장음표시 사용
181쪽
168 POLYMATHI AEquod sane levitatis indicium erit, atque in- , scitiae, ut recte monet Albertus Pighius 1
μ- qui ante Ecclesiae definitionem errorem aliquem docuerint ut lustino, Irenaeo , Apollinari accidisse constat, qui Papiae Hieropolitani Episcopi opinionem amplexati, Christum Dominum in hac terra cum Sanctis regnaturum docuerunt: Issum, ait Augustinus a , nondum Haereticum dico , nisi manifestata sibi Doctrina catholica Fidei resistere maluerit, O illad, quod tenebat elegerit.
Erronea, vel Errori, aut haeresi Proxima et Sapiens haeresim , aut errorem : Favens haeresi, aut errori Propositio dicitur , quae opponitur doctrinae , quae est iuxta unanimem Sanctorum Patrum , & Doctorum Ecclesiae sensum , sed non dum ab Eccles a definitar .Vel quae licet ipsa non sit aperte M singillatim definita, ea tamen negata: & alia negari deberet Veritas lana definita , ut esset christus non est Rctibilis , ex qua inferretur haec alia, Christus non est homo, cuius opposita eii Revelata ecbrinus Uere , Em prurie est homo , ut contra Marcionem , & Apollinarem definiuit Ecclesia in Co cilio Constantinopolitano II. sedente in Petri Caiathedra Damaso Pontifice. Temeraria dicitur illa , qua sine gravi fundamento aliquid contra communem Doctorum sensum inis dubitanter, & firme statuitur, seu ut aliis placet, quae nullo gravi Doctore, nulla firma ratione extra
1) De Iustific. Theol. cap. 4. a Lib. 4. de Baptismo contra Donat. cap. I;
182쪽
'rum plerique, inquiens, quum nihia didicerint, quam qua in Sorbonis , ct Sebotis
communem Theologorum sensum vagatur , ut siquis B. Virginem in Caelum , etiam quo ad Corpus, assumptam esse negaverit. Captiosa dicitur, A mertio quae ad falsam , haere licam , aut erroneam Doctrinam ex loquentis sensu qui colligitur ex totius operis contextu , & ex iis , quae alibi docet) refertur ; quum eam caeteis roqui nudis verbis non indicet , ut si quis dieeret: Fides iustificat , quae licet sententia Apostoli sit; si tamen in Lutheranis libris legatur captiosa est et Lutheranorum quippe falsa Doctrina est e Fidem sine charitate iustificare . Schismatica est, quae retrahit ab unitate, &subiectione Legitimo Capiti, ut ea est, quae enunciat, Romanum Pontificem non esse Ecclesiae Caput . Iniuriosa, quae Personam , vel hominum caelum aliquem contumelia assceret. Quod si de Deo, de Deipara, & Sanctis pronuncietur , Blasphema erit . Scandalosa, quae Christifidelibus occasionem praech et spiritualis ruinae ad vitia ipsos inducens , aut a virtutibus avertens, ut si quis diceret intolera, bilem legem ieiunii ab Ecclesia statutam . Piarum aurium offensiva est, quae licet falsum non contineat, verbis tamen minus cautis constat, qualis ista esset S. Petre periure ora pro me.
183쪽
r o POLYMATHIAE audire eo ueperunt, non frunt iis contra - λdici ab aliquo , ne quid ignora se videan r ;)ed ea universa , tametsi parum sana , velat δε- itiones certas , ct Ecclesiasica dogmata nobis proferant . Qua de re questus etiam est cum Alnerto Moguntino Archiepiscopo ErasCmus I): Nune alia res es , ait, Haereseos crimen , ct quamlibet levem causi
Male sonans est cuius sententia fidei quidem veritati congruit, sed, incongruis , ineptitque verbis exprimitur, vel ut alii explicant: Propositio, quae in duplici sensu sumi potest altero Catholico , Erroneo altero, ut si quis loquens de Divinis 1 eria sonis diceret Pater est caussa Filii: Etenim licet assertionem hanc prolatam invenerit apud Athanasium , Basilium , aliosque Graecos Ecclesiae Ca etholicae Patres. Apud Latinos, ait S. I homas a autem non est consuetum , quod Pater dicatar Ca0sa Filii, vel Spiritus Sancti; sed folum Principium , imet Auctor . . . . Nec tamen , paullo post subdit , intelligendum est , quod Sancti praedicti, qui nominecuassae , ct caussati utuntur in Divinis Personis tuis tendant diversitatem P atura inducere , aut Filium esse Creaturam , scd per boc volunt ostendere solam originem Personarum , sicut nos 2 Omine Principii Quare male sonaret apud Latinos dicere Patrem eis e Cauilam Filii in Divinis. 1 Lib. I a. epist. ID. et Contra Graec. error. Opust. I. cap. I.
