장음표시 사용
71쪽
nihil aliiid esse, quam substantiam dictensam, &Der omnia entia dc corpora in mundo diffusam , summa impietas est, quam omnes execiantur in Duiano, Lucretio, Epicuro, Confucio,
Sinatum Philosopho, & in impiis Scriptis Spi-
nos , an quibus totus est, ut omnes Religiones evertat, sicut testatur Damnes Baptista PacicbeMIiis in suis Epistolis Familiaribus Tomo primo pag. 216. ubi haec habet: Spinos Auctores Tra , ctvius Theologico-Politici , qui Hamburgi Anno is o. in lucem prodiit. Parentibus iudais nurus est, quorum Religionem nunquam ejuraνit, nec Chrisianis Sacris hactenvis initiatus est. Flurimmemorantur hujus Viri de Religionesensentia. In Tractatu praedicto, omniam Religιonum, sedpraeripueiud ua , ct Christiana epersionem sibi proposuisse
νidetur, ut Athe, fluo ct Libertinismo aditus pateat. Religisnes omnes inventas esse asse νιtpropter bonum, quia Reipubluae renit, cum plurimum conferat, titores intersee pacem colant, O Mettstratibus ob eis diunt: Neque admittit oblγm praemii, aut metu poenarum in altera vita, homines compla cti,fled potius propter virtutis ipsiuspraestantiam, o commoda, qua in hac vita ab ellus carioribus deiscerpuntar. Uvalem de Deo opinionemfoveat, non satis aperi prodit. Viderar tamen innuere, Deum
ibi non rideri eas summe perfectum, intelligentia raditum, O felicissimum, qualem homines νων sibi suadent, sed solam virtutem riviis rebus ιnasse tam , ct per omnia d usam unisum esse mea Comitis, ubi aliquando haesit, crebro inrisebatur ab omnibus noritatum paulo amantioribus, etiam
a puellis melioris nota, qua μι de ingenio blandiebantur, ct supra sui sexui sorte apere cupiebant. In Hollania, Mi maxime Ierpit hac pestis, Spino Asta non se avdent in publicum proferre, nec rotunde
animi sensus exprimere , Magistratuum Decretis coerciti. Multas noras ct inauditas sententias, quai a communitio bominum opinionibus abhorrent, in lucem prodidit Spinosa. uvas inter νel illa mirabitis es. quam de prophetrae dono vulgavit, quod νi imetinati fortiori attribuis. Verbo absoιram, totus in eo est, ut Religionem ad normam sua Philosophia, qua in multis errat. svat. Atheis mi virus, quod in suo Tractatu Theologico-Politi- eo de industria occultaverat ost, a ne postea effudit ac propalavit in lius Operium pota mis, quae nunc in Hollandia quod sane nullatenus ferendum ei let) in Oiscinis vela alia pro stant. Spinosam in professione Atlieismi praecessit Lacibus Vanini, patrii Neopolitanus, qui sub initium Saeculi XVII. humarmorum litterarunt haud medioeri notitia praeditus, Gallias venit, ubi in coeno libidinum demersus, inter epulas, convivia, ct crapulas, quibus, cum nonnullis ganeonibus , & projecta conscientiae Juvenibus, affatim indulgebat. perfricta fronte negavit
Dei, supremi ierana Omnium conditoris, existentiam, animae rationatu immortalitatem, Infimum , Paraduum , caeteraque id genus, quae vel ipsa ratio, vel Religio de Deo , & de altera vita docent, tanquam aniles ta uias ,& in ania commenta derisit. atque in aliquot libellis, quos in Galliis edidit, & in vulgus temere spinit, Athestam sub verborum involucris data opera obtexit, ut incautos facilius deciperet , & declinaret omnium odium, quod semel manifestata ejus impietas confestim in ipsum eoncitast L M, ut vulgo dicitur, frustra iaci
Lur rete ante oculos pennatoium. Detectus Lquidem est Lucilii Vanini Atheismus.& Decieto atus Tololisi captus ipse & in carcerem conjectus, ut periclitanti vitae suae consuleret. se Catholicum elle simulavit, ac ore, sermone, nec non frequenti Sacramentorum Ecclesiae Poe- lnitentiae , S: Eucharistiae perceptione, speciem Catholici estinxit ac mentitus est , quamdiu pri
stinam libertatem tecuperandi aliqua ei Miliit si es. Sed, statim ac Senatus Tolosanus, postinaturum ac diuturnum examen, sententiam mortis in ipsum tutulet, sirere coepit ille impius, deum hominumque irriser; palamque Athei sinuari professus est. in tria, post praecisam lacrilegam ejus linguam 1 qua tot blasphemias in
Deum, in Christum Salvatorem nostrum, & inReligionem evomuerat, die xx. mensis Februarii anni MDCXIX. in impietate sua perti trux, vivus comburi jussiis est,& merito quidem; indigma est enim vita, .isquis Deum vitae Auctorem ne-μ, quem ipsa ratio naturalis denumstrat, quem cibis universus praedicat, quem Omnis natio, quantumvis barbara, Omnis homo, quantumvis linhumanus, Sc serus, incultus, Splumbeus, sive Gentilis, sive Judaeus, sive Latinus, sive Gra.
