장음표시 사용
201쪽
138 POLYMATHIAE De natura Dei, ct Nativitate tractantes
comparatiouum exempla asseremus , nemo ea
exsimet absolutae in se rationis persectionem
continere . Comparatio enim terrenorum ad
D am nulla es, sed infirmitas nostra intelligentiae cogi species quosdam, ex inferioribus tamquam superiorum indicer quaerere, ut rerum familiarium eo uetudine admonente, ex
sesus nostri eo ciextia ad insoliti sensus oph
nionem educeremur . Augustinus vero suorum Librorum initio aperte docet, se ratione etiam uti, quantum ipsi fas est, ut ea explicet:
cuius verba hic subiiciemus is , quippe ad
a) Iuod autem petis ci , ut moestionem Trinitatis, hoe est de Unitate Divinitatis , O Discretione Personarum eaute, prudenterque discutiam. ut Doctrinae meae, sicut diris, ingeniique ferenitas , ita nebulam Cestra mentis abstergat, ut quod nunc cogitare non potes , intelligentia a me lumine declarationis quodammodo .idere postis: Vide prius utrum ista petitio eum tua superiori desinitione concordet: Superius quippe in eadem ipsa Fpistola, in qua hoc petis apud temetipsum definisse te dicis, ex Fide veritatem magis, qaam ex ratione percipi oportere e Si enim Fides , inquis, Sancta Ecclesia ex Disput tionis ratione , O non ex credulitatis pietate appre
202쪽
PARS ΤERTIA. I 8s rem maximi faciunt, nec aliter se res hahere poterat: respondendum quippe erat, a que enucleanda erant ipsi dubia, quae Con
beatitudinem possideret: Sed quia inquit si , placuit
Deo, qui infirma huius mundi elegit, ut confunis dat fortia per stultitiam praedicationis salvos facere credentes, non tam ratio requirenda, quam auctoritas est sequenda Sanctorum. Vide ergo fecundum hac verba tua, ne potius debeas maaime de hac re, in qua praecipue Fides nostra consistit, solum Sanct rum auctoritatem sequi, nec eius intelligentia a me quaerere rationem . et eque enim cum capero, te in tanti huius fereti intelligentiam utcumque introdu- . eere quod nisi Deus intus adiuverit, omnino non
potero aliud disserendo facturua - , quam rationem, ut potero redditurus et suam si a me , vel a quo. libet Doctore non irrationabiliter flagitas, ut quod credis, intelligas , corrige definitionem tuam , non ut Fidem respuas , sed ut ea, qua Fidei firmitate iam senes , etiam rationis luce conspicias. ebsit namque , ut hoe in nobis Deus oderit, in quo nos reliquis antimantibus exellentiores ereavit: Absit, inquam, ne ideo credamus, ut rationem accipiamus , sive quoeramus , quum etiam credere non possemus, nisi rationales Animas haberemus. Si ergo in quibusdam rebus ad doctrinam falutarem pertinentibus , quas ratione nondum percipere valemus, sed aliquando valebimus, Fides praecedat rationem , qua cor mundatur , ης magna
203쪽
sso POLYMATHI Esentius proposuerat, ut ex eiusdem Augustini Epistola ad Consentium liquet I : & reapse reiicit libro quinto de Trinitate Haereticorum
stationis eapiat, o praeferat lucem, hoe ut' se rationis est, O ideo rationabiliter dictum est per Prophe tam a : Nisi credideritis , non intelligetis r ubi procul dubio discrevit hae e duo, deditque consilium , quo stri's credamus, ut id qxod credimus, intelligere Ualeamus. Prolude ut Fides prae erat ratiouem , rationabiliter visum est. Nam si hoc praeceptum rationabile non est: ergo irrationabile est . Absit. Si igitur rationabile est , ut magna quaedam , quae capi nondum possunt , Fides praecedat rationem , procul dubio quantulacumque ratio, quae hoc perfadet, eiiam ipsa antecedit Fidcm : propterea monet Apostolus P trus , Paratos ;) nos esse debere ad responsionem omni poscenti nos rationem de Fide , & Spe nostra ;quoniam si a me Infidelis rationem poscit Fidei, in Spei mea , σ Qideo , quod antequam credat , cape re non potest, hanc ipsam ei reddo rationem , inqua si fieri potest , .ideat, quam praepostere ante Fidem poscat rationem earum rerum , quas capeye non potest ; Si autem iam Fidelis rationem poscat , ut quod . credit intelligat, eapacitas eius intuenda est, ut fecundum rationem reddι tam fumat Fidei sae quaπ- ram potest intelligentiam: maiorem , si plus capite
O Epist. 19. vel Ia I. , vel Iaa. iuxta diversas' perum editiones.