184쪽
satim hoe habent in ore, Haeresis es. Olim Haeretum habebatur , qui dissentiebat ab spongestis, ab articulis Fidei, ab his , quae cum his parem obtinent auctoritatem, nune si quis unquam distentiat a Thoma , vocatur Haereticus : immo si quis a commentitia ratione , quam heri Vophisa quispiam in scholis commentus est . uuidquid non placet , qui quid non intelligunt, haeresis es. Quod &mlplicuit Cl. Vives I qui: Nune, inquit, quaecumque ab scholae placitis dis dent , sho-Iosito Theologo iunt haeretica : quod crimentia vulgatum est, ut rebus quoque levissimis impingatur , quum sit j m per se otrocis 'mum : Quamobrem sapientissime Cl. Canus :Arguendi, ait , ni a) Scholastici nonnulli, qui ex opinionum , quos in sebola acceperunt,
praeiudiciis , piros aiios eatholicos notis gravioribus inurunt, idque tanta scilitate, ut merito rideantur. Caesos V. Praeoccupati, & non Veritatem inquirentis .animi est, eas tantum opiniones, ut Veras habere, atque pro aris,&focis tueri, quas infantes in scholis velutila C i) Lib. I. de Caus. Corrupi. Art. et Lib. 8. de Loc. Theologicis .
185쪽
i a POLYMATHI EI ac suximus , nihil magis perniciosum in Veritate Theologica assequenda excogitari posse , quam scholarum Doctrinis addictionem putarunt Viri omni exceptione maiores Ludo
- a autem prudentum ingenuorum I ac ii
lustrium Virorum , ne rebus primo semel acceptis scr- viliter in haerescant, ut ait Theodoretus, neve pa triis moribus illigentur , sed ut ipsam veritatem perquirant . . . . unde miri non probantur , qui horunt Doctorum fententias per fas , nefasque propUvant: in hoe enim e diametro Evangelio adversantur, tu quo non Nominales, aut Reales, Ied Christum imi. tari iubemur unicum vindicem Veritatis . O Fateor me ca) non posse cohibere iracundiam, quoties video aliquos ita addictos hominum aliquorum scriptis, ut impium auιument , si quid vel in modi- ' ca re quis ab eorum sententia discedat, volunt enimbominam scripta velut divorum oracula recipi, illumque honorem illis exiberi, qui solis sacris litteris debetur: enim iuravimus in .erba hominis , tu .erba Deir enim miFrrimam hane dicerem fervitutem , sie ej se humanae sententia addictum , non liceat ullo modo illi repugnare .
a) Sentit idem Melchior Canus 3 Ludovicus
i Epist. ad Carolum V. de Restituta Theolog. aj Contra haeres. Lib. D cap. 7. lit. C. 3 Lib. v. de Loc. Theolog. cap. 7.
186쪽
Chuos VI. Quae Fidei non repugnant non sic a Theologo asserantur, ut ad sacram Doctrinam pertineant , Vel sacrae Doctrinae opposita dicantur. quum Fidei veritatibus hoe maxime derogat, ut notat S. Thomas ex
Antonius Muratori i , Ioannes Maldonati a . Richardus Simonius 3 aliique nec pauci, nec ignobiles Theologi . a Multum, ait 4 , nocet talia, qua ad pietatis Doctrinam non nectant vel asserere , vel negare, quasi pertinentia ad Iaeram Doctrinam . . . Est 1 Od autem obsit manifestat Augustinus in l. sup. Genes ad Lit. 127. Τurpe est, inquit, nimis & pernicio sum, ac maxime cavendum, ut Chriltianum de his rebus , quasi secundum Christianas litteras loquentem , ita delirare quilibet infidelis audiat, ut quemadmodum dicitur toto caelo aberrare conspiis ciens risum tenere vix possit , & non tam mois testum est , quod errans homo videatur, sed quod Auctores nostri ab eis, qui foris sunt, sensisse creduntur , & cum magno eorum exitio , de quorum salute satagimus tamquam indocti reprehenduntur, ct respuuntur. Pnde mihi videtur tutius esse , ut haec , qua
i) Rissessioni sopra it buon gusto pari. a. cap. IO. a) Orat. Lutetiae habit. Is 7 . In Claromoatano i Soc. Iesu Collegio .
