장음표시 사용
91쪽
honis perficiamur, & maliu deteriores eu damus, prosequitur ipse , . hinc Naturae 1ege tenemur bona prosequi , atque mala aversari rgique hinc minora mala, ait, si cum maioribus conferantur, bona dici debent, & mianu& bonum cum maiori collatum, erit minium ut . bonum totius corporis , quia maius est bono partis , est praeserendum ε
ossiciaterga Deum. & homines inde de-e id, quod quum contingentes simus , & no stri conservatio ab Omnipotenti Deo pendeat , qui '& poenas infligere, & praemia largiri valet , nostrum exigit obsequium: & quum nos nobis ipsis sussicientes in omnibus non simus, aliorum egemus auxilio , eosque pro pterea Muum est diligere. At primo de quo statu sermo si non apearit Wolssius: De statu ne praesentis vitae an de suturo a i Quandoque enim Iusti in hac vi ta anguntur , eorumque status aerumnis ple nus est, & imperfectus ; at si aliam vitam respiciamus praesentes aerumnae ipsae , & calamitates illum reddent foeticiorem: Impii eontra fruuntur saepe in hac mortali vita b nis eorumque praesens status perficitur; at furerus infelix erit: Si igitur potius futurus
status, ut pote aeternus respici debet, Fide
92쪽
id tenendum, non ex iactis fiundamentis rite colligi potest: Si vero de hoc vitae statu id per ipsium intelligi debet , licebit ne mihi o
cultas alteri insidias tendere , ex quo illae meum perficient statum Venena parabo, alio nas sortunas clangulum surripiam Neque clarum , sed incertum est universe discemuculum ab ipso propositum, quod scilicet quae perficiunt statum Voluptatem animi, & Laetitiam inducunt: Moerorem contra, & Tristi. tiam quae imperficiunt: aeger sane angitur ut plurimum, tristatur, conqueritur de meis
dicinis, de sui corporis partium sectione &e. . quae omnia statum suum ut perficiant Ars de uadustria operatur: & ii quibus callum lom ga consuetudo obduxit sceleribus , non modo tristitiam in iis perpetrandis non patiuntur , sed sagitiis perfruuntur, ut de Caio Caligula narrant historiae . Tandem Voluptas isthaec. vel Tristitia, quae ut Criterium ab ipsis sta.
tuuntur, comitantur sane naturae stelicitatem, non fundamentum erunt , vel Fundamenti discernicillum Iuris Naturae, quod universi te, pro omni scilicet statu, in quo Natum consideratur, statui debet: ut contra Pumen. ritum diximus. Aperte tandem ex hoc fundamento non
93쪽
lastruistur , neque ossicia erga Deum expIbeantur nec erga homines; : quod quum Olmus ipse noverit, non ab illo , sed Prima ex Conservatione qua indigemus, quaeque nonnisi ab omnipotente Numine esse potest: Alia erga homines scilicet ossicia ex eo inseri, quod aliorum ope indigemus, ut ipsemet cla
- Nullus sane ex huc usque allatis Auctor,husi propius, meo iudicio, ad rem accessit, quam Guillielmus Vollastonus, Anglus si: σφαλμα, quod de Revelatione docuit, excipias Q Hic nempe exponit, ac ex suis ipsis, actibus demonstrat hominis Libertatem M quae ut rectam insistat viam certis regulis indiget: Has esse, normam Iusti, & Honesti: Veri &Falsi, quam effera quoque Gens habet , a que ad illam inclinatur. Huiusmodi normam relationibus quibusdam inesse, quae nos am hiunt , antecedunt, consequuntur, & respectu nostri in nobis fiunt: non secus ac in Munis dis huius machina ordo, ac relatio unius parritis ad aliam Universi essicit pulchritudinem,
qua corruente , Omnis corrueret Orbis consonantia. Relationes hasce Veritates reales ipse nominat. Veritas igitur realis est nat ratis, atque omnibus omnino insita et atque
94쪽
haec Prima , & Suprema Omnium actuum regula est. Pergit deinde & Revelationem Religionis Utilem quidem esse docet; at non Necessariam: fatis enim putat esse Naturalem tantum Legem, & Religionem, in quo sane cum Thindat sentiens, maxime errat: Enim vero si ad Dei Bonitatem , Divinumque erga homines amorem attendisset Vollastonius , & cum eo Sukes , & Mortalium Naturam post lapsium origi nis in Naturalibus sauciatam , & Necessitatem Religionis Revelatae, Sc nullum medium ac sublimius ad beate vivendum,finemque ut .imum assequendum agnosceret, & fateretur. Post originis enim lapsum, quis mortalium negaverit, homines sensilibus illectos rebus, atque internis cupiditatibus, a divinis legibus humanae menti insculptis dissentire Z ab effroena igitur sensuum libidine post originis labem insuscata Ratio, & Voluntatis vires amitae
in caussa non raro sunt, ut miseri nos, ac genus aerumnosium, aut quod rectum est, minime dignoscamus, aut melioribus obiectis cognitis, probatisque , sequamur tamen deteriora : liquet id plane ex Ethnicorum historiis , in quibus cuiuis licet deprehendere, ipsos lumine quidem naturae Numen aliquod esse
95쪽
debere facile in animum inducebant, nisi v rius insitam animis mortalium ideam Numinis agnoscebant; at Oisusae rationi tenehrae, cupiditatibus irretita Voluntas eo miseros deducebat, ut Deorum loco ne dum animalia scediora, sed stipites , sed Allia , ac Coepas haberent, & colerent: & singulis scelerum generibus singula Numina praeficerent: ab genda itaque suit superno Revelationis lumine humanae mentis caligo tam spissa, ut fluctuans, atque aegra Voluntas exteriore, a que interiore gratia ad bonum alacriter sequendum invitanda : Haec autem paucis Com
