemus eorum ius Ecclesiasticamin potestatem dissipare, sed si
nos ad impios non cogerent articulos, uellemus libenter ab eis Scconsecrarissic gubernam: Ucllemus praeterea coadiuuare ad manu tenendum tale ius atq; potestatem Uerum nonpotuimus id ab is obtinere aut impetrare, Sed uolunt nos aut ad uia mendacia ab minationest cogere, aut nec dare. Quod si aliquando euen
M, Lui x xi eis quandoquidcm sic indurat sent Pharaones circa potes fa-
tems consecrationem sicut euenit circa Indulgentias,Cuius,qus
se erit culpa Cum enim offerre me de Indulgentias tacere si modo de me tacerent M a,tum neq; Papa nec Cardinales, neq; Epircopime audire uoluerat sed uolebant simpliciter,ut reuocarem, alios pclamare sinerem. cciiid inde lucrati sunt Hic iacent Indulgentiae, Soliterae simul cum sigillis evanuertit, nec est quicquam in niundo InduIgenti js conleptius. Et infra. Quid, si propediem sic eueniet eis circa Ecclesiasticam potestatem,s circa sacroru ordinum cola-secratione, ut quemadmodum Indulgentis cum literis disparuerutat evanuerunt sic Sc Chrisma ratae la coronae dissipentur ut nesciatur ubi Episcopus aut presbyter manserit Deus est mirabilis, Indulgentias aboleuit, Purgatorium ignem extinxit, peregri nationes suppressit, multoso alios Dei ammonae cultus, at Idololatrias Papistarum prostrauit, per uerbum suum: An etiam tantumedulis in manibus sitis adhuc habeat ut rancidum Chrisma, praeter suam uoluntate per mera figmenta humana introducitum, Disputatio possit exus flare Haec in praelatione ibi Lutherus Deinde subiun-Luth cum git disputationem Diabolicum ipso habitam. In qua sane Quin Uiδb0 Q rationiblis probauerit ille Lutherum XU. annis, dum celebraue rit Missam sere quotidie, meram comisiste Idololatriam, eo quod non confeccrit ibi corpus et singuinem Christi sed merum panem uinum p adorauerit, alijst adorandum proposuerit. Dein fingit, se illi respondisse, quod fuerit consecratus sacerdos,8 accepcrit ab
Episcopo Chrisma sacros Ordines idcpto tu se se iste ex mandato et obed entia,ac serio protulisse uerba Usecrationis,magna
304쪽
vim deuotione Missas celabrasse.Qyomoclo igitur dicat ille,quod non consecrauerit Tum respondisse Diabolum, haec quidem esse uera: Sed I urcas quo dc Paganos omnia in Templis sitis facere ex mandato Nobedietia. Ac sacerdotes Ieroboam ipse Ierabeam dicit in Dan 8 Bersabee omnia fecisse, forsitan maiori cum deuotione, quam ueros sacerdotes in Hierusalem. id ergo, si tuus ordo, tuum Chrisma tua i consectatio impia fuerit falsia sicut Turcarum ac Samaritaru Hic ait sibi Lutherus erupisse lidorem, cor capiste tremere ac palpitare,tanqua fuerit a Diabolo uictus.
