Polymathia seu ad multiplicem scientiarum notitiam brevis methodus, & accurata quam illustrissimo, & reverendissimo domino Victori Giovardo ... in obsequentissimi animi Monumentum Franciscus Roberti ... Pars 1.pars 3. Pars 3

111쪽

gorii Magni contexuit, atque aliqualem sedi,vavit viam docendi, ac rationem , quod idem egit Leontius Cyprius, qui ex Patrum au-dlaritatibus Locos Theologicos in . ordinem digessit, quos saeculo VII. Taio Caesaraugustanus Episcopus est imitatus, qui tamen in quinque libris ab ipso datis de Deo , diviniLque Proprietatibus, de Verbi Incarnatione , de Pastoribus , de ordinibus, de Virtutibus , & Vitiis agens non audibritate tantum , sed verbis ipsis S. Gregorii Magni , quae expo'nit, probat, ac firmat Florentissimi extitere Viri sequentibusculis, qui non tam Theologica Facultate, quam in exponendis, interpretandisque sacris Scripturis toti fuerunt: at idipsum non proprio marte, sed aliena SS. Patrum cogitata congerendo in unum , exemplo Procopii ex Gaza , qui omnium primus Leculo VI. id pnestiterat, contexebant Sanctorum Patrum Catenas, ita enim inscribebant opus) , ut Iulianum Toletanum fecisse scimus, & saeculo VIII. Bedam ,& post ipsum eius Auditorem doctissimum AD cuinum FI accum Albinum , de quo: Temporibus Apini, ait Vossius ci) ct Filii eius Caroli Magni Hraneorum Regum claruit Haccur

112쪽

PARs TERTIA. 99eus Atiuinus, eui cognomentum Albinus fuit . . . Notione hic erat Anglut a Beda primum shine ab Egberto Archiepiseopo es insiturus . Docuit Carolum Magnum, ac eidem postea ab eleemosinis, ae sanctioribui consiliis fuit . Etiam eousilio eius Carolui inuituis Aeodemiam Purisiaueam: Latine , Graece, Hebrai ce cauebat, atque idem erat Rethor , Philosophus, Mathematitur, ct Neologus nobilis. In Franc sordiensi Concilio sortiter, acuteque contra Foelicem, & Elipandum Episcopos disputavit. Eius, quae supersunt opera non pauca enim periere) edidit Andreas Quercetanus. Eius vestigia presisit Rabbanus 'Maurus , qui Alcvinum audierat , Vir, teste Cave , inter litteratos sui aevi doctissimus: praeter alia, Origenem refellit docentem sore ut Deus Diabolos, atque impios salvet: Ex Sanctorum Patrum auctoritatibus Scripturam & ipse est interpretatus, Erat quippe Rabanur extra controversiam ,

Auelare Guillelmo Cave cr) inter seruli sui doctrina elaros facile P inetas : μου uis modo eruditi mus, Ied stis inuar doctrinae radior ubiquefacit. Erat sub eo Fuldens Mo-

113쪽

roo P o L Y M Al T il 1 AE 'sine rium publica virtutis, ct eruditiovis si hola ; Ducentos septuaginta Monachos habebat, quos non sium in Sanctis Scripturis, Ied etium iacularibus litteris erudivit . Cou- .fYxerunt etiam ad eum aliunde discipuli, adeo ut ex eius δεδola prodirent qui .mox ad summos in Ecclesia , ct Republica dignitates eve, Hi siunt. In suorum Wum Bibliothecam Ful- densem Primus condidit , libri ue Ornatam

reddidit'. quin ct ipse tot praeclara fer sit

tolumina , quae sola bibliotbecam instruere possent . Moguntii ius dein Archiepiscopus creatus Gothescalchunt' de Libero Arbitrio, Praedestinatione, & Christi Domini sanguine

male sentientem damnavit . Primus inter Graecos normam scholasticae Theologiae octavo saeculo dedit vir Sanctitate aeque, ac doctrina eximius Ioannes a Patria Damascenus nominatus in Tractatu de Fide orthodoxa, quem in quatuor libros distinet insputat Cl. Le Quien O: Hic ipse non ex

qn Primo de Deo agit, eiusque Natura, Attributis, Divinisque Personis: In Secundo de . Homine , de Praedestinatione , Prae scientia , deque. Primi hominis lapsur In Tertio de Divini Verbi Incarnatione, de Unica in Christo Persona , nec

114쪽

DARs TERT ih. Is i Sanctis Scripturis tantum, & Antiquorum Patrum doctrina, quae proponit, probat, & fi mat , sed rationibus quoque a solida Philosophia ductis, illustrat, ac roborat; quapropter Natalis Alexander Bellarmini opinioni subscri

bens: Primum ipsum Theologiam Universum tomprehendisse absolute pronunciat I M.

