장음표시 사용
41쪽
eutasses urbem Romam ut a pestilantia, quae Pa- gimine universalis Eeelesiae constitueret,
normi in Sicilii gratiabatur, immunena redderet, magnis sumptibM non peperciste; eamdem, urbem, ut publicae securicati prospiceret, moenibus cinxisse, propugnaculis muniuste; Molem Imperatoris Hadriani, daetam Olim , niuic ve-m Arcem S. Angeli, novis munitionibus adiectis, eontra hostium inbitus firmiorem constituisse; nova horrea, ut uberilis Annonae consu- Mane de Bicipiti Ecclesia doctrina1nInnocentius X. h. xietacam ceclaravit, eamoue, hortante eodem Pontifice, doctistinis lucubrationibus profligari uit 'Dannes Augustinus de Bellis , pericus Retularis, Theophilus Ragnaldus , Societatis Iesia, Is cus Halerius, Episcopus: Vabrensis in Gallia, Pe. trus de Marca. Arniepit opus rem temporis Tholosanus, posset Parisientis, &si L Ad com-
leret, exuui jussille; Quirinali Pal tio aedificia pescendos graves tumultus, qui occasione libri, Idiisse, sontes ad radices montis Pincti, & ire cui titulus cst: Augustinus Cornelisi simi pren- vaticino excitasse ; Bibliothecam Vaticaaram si, ut Gallia&in Belgio exorti uierant, Innο-MM. Codicibus Graecis locupletaste;-ejusque Par- centius X. quinque famosas proipolitiones ex eo temotitasse; Fontem lustralem Constantini Ma- libro excellitas damnavit Consi tutione Potui fient Imperatoris, vulgo Baptisterium Lateranense, cia data Romae pridi . Kalendas Iunii anni auro ni elucis decorisse, ejusque ' solum divetii MDCLIII. ut operosius ostendemus in proxinio
marmoribus straviste; denique, ne in immelisum diffundar, hoc unum addam banum V . non solum in urbe Roma, sed in aliis It sta civitatibus aeterna reliquisse suae nati
nificentiae monumenta, eumque in agro Bonu-niensit Arcem munitissimam, quam Urbanum vocant, ad Pontificiam ditionem defendendam, condidisse ; Ariininensem etiam Arcem Sigismundam olim, nunc dictani ; Anconita Colloquio, reserendo errores, Haereses&C troversias, quae Saeculo XVII. originem habu runt. Hic tantummodb velim diligenter observes, Haereticos nostri temporis, praelemnitii herium, in TheIibus; Pseud Ministratini rium in judieio de severioribus & laxioribus in thodis, & in libro, cui titulus est: Duprit de M sein aula, seu Domini Arnuui Ingenium; nec non Samuelem Bassarium lib. XXVII. Μ'ria
nam quoque S Ui vetanam Arces instauraile, Ecclesiastica Cap. VIII impudentissimhasserere. Centumcellarum Portum resecille , auxille, Innocentium X. & alios, qui ei successieriint, tutumque redditisse, dein tota, qua late P Iet, Pontifices Romanos, Sanctum Aurastinam per Ditione Pontificia, populorum commodis Verta , latus Cornelii sensinii, EpiscopI Ipretuis, pete- paterna domitiatione, vigilique cura justice re volutile , & divinam Aquilini illius Praes inspexisse. Obiit Urbanus VIII. post expletus pioris in materia de Gratia & libero Arbitriod in Ponti fieatu unum de viginti annos , octodie' ctrinam, tot Conciliorum Decretis, tot Romo bus exceptis, die xxix. mensis Julii anni norum Pontificum Sanctionibus, tot Sancta.
DCXLIV. aetatis suae LXXVII. & in Basilica
Vaticana sepultus est, ac repolitus in Iumulo
mim Patrum elogiis consecratam, suisse a nuperis Pontificibus Romanis explosam. sugillatam I, Statuis de columnis oriratis proscriptam, atque illius loco Lilectum esse
purum putumque Pelagianismum. Hanc teterrimam Hae reticor in calvinniam convim
eunt, tum illud vivae vocis oraculiun, Urbi di Orbi notissimum, quo Innocentius X. qui in librum Ianserui tulit Sententiam, contestatus est, docuis nain S. Augustini de .gratia se ipsa eruaei, de Praedestinatione gratuita, pro Qua in Congrega tioni Bus de Auxiliis di νina μtia , Ianta cuia gloria certavit Sehola Thom istiea, i confixis in libro . ya enii quinque lainosis propolitionibus longe lateque distare; tum etiam ejusdein Inno-untii x Succeilbrum Pontificia Decreta, quo rum primum dedit Alexander VII. Pontifex
Maximus . ad Facultatem Lovaniensem die Ur I.
inensis Augusti m. MDCLX. & in eo Doctores eju13em Facultatis adhortatur, ut practari mo-νum Eccum Catholicae Doctorum Augustini, Thomae AquInatis incomtis, ruti mei Dogmata quem sibi, vivensiimum, Bernino auctore, extruxerat
D. Quem in Sede Pontificia Successorem habuit Urbanus VIII. de univerca Ecclesia iam benEmeritus 3
M. Post obitum Urbani VIII. eaque Novemdialia, ut moris est, persoluta, Ioannes Baptista Pamphilias , Cardinalis Tituli S. Lusebii,
patria Romanus, quondam Auditor Rotae , & N eius Apostolicus in Hispania, concordi Cardinalium studio ad Summi Pontificatus apicem provectus cst die xv. mentis Septembris m. MDCXLIV annos natus duos supra septuaginta, sumptoque Innocentii x nomine, coronatus est die xxix. ejusdem mensis Archangelo Michaeli Sacra. Multis, usque clarissimis Innocentius x in Pontificatu praesul ut viri tibus, praecipuὶ Religionis propagandae Zelo, pietate, constantia, prudentia, α erga paupe res populumque ardentissima charitate, uz lis semper sequaηtur, ac impensia revereri ratiχr. Hoemidis pcobant complura, quae ipsε dedit virtu- autem Pontificium Ormillum Alexandri φ L. tum illarum specimina. quae hic breviter re qui immediatus. - Succellist fuit, seram exordium ducendo ab his , quae ad quique etiam quinque ex libre depromia conservandam illibatam , ac promovendam ubi- 'ptas propositioncs damnavit, eo gravius habetique Fidem Catholicam peregit Pontifex ille Ma- debet, quΘd ea tempestate ira de doctrina ianximus. In primis, evellendis erroribus iugi tet intentus Innocentius Decimus, libellum quemdam Monymum, cui titulus erat: De Magnitudine Eccum Romana, O M. Petri O Pauli Pontificata, diris devovit, Q praesertim nomine, stati in Galliis & in Belgio Cunttoverita ebullirent, ac plurimi estent, qui dictitarent, Constittitionibus, MCensiaris ab Innocentio X. Ponti hce Maximo in librum ian illatis, doctrinae& - ,ritati Sanctorum Augustini, de Thomae non ni quod huiusce mala donsarcinati libelli Author hil fit ille detractam. Sed homin, utriusque Satin omnimodam aequalitatem inter Sanctum Petro ctissimi Praeceptoris doctrinae auctoritatem elevare& s. Paulum, sine subordinatione & subjectione ac labe stare molientium, infrunita cra obturas Pauli S Petrum in potestate suprema dc re- vir Aux der P veisque ad eamdem calumniam
42쪽
aut struendam , aut refricandam, laudato illo ad
Academiam Lovaniensem Mevi, ut aiunt, Apo stolico, omnem omnino aditum praeclesit. Aliud
haud dissimile Diploma Pontificium ad ejusdem Pacultatis Lovaniensis Doctores die ut . mensis Februarii an. MDCXCIV. dedit lanocentius M. in quo haec habet: Apostolica vosprimumniate monentes, ut sublatis contentionibus, sapiati tis, qua desursum atque pacifica est, vacetis;
profitentes , scvt aseritis, doctrinam praeclariss moras Doctorum Augustini cr Thoma; quorumili tota silentia fuit, ut inter Magisrox opti- iras, etiam a nostris Praedecessoribus, haberetur , O tuis doctrinam, secundum eorumdem Praedeces m Matuta, Romana sequatur O serrat Eccle '; Alter vera mira eruditione eamdem Dei Eccle- am clari Ar, Osancta operationefmundat. Hosdam Giressitas νsra doctrina Ducer secuta fuerit, sic e pugninsit contra hostes Orthodoxa Fidea in Er
tua gloriam ct ad cationem. Denique, ut cinterae Saec κVII. Romanos Pontifices in doctrinae X Auustini commendationem conspirantes silentio praetermittam, clemens XL qui nuperrime se
liciter lexiv Ecclesiam , & Apostolica ibi licit
dine doctrimae laon manus quam morum invigil vit puritati , in Decreto dato die xxvm. Janua