Postea sitbdit illius argumenta, quae pro inuistis acceptat. Gon Pr fatis tralas impietates CochIoeus protinus aedidit sex libros Innocenti j i di, Tertii doctissimi ac laudatissimi Pontificis:De sacro altaris mystet hii Il.rio,eos. nuncupauit Nobilissimo Principi, Domino PER UI bira Lut. AND O Romanorum Ungariae a Bohemiae Regi. Inter
caetera sic dicens. Non arbitror, mihi ad Maiestatem tuam scribenti uel decora uel necellarium fore, exquisitis declarare argumentis, quanto iustius securiusc credendum sit tam pio acerudito Pontufici,quam desperato 5 in reprobum sensum dato Apostatae cuius amarulentia furor,inconstantia, fastus animi,& excaecatae mentis malitia, iampridem uario rerum tradiatu timc experimento Maiestati tu probe cognita sunt. Nec dignum existimo aut rationabile, ut tam insanus infantis N impius Diaboli satelles, ulla ex parte uel doctrinae uel uirtutis,cum tanto Pontifice constratur,aut in com Paratione ullam admittatur:cum in eo ne mica quidem ullius ui
tutis aut sans doeti inae, amplius fit reliqua. Haec ibi Cochlaeus quidcalios tres eiusdem l ontificis libellos, de contemptu mundi seu de miseria conditionis humanae tum ardidit,atch etiam Duos com pendioses libellos Isidori de offlchs Ecclesiasticis, ante annos 'oo. ab illo scriptos quibus merito rectius creditur,qua furiis Lui heri. Et ne Germaniae populos negligere uideretur, Teuthonice tuo 'CQρ
responditia impio ac plane Diabolico libro Lut heri. Ubi ne prae
fari coepit inquietus Ecclesis hostis Lutherus,rursus nouu edidit lia o diues bria, hoccecutitulo De angulari Missa et sacerdotia cosecratione bus cottalia quo sane sanctiistimum patrem nostrum Papam contumeliose Lutita uocat Resem Glirium tanquam Caesar Reges, Principes, Carindinales, Episcopi, Hiiet Domini, qui e pro summo Christifica rio summo totius Christianitatis Praelato agnoscunt, pro Glir, bus habendi sint Nostros uero Episcopos N Pastores,vocat fures
Dei,sacrilegos,sacerdotes angulares, lanatos, fatuoadcc Missam uocat abominationem: immaculatu altaris sacrificium,uocat ster
cu3,lutum, Brdem,illuuiem:saaos Ordines rancidum putidum
305쪽
as Aera sc RipTA MARTINI LVTAE R Chrisma. Quae sane conuitia,supra modum horrenda,meri to de bent omnibus Christianis ille intolerabili a,ac uelut ignea tela se PentiS,maxime abominanda,nec secus at Diabolics blaspheminin aeternas tenerabra reiicienda 8 c. Aduersus autem mina.
h Luis ' heri e praefationis ita solatur Catholicos. Quod autem minatur nunc,se finem impositurum facris Ordinibus Ecclesiasticaeo poto stati sicut se ille Indulgenth se iactitat: hoc nos Catholicos sacer dotes qui potestatem istam ordinem sacrum principaliter' mus non ab eo, nec ab ullo homine aut AngeIo, sed a Deo ipse deterrere non debet Lutherus cnini iam olim nouas aedidit Eubias , Indulgentias ante XII. annos in seditioso libro suo,adue istis omnem Statum Ecclesiasticum:Tanquam ii forent ueri Christiani ac filii Dei, quis consilios auxilio coadiuuarent,ut Episco
patus,Colle ia sacerdotum et omnia Monasteria deseretur.Cum Lur.eontra autem misere seductis Agricolis, Diabolicus ille conatus male suo rustico cederet: nouus iste Papa, nouas aedidit aduersus eos Indulge iacias, ut quicunc rusticos illos perimeret quocunc modo,paIam aut O culte,is optimum Deo praestaret obsequiunt. Quod si in hoc opere interficeretur ipse anima eius e vcstigio mox in coelum molaret. Tale enim esset tunc tempus, ut Princeps aliquis caedibus es sanguinis effusione melius possit promercri calum, quam alii preci-