At licet facem hac in re praetulerit Damascenus ; attamen Barbarorum incursione , . interdictum fuit, quominus eum imitaretur, seu ut verius dicam, litteris animum adiic rei studiosa Iuventus; adeo ut vix credi posIit, quid de huius temporis , . seu trium iaculorum spatio, ab octavo scilicet ad undecimum 'O-Ii G a cu-

non de Duabus in ipso Naturis: In Quarto reliqua proponit de Fide , de Baptismo , aliisque dogmatubus ad Christianam Religionem pertinentibus. EdLdit hoc opus doctissimus Michael Le Qui en ex clarissima S. Dominici familia , in cuius praefatione .plura. de hoc tractatu habet cra. , ab Diximus Isidorum Hispalensem, Leontium Cyprium , ninnullosque, alios ante octavum , quo Damascenus scripsit, saeculum , de Universis pene d gmatibus tractasse; sed Quctoritate tan

115쪽

ioa POLYMATHIAE culum litterarum inscitia nonnulli reserant historici: & nisi Caroli Magni r) in Occidente, &Michaelis III. Imperatoris in Oriente litterarum amor labentibus scientiis prospexisset, Facultates omnes,& Disciplinae ubique & omnino periissent.

rans non paucis, ait Guille Mius Malmesburiensis Σ , ante adventum Normannorum annis. Curici litteratura tumultuaria contenti , . vix Sacramentorum verba balbutiebant e stupore , ct miraculo eras ecteris, qzi Grammaticam nosset. In Collectione Reginonis Abatis Prumiensis 3 mandatur, ut interrogentur SacerdoteS,

Si Evangelium , ct Epistolam bene legere pos

sint , atque fauem ad litteram eius Iesum ma nipestare . Novum nune , ait Baronius , inebo tur saeculum, hoc est decimum , quod uia peritate , ae Boni serilitate Ferreum, m lique exundantis deformitate, Humbeum, atque

116쪽

scurum a Verum licet ob bella, Sc seditiones saeculis Septimo, octavo & Nono universe eniximscientiis, & facultatibus Iuventus non dabat operam ; non omnino tamen desidia emarcuit, ut describere videntur laudati modo Amfiores: tum quia apud Launotum legimus 1 , Qui quaginta sex floruisse Academias, quas ibidem distincte enumerat, describitque , in quarum singulis viros eruditione , & doctrina Clarissimos, nec paucos commendat. De sch Ia vero Romana haec habet 2 : Multis profecto aequivalent pauca ;lla , quibus hoc tempore schola Romana extra muros Urbis in eo pectu venit . me autem tradit Anaso sin Vita Leonis IH Hie primum a parent, bus ob Itudia litterarum in Monoserium T. Martini Consessoris Chrisi , quod fris muror huius civitatis Romanae iuxta Eeelsiam P. P tri Osoti situm est , quo ραι litteras saerarpunius disceret, Aponte concessi: unde celebras suis haec Sehola ante annum 8 7., quandosoruit Leo IZ G 4 Pera

o Sebolis eelebrioribus a Caroli Magno , seu post eumdem Carolum per Oecidentem instauratis. a) Cap. 13.

117쪽

scopis, atque Viris eruditione celebribus apud Regem acta sunt: Quae Carolo Calvo Regnante Σ suum consequuta sunt finem: Ipse enim scholas ut institueret, celebriores, doctioresque ex omni loco advocavit Praeceptores , ut iuventus omni disciplina imbueretur. Firmat id laudatus Launoius auctoritate Henrici Antisiodorensis Monachi in Praefatione ad Libros, quos de Uita S. Germani Carolo inscripsit, Constat ex Mabillonio, qui de scholas, & Academias semper forentes in Benedicti norum Monasteriis extitisse in omni prorsus Facultatum genere a Sexto ad Decimum quintum Ecclesiae seculum refert, &plurimos eluxisse semper nominatissimos Viros singillatim demonstrat 3) . Constat tandem ex non ignobilibus Scripto. ribus, qui ea tempestate contra vel antiquas, vel innovatas, vel obortas haereses sua opera pro Fidei veritate firmanda posteritati demandarunt, ut taculo VIII. ii fuerunt, qui Christi Domini Divinitatem contra Foelicem, & Eli