fit anni MDCCIV. eontra in tamem libellum , tuis clandestinis editum, S doeti inam S. Auti
flixi convietis, contumeliis & calumniis deni Fancem ; onuria ancomia, quibus alii Summi pontificet doctrinam S. Augustini celebrarunt, compendio complexus est, dum Romanorum P t cum Pradecessorum μον-, qui sincavit ejusdem d. Doctoris praecelsam octrinam magnosemper inpretio baverunt, toto, mentis assectu amplexi fuerunt, tu abitibus vestigiis inhaerere Hlens, praedictum libbellum damnavit ad minus tanquam impium ,
t hemum , nee non fulgontissmo Ecclesiae Cia:hosea lumini S. Augustino, quin immis iumet M. itfia , atque Apsotica Sedi insturiosum, S ut m aboleretur, jussit. Quam 'mam juie opti
immerebatur Opus istud tenebrarum, non alia
luce dignum, quam quae illi a Summo Pontifice
Gemente XL decreta est, accensis talicet ad infinmiam rogo; nec alia, qua veraretur, manu dignum , nisi serali x carnificina, qua flammis ultricibus , ad perenne Authoris & aliorum, qui illud in vulgus temere sparserant, dedecus, plau dentibus omnibus bonis, addictum est. Hane brevem digressionem non inutilem tibi iure arbi-uor, sed potius apprimὲ necellariam ad rectui deiidam audaeiam nostri temporis Haereticorum, uos non pudet asserere , diatrinam S. AKgustini
de Gratia 1 ipsa esticaci & Praedestinatione gra
tuita ab Innocentis X. Pontifice Maximo, aliisque Successistibus damnatam suille, de invectum in Ecclesiam Romanam Pelagianisnum; cum tinmen certissime constet, Innocentium x ahOSque,
qui ei successerunt, Romanos Pontifices, avitae doctrinae .L A Uini retinendae tenacissimos , proscripsisse dumtaxat sinistras interpretatio
nes , quibus Cornelius y senitis in suo libro
Augustinum, obtorto, ut ajunt, collo, pertraxit in suos errores, quos doctrinae Sane
Ausini E diametro oppositos, jure merito ascripserunt Summi pontifices, de in quos omni procul dubio non impegillet Ia senius, s , Augustinum, abdicatas omniblis praejudiciis,luillet, illincitus puro lamine Angelieo, seu doctrina imbutus Itima Aquinatis, Do ruris
Angelici, quem ipsemet novis, volens nolens, Tomo χ. sui operis , lib. Prooemialis cap. 1 .fidissimum fit ille Sancti interpretem miretur his verbis: Quie kid vera Thealogia in Scholastica x Thoma continetur, usique ad ipsorum Amricularum fundamenta, ex AMusino ita mutuarum
es, ut quemadmodum novum Testamentum nihiles aliud, nisi vetus revelatam, o Augustini doctrina de gratia Dei, nihil praeter Fidei principia insuas deducta conclusonest ita S. Thoma Summa, ubi Theologiam tradit, pro magna parte, nihil fit
aliud, hist AUGUSTUMS CONTRACTUS,
cerrai proportione naturalibus principiis alligatur. Visne igitur in tot tantisque tumultibus &Controveritis de Gratia S libero Arbitrio , quibus etiamnum perstrepit universus Orbis , veram ac genuinam Sancti Augu=ni mentem allequi λVis Solem illum citra occoecationis periculum fixis aspicere obtutibus λ ad Thomam Aquinatem , Scholae Angelum, accede, alterum equidem Ecclesiae Solem, sed tuarum virtviri imbecillitati magis attemperatum, S: juxta situ mrimum Summorum Pontificum consilium , ab eo securus disce Sancti Augustini, Aquil ni Doctoris, ue Gratia & libero Arbitrio sententiam,& nullam habeto foetetatem cum quibusiam N vatoribus , qui doctrinam suam Vaticanis fulminibus obtritam cum sentiam, ireinunt, indignantur, & phreneticorum in morem clamitant, per
Uenii latus Augustinum peti, divinam illius doctrinam de Gratia & libero arbitrio damnari ;Unum sibi Augustinum iudicem deposcere, litemque omnem dirimendam este unius arbitrio
Mustrii, a cujus tamen doctrina, quam Angelici Doctoris lumine destituti, praepostere intelligunt, eum tota aberrent via, in varios a eunt errores, 1ive dum de rebus Dogmaticis, sue
inde Mystica, aut Morali Theologia scribunt. D. Monitis tuis lubentissime parebo , di d6ctrinae Sanctoriim Augustini, re Phine, de Gratia S libero Arbitrio, velut Sacrae Anchorae, indivul
se adhaerebo, atque erga utrumque Sanctium D etatem poe inde affectas cro, ac Sanctius Remaror
in Epistola LXXVII. ad Hugonem de Sanctos ictore doctrinae Sta Augustini, de Ambrosii se addi istissimum este profitetur his verbis r Ab his duabus
Colamnis, crede mihi, dissciti a Por. Cum his, isquam, me avt errare, aut ιpere fateor. Sed tandem ab isto diverticulo , in quod, occasione
damnationis quinque Propositionum Corneli, tans ait, Episcopi Ureniis, ab Innocentio X. Pontifice Maximo prolatae, defleximus, in viam re deamus; & Caetera, si placet, quae in suo pontificatu praeclarE gessit Iunocentiis x accurast describe.M. Zelo Catholicae Religionis amplificandae & conservandae accensus Innocentius Dintimus , I inuisex Maximus, Turcas, Christiani nominis hosti. s. acerrime insemius est, & ad eorum instingendas vires Venetis , di Elutis bus Melitentibus , qui tum illis Bellum stet iam, suas opes, copias, triremes Pontificias,
aliaque id genus militaria subsidia suppeditavit , & Llassislo, Poloniae Regi, ullum
in Tureas meditanti, triginta millia aureorum ad instruendum bellicum Apparatum subministravit, regiumque animum ad tam illustre opus aggrediendum Prumisiis majoribus et ita Pacem,
43쪽
ab urbe, ubi inita est, Monasterrensem dictam, a Philino II. eum Batavis, & Belgis haereticis
compositam , & a Ferdinando Imperatore eum Germaniae & Suecta Principibus itidem heterod xis sancitam. Innocentiis a. Pontificio promul
gato Edicto reprobavit tanquam Sedi Apostolicae injuriam, de Religioni Catholicae perniciosarn, eamque nullam&invalidam declaravit . eis quod inter praedic illius pacis conditiones , ad quas Principes Catholici solius vi necessitatis.
metu majoris mali, & suarum virium tot an notum bellis exhaustarum necessitate adacti fiterant, multa essent, quae sacra iura gravissunὶ violabant , & Religioni Catholitae erant nis xiis infesta. Eximiae , qua praeditus erat , pietatis, complura ac publica Innocentius miscimus dedit argumenta. Et primo quidem tem
pore Iubilaei, quod anno M L. celebratum est , postquam providistet vigilantissimus ille Pontifex, ut ingens ibamenti & vini copia Romam
adveheretur, ad alendos innumeros pene exteros,
qui eo facis anno coelestibus ditandi thesauris ad ν urbem confluere solent; postquam eqam pro Episcopu&Sacerdotibus non Italis hospitium aperiendari curasset, &aliud Italis Sacerdotibus pariter adscripsisset , voluit omnibus 1uo exemplo pietatis operibus praeire, pius Sanetissima Templa visitando, precibus ino persolvendis assi-
duh vacando , pauperibus per vias eleemosynas larga mana erogando, Xenodochium Sanctissimae Trinitatis aliquando invisendo, ubi Palffetibus , quorum pedes ante abluebat, ad mensam tanta modestia Scharitate administrabat, ut his pieta cis exemplis permoti omnes Principes Romani , ad alendos peregrinos , vel domos suas commo darent , vel pecunias ab M sufficerent, vel ipsimet pauperibus ad mensam accumbentibus deo alacres le expediti s utarentur , ut prisca Pietas, mundo senescente , Romae reviviscere videretur. Secundδ, enituit ejusdem Politisecis Innocentii A. pietas, sive dum ad sustinendas Catholicorum in Hibernia vires contra Haereticos Anglos , misit Dannem Baptistam Risu cinum, Archiepiscopum Firmanum, ut illorum inopiam auro & argento sublevaret, eosque ad Bellum contra Haereticos Anglos gerendum animaret, sive etiam, dum ad Catholicam Angliae Reginam Henriet tam Borboniam transmisit
Per Equitem Dominum Dubi . Anglum Calliolicum, plura aureorum millia, ut iis ad tuum
subsidium, de Catholicorum in Angliae Regno
levamen uteretur. Conversionem Haereticorum