204쪽
PARS TERTIA. Isrrum Sophysmata, Sexto , & Septimo do-Cet credendum , & non inquirendum , sed Cnucleare studet, qua ratione Filius dicatur
minorem , si minus: Dum tamen quousque ad plenitu dinem cognitionis , perfectionemque perveniat ab ili' nere Fidei non recedat. Hine est quod dicit .s
stolus: Si tamen si si quid aliter scitis, id quo
que vobis Deus revelabit: veruntamen in quod Pervenimus in eo ambulemus. Iam ergo si Fideles sumus ad Fidei viam persenimus, quam a non di- miscrimur , non jolum ad tantam intelligentiam rerum incorporearum , di incommutabilium , quanta in bacvita capi non ab omnibus potest ; . .erum etiam ad summitatem eontemplationis, quam dicit Apostolas Facie ad Faciem a , sine dubitatione perveniermus . Ham quidam etiam minimi ,'tamen in via Fidei perseverantissime gradientes ad illam beatidiamam contemplationem perveniunt: Iuidam vero, quid sit natura invisibilis, incommutabilis , incorporeat ut ηmque iam scientes, oe viam quae ducit ad tanta beatitudinis mansionem , quoniam stulta illis videtur, quod es Christus citiei us tenere, recuantes ad quietis ipsius penetrater Caius iam luce mens eorum , Pelut in longinqua radiante perstringitur , pervenire nou pGDηt. Sunt autem quoedam , qua quum audierimus non eis accommodamus fidem , in ratione nobis reddita , vera esse cognoscimus, qua credere non .alemus et O universa Dei miraeuia ideo ab Infidelibus non cre
0 I. ad Corinth. II. V. Iz. M I. ad Corinth. I S. v. II. -
205쪽
xpi P Ο L Y M A T II ISapientia Patris, quum Pater ipse in se sit
Sapiens: pergit deinde , atque Unitatem Dei statu it , & declarat una cum Qualitatibus Personarum Patris scilicet, Filii , & Spiritus
Sanisti. Ut autem sublime hoc , atque incomprehensibileMysterium aliquo modo proponat, in hominis Anima, aliisque rebus Nono, nec non Decimo de Trinitate libro, Trinitatis figuram & velut eius umbram proponere nititur .
Aliud enim , inquit Augustinus idem i , est
duntur , quia eorum ratio non videtur: O revera sunt , de quibus ratio reddi non potest , non tamen non est. Suid enim est in rerum natura , quod irrationabiliter feerit Deus p Sed quorundam mirabilium operum eius etiam expedit tantisper occultam esse rationem, ne apud animos fastidio languidos eiusdem rationis cognitione villocat e Sunt enim , ct matti sunt, qui plus tenentur admiratione rerum , quam cognitione caussarum , ubi miracula mira esse desistunt, est' opus est eos ad imi ilium Fidem .isibilibus miraculis excitari , ut puritate purgati, eo perveniant , ubi fumiliaritate veritatis mirari desistunt .... Hac dixerim , ut Fidem tuam ad amorem intelligentia robortes , ad quam ratio .era perducit, O cui Fiades animum praeparat. Ex quibus sane constat, non abhorruisse Augustinum a rationibus in explicandis mysteriis etiam Fidei , quantum mortali concessum erat; immo qua methodo, & quando ea uti deis beamus sapienter explicat, atque decernit.
206쪽
ΡARs TERTIA. 19'scire tantummodo, quid homo credere debeat di
aliud aurem scire quemadmodum Boc 'fum , ct iis opitule ur , ct tantra impios defen
datur. At inquiunt qui contra sentiunt, animo demissis , atque divino prius lumine i plorato, id egisse Augustinum, nec tot ac tamia , quot Scholasticie Theologiae nostrates Magistri, futilia proposuisse quaesita . Ita sane
demisso, tenendum est, animo id agere nostrie aetatis Doctores , nisi inter Eunomianos, qui se plene haec intelligere , ac comprChendere profitebantur, enumerare Velimus :Verum ut quae antea indim erant ipsie explanavit Augustinus scitanti Consentio, siciis quae posterioribus, isculis vel exorta, vel innovata sunt heterodorum quoesita vel per ipsos Catholicos proposita sint dubia, a Theologis sane erat faciendum . Neque illud urget quod antiquiore aetate ob multiplices , pullulantesque ex Philosophia errores , necessiim Theoloso erat per Philosophicam facultatem eamdem eos refellere : at consecutis temporibus, & pnesertim nostris, quum hi non vigeant, scandalum potius videri potest de Divinis decretisque ab Ecclesia Dogmatibus disputare , atque ea permeare etiam velle, quae vel nullum vel pe-
207쪽