118쪽

PARS TERTIA. Iospandum sustinuerunt: Seculo ΙX. qui & contra Photium Sedis Constantinopolitanae inva- scirem, & contra Gothe scalchum Monachum a dogmate de . praedestinatione aberrantem arma viriliter, sortiterque tractarunt. Si sortiter nec pauci, nec paucis sui ingenii partibus contra ut ut impios, subtiles tamen adversarios , ediderunt, nec Omnes, nec gram'

maticali disciplina tantum instructi illorum fr-culorum viri confidenter nimis dicendi sunt. Qui, & quot fuerint qui in caussa Photii scripserint videri possunt in Graeca Ioannis Alberti Fabritii Bibliotheca I . Gilbertus Vero 'Maguin, qui duo vulgavit volumina contra Cl. Sirmondum inscripta Vindiciae Prae- desinationis ct Gratiae, quibus ostendere conatur Gothelcalchum a Pr destinationis e roribus immunem fuisse, Auctores refert, qui hac de re scripserunt. Saeculo igitur IX. Scholastica Theologiasorere apud Latinos coepit ope praesertim S.

Anselmi Cantuariensis Episcopi a , qui ut Roscellini acutissima dilueret sophisimata in Libro, De Trinitate , ct Incarnatione Dialecticam cum Theologia sapientissime copu

o Tom. s. ab Mabit. de stud. Mon. cap. 6.

119쪽

Ic6 POLYM ATHIAE lavit a), quod ante ipsum egerat Lan Dan cus Cantuariensis item Archiepiscopus in Tractatu de Reati praesentia Corporis, ct sanguinis Christi ut refert Sigebertus ci), & post

ipsum Albericus contra callida , nec non captios a Berengarii argumenta de Transubstantione in Eucharistiae Sacramento: Idipsum egit solide, acuteque S. Bernardus in Gilbertum Episcopum Pictaviensem cognomento Porretam, & Petrum Abailardum, vel Abaelardum natione Britannum Dialecticum

nominatum.

Quam deinde viam, rectumque scribendi ordinem amplexatus est Saeculo XII. Petrus,

ut ait Labbe a , natione Lombardus, patriat variensis ab oppido urbi illi vicino , quos vulgo Lumen omnium dieitur et Magi per sententiarum vulgo dicitur, ex Theologicae stholae praesidente, qai per ea tempora Scholaficus vocabatur: Purisiensis, non Archiepiscopus , ut alicubi scripsi minus circumsem fundellus , Ied Episcopus ab A. C Oss. Peli quenti , quod ei ob eminentem Doctrinam tes ephi

c. J Legenda sunt Eminentissimi Aguire praesem tim Protegomena in Theologiam s. AnseImi. o) De Script. Eccl. cap. Is s. a De Script. Ecclesiast.

120쪽

ΡARS TERTIA. Io Philippus Archidiaconus eiusdem Ecclesiae Ludo-pici VL Regis Franciae Filius,ct Ludovici RuFra er u ue ad diem aO. Iulii anni II 64. , quo vitam finiit , ct in suburbana S. Marcelli Ecclesia eonditus est. Hic miro digessit

ordine Theologicas sententias, easque & sacrae Scripturae testimoniis, & Sanctorum Patrum auctoritate probavit, atque rationibus ex Philosephia ductis firmavit. Contra hanc tradendae Theologiae methodum , atque in ipsium Lombardum, nonnulli

scripserunt, ut Sadeel i , qui Scholassicos ἱllos ob Philosophiae eum Theologia eonfusionem, dicendos potius Philosophos quam Ne

Iogos putat: Ludovicus Vives in Commentariis in Libros de Civitate Dei S. Augustini hunc ordinem plusquam centies exagitat. LOm- . bardum vero arguunt Ioannes Cornubiensis Theologus et , & Du-Chesine, quod Aballa di libris magnopere ii sius sit: Item quod in nonnullis articulis, teste Bellarmino , deseratur a Doctoribus , ac reiiciatur: tandem quod damnatam illam a Parisiensi Concilio, approbante Alexandro III., propositionem do

ii prassat. in Lib. De verta Dei scripto. a In Eulog. ad Alexandri III. a In Not. ad Abasard. pag. IIs9.