ad Fidem Catholieam tam curae ac cordi habe bat Summus ille Pontifex, ut una Fidei ampla ficatione delectaretur. Hinc illa laetitia, qua perfusus ae delibutus incedebat, cum felicior aliquis de Religione nuncius perserebatur. Hinc illae lachrymae, quas prae gaudio non tenuit , dum multorum Germaniae Principum , & e primaria Nobilitate Virorum felicem & exoptatum ad Ecclesiam reditum audivit, atque ex eis aliquos verbis blandissimis excepit ad fiuos pedes , Sa
trisque muneribus donavit, sicut testatur ejus
vitae Author apud nostrum sensum aconium mo IV. De Viris Romanorum Pontificum. His praeclare pro Christiani nominis gloria gestis pauca alia ladam, quae Innuentis X. cultum in Deum & in Sin s aeternum praeditabunt. Templum Vaticanum, leu Baiilicain Principis Apost lorum. & Baslicam Lateranensem instauraxit &exoniavit Summus ille Pontifex. Magnificum &αugustissimum Templum in honorem S. Agnet irVirginis S Martyris in Agonali Foro extrui ausiit, ibidemque Fontes duos ab utroque Agonalis Fori capite surgentes expolivit . & aquis locupletavit, atque in medio eiusdem Fori eleganti Ninhun alterum Fontem, & omnium tum Vet rum , tum recentium magnitudinem, & venusta tem superantem, largo , varioque aquarum la
bentium cursu divitem, Simulacris, Symbolis. iInseriptionibus, & Pyr ii de exornatum , ac exquilita artea Equite Bernino, Archit ei rum illius Saeculi Principe, perfectum, im
mensi auri eflusione erexit. si his omni- ibus ea addideris, quae inius Decimas ad au- igenda publica commoda, ad Capitolii aedificium iablblvendum ἱ ad moenia urbis Romae, quae iam i banas VIII. inceperat, perficienda; ad populi ilevamen, pauperumque subsidi viri, eo praser. itim tempore, quo populus Rumanus propteret svionem Tyiaris ingentibus calamitatibus, desiuimenti penuria de caritate laborabat 3 si haec, in- , quam . & alia id genus, quae omni praecoitio digna Innocentia x suo in Pontificatu gessit, his omnibus, quae hactenus dixi, addideris, ultro lateberis, Innocentium ae Pontificem Maximum,
pietate , Cath licae Religionis propagandae Zelo, tprudentia . justitia, magnificentia, di in sublevandis populi ac pauperum miseriis sumnia vi gilantia, diisque egregiis virtutibus praeditumi utile. Obiit ille Pontifex Romae in Qvirinali
Palatio die v I I. Ianuarii anni MDCLV. aetata suae anno octogesimo tertio, clim Pontificatum gessisset annos decem, menses tres, dies viginti
D. inis ad occupandum Thronum Apostoli
eum , icii ad regendam universian Ecclesiam se
inis est, & in locum Innocentii x Pontificis Maximi sustelisqM. Mortuo Innocentis Decimo, eique Novemdialibus Exequiis , juxta morcna , persὀlutis, Cardinales iii Conclave ingressi, Vincentitim -- culinum, ais Urbano VI. I. Cardinalem Tituli S. FGemensu creatum, ordinis Praedicatorum , in Roitialiam Pontificem, ob eximiam ejus pietatem simitia cum ingenii dexteritate Seruditione conjunctam , eligendi consilium inierunt, sicut i stantur Rrdinandus labellus in Italia Sacra, S iapbonsus Ciaconius in hujus Cardinalis Vita, Tonio IV. de Vitis Romanorum Pontificum. Aticlim Cardinalis Vincentius Aeacia in hane supremam sibi oblatam dignitatem inaudita animi magnitudine , & pervicacissitata modestia suscipere detrectaret, tandem Cardinales, ne diutilis, quam fiat ellet, electio Pontificis protraheretur, Oe os conjecerunt in Fabium Chistam, Cardinalem Tituli Sanctae Asaria de Populo, eumqtie Pon inti fieem Maximum renuntiarunt die v xx. men
sis Aprilis anni MDCLV. dictum in Pontificatu
Alexandrum Septimum. Maximam tantae dignitatis recte administrandae spem statim concitavit
Summus ille Pontifex, qui, dimi adlisic Cardinalis ellet, in summa apud omnes, ob res praeclaris ubique gestas, existimatione , .& principibus, i apud quos Legationes magna cum laude obierat. grati minus erat. Illustriora tantum Alexandri Septimi Pontificatus Acta , hic, ne longior sun , describam, eaque ad tria capita, videlicet . ia
44쪽
natam, quem perseeit, de ad lingulate stu-. ilium erga Viros Litteratos, quos Summus ille pontifex immensis beneficiis eum utavit, paucis verbis revocabo. In primis. ad illibatam Fidem Catholieam eonservandam . nova Constitutione
Alexander m. proseripsit quinque famosas propositiones ex libro Duenu excerptas, Fideique inmutam conscriptu, quam hi, qui ad Episcopatum , vel ad aliquam EeHesiasticam dignitatem deinceps promoveri debebant, profiteri te. nerentur. Secundo, Chrismum, Suecorum Retinam, ejurata Haeresi Lut laetana, de iure Suec et Regni iii Carolum Gustavum translato, C tholicam Fidem amplexam , ad Urbem invitavit, misIo ad eam Lura fissenis, Viro doctissi. mo. & Bibliotheeae Vaticanae Custode , eamque Romam adventantem regio planE honore& apparatu, praemissis uitatuor Nunciis Apostolmeis, & duobus Legatis a Latere, excepit in AEdi-hus Vaticariis. Per plures annos Romae inter teligiosissimae pietatis exercitia vixit Christi Sureorum Regina, mi Alexandra nomen impolirit AI eander Seprimus, dum eam Sacro CO fimationis oleo inunxit, ibidemque annos nata sexadnda tres obiit, sedente δε centio M.
anno MDCLXXXIX. & sepulta est in Basilaea Vatieana. ubi legitur haee Inseriptio : Christi
Asexandra , Gothorum , Sureorum, II andalorum. Hars abjurata, terrenoque Regno obcaleste abdicato, moritur Ronia anno die I'. Aprilis. orta anno a 626. die a 8. Decembru.
Nee solam Christisium, Sueeorum Reginam, abhriesi ad Catholi eam Fidem convertam, opibus, & eon liliis juvit VII. sed etiam prosus a liberalitate aliis Priveipibus Chiisti nis, contra Orthodoxae Fidei hostes pugnantibus,peeuniam, erepta 1 dc Clalles subministravit, praesertim Carolo Lmmamueli, Duci Sabaudiae, ad- eras haereticos in Alpinarum Vallium accolas
bellum geremi; Regi Poloniae, armis haerect tam Suecorum pene oppressis ; Regi Hungariae, Turcarum impetus aegrὶ sustinenti; Catholicis Hebetiorum Pagis , quos vocant Cantones, qui ib aliis haeretieis Helvetiorum Pagis eontiis illa vexabantur ; nec non Serenissimae Reipublicae venetae, quam diuturno cum Turcis Bello
implieatam, tantaeque illias sustinendae moli imparem, Ingentibus copiis eum Classibus & cunilimisus, erexit assii m. de ad instaurandum adversus Barbaros bellum animavit. Quae opportuna Pontificis liberalitas in eausa fuit, cur eadem Respublica Veneta votis Alexandri VII. de se tam bene metiti, maxim obsequii fgn statione subseripserit. & in Statum Venetum NVocaverit , atque in pristinum locum Anno MDCLVII. restituerit Jesuuas, qui, sicut supenes observavimus, ab exorto inter Paulum V. pontificem Maximum, de Rempublicam Ven tam memorabili illo dissidio, quo Paulus V. vim tua Immunitatis Eeelesiasticae nomine, eidem Reipes,lieae Saetis interdixit, a tota Venetorum ditione erant proseripti ae extorres, altῆque sedebat animo Senatoribus eos nunquam recipere,
Rc severo jam promulgato Edicto ab omni spe
te Zitus exeludete; sed hoc Decretum, magna licet sit stragiorum eonsensione editum , Respubliea Veneta , votis Alexandri VIL Pontifieis Maximi annuens, refixit, & quod superiotes
Pontifices magno seph donatu, sed frustra senisper, tentaverant excepit in tota Ditione Veisneta Jesultas tam splendidE . ut iam de exilio
conqueri minimὶ possint. Haec sunt via otia mon .emi negotia, quae pro tuenda & amplificanda Catholica Religione tuo is Pontifieata
Alexander Septimus. Iam vero, quae ad Urbis Romae ornatum, ad restaurandas Ecclestias , ad publicam populi salutem , pacem edannonae abundantiam attinem, innumeta ab eo Ponti fiee etillata extant beneficia, quorum non.