De Indui bus uod si nunc ex ira Dei in angulo suo Indulgentias, Mis hi', 'Ith. fas o sacerdotales ordinationes, per sceleratas calumnias Soph, ita Luis, istast nugas reddit reddiditue conleptibiles cogitur tame e comtra Z audire N experiri, quod non solum in amplissimis regnis longinquis p prouinciis Hispaniarum,Galliarum, Italiae, Scotia
Ne Uerum etiam in proximis coram oculis suis Principatibus Casetholicorum Principum Saxoniae, Marchiae,Misiaiae N Turingi adhuc quotidie a consecratis sacerdotibus clebratur Deo sit laua&gratiarum citio Missae,statis Hiebus annuntiantur Indulgem Nomen mae. Lutheri autem nomen in plaris nocis ita exosiim est ac ma-Luth.exe ledictium,ut illud nec in bono, nccp in meso proferre liceat. Quod crabilius prosedio singuIaris laetenus inaudita est plaga alc coirium
DI bi . ii ,ux Lutheri nomen odiosius sit quam Iudae proditoris, 5 quam
Diaboli ipsius: uorum nomina longe tutius securiust in iiscea cis pronunciari possunt,quam nomen Lutheri HS c ibi contra Lutheri minas. Aduersiis autem Quinc argumenta Diaboli,qui hus euietium dicit Lutherus,respondit Cochlsus tum generaliter, riam specialiter Generalitc quidem, postquam ex propriis uerbis Lutheriim de Transibbstantiatione redarguit, ita subiungit.Non laret necessarium,ad argumenta Linheri, quae Diabolum propin
306쪽
suisse dicit respondere Quandoquidem omnes probe scimus,Diabolum est uersistitem hostem ueritatis, malum spiritum, qui malo est ac manet obstinatus in perpetuum ut nihil boni in mente aut uoluntate sua habere aut proponere possit, Quemadmodum Christus de eo ait Ille homicida erat ab initio, S in ueritate non stetit:Quia non est ueritas in eo. Sicuti Petrus, Paulus Ioannes ora.s. Apostoli omnest sancti de eo conqueruntur, quod sit fraudulentus,mendax, calumniator 8c seductor. Nullus igitur Christiano rum boni aliquid ex argumentis eius expectare debet:sed dicet potius intra P. Etiamsi argumenta illa per Sophisticos sticos apparerent uaIida quae soluere non posset ira, tamen me nihil mouere de hent. Quandoquidem certam habeo ueritatem Christi dicentis: Reer. r.
Quia non est ueritas in eo. Et Pauli, qui ait. Ipse enim Sathanas' τοπ.3. transfigurat se in angelum lucis Manebo igitur potius in fide E clesiae, quam Paulus dicit este columnam Sc basina ueritatis. Responsio
Specialiter uero declarat circa singula fallacias aic medacia eius specialis ad Verbi gratia. In primo argumento mentitur manifeste,dum ait, primum arNos non credere in Christum,sicut in saluatore nostrum 8 Tur gWmςRIM
camat*Diabolum credere in Christum quo sicut nos. Quod si Lutherus fatetur, se talem fuisse, de nobis certe id nunquam pro-hare poterit. Quod autem obiicit, nos a Christo ad Maria alios sanetos fugere,plane mentitur. Non enim inter se contrari j sunt Christus, Maria Mian sti: Ideo no sequitur,eu a Christo deficere, qui ad matrem eius confugit. At Lutherus per hoc fallaci pruritu mulcet aures populi, tanquam non sit Christus timendus ut iudex, sed inspiciendus tantum,ut mediator at predemptor Cum tamen Christus ipse in Evangelio dicat. Nec enim pater iudicat queri quam, sed omne iudicium dedit filio. Et nos quotidie in Symbolo Apostolorum de eo dicamus. Inde uenturus est iudicare uiuosac mortuos. Et Petrus in Adiis Apostolorum de eodem dicat. Et prs Aiff.is.
cepit nobis praedicare populo Zc testificari:quia ipse est,qui constitutus est a Deo iudex uiuorum 8 mortuorum. Recte igitur impIoramus Mariam alios sanetos, ut apud Christum Dominum ScIudicem nostrum, pro nobis peccatoribus intercedant. Nam &Psalmista ait Timete Dominum omnes sanet eius Per haec ita p, d. h.