cus, Aser, & Scytha, Indus&Danus. amara ad nore, nobilis & ignobilis, pius & impius. iipse quoque licet perditis us Atheus, Dei inimicus, In vitae extremis, m discrimine mortis positus agnoscit, ad Deum recurrit de inclamat, licui contigit huic Duilio Vanini, qui irrevoca bili Decreto morti se addictum dolens, exclama-Vit, o Deus . nec tamen resipuit, sed adstantibus eum interrogantibus his verbis: Fureris isto lesse Deam ' respondit scelestus ille Athetis: m est modas loquin , & vocem illam, existentiam Dei confitentem, qlux ex primaevo naturae instinctu erumpit, quamque eleganter Te tussiamuappellat ristimonium anima naturaliter chria Dama, obstinatione sua praefocavit in eorde quidem , sed non in mente, quia, ut ait Pro pheta Regius Resin. XIII. Diaeis insipiens in corde suo, non est Deus. In corde, tarquit, non in mente quia Athei, ut vitiis libere indulgeant, & scelerum conscientia de angoribus non exedantur, nollent dari Deum, quem Ignorare haud polliuit, quemve flagitiorum ultorem timent. . Falis b-bertatis & impunitatis libido parit in illis odium legis, & legis odium procreat Legislatoris taedium, quod postea in ejusdem exterminium Pro rumpit. In i umina eb collimant impii&At i, ut securitatem sibi quaerant, atque licentiam finciendi quidquid libuerit, ut subintret: impietas inverecunda, impavida circa illicitum tegnet
audacia, &timor omnis penitus excutiatur, dunt nec pini tametur, nec a Deo ullum commodulnsperatur; hinc, idem Propheta Regius , post' lquam ait: Dixit insipiens in corde suo, nos Deus, continuo tantae Atheorum insaniae causti, detegens, subdit: Corrupti seunt, abomiMι - iles facti sunt in studi uis.
D. Hane esse veram ct unicam Atheorum in statae causam satis ipse compertum habeo ex his, quae duobus abhinc annis Romae propriis oculas vidi& audivi, dum in Ecclesia...tilam super Mi nervam, O . Praedicatorum, praesta ibus Cardinalibus. Praelatis,' Consultoribus, Ministri, Tribunalis s. Ossicii, inspeelantibus ex variis cancellis, hinc inde per Ecclesiam dispositis,PrincipI
72쪽
bus&Nobilibus Ronianis, & eone retine ad hoc
spectaculum toti ex urbe populo, quinque nequissima viri oriundi Velitris, quae urbs est Vol ieorum, XX. mille pastuum Ronia damias, Α- theismum publice ejurarinit. Horum primus,& aliorum quatuor Antelignatius, erat Sures re Luni. est eryones Vrachioli, temus, ytilias cerni, filius praenoni hiati Surestri LMm, quartus , Bonaventura Arigoni, postremus. Berseia xus rapiati. Dolore, fateor, comes ut, & o rigua timore, dum alta voce legerentur impietales, quarum iei manifestis de ex propria confessione comicti sunt flagitiosissimi illi homines ,
negantes existentiam Dei, immortalitatem Attimae rationalis, Infernum re Paradisum ; dum audivi sacrilegas, hactelius inauditas blasphemias, quas in Clitii uni Dominum Salvatoremi testium infrunito ore prtifera seliti erant, nec
non execrauda libidulum monstra, quibus sese tu iter foedatarat , quae hic referre pudor verat, quaeque non aliter . quam vivicomburio expiari debebant, mitiori tamen poena in eos ammadversum est, quia impietates tuas non saluin confessi. sed etiam coram Tribunali Saerae Iirquilitionis detestati furit, ea que palam indu-u habitu poenitentiae ejurarunt in Ecclesia Sancta Maria super Minervam , ubi a Reverendissimc patie Joviso Mariia Lucino. Ordinis Praedica torum, Sanctae Romanae Inquisitionis Commisiatio Generali, ab excommunicatione majori, quam incurrerant, iuerunt abibluti,& postea ad plangenda peccata sua , de impietates salutaris utentia expiandas in carceribus Sancti Officii reclusi sunt, cum hoc tamen discrituine, quod iir ster tigni, qui alios aetate de impietate superabat, quique Athei linuin ejuravit die a I. mensis Ianuarii anni MDCCXIX. duro. aristo, Vrpe tuo carceri mancipatus sit; Alter, seu Ioannes Lucrioli, qui itidem die aue. Ianuarii ejusdem anni Atheismum ejuravit, earceri ad seUennium
addictus sit; Tettio, seu mulio ligni, qui Atheimsmuiri eiuravit die as. eiusdem mensis anni
MDC XIX. quique impietate Patrem suum rixiabat, cadem ac patri imposita suerit poena, seu
cram,archus ac perpetuus carcer. Denique alii duo, seu Bonaventura Arigoni, & BernardinHMNMI. qui pariter die xxv a. Musilem mensis & anni Adiei sinam eiurarunt, poenam carceris ad
decennium lubire justi sint. Sic ubique terrarum puniri ac coerceri deberetit impii illi homines, qui
iuvenum animos pravis colloquiis corrumpunt.