nulla hu inserete iussiciet. Vibi, magna aula anae penuria laboranti, succurrit ingenti seu metili eo pia loeatavis usquὸ immani pretio convecta, di pestem in eadem Romana Vibe gratiantemetofligavit divinis & humanis imploratas prae sidus , Uibemque servavit levissimo accepto damno. Antheon. clarissimum veteris Romae Templum, valigni Porticu , & rarae magna tuuinis Columnis antea semisepulti v. nunc in lucem
productis, exornavit, deterso a sordibus, & a
tabernis rerum venalium Foro illi adiuncto. Cathedram, a duobus Graecae, & totidem Latinae Ecclesiae Doctoribus fultam, opus ex aere, molis magnitudine mirandum, in apii de Templi vaticini constituit. Centum cellariim potium , tempotis & m ris injurias labet elatum, instauraiavit, atque constabilivit. Saetas aedes B. AG-νia de Populo. B. Maria de Pace, aliasque eomplures exornavit, & ad excitandam erga Sanis ctos Fidelium pietatem , d. Thomam de Villa noua, Hispanum, Archiepiscopum Valentinum, Otdinis Etemitatum S. Augustini, & B. Franei in Salesium Episcopum Geneventem in Sanctorum Cauonem retulit. Denique . quanto affecta Alexander VII. Pontifex Maximus viros fili temporis litteratO complecteretur. probant illi frequentes ac iucundissimi congressus, quos habebat eum eurissimis . de in omni tum facta, ilim prophana antiquitate apprimE doctis hominibus , Luca Molpemo , Leone Astatis, Vortia Palavicino. yoanne Bona, δc aliis, quorum conis siletudine , & familiaribus colloquiis impensὸ
delectabatur, de re litteraria sermonem cum
ipsis conserens, sed potissimum de Sacra & E elesiasti ea Historia, Veterisque Eeclesiae Distiis plina , quam paulatim instaurate , si per tem porum difficultatem lieuisset, maximopet E cuis piebat, bonisque litteris, quas a Veteris Latii
gloria exeid ille intelligebat, pristinum restituere splendorem. Haec serio meditans Summus il a
Pontifex, eaqtie executioni mandare volens, Archigymnasium Romanum a Leone x institutum, toto ambitu perfecit, ejus Bibliotheem omnia generis libris luculenter instructam, amplissima aula, ae thecis magnisch instructis , publieae commoditati aperuit, eique addidit implest tum librorum Bibliothecam Uibi natium Dum quae Urbaniae inter tineas. & blattas ibidi dataeebat. Bibliothecae etiam vaticanae aliam e leberrimam adiunxit eorundem Urbi uitium Dueum Bibliotheeam , magna omnis generis manuscriptorum eopii refertissimam , in qu rum manulcriptorum Cod eum lectione ita versatus erat Summus Pontifex , ut nulli es.sent tam barbaro & exoleto caractete exarati, quos statim non penetraret , non asseqnere .
tui, & ex his plura ad illustrandam obseurioinrum temporum eruditionem magna eum volu
45쪽
ptate eolligeret. Deereverat idem Romnus Pon- in pluribus arduis negotiis virtute, 8e tuta anulis 2 sicut testatut ejus Vitae Seriptor apud no- im cellitudine sib1 Sacri Collegii volutilites, destrum Alphonsium Gumum Tomo lV. De Vitisἰ Regum gratiam conciliaverat fulisti Roseighosias, X araram Pont, umὶ Romae instituere Colle- pallia Pistorientis, ex nobilissin,1 Rolpi gliosio
gium vitorum omnigenae litteraturae eruditione rum eiusdem Urbis Familii oriundus. de Cit
praestantiunt. quique fama & ingenio elati exi divalis Presbyter S. Statι ab Alexandra MII. omnibus Christiani Orbis Pici vinciis seliget en creatus , ut die vigesima mensis Junii Annitur, & in tutandis Fidei Dogmatibus, retundendisque calamo Sedis Apostolicae hostibus.
operam, studiumque collocarent. Sed, ne huie praeelarissimo operi manum admoveret Pontifex, impedivit exortum Romae anno MDCLXII. intempestivum dissidium . cuius originem ac li. nem ille paucis aperire non abs re et ita Turmae Collieae, ad custodiam Summi Pontificis, tum temporis destinatae, obsesto Palatio Farnesio, in
quo Dux Crequius, Regis Galliae Ludoνici M.
Legatus, diversabatur, plura contra jus gentium hostilitEt fecerunt, in Legati uxoris currum carita pultas disploserunt, unum ex eius Ephebas .sea pueris honorariis, oeciderunt, fenestras Palatii turpiter fregerunt, & alias id genus contumelias personae Legati irrogarunt. Huic iniuriae Legato Regis Christianissimi illatae , quae
funesta mala & incommoda secum trahere poterat, factum est satis. Suhamus quippe Ponti. sex Alexander Seprimus die XII mensis Februarii anni MDCLXlU. Pisis eum Rege Chlistianissimo pactum pepigit, eique pollicitus est primo, Cardinalem Patronum in Galliasis se millum iri,
qui Cotiarum militum crimen a Pontifice amoliretur, palamque declararet, neque Pontificem. neque ex ejus Familia quemquam audacis huius saei notis participem iurile. Secundo. Gen. tem Cotileam incapacem fore renunciandam, quae Summo Ponti fiet inuetviret. Denique, pyramidi ex regione stationis militum Corsarum extollendae proseriptionis ipsorum Decretum inaei sum iri. His pactis conditionibus acquievit Rex Christianissimus Ludovicus se. easque sum
ma Fide executioni mandavit VII. Ponistisex Maximus. At, postea, seu anno MDCLXVII. flagitante Oemente X. laecellote Auxandri VILpermisit Rex Galliae LMoinus . ut haec Pyramis, Genti Cotilaae infamis, subverteretur ae solo aequaretur. Sic grave periculum, quod ex eo dnsidio timebatur, prudentissimhavertit. & in illi Gallici motus procella ostendit animum vere magnum, do erectum, qui nulla fortunae injuria, nullis tempestatum fluctibus debilitari poterat, nedi im frangi. Obiit optimus ille Pontifex die XX ll. Mensis Maii Anni MDCLXviI. ej isque in Pontificatu praeelare gesta elegatitissima funebri Oratione in ejus Ex eis qui is habita laudavit Augustinus Favorisus, poliistioris literaturae eximius, inter caeteros tui Saeculi, cultor. D. Clementem Iz in sede Pontificia Ale xandro VIL sueeessule mox obitet in simiasti, sed nune de ejus patria. genere, dotibus. quibus p tissimi, m in Pontificata excelluit,& de rebus ab ipso in universae regὲmine Ecclesiae praeclare, lauda. biliterque gestis, necesse est, ut commenti ordine paululum disseramus. M. Post solemnes Alexandro VIL per luistas Exequias, Cardinalibus Comitia Vaticana ingressis non diu de novo eligendo Romano Pon.
ee deliberandum fuit. Adeo enim spectati
MDCLXVII. unanimi suffragiorum eoniensione electus tuetu Pontifex Maximii , qui die XXVI. ejusdem mentis in Basilica vaticana coronatus voluit appellati clamentis nomine, quod placidis ejus motibus, & exprimendae nativae miti simi eius ingenii indoli perquam appositὸ comgruebat. In Sede Sancti Petii constitutus Clomens M. pietatis operibus se suosque mores R.
delibus probavit , eorum Consessiones publie aliquando in Basilica vaticina sedens in Tribu nati Poenitentiae excipiebat, No eomia saepisIL me invisebat; aegrotis pletumque ministrabat, duodecim pauperes ex his, qui Religionis ergo
Romam peregrini accedebant, singulis diebus iaPalatio Apostolico reficiebat, eisque tanta eum pietate, eoque Christianae humilitatis studio in. lerviebat, ut nonnulli haeretici. Pontificiae he. ius charitatis, quam nonnisi E veta Christi di. seiplina prodire posse intelligebant, testes lati, Haerelim eiurarint , deposuerimque e I rem, quem cum lacte sexert. it, sibi propin tum a patentibus atque nefariae Sectae Magistri qui Romanum Pontificem , ceu Vitlim superisbia & artogantia turgidum, tetris coloribus d
pingere sole ut, quo Sedi Apostolicae apud Sectaeibae homines odium conflare positiat. dc, solo prolato Pontificis Romani nomine , magnae
statim occupet puerorum mentes ac pectora te
ror. Tot intcr curas, quibus suci in Pontificata Clemens M. implicitus filii, in hane unam praesertim incubui . ut, re voeatis ad paeem Chri
stianorum Principum aniniis. Turcarum pote
tiam , quae de funestis eorumdem Plineipum bellis quotidie crescebat, & vires aequirebat eundo, esideret , ac, s fieri posset , omnino profligaret. Bello Cretensi attritis Venetorum opibus, di Turcis elatis Uictoriis jam pene totam Cretam insillam invadentibus , neeessarium eise duxit Summus Pontifex, omnes Christianos Europae Principes ad . sacrum Bellum sollieitate, ut ejus vocibus, quasi classico quodam exest ti, periclitanti Insulae Cretae suppetias ferrent.