iacet in luto primum argumentum, uelut putridum vanum nugamenmm,ex mendaci j consulum,nec ab acuto Diabolo inuentum. Haec ibi Caetera referre nimis longum foret. Declarauit autem Uuicelius Teuthonice per XLIIlI. Capitula, qualenani sit uicesius Euangelium Lutheri. In quorum sane singulis multos breuiter de Euange conam orat errores et nequitias Lucteri: Uerbi gratia. In primo
307쪽
Capitulo de libero arbitrio sic incipit. Iste propheta Euange
sta Martinus Lutherus docet,omniarius fiunt,sive bona siue ina la, ex necessitate fieri. Item,Deum operari in uno quo Ecbonum& malum. Et neminem scire uel bonum uel malum cogitare se lunumquens cogitare sicut cogitur. Quod si ita ellet, qui posset a uitiis caueres Sequeretur itav eum qui homicidium, furtum aut adulterium facit,ex necessitate coaetum facere,nec posse non fac
re:prssertim cum Sc Iudam dicat ex necessitate coactum, tradidissse Christum. Haec est talaria pars primi Capituli,exempli causa reci Alia opusetata. Edidit autem idem uicelius de alios non paucos Iibroucula uice Teuthonice hoc anno: Utpote unum de Poenitetia,Cola sessione. ii Teuth NExcomunicatione: Alterum de sacra Eucharistia seu de Missa In quibus grauiter ex scripturis et antiquis patribus refellit mulios Lutheri errores. Et paulo post alium,de Oratione,Ieiunio Sc Elc mosyna. In quo sane Iepide traducit Lutheranorum uitia, negle-
v. s. umc honorum operum Dc oratione sane sic ait inter alia
uidelit d.' Summa, Nulla gens uiuit super terram, quae non oret,&orando orationis opus ualere non sinat, siue lint Christiani, siue haeretici,cotra Lut siue Iudaei, Pagani,Turcs, Inilani S c. Sola secti Lutherana mutitis iam annis contra hoc opus in publicis cocionibus ubi, pugneti uit. Quid orare, quid orares orando parum efficies coram Deo. Ad hoc citabat uerba Christi Matth. 6.8 13. i Dominus repro hat orationes Pharisaeorum. Et Ioata. 4 ubi Samaritarum oratio nem reprphendit. Hic obiiciebant ex Psalmo. Oratio eorum fiat in peccatum: hic damnabant septem horas sacerdotum,prae quibus Deo gratius sit, uel asinum rudere, uel infantem vagire hic renci hant consectas Laicorum preces: hic nihil erat boni in cunctis se hellis precatoriis, siue Latini essent sive Teuthonici: hic nulla rec pienda erat oratio, praeterquam Pater noster, quamuis 5 ea ora tio cum caeteris in dissuetudinem abibat: hic breuis debuit esse oratio, si omnino orandum erat, quia Deus oris preces non curaret: hic irridebantur uiduae, uelut sanctorum deuora trices, qua flexis genibus iacebant Scorabant:hic exibilabantur eae preces, quae in consessione fuerant iniunctae. Quae ergo concio facta est, in qua
oratio ieiuniumc non vellicarentur Id autem uerum esse, ex e
rum plebe cognoscitur, quae assiduis declamationibus tam longe ab hoc opere est abducia ut perpauci sint qui uel orent, uel in he domada semel orare cogitent. Quanta est rurba eorum, qui ita toto mense uno aut altero, ne semel quidem integre dicant unum Pater noster Tam rarum igitur sene dicam contrarium Ieis fa-
est hoc opus, perinde ac si desierint est Christiani. De
308쪽
De Iesumo autem sic eos increpat. Si populus noster per odium Quale
onerum ab orando potuit auerti quato facilius a ieiunando Nam PVd N antea ii iunio abhorrebamus facile δitur aboleri potuit Cor I iunium. pori enim mundanorum longe durius est ieiunare,quam edere aehibere. Unde iam natu est prouerbium istud. Quis iciunat libenter Id quod Christianitati parum honoris affert. Melius igitur fuisset ut uos operuosores rem diligentius expendissetis,ac tantum mali Christianitati non intulissetis: Quae sane non minus ieiuni lS, quani orationibus carere ne uult nec potest. Cur igitur tam bonum opus impugnastis Cui in despeetiimc An opus malum est ieiunares An inuentum est humanum An excogitauerunt aut in stituerunt illud sacerdotes An in scripturis fundamentum non habet Ubi ergo manet nunc gloriatio haec uestra. Nihil in Ecclesia nisi malu abrogauimus:Quod bonu est, reseruauimus Muic gloriationi uestra nimis diu creditum est: Cum unusquis p uideat&palpet merum esse mendacium, quod in collum uso fatet.