eosque, falsae libertatis, & in vitiis vitaque de-l:ciis immunitatis promissa securitate , sensim sine sense in Atheisnum praecipitarit his verbis, quae caret Author libri Sapientia p. 2 refert :Exguunt. inquiunt, cum radio est tempus vita nostra, or non est refrigerium in me hominis , O η est, qui agnitus fit reversus ab Inferis, quia ex nihilo nati sumus ct post hoc erimus tanquam afuerimus ; quoniam fumus flatus, est in ancri- ,αι nostris, O sermo scintilia ad commovendum cor
lymm, ι extiMcta, cinis erit corpus mstrum, O stiritus di an rur tanquam mollis aer, O tram'. it pira nostra tanquam vestrium nubis. Ex his semel jaetis Athei sint impiis principiis. funestas
istas deducunt consecutiones, quas ibidem me- motat sacer libri S ientia Autlior : Venite ergo, inquiunt, ct fruamam bonis, quasunt, o utamur creatura tanquam injumentare celeriser: nnopretioso, ct unguentis nos impleamus, ct Nnpretereat
nos flos temporis. - Nemo frum exors fit luxuria nos - - - - opprimams pauperem Iustum, ct non parcamus Fidua , nec Veterani rexereamis
canos miati temporis. Sit autem sortitari nostra Lex tistitiacte. Sed, missis Aut eis, quorum finis interitus, quorum Deus venter est, & gloria in consulione ipsorum , errores aliorum Saeculi XVII. Novatorum perstringe, & eorum Catalogo
finem impone. M. Duo alii Novatores, praeter eos, quorum hactenus memini, Saeculo decimo septimo emerserunt, videlicet sit ius de Dominis, . Edmundas Richerius, quorum prinius , olim Religiosus Societatis Iesu, deinde Archiepisse ushalatensis, Dalmatiae de Croatiae Primas, innata animi imitate ex Romanae Ecclesiae alumno, vus ipfius perduellis ; ex Catholico, Apostata I ex Pastore, idolum; ex Episcopo, lupus; cx Prae sese, transiuga; ex Fidei Magiuro, tandem Schismaticus &Haereticus factus, in Angliam se recepit ', ubi duo ingentia Volumina contra
Fidem Callioli eam & l)ontificiatn Authoritatem evulgavit, quae inlcripsit de Republica Chrisiana. Infaustus ille praedicti Archiepiscopi in Apost 1iam, δc Haeresim lapsus originem habuit ex ipsius superbia, invidia, inanis gloriae cupiditate,
improbis moribus, studio novitatis, & acerri mo odio in Romanum Pontificem, cujus -- thoritatem ac Primatum totis viribus impetere,
ac peniti s convellere tentavit in suis libris de Republica Christiana, ubi saeptiis inculcat, Sanctam Petrum non habasse supremum in Gel a Principarum, nec formaliter O vere, sed potius parabo ceωνes recepisse a Domino: Papam in Episcopos
nullam potesatem habere , aut exercere posse: Patri.
suum Epision non pendere a Papa, sed aquatim
cum Papa habere in tota rictim. Ecclesiam Romanam paucarum dumtaxat Ecclesarum esse Caput, O ejin praeminentiam ab urbis magnitudine pendere; ripam Romanam non esse vere Petri Succos forem: Ait, in Euva Romana Scripturas Sacras
adsensus vanos, anulius, ac impertinentes , immiseriam perniciosos detorqueri; miserabitite populam
deludi, inventat araritia O ambisionis pro Sanctis Fidei dogmatibia non Me supersitionibus M- trudi or inculcari o Romae absque ullo fundament
Immo persummam rim innumeros Fidei articulos noras quotidie cadi. Denique ad uas .Antoniis de Dominis, ut misses faciam caeteros ejus err
tes, 1bpra E esiam, sit pra omnes Ecclesiae scopos, supra Concilia , sepra sanctos Patresse erigit, ae sesum se sapere praedicat; antiquorum & recenti oriun Haereticorum calumnias
in Callioli eam & Romanam Ecclesiam refricat. eam adulteram appellat, quam tamen, ut alibi ostendimus, ceu veram ac legitimam Eces fiam , de incorruptam Christi 'Mnsam, omnia priora Saecula agnoverunt, eamque nunc silam in terris esse Ecclesiam Dei, nullo unquam errore aut infidelitate prosternendam, Sole meridiano clarius probant ipsam Catholicae nomen, ipsa cultus ac Religionis unitas, ipsa fida antiquitas , de eonvivio, ipsa doctrinae sinceritas.& cum antiqua doci ira conspiratio , ipsa legitima Pontificum sileeessio, ipsa morum sanctimonia, ac miraculorum evidentia, & postremo, ipsa Romanae Ecclesiae constantia, atque victum robur, quo omnibus Mucius, ac
73쪽
persecutionibus, quibus saepilis exagitata fuit. superior evasit, iuxta oraculum Christi Domini , dicentis S. Petra Apostolorum Principi: Tu es Petrus, super hoc petraran ad ean Ecclesiam re , ct
D. Nuinquid tandem resipuit infelix ille
M reus Antonius de Dominis, qui tanquam novus E coelo Luciise . E sublimi Arehiepiscopalis dignitatis Arce defeetiis , in Apostasiam, & in
Haeresim corruit M. Mamus Antonias de Dominis, qua anno