alma contra Turcas stringetent, atque commune periculum Christianorum Gruicibus impendens seliciter propulsarem. Magnae quidem inexeeutione suscepti hujusce negotii di meultates superandae occurrebant . piae tertim eum Rex Clitistianissimus Ludbνicus XIV. eujus praeeipia ope omnis tuendae Inlulae Cretae spes nitebatur. Bellum tum temporis in Belgio eum Hispaniarum Rege, eo felici armorum exitu ageret, ut vix credi pollet, eum ad pacis studia adductumii i, vιctractaque lita arma in his rerum circumstantiis conversorum , cum evidenti periculo
prodendae lalutis plurimorum Gallicae luae gentis, vel saltem evertendi commereia , quae Galli Mercatores , magno eum Galliei Regni ecim. pendio, in Turearum Ditione instituerant. Hanc tamen dissicultatem Deili negotio perrupit ac superavit Gemens Ix Pontifex Maximus, mis
suo, ad Lud ricum XIV. Galliatum Regem,
46쪽
pacem ejus animum fleώtit, ut Christianissimus ille Rex , nou tam in dio Belli, quim victoriarum suarum cursu, activum Summo Potnifici per Litteras signifie iit, se eius ossiciis. vehementi desiderio, atque
ferventibus abhoriarionibus obseeuttito arma in
hi in , ut de ineunda pace agi posset. in etiam, dum alii Plineipes Chtraiani copias undique magnis sumptibus conseriberent, de mili tam sublidia ad defensionem Urbis C. ndiae in Insula Creta a Tureis obsesse eertatim suppedit reat, ostecidit Rex LMmcus My . nihil suo al-, litis inaxum esse animo, quim ut Christiana Re Iigio ubique floret et ae eoteretur. Confestim figat m iussit Duei Flanetae Marescat B. ut septem hominum millia in Candiam duc ret, & Duci Ressoris . rei maritimae Flanetae praesecto , ut his auxiliatibus militibus fert et subsidium. Galli felicii t Candiam appulsi, deia lim a Trucis obsessiun ingressi, strenue pro ejus liberatione pugnarunt. Retaque in halua ros eruptione, deeretante Duce Belfretis in prima militum acie, quos calli, tis Ensos predus, seu filios perditos. voeant, duo propugnacula,& aggeres, quos Turcae ad sui tuitionem excita
vetant, magnis animis Oeeuparunt, ae solo aequarunt. At, dum aerias insistunt, eontigit inopinato case. ut eadus pulverix tormentarii aceenses longh lac ue omnia vastaverit, quod quidem Gallos tanto terrore pereulit, ut istum lutassis eanteulis penitus meustum iri putantes, pedem inraxerint, qua in fuga ingentem cladem a Tuteis aeceperunt, de in ea octisus est sortissimus Fletos Dux Belsertisu, Mars Gallicus. Turcanam terror, moderatione, sapientia . firmitate nimi, pietatis, fic Catholieae Religionis studio, aliisque egregiis dotibus instructus. Tandὲm candiae Civitas. post quinquaginta duas hostium plerones fianax ae propullatas, post trium
renorum, mensium trium ti sex dierum obsidionem, sese Turcis. eum summo maerore Cremuis M. pontifieis Maximi, qui ad praedictam tabem a Balbatorum obsidione liberandam ni-brintentatum reliquerat, eonstitutis hine indε, venetos videli e t inter de Tuteas, aequis ae ho- ne is pacis eonditionibus, deditione permisit. Hane inelytam Regia Christianissimi, Gallorumque militum in oppugnando communi Christi irae Religionis hoste virtutem non absque merincede reliquit Climem IX. pontifex Maximus. calliarum quippe Regnum ut sibi arctius devi eiret , altissima, diuque exoptata pace illud Ma- qitatuat Eeelesae Gallieanae Epist pn, Alectensem, Apamiensem, Andegavensem. α bellovaeensem, qui Formulae, aliquot tam abhinc annis ab Auxandro UII. in Causa Miseniled ita , subseribere det tectabant, indὶque per totum Regnum gravissima dissidia fervebant, a thotitate sua ilexit, ad Sedis Apostolieae obsequium libent et traduxit . sieque pacem in E elesam Gallieanam postliminio revocavit. Qua . re Cai r . Urees, Episcopus Laudunensis, si uiatorias Litaetas die xa. mensis Septembris nni ad summum Donti fleem seripsit, in quibus haee habet : Hrviata armis, opibusque, tacara Maeva, restituris apud Lustrastissaut propemovium restituendis . noιI aris ram mius adjici ροι erat. ast 1 nirias, quam ἐπωδεω cana tranquillitas . . . . . A seruis
Fidei formala aliquatamae recesseram. . . merem, de Gentu tum fausto atque felici gratulatimenti Mn tam itarum qua ον Episcoporum rietati, atque obsequis, aut ob ibin unamque nostris, quIabas negotium istud adjurimas, ulus, μι υμβο is Catalannensis . Θ, . quare: Beatiturinniss summa rudotia. atque eximia benignitat hviberi existimoimus. Seu aminosv nitimoe ..tissima atque suavissima virtutes tua ita deriη-triunt, um ustram , ac direri nihil appareat, qaοι Beatisudini ve a Paerum, acceprumque Drinum
Multa in de industria sllentio praxermitato, Lisunt M. Pontifex Maximu tum Romae. tam foris praeclare gessit. quia accuratiorem historiam si numque desiderant. Addam dumtaxat, optimum illum Pontifieem albo Bea- virum adseripsisse Rosam, spectatae Sanctimonia ordinis virginem Limensem, & ia Sanctorum numerum retulisse Perram de incan . rura ordinis Minorum S. Francisci, de Misoaua. nam de Param Florentinam , ordinas Carmeli tarum, eximia pietate, abstinentia, α mirae aeum gritia praefulgentes. Obiit Gaemiens Indis non Deembra anni MDCLXIX. eumquei agustis ι εινον tus laudavit in funere, quod Merum Cardinalium Collegium per novem dies. ut moris est, celebravit in Basilina Vationat Noa luetat quidem Cremens M. dum viveret, hum nae glariae contemptor, ut sibi mortuo ullum
honorifieum et ignetur monumentum ι MClamos xeius in Pontificatu SuccesIbr,publico voto conscialete, de eximias Duellaris sui dotes aeternae post torum memoriae consecrare volens, excitavit in
Bisaltea Liberiani. seu S. Misia Maseris, magnifieum sepulchrum eum statua Gementis Imde inscriptione . quae sanctissimi illius Pontifi
eis ardentem Fides telum, egregiam erga omnes beneficentiam di charitatem, quam de re Christiana optimὶ merendo, multis ae luculentis argumenti τ testatam reliquit , aeternisi eoin mendabit.
D. Ro propi4x ad aetatem ito ram in
deseribendis praeclaris Romanorum Pontiueum Gestis aecedimus, eo elatilis detego malistas hujus temporis Haetineorum . qui in Roamanos Pontifices mucronem linguae aeuentes, fle immani odio perciti, convicia iaciunt , aeritiam illam, super quam CHRISTt Eeelesia est aedificiis, contumeliis feriunt . similes vesipae. . quae cui nuperrivi leaebam apud S. Di a viam in lib. de Haremas. Haeresi quadragesama quarta quis meta perscrumis 'fias arealbras, aut nidum destruat, aut farem ligno puri rati exit indignata Vfa Hrrenda -dem, rerum vibilis Ves a. o si invenerit petram, aut unum, pra ira, quis excodrit, cum stri ara instat, cti impetit, ac ferit: petram gaidam nisu laedit, in tignam . imis nec bominem esiamsi mamsederit, nisi qMd modicam Giarem inducit e reram ac leum amittit, Osic peris i petra νοε nulla ini ria inlitari Sie haeretici nostri temporis aegre admodum tetentra. quod Romani Ponti fiees titidos etrotum, quos disseminant, dissuerint, everatinat, destruxerint . in furorem acti latebris
47쪽