De Eleemosyna uero adhuc multo plura eis improperat, eri quQd ita Lui
multas pias Eleemosynas aboleverut: Ut sunt stipes, Balnea con Lleemosy. Diuia propter destinetos pauperibus exhiberi selita. Item, Censias nae. 8c prouentus sacerdotiorum, Bona Monasteriorum Reditus X nodochiorum 8 c. Quae sane S contra charitatem&contra T statorum ultimas uoluntates, paupcribus sunt ablata,& m diuitum
aut Helluonum commodum uersa. Uerbi gratia, de Monasteriis abolitis ita disierit. Quo perueniunt magnorum Monasterio De Monaurum bonas Quis devorat eas Eleemosynas Monachi eas habere sterijs. mon debet, ii de tu habere debes permitte iudicium)Ex utra par te iustior est possessio Propter Deusundata sunt, propter quem accipis tu Illi erant mendici ,quid es tu Dicis, eos nihil pie propterea fecisse, quid pie propter ea facis tu Per ea peccauerunt, noti omnes credo: Tu uero ad quid aliud usurpas bona opulentarunt Abbatiarum alc Praeposituraru quam ad mundanam Sc pompam Sc uoluptatem An non erant illi multo misericordiores bonigniorest erga sitos sebditos erga peregrinos, erga omnisgeneris pauperes,quam nunc sius uos noui Monachi O tam uerum est hoc quam uerae uos estis Harpyiae An non pliis commodi ha-huit plebs e Monasterias antea,quam modo An non multi AgricoIae ibi blamen habebant & refugium in uis necessitatibus e quid nunc habent Haeca id genus multa Teuthonice uicelius, qui Epi Per X anno inter eos uersatus,omnia probe nouerat. Interea: duae famosae prodierunt in publicum Epistola: aduersiis Erasmum Elasmai
Roterodamu Una Nicolai Amsdo ii, qui Magdeburgi Luth uotero.
309쪽
rismum prsdicati inera Lutheri Amsdorsus breuiter pronunciatis summam Erasmicae doctrinae hanc esse. Do strina Luthcri haere
sis est, quia damnata a Caesare & Papar sua uero est Orthodoxa. quia Episcopi et Cardinales,Principes et Reges mittivi di donane ei aurea pocula si aliud est in suis libris moriar. Lutheri autem epi Responso stola, ut multo prolixior, ita Sc longe atrocior erat. Cui coci Erasmi aestun respondens Erasmus, Sca conuitiis temperas, titulum hunc libello suo dedit. D. Erasmi Rote Purgatio, aduersiis epistolatia non se am Martini Lutheri. In ipsa autem purgatione inter alia multa sic ait. Quod mihi Lutherus obisscit, adeo non est hum
s a num, plus quam daemoniacum Conatur enim hoc orbipe talumnia suasi Te,Erasmum no solum nihil credere de rebus diuinis: erum Luci etiam illud iam olim dolis inlidris,toti' uiribus agere, ut uniuerissam religione Christianam labefacitatam, tandem det prscipitem. pro lac Paganismum in mundum reuocet. Non uereor inquit
Erasmus ne tam atrox et impotes conuitium nihil enini aliud in me haereat apud eos, qui uel legerut meas lucubrationes,uel domestica cosuetudine propius inspexerui mores et ingenium meum: Illis satisfaciendum est, qui quum nec me norint, nec meos libros euoluerint,sic Luthero sunt addidit, ut oraculum existiment qui
quid dixerit. Utinam in uita tam obtemperastem diuinis praeceptis,quam de his quae sunt fidei libera Sc quictcni habeo conscientiam apud Deum. Luod ad mores attinet,quotidie cum suspirias ac dolore cordis interpello Domini misericordiam. Quem tamen nolim mihi unquam fieri pro pictu, si Diabolici facinoris unquam uel leuissima cogitatio pupugit animum meum, non dicam, uniuersam Christi gloriam obscurarem: sed ut ipse i fide Catholica resilirem Aic utinam huius corpusculi adiura queam hoc Ecclesiae dissidium consopire, Quam lubens Sc gaudens eam mortem susciperem. Interim admisibrum quidem ueniam nocturnis diurnis precibus a Domino postulo: fidem autem oro, non ut det, sed ut datam confirmet augeatQ. Haec coram Deo loquor ex animo, si mat extemplo de me panas, si quid mentior. Et infra. Vide