MDCXVI. Fidei Catholicae desertor in Angliam secessierat, ad se postea reversus, & Vitam Haer ticorum pertaesus , consilium sapientissimum, diis vina adipirante gratia, & admisi sceletis stimulis agitatus cepit ad gremium Catholicae Roma- nae Ecclesiae redeundi, illudque abjecta omni procrastinati e persecit, adjutus praesertim patrocinio Oratoris Hispaniarum Regis in Anglia commorantis , qui illum de venia obtinendatam inter & metum adhue fluctuantem con-hmiavit, & nomine Romani Pontificisae si plene securum reddidit. Ex Anglia itaque
prosectus Aiarcus Antonius de Romanipet venit ad finem mensis Novembris anno
MDCXXII. ibique ad pedes Sanctissimi Pontificis provolutus, α lachrymarum imbribus perfusus, in haec verba prorupit: PMer peccam in ca Iam ct coram te, 'Da mn sum diDiu mari Ilias tuus, sed fac me scut unum de mercenariis tuis Errapi , ficut oris, periit, quar . Beatu et e Pater, serrum tuum, quia maηdata Dei o Ecclesia non sum utitur. Ilaec ubi dixtilet. suorum errorum palinodiam cecinit, Haerelim ejuravit, &Scriptionem edidit, qua distinctim revocavit, quae cumque adversia Ecclesiin doctrinam seripturierat, eademque consutavit. At :Marcus Antonnius de Dominis, lichi suminam Romani Pontificis benignitatem fuisset expertus , diu tamen in fide Catholaca constans non permansit. Vidisti eum Fidei Catholicae desertorem & Apostatam; vidisti eum ad Ecclesiae Catholicae gremium re
vertentem, suosque et res revocantem, vide illum nune in eoidem errores telabentem, adeo vario&inconstanti erat animo, ut illud Teren
nolo, volo. Anno siquidem MDCXXIV. seu biennio, postquam ex Anglia Romam redux suos erro res e1urulet, ad vomitum reversus est, novaque per Litteras de Haeresi cum Anglis inire consilia detectus, in Arcem Sancti Angeli. luitu Romani Pontificis m. tunc sedentis, conjectus fuit, ubi paulo post, cum iam senex, pin guis & obellius ellet, gravi morbo correptux, vi-His in teste Syon ano in Annal. Eces. Continuotione ad an. MDCXXIV. ὶ Nun, II. ad cor redire. detestarique errores, ac propediem moriturus Sacramentis Ecclesiae munitus est, cum lignis poenirentiae. Nihil ecius corpus ejus,obretrissima, de quo certi sitae constabat, cum impiis ejus Eoiptis, in exemplum & terrorem aliorum, manueamifieis in Campo Florae publicE combinum est mense Decembri, quo E vita migraviti D. Obtigitne em sors Edmunia Riche rio, alteri. quem mox appellisti . SaeculiΣvII.
Novatori NM. Edmundus Richerius, natione Gallus, Presbyter Lingonensis, Doctor Theologus Sacrae
Facultatis Ruisensis, librum edidit de Ecclesia. stisa ct Politica potestate, in quo Authoritatem Romani Pontificis & Ecclesiae detrimebat. R P
liticam potestatem nimium extollebat. Sed hiemath natus liber statim damnatus est a Synodo Parisiensi, quam Cardinalis Perronius, Metroρο- litanus Senonensis, anno MDCXII. una cum luis septem Episcopis Sustraganeis celebravit. Ila scriptus est etiam idem liber in Synodo Aquensi, quam Paulus, Aventis Archiepiscopus, eodem
anno convoeavita Multi inlumc si brum calamum acuerunt , sed praesertim Andreas Duostius, insignis Doctor Sorbonicus. ει Regius Theologiae Prosellist in Academia Parilienti Primarius. Pimnam suae temeritatis luat Edmundus Ricberius, quippe qui Reaia Austoritate & Decreto Sacrae Iacultatas Parisiensis depositus est Ofiicio isndici eju dena Facultatis, quod tum temporis gerebat. Tandem Ricberiust facti poenitens, declarationem
die vir. Deccmb. anni MDCXXIX.corani testibus edidit a se scriptam de obsignatam, qui se, libellumque suum de custastica O Politica Pom-
te, ac quascumque ejus propositiones, Ecclesiae Catholicae Romanae, & S. Sedis Apostolicae iudicio subjicere Uirmat, eam Matrem &Magistram omnium Ecclesiarum, Sisu allibilem Veritatis I
dicem agnoscenso & eas, quatenus eidem Roma- .nae Ecclesiae ellent contrariae, Improbavit & cd de lavit, hancque Declarationem suam consisnavit Eminentis imo Cardinati Ricbesio, Provi'sori Domita Sorbonae. Occesione istius libri ab ED mando Ricberio editi, Sacra Facultas Parisiensis si ut observat Manus in Annalibus Ecelesiae ad annum MDCXXIX. Num X.) decrevit, ut deinceps renovaretur mos antiquus & laudabilis, &quibusdam omitti coeptus , videlic)t, ut quicumque ejusdem Facultatis Baccalaureus, in Theologiae Actibus respondens, juraret an D creta Summorum Pontificum. Quem morem retinet etiamnum Sacra illa Parasiensis Faecitas, de a Baccalaureis in Actibus Theologicis ad amussim servari curat. Obiervat etiam idem. νηdanui ad annum MDCXXXIX. Num. I. pr di ille eodem tauto Parisiis, absque Auctoris, aut