suis. vesparum instat, erumpunt, exeandes m. Ladoricam proneptem suam in matrimonta eousitident, impetum, summos Pontifices contume loeavit eum Dominico Gravinae Duee, δὲ ite pungunt, ae linguae aculeo Petram illam, -- stat te germano Eminentissimi Vincentii Asarupta quam CHRISTUS iandavit .Ecclesiam su3m. UUM , Oidinis FF. Pia dicatorum Cardinalis. nullis ventorum turbinibus, nullis undarum in & Archiepiscopi Beneventaui, qui, solo impula cultibui cessuram, setiunt , sed cum huic sus Religionis amore, Ducatum, qui iure pim nihil suis aeuleis noeete possint, sibi ad ill m ge' mogeniturae ad ipsum pertinebat, abdicavit, fra-nuinum frangunt . de aeternam mortem acceι' trique suo cessit, & sicut, dum esset in Familia sunt. Sed missis Haereti eis , Sedis Apostolim Dominitanae Claustris, a quibus aegettim E avul- infensissimis hostibus, prosequamur, i, plas sus est, Regularibus suit norma vivendi, ita nune Historiam aliorum Romanorum Pontificum, qui Archiepiscopali dignitate decolatus. Clerum Saea Saeeulo Eeelesiae decimo septimo Sedem RomV eularem exempli lege, stequenti Synodorum cenam tenuerunti lebratione reformat, & pabulo s.crae doctrinae, M. Post ventilata per menses sere quinque qlia mith fulget, gregem sbi a Deo ereditum post obitum Iemlatiis M. in Concuvi VaticλD , qua eoneionibus. qua libris editis ad pietatem de eligendo Romano Ponti fiee Constia, tandςm is eruditionem informat, omnique ossietorum a Purpuratis Patribus in Summum Pontis ςm ae beneficiorum genere sibi arctissimh devincit. die Xxi X. mensis Aptilis an. MDCLXX. electus Sub Ponti fieatu hoe est, die XXVIl. in Alterim ex illustrissima Alteri asu mensis Septembris anni MDCLX xl I. Iosephae Romana Familia oriundus, qui, licet peΓ muit Bisri, Medaeus Italus, qui se CII RISTUM. seu Curiae omia diuturno tempore & sum m. sum Messiam esse insulsὶ praedicans, aliosque per It laude exeteitus , prae singulari tamen. εοῦ ' ham, Germaniam, & Bataviam dillem mans a modestia, eligentium plausibus, de totius populi surdissimos errores, stabiem suam nonnullis asia Melamationibus quasi indignatus, supremam scieuerat; eaptus in Germania, ae julsu Doρι in hine sibi oblatam dignitatem tam obstinat. an, Imperatotis Clementi X. Pontifici Maximo tradiiamo suscipere detrectavit, ut precibus, monitis. tus, solemni execratione delitia sua in Eeelesti de totius Saeti Cat ditialium Collegii adb- xi ' S. Asaria super Minervam. apud F F. Pradiea
nibus, Ee tantilm non increpationibus, Vix de' tores uravit, de ad sanam mentem resipuit, si. nique victum se dederit. celletuque, postquain eut fidem Deit Dominicis Bernini, testis oeularieulationibus infirmae valetudinis , dc aet/xis tus, qui sinceram ejus conversionem ex eoli
inopenatiae planctu frustra Pontificatum a se qui is. quae eum ipse habuit, pei spectam se hi amo siti tentasset. Clemens T dici volvit, dc huisse asserit Tomo lv. Hisma suae Hares rarotonatus est die XI. mensis Maii ejusdem mi Pontificatu Cumentis R. p. g. mihi c8r. TMMDCLXX. Quinque Beatorum Apotheosi , rebus in rem Eeclesiae summa eum laude gestis quos solemni ritu Sani horum. umero adscripsit, toto orbe clarissimus Cremens x ponti sex MaxuPontifieatum suum auspicari voluit Cum M M mus , obiit die XX ll. mensis Julii Anni Hi autem fuεte Curianus, Clericorum Regu MDCLXXVI. aetatis suae LXXXVI Pontifici. Iarium Fundator , nil para Benitiu/ , O dmi tus anno leptimo. Laudatus est in ianere ab A Servorum Beatae virginis, Franciscus mygia, SQ bate a fatigonesto , de sepultus in Basiliea Valueietatis Iesu, Larimeus Bern dus, O d ni FF eana. In locum extincti Clementis X. Cardina-Pridieaiorum, de Rosa Limensis, Saera Tertii die XXI. mensir Septembri . S. Agati has
ordinis S. Dominici Virgo. Huri V. Pontifiςem Evangelistae Saera, eommunibus si fiagiis, ae ne- Niximum, de Λωgamiram, Reginam Scotiae, mine discrepante, sitffecerunt Benedicta. m O Beatorum Calologo aleensitit. Jubilaeum anno scalibum, qui Innocentius Underimus diei voluis. MDCLXXv. Olebtavit, eo majori popularum ut gratus memoriam renovaret Innocentis a. ari omnibus Provinciis, Deo hac in peregrinationu quo suetat in faetum Cardinalium Collegium Istandi eausa, Romam sese conserentium, pie eooptatus. rate de veneratione, quod haee lacra Peragi non D. Ad solii misnocentii n. nomeneor meum nisi reeurrente anno vigesimo quinto lateant. prae gaudio subsaltare semio. Sie enim a tene Auxit eodem anno idem Pontifex pietatem fide- tis annis Summum hune Pontificem ea veneta. lium, dum saeros honores decrevit ac deseren tione proseeutus sum, ut amplissimis monumen. dos anxit novemdeeim Martyribu , ex passionis iis vellem ejus eonsecrare memoriam. In deseri.
loeo dictis Gore. miensibus, qui E variis Clexi tum bendis itaque eximiis illius dotibus,qiuae omnium Meulari . Eim Rutilaris ordinibus Saeculo de sermone celebrantur, paululum hae immolati decimo sexto pro asserenda reali Corporis Christi hemux. in Eueharistia pisentia, ae Romani Pontificis M. Innuentius XL dictus antea Benedictis, Primitu ab haereticis Calvinianis in Belgio C pti, o Uitalibus, natione Lombardus, patria Novolt et udelissimis vexati suppliciis mortem glo i - eomiensis fuit. Omnium Cardinalium votis, utia oppetiernnti usitate quantumvis gravi esset mox diximus, electus in Pontificem, Alus ipse C rem a. Pontifex Maximus, omnibus tamen ambiguus haesit, de eoram Deo provolutus. Iaias,ppetias laturias promptissim aecurrebat, omnia erymisque perfusus, eum obnixe rogavit, ut huiemaevidebat prudens , pro idebat justu , opes electioni non consentitet. Agnostens tandem. prosundebat liberalis erga omnes, exceptis se in his turbulentissimis Eeesesiae temporibus admen suis nepotibus , quoram familiam bonis id muneris divino consilio esse voeatum, aequie- Melesiae loeupletate noluiti Polonis, quo Tu vit, de Pontificatum summa eum omnium grais eae ad graves angustias redigebant, eo umquo tutatione sese epit. Emicabant in ejus vultu, Provineias miser. depopulabantur, amplissim totoque corporis habitu innata. non adscititii
subsidia seppeditavit. Basilieam Liberianam, seu modestia; ingenita . non affectata gravitas; ea Melesam S. Ad tria Masem petiscit. Denique stigata, non fluxa humanitas, temperata, non exasse.
48쪽
resperata Imiestas; non Deais, sed gratia conlis morum suavitas, eum inflexibili tamen vitia puniendi, & uniciatque jus reddendi voluntate conjuncta. infinitus profecto essem, si
Innocentius XL praeclare in suo Ponti- featu gessit, in praesentia pereelisere vellem. Non.
nulla ex innumeris delibabo, ex quibus liquido eonstabit , Summum hunc Polutile em paucos et tot siris in Sede Romana Deeetatibus na- ibim esse pates, live morum pietate & limocenui, sive constanti de invicto Ecelesiastieae disciplinae Eelo, sive denique rerum omnium Deu- litium contemptu, quo Ecelesiae opes non ad
suos assines & eonsanguineos ditandos, sed adjuvandos Catholieos Principes, qui eontra Turcas bellum gerebant . lihetalitet profudit. In primis. Innocentius M. Iub initium Pontificatus sui cardinaIem cibo . eximiae virtutis, & maxime in tractandis rebus petitiae virum, primum in agendis negotiis Administrum sibi aseivit.
omnesque seas euras ac cogitationes contulit adtollendos serpentes abusus, ad restaurandam Ecclesiae Diseiplinam, & illibatam conservandam Doctrinae Moralis Christianae puritatem. Aulam resormavit, antiquum ritum in iactis peragendis testituit. Prophanatores Templi severis legibus coercuit, eosque exilio mulctavit. Foeminis di- stticte pro laibuit, ne pectore nudo . expansisv mamillis Ecclesiam ingrederentur. Mona mei In instituti vind ex & amator , Regulares , ad laxi rem disciplinam prolapsos, revocavit ad severi rem legum observationem. Canones Coneilii Oeeumenici Tradentini de vita & honestate Cl rieorum, de collatione Beneficior im, de de aliis
id genus, Diseiplinam Ecclesiasti eam spectantiis
bux, executioni mandati jussit. eorumque ob sitinioni sedulo invigilavit. Doctrinam Chri-l:anam edixit iuvenes edoceri, de Concionato-tibus mandavit, ut ex suggestu . relictis ilIir,
ingeniosis quidem, sed sterilibus de planὲ iii stuctuosis coneeptibus , Populum Romanum ad
promptam morum emendatione ri, ad sineeram,
ae non fucatam cordis convelsionem, ad jugem mandatorum Dei observationem , ad constantem & ex contrito eorde prosectam peccatorum poenitentiam agendam totis ingenii oe eloquentiae vitibus excitatent. Tam pium, quod in animo Discentii M. Pontifieis Maximi alte insidebat, propositiam priscam restituendi pietatem, animos Episcoporum Galliae in eam spem erexit,
lite ut Summus ille Pontifex nonnullos errores,
a quibusdam Scriptoribus per Gallias sparsos, qui Motalis Christianae Dc rinae integritatem
corrumpebant, authoritate Apostoli ea proletibe- Eam ob rem, ad Innocentium M. Pontificem Maximum Epistolam , aureis certὸ Eecle sae Saeculis dignam, direxerunt, cujus, ut post prata coiis , praeeipua dumtaxat Capita hie deteribam.