ne nullum in sacris Scripturis, & Traditionibus fiundamentum habent . Pauca de his rScholastici Doctores , ne antiqui serperent errores , Utinam ne Atheistae, hodierna Iuce ,& Theime etiam palaestras, proh dolori instituissent , iisdem doctrinis , ac anea. iuVentutem instructam etiam volunt : armandus non ne erit miles, ut armis tractandis paratus iam , & assuetus , ne dum hostem formidet , sed illum aggrediatur, vulneret , ac prosternat Exercendus in palaestra Rethor , ut cum in foro dixerit Orator, plaudente auditorum consensu , discedat ; Iam quid inquavis facultate commendatur, immo & a Doctoribus praecipitur , id in uno dumtaxat Theologo vituperetur obiecerat haec sibi Doctissimus Canus, atque perpensis serio , atque pluries diversis in locis Eruditissimi sui operis dissicultatibus hisce rem maturo, pru
dentique iudicio definit: IIud sui Dei , O
temporis r est Theologum admonere, M non stultas modo quaesiones , ct Genealogias , ct contentiones, ct pugnas Iegis devitet , quae sunt interdum quoque noxia ; Perum etiam inutiles quocumque o vanas , quae Theolo-
208쪽
undecimo aetatis illius annis natu .esse creda-
-- μ' Disso etiam ad Vi olem, quum posterιori harum duplisitera resondissetv ad extr emum ait , Apsolum desismodi intemdicere quaesionibus. Et post pauca Relere Iari, omnes ct Veteris, Novi Te menti. Disror, ct tantam annorum reperies di sena tiam, numerum inser sidam , ct L aud 4 inter Regnum utrumque eo usum, se iudicemodi haerere quas ibas non tam sudiosi hominis, quam otiosi esse videatur . α Augustinus de Fideilo Θ- e . o. Supem Pacuum putat quaerere, ubi , quomodo si in Caelo Corpus dominicum; Sed de Hido , S
bolo, . Iuet coram Sstnori Patrisus ; vitior tamen Docisina instituebat. Aurastinus Jdein Iibro iι. Consessio in capi 3o,' quaestiones 'i nullo modo patitur quas ex- aegritudine ML Imi diem exsere e Ee id faeiebat, Deus a i r quam soceres Caelum, ct Terram Ecquid
209쪽
isis POL ΥΜ ATRIAu Grai mentem ut aliquid fuceret, quum sntequam numquam aliquid fecerit ξ Se , paenitentiam agem , confiteraque peccata , vix aegre fert quaestiones necessarias, nedum minus utiles importunas, Griosus. Deo est regula disputanti in g3mnasio, quam lugenti in cubicula, aut templo . 2 ω tamen quaestiones istis licet non adeo necessarias exterminandas puto: Est enim animorum, ingeniorumquem exercitatio quaedam non modo acum unis , sed etiam ad Theologiae scholam valde utilis . Euod Augustinus ait 1) , ad fenon pertinere utrum Carium sicut sphaera undi e coneludat Terram , an eam ex una parta desuper velut Lycus operiati item an set Caelum vel potius moveatur λ hoe vel in Munichaeorum typidicis, ct odium dicit, qui isti uoltat quainiones te a mugiro didi- , cisse iactabant , vel illos certe reprehendit , qui iis excitandis, Iolvendi ve salubria impendunt temporo .. Caeserum quos innuit praetexiens , ct i e sisti. Nee dissimile bule est quod. Augustinus idem epis. so. curiosi lsimas Diosori quorseiones reprehendit , , ct Aribit tamen , δε non idcirco ea dicere , quia istin
210쪽
ΡARS TERTIA. Is modi discuntur, sed quia vano fine discuntur; ita respondit quibusdam earum breviter, aliis vel prolixe. Gorsum haec ξ ut intelligant ii ,
qui scholae perpetuam invidiam consant contromersias eirca Arisoritim exortas non esse
di uisitione Theologi indignas , s quae in
Cicerone ambigua erant, ea non es dedigna'
tus explicare Augustinus i . sui di quo is ipse nestentem quid fit Nihil , quid infirmis
materia , quid frmatum exanime, uid corpus , quid species in corpore , aliaquem his fimilia, haec inquam nescientem , nee de Deo, nec de Anima sua quicquam, recte aut quaerere,oat diisurare posse asseverat. Haec laudatus
Quare, si quid sapio, Theologicae facultatis aeconomia limitibus hisce contineri deberet , ut Primo qui ad Theologiam accedit, di alem-cis canonibus persecte sit instructus , & in Metaphysicis notionibus versiatus, ut valeat intelligere, quae in Theologia occurrent sive illustrando theses, siue adversariorum diis luendo sophismata , quae ex disciplinis hisce obiiciuntur ; ita quidem Patres & docue-N a Iuni i) Lib. a. de Ordine cap. IL