pographi nomine, & edendi Facultate, duo standia Volumina vulgari adiomate Gallico, sub specioso titulo: iurium O Labertatum Ecclesia
ticana ; earumque Probationum: quae, cum multaeontinerent libertati Ecclesiae contraria, de ad
excitandum Schisina tendentia, fuerunt statim Censura Cardinalium, &Ecclesiae Gallicanae Amtistitum, qui hoc anno MDCXXXIX. Parisiis reperti mi numero viginti, omnino proserina atque damnata: Nescit enim, subdit Spondalius,&clesia Gallicana Libertates, qua misitim verentine
nescit Zura, qua istam a Romana Murris fitia firmisesima connexiane, O filiali Obedientia diremis aest- parent. Qua verbigiti sunt Hirile a, ct fi
cera labertates tam ipsius Ecclasa, quam Regis o Regni, east ad Sanguinem usqueparata est defredere ac tueri. Omnium Novatorum, qui Saxulo XVILertores disteminarunt. agmen claudet risipisci Francisicus porri, Mediolanensis, qui, lpretis piis ae lalutaribus documentis, quibus in Seminario
a mano sub Disciplina Patrum Societati, JEa
imbutus fuerat, contaminata vita, pestilentibus exemplis, vitulentis colloquiis, & absurdissimuerroribus otiosos quosdam homines, velut quo. dam conlisio morbi, insecit. Jactabat se eis CZIRI SI M. qui totum Orbem debebat suis sub
74쪽
subdere legibus , novam fidem , novos ritus ,nbuam Emesiam instituere. Visiones Angei tum, miracula, Ad ne loquas praedictiones ineptissime obtrudebat. De Mysterio Sanctissimae Trinitatis impie garriebat , & Beatam Mariam virgine nimam este effutiebat, aliaque perindEtidicula producebat dogmata, quae ut per totum Otiam diue minare pollet, duodecim S cies, velut totidem Apostolos, libi delegit lymphaticus ille Novator, quibus quod satis sistivum ac lepidum est, Regnorum dominia, amplissimas opes , & aureos montes pollicitus est. pro thesauro carbones , & pro Regius opI-busque carceres, exilia , expoliatiotiem ianorum, variasque calamitates offenderunt delusi illi Pse
dγApostoli. Roma si quidem 'Dbus Burri sub Antificatu Auxumiri yn praecipiti fuga
eum suis soliis secedere coactias , Mediolanum , patriam suam, se recepit, ubi diu nec ipse, nec eius Pseudo-Apostoli pedem figere potuerunt.
Detecti quippe a vigilantissimo nujus urbis Fidei Inquilicore. tanquam mures in pice, Utilivit, quorum alii carceribus mancipati. alii in
exilium acti, de bonis omitibus privati, alii mul poenis, quae haereticis ex jure infligi selent, sero intelleκerunt , se vana spe lactatos , falsisque promissis a suo Antesignano iosepho Barritasse inescatos. Suis sociis cautior, ac felicior Borri e naufragio eiulayit, atque tem
pestivὶ fugam arripiens venit in Germaniam. Dein, in stolam , S: inde in Daniam, ita ut,
instar alterius Gini, per universam terram pro fiagus videretur. Tandem in Germaniam reversus, ibi captus est, dea Levolo Imperatore traditus Summo Pontifici Clementi x ea tamen lege, ut ejus vitae, quamvis multis sceleribus
conspurcata, parceretur. Tunc iosephus Forta, post salutares poenitentias , & exhortationes, re-d ut ad sanam mentem, quam jam pridem emotam
ipse, licet petitus Medicus, sumpto helleboro, hactenta curare noluerat. Nee sillim delitia sua, 'divina affulgente gratia, agnovitiosephus tum,
veram etiam selemni execratione ea ejuravit in Loelestia Sancta Maria super Minervam, Ord. Prae lacatorum, die xxv II. mensis Septembris anni
DCLXXII. 1 Censeris absolutus, atque ut motis est , habitu Poenitentiae indutus, in ear res Sancti Ossicii primum detrusus est, inde postea aduolem Hadriani, quae nunc Arx Mirim Angeli appellatur, translatus filii, ubi, editis verae ecem utentiae, ac sincerae conversionis lignis sicut fidem faciunt adhuc superstites viri, probatissi mae fidei de oculati testes in ex hac vita migravit. Consul Q praetermisi Sectam, quae dicitur Illumi-ηatorum , quaeque in Hispania Saeculo XVII. hoe est, circa annum MDCXXIII. sub Pontificatu bari Um. erueit ; consulcb, inquam, hanc sectam praetermisi, quia eadem plane est ae Sesta Quietistara , seu spuriorum Mysticorum, quam Mithael Motinos per Italiam propagavit , ω de qua plura superim diximus. Bonaventu N M νasia in Catavio Haresum Centuria decimi sexta reseri sexaginta sex propositiones , quas ab his Sectariis, dictis Illuminatis, assertas A creat Paccecus, Supremus in Hispaniarum Regno Fidei Inquisitor, damnavit, ex quibus aliquas hie inseram, ut facilitis intelliata, hane Hunianuaris Metam non discrepalle a Secta
umeristinum, seu discipulorum Micharilis Assistinos, quamvis eam tempore praecessierit. I.