Reatissime Pater, etsi hac Epistola, exponensi Soariti Vestra gravi ginis Ecclesia vulneribus
utata, in tristi O luctuosi mo argumento ωαπ. ρον est tmen, ut in eius limine debita Dra intim Maximo gratiarum actione fungamum, o Dbisinet ipsis gratulemur, qu d Sanhitate nisin Apostoliua Sede constituta. iam habeamis pia stem questus oe gemistri nostros luere nec ina
undere possumus. Hac fiducia freti, Mati me Pater, de Gallicana Ecclesia morbis cm ipsa
agere decrevimus, quoris Fummam. , ne multis moremur, sta breviter complecti licet. Cum duabus
t spmtim rebus cotineatur Umstianorum satin, fidei dumarum frueritate, o integritate morunιν rarie jam inra ab Ecclesia primordiis, utraque tumdemstuam seacide . tum hominum improbitate, teu ala est, nunquam tamen vel acrius, vel astutius quam noulpinis sis. miserrimisque temporabiti Aunc ver., Betis ine Pater, tetriar multo ac per
niciosor lues Ecclisiam in fit. Augsenti enim in dies improboram multitudini adiunxit se certorum Scriptorum, ut ruitusime loquamur, improrida temeritas, quibus id demum videtur fuisse propositum,
fovere hominum cupissitates , extinguere conscien
tia morsia, deserendi peccati stimutis oesiere, iter ad vitia sernere, eadem peccatis, qua virtutibus, tenebris, qua luci, falsitati. qua veritati, ra tri buere, seleribus denique formidinem, pudorem, O infamiam . ipsum seleris nomen detrahere. Ne veremar, Beatotae Pater. ne nos in hoc sudio e ferri, ac veritatis melo praetergredi judicet Sanctitas Istra, postquam perspexerit, qua qu/ηtast earum opinionum corruptela, qua tauquam pura. ac sicura ab istis Authoribus traduntur, σαν stianis invehuntur. Ohorreset, sat scimus, ad ιnfandorum dogmtum inauditam absurditaIem st- solica νestra pietas, ct talia Catholicis. nsque M.teratris, in mentem venire potuisse , vix i a prima fronte credet. Recensent deindE Galliarum Episcopi nonnulla opinionum monstra, quae ex va ga in doctrina morum probabilia eonsectandi lubertate erumpebant, quibus in medium adductis subdunt: GH cam tantam perniciem, tantumque dedecur tacitὸ ferre nec Belgica, nec Garicana Ecclesia posset, de Cusui rum Gentia. comprimenda aliquot abbine annis seria excogitare Di sopic eruat Nec piis ipsorum cona tibus Romana Ecclesia defuit auxilium. Num Auxander VII. Pontifex Maximus deturam adsec fusarum Apologiam prosin it, ct qua raginta quinque propositiones ex variis Casaistis excerptu duabus Constitutionibus confixit. Veram, si tiberia apud amantissimam Patrem Husiciter loquendum est , non desunt illis Scriptoribus Artes, quibus ipsam nimi Pontificis Cevbram eludant. uuam
obrem , post Osoporum judicia, O A licas
Alexandri V I. Constitutiones, nihil quidquam de considentia remiserunt, immὸ δει reta sitia eo avd
eius serere perstiterunt, quὸ Hanuisse iam putara psoporum trium, seque adeo imposteram omni jam periculo defunctos. Hujus eu. mali tam con
sumacis natura nos adduxit, Matistae Pater, ut
frustra huic propristas impensis huc usque curis ac laboribus nostris, ad Sanctitatis Vestra praesidium confugeremur, bac spe freti, fore ut suprema sua aut horitatis eminentia nos,os conatus ad
juret, sparsamque per universam Ecclesiam pestem
ea potestate recidat, qua universam Ecclesiam in deratur, ac regis. Has Galliae Episeoporum Litteras grato animo exeepit Innocentius M. t mutandae morum discipIinae eupidissimus, & ut eorum Votis annueret, post maturum ae diuturnum examen , die a. Mensis Mattii Anni
MDCLXX v I l. damnavit tanquam scandalosas Min praxi perniciosar sexaginta quinque propositi
nes ex variis laxioris doctrinae moralis Casui starum libris depromptas, quas opportunitis resere
mas in Colloquio proximo, ubi copiosὸ agemus de erroribus, di Haeresbus, quae Saeeulo decimo
49쪽
leprimo grave Teclesiae negotium risibuerunt.
sedente Innocratis XL nonnulla contigerunt , summam hule Ponti fiet laetitiam attulerunt, di vhisa vice quidam acciderunt inopinati easu ν, ex quibus magnum & acerbissit Mim idem San. mssimus Pontifex pereepit dolorem. Primo
udio cumulavit Haereticorum Anglorum ad elesiam Romanam reditus. promovente Religiosissimo Angliae Rege II. qui die XIV. Mensis Aprili, Anni hi DCLXXXuli. edixit, ut in toto Anglie Reano Catholi ea Religio libera. esset, iustulitque funestum illud Reginae Etio.
belua Edictum , quo tenebamur omnex Angli Romanim elarate Religionem. Id ubi te scivitranocentius i. quasi votorum suorum summam
niseutus. Legatum Apostolicum perdirandum δε Abdua in Angliam misit, quem Rex iacobus II.
perhonori fieὸ excepit, ae immento gaudio pers sis, ta eum assatus est: Aoc nuis fetis auessit ad alariam, ut CHRISTI micarius I ocentriis XL Pontifex R-ἀηus . nos νωbum Britannia Reeem, Ecclesia sitium habeat. θ habiturus sit obseequentem etiam cum Regni ob ita disirimine, Oc. At, proh dolori eonceptum istud de conversione
Anglorum gaudium non multo post ac ei bissimus luctus exeepit. E Regno quipo a suis perduellibra subditis, sevi iam in primo Colloquio observavimus, Iat ui IL Rex Angliae, ejectus, in Gallias, post uaria Vitae diset imina, petinvenit, eumque ejectum hospitio regali pellibe- taliter exeepit Rex Clitistianissimus Ludoicu XIV. Regni in parte loeavit, eonfirmavit diffiis
dentem, erexit amictum, eum illo vires, arma, thesauros, elassem communicavit, nullumque non
movit lapidem, ut illum in patet mi in solium reo
allueret. Hane Regis Christiani, fimi pietatem se liberalitatem Innotentias M. Pontifex Maximus non sollim ei gratulatus est in Literis, quas ad ipsum seripsit die I. mensis Februarii Anni 11DCLXXXIX sed etiam maximis laudibus extulit eotam Cardini libus in Consistorio habito die vIl. ejusdem mensis M anni. Lubent hie praetermitto relatam iam in superiori Colloquio Glebrem illam Victoriam, quam christiani, precibus & opibus Innocolii XL adiuti, de Tuteis
Viennam in Austria obsidentibus reportarunt, in jus perenne monumentum summus ille Pon.
lisex, plenus gaudio, Festum Nominis B. Miriavit ginis Dominita infra octavam Nativitatis ejusdem virginis Dei. Prae quotannis Ce- Ieblandum instituit. At silentio praetermittere haud possum publiea illa, que dedit idem Summus Pontifex . laetitiae signa, dum ompertum ac exploratum habere eaepit. Regem Curiat nissimum Lad vicum XLP. religiosius motum imperatorum Constantini Magni. nred fit 3e cimoli Magni vestigiis insistentem, Haereticorum Cal- inistatum Templa in Gallis evertisse, eos procula suo Regno eliminasse, omniaque infausta Edicta, quae nesilit & perduelles illi Hetetiel .b aliis, qui pleresserant, Rexibus Chtiaianissimis,
intra bellorum aestus Ee pericula extorserant, penitus abrogasse; tune, inquam, gaudio triumphans Innocentius XL nee illud ai lius in sin suo continere valem, ad eumdem Regem Christiantisimum die XV. mensis Novembris Anni
ximis, splencri ac ma aro hoc Litteraram nostrarum testimnio inci tam animi tui Religionem eoas commendare, ckmque rebas bia asque a te pra. ειuri restis insigni hujusmodi facto immortassium e mutam uadam adjerim , impense tibi grarati Ruensebit profecto suti in Fasis Catholiιa hcae
tanι grande tua erga ipsam devotianti opus, nomen ustuum non inserituria praceniis prosequetur, m. sidueto Ludoini XIV. honori eonsulebat innocentias XL pontifex Maximus, quem si, ut par erat, au
disset Rex Christianissimus, non eorum consi. Ita sequutus satilet, qui et authores suerunt, ut aetensum juι Regesia in eas Galliatum Regni Eeelesias, quae ab illa servitute hactenus suer εlmmunes, extenderet, refragantibus ire t Episeo pis illatum Melesiarum, doctrina & pietate eo spieuis ι quos proindὶ Innocentias M. Pontilia λximus saepius Lutetis suis amantissimh Hlatus est, eisque ad iura Eeelesiarum suarum strenu tutanda animos feeit. Hule lusto dolori Ponti fieis ex ea juria Regaliae ad omnes Galli tum. Regni Ecclesias extensione coneepto incrementum addidit Henricus Carolas , Marchio Ga rdinus. Regis Ludovicsa IV. Orator, qui Kalendis mensis Deeembris Anni MDCLXXXmu Romam eastrensi more ingressus est, stipatus sei.