187쪽
Augustino. Imprudenter hoc laborant vitio Theologi illi, qui veluti assuetudine ducti a censuris non abstinent, & suis addidit scholis de Fide certum putant, quod ab ipsis docentur, & erroneum, quod alii in ipsos opi
CANON VII. Non levi crimine sugillatur Theologus, aetate praesertim hac nostra', in qua detecta sunt siesperiorum temporiam sphalmata, & placita ad exactam appensa sunt lance, si historia sive Sacra, sive Eccle- quae Pbilosopbi commanes senserunt, O nostra Fidei non repugnant, nec sic asserenda , ut dogmata Fidei , licet aliquando sub nomine Philosophorum iutroducan tur , neque sis esse neganda tamquam Fidei eontraria rne sapientibus huius mundi contemnendi doctrinam Fidei occasio praebeatur . od si haec apte sapienterque de Philosophicis quaesitis monet Augustinus , &polt ipsum S. Thomas, potiori iure de Controversiis Theologicis . in quibus specimen aliquod ex sacris litteris, R Patribus sumi potest di Quae enim in catholicis scholis agitantur quaesita probabilitatis fines non excedunt . Theologi nomen , ait Cl. Natalis Alexander ci) , non meretur , qui non intelligit quid peratineat ad Fidem , quid in opinione positum sit. Ecclesiae Caussae magis nocet, quam prosit, qui contra haeis reticos di putans , humanas opiniones a catholicis dogmatibus non ifernit .
ib Tom. 4. Differt. 43'. Hist. EccleL Schol. 2.
188쪽
PARS TERTIA. r sclesiastica , sive prophana vacuus sit, & iei v. nus et quippe dum ex Conciliis , & Patribus Fidei dogmata probare debet & firmare , sciat oportet errores, atque haereses , in quo sensu, a quibus Conciliis, quum plures eiu Ddem nominis sint , quo scilicet anno, quo sub Pontifice , & Principe habita sunt ; Sanctorum Patrum non interruptam sententiam, ex qua Traditio in Ecclesia orta est, ex quibus ea Concilii Patres decreverint . Quae sane sine Ecclesiasticae historiae non levi cognitione haberi non possunt: & quoniam Propha na historia Ecclesiasticam illustrat in pluribus, occasionem scilicet reserens erroris, pro Phanaquoque historia instructus sit oportet : haec sapienter monet Avictor Methodi qua Theo.
Iogicae Facultati danda est opera i) Quin& Cl. Carolus dii Plessis Σ Viri omnes , inquit, docti consentiunt, rudes omnino Theologos illos in quorum lucubrationibus Historia muta est. Mihi quidem non Neologi flum, sed nulli fatis erudiri vidensur , quibus reIolim gestae ignotae iunt . Multa enim nobis e
th uris suis biforia suppeditat, quibus si co
189쪽
4 6 P Ο L Y M A T Η I IEreamus in Theologia, ct in quacumque ferme alia scultate inopes saepe numero , indocti reperiemur, sum vero pateat quandoque in re qYondam gesta Theologicae disα- rationis cardin m verti , quis es hie, qui neget interdum etiam in scholasica disputatioree
opus esse ex annalium monumentis testes excitare elarissimos veritatis certe quantum hisoriae cognitione Theologus indigeat abunde magno argumento sunt plures tum e meter, bus , tum e Reeentioribus scholasicis, qui eius ignoratione sunt in varios errores lapsi: Nee ipsum quidem D. Nomam Seholasi eorum Principem excipio , qui quum in rebus erubcis, tum in historia parum versatus erat , non
a S. Thomam reprehendunt, quod facile a senserit Anim m Traiani precibus S. Gregorii ab inferis liberatam crediderit I . Item quod S. Lucas imaginem Christi Domini, & B. Virginis , ex Dama sceni,auctoritate pinxisse assirmaverit ca) . De primo vide Natalem Alexandrum 3 , Hiacynthum serry de altero . i) In Supplem. quaest. 73. art. s. ad s. et Tert. Sent. Diis. 9. q. I. art. 2.c3 3 Hist. Eccles. Saec. a. TOm. 3. Exercit. 47. num. Ii
190쪽
PARS TERTIA. Chuos VIII. Inutiles omnino Quaestiones Theologus vitet : neque illas Plum dico , quae indignae , ut in Theologicis palaestris iocum haberent, olim enim ingenia torquebant potius , quam exercebant , de quibus Sylvanus Regis Constantinus Grimaldi , aliique nominatissimi in litteratorum cartu Viri non sine stomacho meminerunt sa), sed ab iis etiam quae metaphysicis subtilitatibus innixae vel ad Theologicam facultatem nihil attinent , vel si ad ea reserri possunt, non theologice tractantur , sed ratiunculis , & Pphithiatis sustinentur, magna temporis iactura, ut dolet Cl. Dionysius Petauius M : Ingeniorum abuti M . mur ab An Angelus Gabriel apparuerit Virgini ci
in specie serpentina, columbina , an Humana . In quo sexu apparuerit, in qua alater An in veste candia da , an bicolorata , an sordida, an alba , An tu ortu diei, an tu meridie , an in Vespere . Ω is famrit color capillarum Virginir , quis oculorum. Ausciverit artes Meebaηieas, ax Liberales , an Grammaticam , an Retboricam , an Logicam , P sicam oc.
b Suin etiam, ait ca) , si sapiat, oe laboris,
ac temporis facere compendium velit , mihi istud animadvertat, ut in communibus etiam O schola