primis, asserebant hi Sectarii, qui Illuminati dicebantur , Mentalem Orationem Dirino pracepta
adeo imperatam es, ut per eam omnia impuantur. Secundo. Dei Servos nec laborare debere, necPraelato ulli obedire, quando mentalis oratio impeditur. Tertio, in eleratione Sancti mi Sacramenti claudoridos esse oculos inari, eum, qui pervenerit ad certum perfectionis statum, nec videre posse sacras Imagines, nec dirinum Verbum audire, neque alia
facere , huic Sectae ct doctrina contraria. Quin- , orationem O abstinentiam non posse dissimul. 1us miraculo, consistere. Sexto. Orantem ita se debere in Dei prasentiam colligere, ut nec dis siris rat, nec meditetur vel pasonem , vel humanitatem Chri Septimo, eum, qui orationi mentali
νacat, posse ab audienda Miba etiam diebus festis
abstinere. --b, posse hominem ad eum perfectionis gradum pervenire, ut gratia anima facultates submergat, nec post anima vel progredi, vel retrogredi, o ad eum perfectionis statum pervenire ,
ut Sanctorum intercessune non egeat. Nono, Illuminatos sternere debere omnes Theologos Concionatores. Denique, ut caeter praetermittam
errores, dictitabant isti Sectarii, Actus eis magis meritorios esse, quo minor est sensibilis deνotio, ct turpes actas, ct inhonestos radus cum Secta suasa--nis ac puellis, umesse peccata, immὸ virtutes potius ac pietatem. Conser nune hanc Sectae Illuminatorum doctrinam , cum doctrin i Sectae
Qviet istarum , seu discipulorum Michael Moalinos, quam superius exposuimus, &consessim intellises, tantam este inter utramque doctrinam spurcitie principiorum astinitatem ac similitudinem, ut ovum non videretur alteri ovo
similius. Idem judicium serendum esse censeo de altera quadam Secta, quae sub finem saeculi XUII. in Brixia , Urbe Disionis Venetorum, &in aliis vicinis locis late diffusa est, dictaque suit Pelaginorum Secta , a quodam Iacobo Philippo a Sancta Pelagia, Viro Mediolanensi Laico, qui ejusmodi Metam ex obseaenis & turpissimis Illuminatorum ac Quietistarum doctrinae principiis conflatam invexit, in cujus Hopudiosis ac
nefandis reserendis erroribus necesse non est, ut hic diutius immoremur, maxime , cum Petrus
Ortoboni, patria vcnetus qui tum temporis erat Episcopus Brixiae, postea ad Summum Pontificatum euestiis, dictus est Alexander Octarus hanc Pelaginorum Sectam, malam Quietistarum Sectae propaginem, in tota Brixiensi Di dicesu th instat cancri serpentem, summa adhibita industria detexerit, eamque detestam seliciter extinxerit, sicut jam obiervavimus in sit periori Colloquio. Sed de Haeresibus , & erroribus, ac
Sectis Saeeuli XVII. haee satis superque hactenus dicta sufficiant.
D. Plenam quidem accuratam errorum,
Haeresum, & Sectarum Saeculi XUII. notitiam hoc usque tradidisti , sed necdum exposuisti originem & progressiam Controversiarum , quae eodem Saeculo inter Catholicos fuerunt agitatae. M. Duae potis inituri Saeculo XVII. exortae sent inter Catholicos Controversiae, quarum pri ma, licet in Anglia originem habuerit, graves tamen in Galliis excitavit tumultus; altera vero in Galliis enata est ex diversa Interpretatione Canonis II. Concilii I. Arausicani. Exordium , pro
gressum atque exitum harumce duarum Contro versia-
75쪽
vetitarum breviter expositurus incipiam a prima deliberatiotrem , proseripti sunt. PriusquHControversia, cui nonnulli E Clero Gallicano tamen haec Facultatis Parisiensis vulgaretur Catholici locum & oceasionem dederunt. At Censura, Illus risiunus Aresti episcopus Patisie enim ,cum Catholica Ecclesia Anglicana, mortuo sis omnes illos Anglicanoriim libelloriim errores Illustiissimo Antistite Guillamo Bhispio , Sacrae damnaveru generali Censura , quae sic iiiscripta Facultatis Parisiensis Doctore Sorbonico , qui ad erat: Censura Austri mict Rexerendi iii, Chii laeam a Gregorio Pontifice Maximo fuerat de' Patris O Domini D. Parisiensi Archiepsopi, dulegatus, Pastore suisset orbata; Sanctissimus trigesimo meos ianuarii prasientis anni ti. Pontifex Urbanai nn ad eamdem Ecclesiam ta in quissum Propositiones Hibernuas, o Reverendissinum Richardum Mutrium, Episco' tiberis Anglicanos,quorum prioris titulus esti λlopum Chalcedonentem instructum ordinarii po' desta & brevis Discussio aliquarum Propositio- testate direxit. Iussis Romani Pontificis ira mun Doctoris Kellissent in Tractatu de Hieratrem gessit praedictus Episcopus, &, omni semota chia Ecclesiastica, Authore Nicolao Smithan: cunctatione, in Angliam delatus, cum debita Le Posterioris vero: Apologia pro modo procedendi verentia, de obsequentissimis, ut par erat, animis, Sancta Sedis Apostolicae, in regendis Anglia: ab omni populo Catholico susceptus est Sed tholicis tempore persecutionis , AActore Davitis progres Iu