dueentis armatis absque promiseris Tibicinum ι heborum. Familiatium, Equorum, Rhed rum, Curruum , impedimentorum multitu4dine, quae exercitum penh referret, de triun phantis pompam Populo Romano exhibere velle εvideretur. Huic tan u, Ec inaudito Lamardis
apparatui occasionem dederunt duo Edicta ab Inascentis XL publicata . quotum primo abol vetat axyla, leu sam districtuum immunitatem, vulgus vocat Franchulas quarteriorum, in quibus Romae oratores Regum ius aetyli praetendabant omnibus. qui elicum eorum Palatia, vel in eos, quos volebant , immunes districtus, eonfugiebant, sinum, dc inviolabile esse debete. Alaleto solemni Decreto vetuerat Romanus Ponti sex, ne exterorum Principum Insignia prae ianuis lfigerentur, eo quod hac contra publieae Iustis iue Ministros quorumvis criminum vindictam xleetent. Haee duo Pontificis Decreta cone que te haud potuis LMarciam, abolitum Aryis lotum ius revocare voluit, sed stustra, nunquam enim Summus Pontifex Innocentius XL propositi tenax , ullo colloquio eum dignati voluit. Quo factum est, ut illum, apetii dissidii oecasionem imprudenthr subministrantem , Christianissimus Rex in Gallias revocaveritι Eodem anno. quo Matehio Liar Minus Romam ingre Isus est . seu anno millesimo seuentesimo octogesimo sepi amo, Innocentius XL die vi II. mensi, Augusti damnavit errores & Scripta Muritas Molinos. Sacerdotis Hispana, qui fictae pietatis larva ab cis , sub altioris, magisque decocte devotistit
praeteitu . multos, propinata oratisin. quam caletis vocabatι methodo, vana spe imprecabialitatis, etiam in spurcissimis actionibus . lactabat. de ad inanem persectionis fastum miselὸ tedaeoiabat. Da his MDMus Min-s erroribus couγ- modias
50쪽
modida agemus in proximo Colloquio, lite tau-tiun blevit Et observabo, hane pestilentem istius opudiosissimi Michaelis Molinos do stiluam , non in Italia fuisse dilleniit inani, sed vim seipsit se in Gallia, ubi impigros nacta estrittonos, praesertim mmul erem, cujus
Selim annis MDCXCI v. & MDCXCV. eeu sitio stigmate confixerunt quatuot illustrissimi Gilliatum Antistites, Friscisivi Hartius Patita siensis Arehiepiseopus, Antonius de Massici tune talaunensis Epucopus, nune Parisientis At-
c metacensi editus. eui titulus est, Explication 1 Murimes des Suinas sur DVis interieme, leuplacita Sanctorum circa Vitam interiorem explicita. sed, hie libellus eum multas compleberet ut propositiones, quae Fideles sensim in et totes .inchaelis Antinos, jam ab Ecclesia damna. tas, inducere potetant , post diuturnum exa mea habitum Romae, fuit tandem die Xll. men si Mattii anni MDCXClX. ab Innocemis XII. Pint:5ce Maximo proscriptus una cum viginti tribus propcisitionibus ex eo excerptis. quas opportuni is reseremus in sequenti Colloquio, ubi de Haetelibus, seu erroribus saeculo XvΠ. enatis letinouem sumas habituri. Pluia nun dicam de Inuo intra M. qui praeclaras optimorum Pon-uli eum dotes in se uno collegerat, sive spectes motum pietatem & innocentiam : sive eonstantem& invictum pol illes Eeelesiasti eae Disciplinae
telum; sive denique generosium requiras rerum mandanarum contemptum. quo divitiarum de gloriae adeo temperatis fuit, ut neglectis iis, quae carnis de mundi erarit, Nepotes, consanguineo ,& assines suos opibus Ecelesiae. donec vixit. nanquam dilatii. sed justerit, ut viverent sua litte contenti, nee sibi quidquam e Prineipatu armarent; in Prioci pes veto Catholicos, qui ad Fidei Catholieae defensionem Bellum contra Tureas gerebant, tam larga manu opes E esiaestosuderit, ut eius liberalitati ae precibus jure optimo tribuantur illae Victoriae , quibus suo tempore nusquam majori gloria, & Fidei Cath licae propagatione Christiani de Barbiris triam. pharunt. Obiit Romae, summo totius Orbis christiani luctu, miscentiis Pontifex Maximus, pridie Idus mensis Aug. R. MDCLXXXIX. Pontilleatus sui Anno XLII. ejusque memoria semper in benedictione erit , maximὶ elim ejus
vitae rationis causa nune in Saeta Cardinalium congregatione Rituum informetur, quo in Sanctorum Tabulas referatur.
D. Ex hae narratione, quam defetipsisti,
tot Heroicarum virtutum, quibus Innocentius M.
O motum Eeelesiae Cau olicae Ponti fleum nulli secundue, praeditus fuit, in eam saeile adducor spem, iste ut sanctissimius ille Pontifex, E tenetiis ae vinculis eoi potis in lucem libertatemque productus . promissam piis omnibus possideathmeditatem, ita ut ejus mors non luctu & l. Prentationibus, sed eultu potius & gratulationi. bas digna elis videatur. Age ergo nunc , αδ os pereense Romanos Pontifices, qui saeculo xvii. Catholide Eeelesiae praefuerunt. Nec Rim dubito, quin demortuo Innocentis sus
sed iis suriit alius Pontifex, voluntate, prudendentia, doctrina, usu retum, & auctoritate aptis- sinus ad confirmanda ea , quae a sanctissimo
Deeessiore suo fuerant in rem Melesiae sapientissi- instituta, vel ad perficienda pulcherrima aepraestantissima opera, quae, heu nimium t praepropera morte abreptus, inchoata ac imperti sta reis liquit.
M. In loeum demortui Innocentii XL Cariadinales in Conclave ingressi. eoneordibus Volux Idibus octobr. an. MDCLXXXlX. subrogarunt
Petrum orto bonum. Uenetum, Presbyterum Cardinalem Tituli S. Ialvatoris in Lauro, qui nomen Alexindri Um. assumpsit. m3gna omnibus eonineepta spe. illum iisdem prudentiae, sapientiae, sortitudinis legibus univet sim Ecclesiam rect
rum, quarum per tot annos in vatiis Curiae digit,
talibus, de ossiciis egregia specimina praebuerat, praesertim d&n esset Episcopus Brixiae, ubi, po magnam adhibitam semeitudinem, felicit Et det xit execrabilem Sectam Haereticorum, qui Pelaginidieebantur a quodam D. obo a Sancta Pelagia, Vito Laico Mediolatiensi, Authore illius nefandae Sectae, ex erroribus Gilostieorum, D natistarum. Hussitarum, Flagellantium. Luthe. ranotum N Quieustarum, seu discipulorum M
chaelis Motinos conflatae. Hanc, inquam, pr
pudiosissimam Sectam, eujus abominanda flagi4tia hie reserre non permittit pudor, occulte in multis suae Diieeeseos locis gratiantem, non ibis tum detexit, sed omnino extinxit Petris Ottο-
bonis, dum solum elset Brixiae Episeopus. Ad
Summum Pontificatum provectus, dictusque Aleia xander I DL omnes sua curas ad divinum cultun propagandum, de ad profligandos gliscentes e rores convertit. AEgre tamen sub initium Poniati fierius sui, hoe est, A. MDCLXXXIX. vidit
evanuille omnino Siameialium ad Fidem Catholiae; m conversionis conceptam spem, ob Regis Si
mensis, hut erga Catholieam Religionem opti in
affectus erat, mortem, quae eodem anno contigit.
Mortuo quippE Stamenii Rege, summus copiarum Regni Praesectus jussit, ut Constantiiu Eastonisu,
natione Gallus, penes quem integra set E sub desuncto Si amensi Rege manserat regni administrandi, rerumque gerendarum potestas , occideretur, una eam praeeipuis Stamen iis demortui Regis familiatibiis. Ejuit etiam ex aliquot Arcibus praesidiarios milites Gallos, quorum fidei idem Rex earum custodiam crediderat. eosque de Europaeos omnes e Stamen si Regno proseripsit, te relicta Asia in Europam secedere coegit. ln. dciluit Alexander I. Ponti sex Maximus, Si menses populos, egregiis aliunde dotibus insti ctos, eo inopinato calia Fidei Catholice lumi. ne suisse pri Watos, in eorum Regno iniquὶttuet datum suuse Constantiu Falsovium, quem. ut mox dixi, demortuus Stamentis Rex publieae rei administrandae in suo Regno praesecerat, praeelatis dotibus praeditum, moderatione, sapientia, firmitate animi, pietatis etiam, Ac Catholicae Religionis admirabili studio . quique
summum ad honoris culmen idcirco se pi vectum existimabat , ut Fidei, quam profitebatur, honorem aliquando conciliatet , Mea, qua valebat apud Siamensem Regem suum,
auctoritate utebatur , non tam ut privatis familiae suae commodis. quam ut ejusdem Regis saluti aeterna consuleret. Dolorem , quem ex gravi