inquit quam sibi non costent hominu iudicia Martinus clamat. me nihil scire, nequaquam intelligere illa subtilia,quae scribit in Papistas, uix etiam haec crassa, nec quicquam omnino docere. At hi mihi obissciunt, quod illa ipsa subtilia Lutherus magna ex parte hauserit e meis libris. Fateor me,qus scribo, piaera lausiste e libris Quale ueterum orthodoxorum se Carterum si tollas e libris istius hy-ion Vin perbolas,conuitia facetias, autologias, Edirago lismos, asseu rationes Ad haec, quae illi conueniunt ciun Ioanue Hus 8 Ioanne
310쪽
vuiclepho, athst nonnullis, fortasse non multum restabit quo ueluti proprio glorietur. His crassis meum ocium obtestare malo, quam istis subtilibus turbare totius Ecclesiae tranquillitatem,ac ciuitates cum ciuitatibus, plebem cum Principibus Scipiscopis,ipsos Principes inter sese committere Tametsi non sum us,adeo plum- heus,ut non inteIligam Martini Paradoxa, quae nobis memoriter occinunt textrices occalciaria: Dei s loquor, qus Latine prodidit. Iam si nihil esset in eius libris falsum aut erroneum, tamen ista tam effrenis in omnes malidicentia inficit Iediorum animos,praesertim Idiotaru nec aliud gignit quam schismata. Haec Sc id genus multa in sui purgationem Erasmus Tunc autem Anabaptistarum Nidus
restis grassabatur in Germania Inferiore: Maxime uero prevaluit 'Monasterh.in celebri ac munita urbe uestuatis,in qua Z Cathe isti '
dralis Ecclesia est & multus Clerus. Unde factum est, ut sero in ea u siphat, ciuitate publice prsdicata fuerit Lutheri do strina,qua semel admis liae nomine
se, mox undiss confluxerunt eo ex Inferiore Germania exules Lu Monaste
therani Sc Anabaptistae. Hi primum modesti,d tanquam propter Christi Euangestum proprias sedibus exturbati hospitio S Chri
stiana misericordia uidebatur digni. Ppstilentes autem Doetores, adiungentes sibi hos convenas, plurimos ciuium peste sua inseco runt, ac arte pedetentim in perditam se stam ille; hos pertraxerunt. Tandem ubi conspiratio satis uirium habere uisa est,proruperunt subito in forum armis decertare parati. Reliqui autem ciues,etsi numero superiores essent, pugnare tamen noluerunt, siue quod cuperent ciuium sanguini parcere, siue quod timerent, ne Episcopus eorum,qui foris proxime urbem habebat Sc equitatum N peditatum expeditum per eam pugnam urbe potiretur Praevalentes itac Violentia Anabaptists, mox omni Magistratum administratione priuaret eorum conDctis autem induci js paucorum dierum, permiserunt primo abire uolentibus res suas exportare, nisi si quid esculentum aut pocu lentum esset. Horum enim adeo nihil efferri sunt passi, ut mulieri hus quibusdam, quae agmen infantium partim ferebant in ulnis,
Parum ad manus trahebant, vascula ceruillae plena, qua fatigatos In itinere paruulos recreaturae uidebantur, adimerent ipsoruna id manibus infantium panes triticeos, quos eis mastae matres,uel ad selatium, uel etiam ad leniendam famem dederant, raperent.
Paucis post diebus eos, qui suae sed te non erant, spoliatos prius L pulsi
holtilem inmocium, ad unum omnes exegerunt, nini eis luarum
rerum relinquentes, nisi si quam uestem non admodum bonam filis en induti:adeo, ut Corrallia quoc infantibus ctraxerint, nec a conuitiis in abeuntes abstinuerint, uocitantes eos impiosic