temporis, injecto discordiae pomo, qui ' a iuu , Parastis ex O ina Riserti Mephisian. dam e Clem Anglicano Catholici, moti certis MDCXXXI. Hanc Censuram praedictorum Ii- quibusdam rationibus, quas hic silentio premere brorum Anglicanorum ab illustrissimo Archie- consultius elle duco, huic Episcopo, liccc Cleri piscopo Pariliensi factam subsecutae sunt paulo& Populi Anglieani Votis diu optato, & inliciα post iliae duae Censurae, quarum primam Issu 1-huicticlesiae omninbnecellarao,negotium tacesic simi Galliarum Antistites, qui tum Parisiis asere coeperunt, & Laicis ac rudioribus Angliae Cin bant, promulgarunt in Epistola Encyclica, quam tholicis suggerere rationes, quibus debitam scripserunt ad omnes Archiepiscopos & Episco-bano VIII. Pontifici Maximo, a quo jam laudam re Regni Galliae an. MDCXXXI. Alteram Deus Episcopus in Angliam fuerat delegatus, obem suram edidit Sacra Facultas Parisensis, cuius hiedientiairi eluderent. Ejusmodi turbas inter titulus erat: Censura Propositionum quarumdam Catholicos Cleli Anglicani intempestive exci tum ex Hibernia, tum ex duobus libris . Aulicotatas, nec non molestias, quas quidam delusi Car sermone conscriptu, in Latinum bos side cohν Uu, tholici Angli optimo Episeopo, quia Romano excerptaram,per Sacram Theolaria Facultatem P Pontifice missus erat, continuo exhibebam a risiensem Ddia, Paristis apud Caratam More umaegre admodum tulerunt omnes Viri pii, di ad Is r. Major & sanior Cleri Anglieani Catholici pacem postliminici revocandam, atque tuendam porcio, conspirante secum fidelis poeuli multitisci asserendam Episcopalem Authoritatem suas dine, inviolabili obedientia aes sit Reveren- omnes curas ac la res contulerunt, praesertim dissimo Episcopo Chalcedonensi, plures pro GDuctor Duacensis Anglorum Collegii Apologias adornavit, omnique ope ae studio Rector, qui scripsit Anglice, ac in lucem edi contendit, ut Autistitis sui, toties a Deo ex-ἀit Tractatum de Hur archia Ecclesiastis, ut as petiti, ac tandem a Sede Apostolica concessi, B- strueret & continendaret Episcopalem Authori mam ac dignitatem illaesam inviolatamque tu tatem , tot oraculis Scripturae Sacrae. Lot Sacuto' retur. Vercim, haec Cleri Anglicani Cath rum antiquitate firmatam, quam pauci e Clero lici pro Pastore suo sollicitudo sicut coram Deo Anglicano Catholici delusa mente deprimere mercede mi caruit, ita eo, quem sperabat, fine
pro viribus satagebant. Huic Doctoris Militoni frustrara est. Illustri sitimis quippe Ricbardui libro, ubi primum in lucem prodiit, quidam Smitheus, Episcopus Chalcedonensis, tot in An-
Anglus Calliolicus, unus videlicet ex ιιs, qui glia insidiis petitus, tot turbis ac praestigiis vexa- iEpisco', insensi erant, confestim respondit al- tus, tandem ex Anglia, ad quam fuerat a Sunistero libro, Anglich itidem conscripto, cui utu- mo Pontifice delegatus, in Galliam se recipere iliu erat: Modesta obreris Discuss, Oe. Sed cuin coactus est, ubi ab Eminentissimo Cardinali ipraedicti Disus. approbationes praeserret duo' Richelio honorifice ac benignissime acceptus, in- lrum Regularium, Sacrae Faeultatis Parisiensis juriam sibi allatam persecutionem injuste ab
Doctorum , Clerus Anglicanus Catholicus pro aemulis in apiunt excitatam Christiano animo, lpos tiones quasdam, ex 'eodem libro excerptas, hoc est, heroica patientia & infracto pectore su- atque in Latinum conversas , ad eamdem SV stinuit. lcram Facultatem Parisiensem misit, ut ipsa D. Hoc pacto itaque finis isti Controverse ldecerneret, quid de ejusmodi propositionibus inrtositus est, ac tandem sedatae illae intempestive lsentiendum est et Hane provinciam ultro susi in Catholico Oero Anglicano excitatae turbae 3 cepit Mera Parisiensis Facultas. Sed cum ejusi M. Post illustri mini iscopi Chalcedonens smodi propositiones in Comitiis ejusdem Faculta in Gallias appuli una, turbae illae in Catholi eo Oetis Parisiensis ventit Metitur, ac maturo exam ne ro Anglicano motae Clerum itiden, Gallicanum.&di sciiterentur. editus est ab lino ex his Cleri Sacram Facultatem Paris sein exagitare coepe-
Anglicani Catholicis , qui Episcopo Chalcedo- runt. Hi siquidem Catholici, qui Illustrissimo inenti. a Summo Pontifice in Angliam missis,pa- Domino ithae, Episcopo Chalcedonensi, adrere detreetabant, alter libellus, Anglice etiam Versabantur, i rate habentes ,&iniquis animis fe- iscriptus , cui titulus erat: A luia pro modo pro- rentur, , duo, libellos Anglicos, quos contra praecedendi Gris Apostolica Oe. Hi igitur duo li- dictum Episcopum ediderant, ab Episeopi, tabelli long tempore a Sacra Facultate Parisiensi clesiae Gallicanae, di Sacra Facultate Parisiens fuerunt discussi, ae tandem in Generalibus Co- sutile damnatos, duos alios ejusdem iuriaris mitiis apud Sorbonam habitis die xv. Februaria blicarunt libellos, unum, quo in celeberrim avni MDCXXXI. post diuturnam, solemnemque Pacultatem Parisensem , alterum, quo in Illu-