plexus est Lactantius ci) Doctrinam Dei, inquiens, sequimur , qui scire solus potes ,
revelare secreta, cuius doctrinae Philolo phi expertes existimaverunt naturam coniectu
ra pol' comprehendi, quod nequaquam fieri potest , quia Mens hominis tenebroso comoris domicilio circumsepta longe a Dei perfectio
ne submota est . . . . . unde nobis aliqus I mine opus es ad depellendas tenebras , quibus usa es homisis cogitatio . . . . Lumen autem mentis humanae, Deus es , quem qui cognoνω
rit, ct in pectus amberit illuminato corde
96쪽
m serium veritatis agnoscet; remoro autem Deo , caelestique doctrina omnia erroribus plena iuni . Haec innuisse sit fatis. Qui plura velit adeat Cl. Fosterum I CANON VII. Foelicius procedunt, & clarius, qui Ius Gentium a Iure Naturae distinguunt, quam qui utrumque unum, idemque esse asseverant . Equidem unum ah altero multipliciter discrepat, si utriusque Definitionem, Auctorem, Obiectum inspici mus. Definitio Iuris Naturae ita se habet : Praecepta Mortalium cordibus indita, quae simplici rationis lumine inspecta , quid faciendum sit, quid cavendum Mortales docent: Iuris autem Gentium definitio longe alia traditur :Conventio scilicet libera Gentium diuturnis
moribus inducta ad maius Nationum omnium commodum . Naturae Ius Supremum Numen habet Auctorem: Ius vero Gentium Natio nes ipsis condiderunt , se se tacite , seu exactibus ipsis mutuo obligantes, Ius Naturae munia resipicit erga Deum, erga Aeipsum, erga Proximum obeundae Ius Gentium vero Populorum utilitatem, atque commodi
talem Porro hic ad rem clarius explicandam no-
97쪽
tandum est: Ius Gentium quamvis in Populorum conventione sitium, sun dari tamen in peruulgato illo Naturae Iuris Principio : Fides data est seroanda: quare licet ante conventionem nulla suerit obligatio Commercii exempli caussa, Contractus, Acceptandi L Ratos , eoS nullo pare laedendi, ut ut inter populos bellum exardescat; si tamen de his Inter ipsas convenerit, standum conventi
ni, ac data Fides sancte servanda . Neque ex hoc confici potest Ius Gentium, quod in Iure Naturae fundamentum habet ad, ipsum pertinere, atque ut illud, ita & hoc Immutabile esse: Etenim si me intelligatur illud Iuris Naturae Principium , Oppositum 1ane inferri debet: siquidem Fides data servanda est ab utraque parte : nec altera potest recedere alterutra dissentiente consentiente utraque omnis evanescit obligatio: atque hinc licet immutabile sit Iuris Naturae Pronunc Iatum: mutabile erit inde orta Iuris Gentium obligatio. - α Ius Gentuim & Consuetudinem idem ellesrustra dicet quis, Etenim illud omnium omnino Gentium commodum respicit, Haec vero Reipublicae utilitatem : ex quo nullus non
intelliget potiori iure a Civili differre, non
98쪽
modo, quod Ius Civile ad peculiares Communitates dirigendas statutum est, quod contra est in Iure Gentium: sed etiam quia a Principe illud est, δc scriptum: hoc a Gentibus convenientibus, de per actuum exercitationem .
Non negaverim plura non satis clare di gnosci posse ad quodnam Ius pertineant Naturae ne , an Gentium ; Verum ad Gentium Ius pertinere nosces, si maius commodum, maioremque Nationum utilitatem ex illis acti-hus haurient Populi , salvo Iuris Naturae sundamento : Convenientia vero Praeceptorum, quae Deus in mortalium cordibus impressit Cum internis, externisque actibus ad Ius Na
Illud denique notatum volumus facillime Samuelem Pumendorfium quae ad Ius Gentium alii pertinere docent, ad Ius Naturae referre ex suo Socialitatis Principio, quam ob rem quidquid selicem turbat Socialitatem, quidquid illam fovet, augetque ad Ius naturae r vocare studet: Uerum qui alia ab iplo Iuris Naturae fundamenta noscunt, utrumque Ius db stinguendum decrevere.
99쪽
SI Theologiae nominis ethymon universo spectemus idem ipsum sonat, ac de Sum premo Numine Sermo: Θεος enim graece Deut latine λογος Sermo: ' Prellius vero ut in 1 cho-
sis praesertim ultirpari consuevit, Faculta est , quae de Dei Existentia, Natura, Proprie, talibus, nec non de rerum ab ipso conditorum Dominio, providentia &c. inquirit, eaque Omnia quantum humana imbecillitas ferti sontemplatur, & explicat. . . Iam quum isthaec naturae viribus assequantur homines , vel quod Universi huius adspectabilis machinam contemplantibus eius dirispositionem, atque ordinem sane mirabiIem Numinis existentiae species facile obiicitur M, a Communis Philosophorum, Sexti scilicet
ci Lib. 8. adversi Mathem. a) Apud Arrianum Lib. I. cap.
100쪽
p A R S T E R T I A. grvel quod Deus ipse hominum mentibus in mel ideam indiderit, eiusmodi Tneologia,
quippe quae naturae lumine comparata, Nais turalis Theologiae nomen obtinuit, Quum vero haec eadem dc penitiora alia,
rumque , praesertim Arutotelicorum , & Sanctorum
mi Numinis speciem a mortalibus comparati ex rerum sensilium existentia; Renatus tamen Carte-sius ingenitam nobis esse asseruit, atque Proba