76쪽
tillentoque calamo invecti sunt. V Priori libello. quo sacram Facultatem Patisiensem insectabanis tui, hie tituIus inditus erat: Hermori Gemelli tWrprensis. Sacra Theonia iacentiati,
titis Parim simposita libro , qui instruitur: Apologii sanisae Sedis Apostolicas. Et in fine eius. dem libri: Anendis circa censuram illustrisimiti Rererear imi Dommi Parisensis Archiepiseopi,
ni thesis cisca duo Brariis Apostolica ad Re ren- . mum Episcopum Chaeredonensem. eum Responsi cauad libellum, quipiarasar evasdem Revere dismi, Angliuesine nomine Authoris editam. cui titatas e Brevis & ne eeintra dileussio pto Catholicis Angliae . quoad suum Pastorem , ex Anglico in Latina deliter persum. Alter veto libellus,
quo iiIi Catholi ei seriptores Angli Epistolam Illustiissimorum Galliae Antistitum mordaci stylo pet stringebant, se inseriptus erat: Minsa --
glicana querimon a P polagetica . oec. Auctore
Hermons Loemelis Antueviensi, Sacra eo ia ηtiato , Ur Canonico Lectorali Mesem Cathedralis Audoniareos. Aud ari I 631. Hos duos libello, stati ti subsecuti sunt alii duo , e dem genio compositi, quorum primus hunc prae- utebat titulum : Vindiciapro Nicotio Diso con tra ceusinam nomine Facul alis Parisiensis editam is Uvι dem librum, cui nomendi Modestare brevis diseussio. &e. Autore R. D. Antonio Gossar, S. Ibeologia Doctore 2 Protonotario Apostolico. Leo- dii t63t. Alterius libelli hic titulus erat: Ix reti0uridicum Censara Facultatis Theologia Pari-
ca quasdam propositiones, Auctore Eadmund Ursitano Hiberno. Francosutti 16ι I. Istorum libellorum Seriptores Angli, licet visent C tholiei. universae F euitatis Parisiensis famam Leerabant. Reverendissimum Episcopum Chaucedonentem eonvitiis impetebant, de illustrissi. notum Galliae Episcoporum dignitatem tot m ledictis. Se eontumeliis ineellebant, violabant, edeprimebant, ut a nullo pio vito de Christianae vetitatis amante, absque ira & indignatione legi possent. Hi ne factam est, ut viri eruditi ea-timum acuentes, animum ad scribendum appa.lerint, ut totis ingenii & eloquentiae suae vitibus veritatem ab erroribus, dignitatem Episcopalem 1 eontumeliis, Se clarissimam Faeultatem Pariis siensem aealumniis de dicteriis vindicarent. Pti-inu incertamen prodiit Francisius Hastier, Do.ctor sol nieus, qui libriun doctissimum lucubravit. eu, is hie titulus est : Defensio Ecclesiastica Hierarchie, seu mηdisia Censura Facultaris Ibretitia Parisiensis, adνersus Hermanni Loemelli S etiam, oec. Parisiis r 632. Paueis post mensibus alius Theologus Paraiiensis, sumpto Petri
arulli nomine, librum cone innavit, eumque hoe titulo donavit: Vindicia Censara Facultatis
Neolo)ia Parisensis, seu Responso dispunctatoria
adlibestum, cui tit alas: Hermanni L melli Ant-uripiensis, δec. spongia. Parisis apud Carolum MDHum MDCXXXII. Hi see Seriptoribus teristius 1ddendus est colante Masre, ocius Sol nisus. qui A. MDCXXX lII. librum Pariliis apiid Gui emam Pele edi curavit . eumque ite inseriis psti distitatio antiqui fi piscoporum Principatus,ctre isse erga eosdem Monachorum o Clericorum
Donum, quas Oorbonica Censura obiicit Δρο uia. Viactoriam adiudicarunt periti iudices his tribus et tissimis Scriptoritvis, qui de Authoritate Episic pali, & de Sacra Parisiens Facultate optimε metiti sunt, x enatae hiate Controversiae ultimam diem imposuerunt. Tentavit quidem doricus Cellativi hanc litem redintegrare in opere, quod Anno MDCXL l. edidit, cui titulus; De Hierarchia, ct lim M. Sed huie A thori Pleeessit Martis alea. Ab Episeopis qui
ph Eeclesiae Gallicanae, & a Sacra Faeultate Pariatienti eoactus est GLtius multis in locis damnato opus suum, de duorum Regillarium, Saerae Faeustatis Pariliensis Doctorum, qui praedicto GLAtii operi approbationem inscripserant, unus ad huc superstes iam enim alter E vivis exeessetat) a Sacra Facultate Parisiensi citatus, in Sot bonae C mitiis, prima die mensis Iulii Anni MDCXLI. habitis , approbationem suam rescindere compulsius et P. D. In quo praecipuὸ sit aetat altera Controversia, quam in Gallus ex vatia lectione , seu Interpretatione Canonis seeundi Coneilii primi Araulica iii obortam fuisse sit petius insinuasti M. Haec altera Controversia, nihil aliud
ruit, quam Liueraria quaedam concertatio, quam
aesius dirm sis, doctissimus societatis I Esiti Theologus, ob divetiam lectionem . seu varium selisium Canonii seeundi Coneilii Araustea ni primi, quod Anno Christi t. in Galliis suit relebratum . habuit eum alieto Theologo Parisiensi.
qui ubi Petri Auretii nomen adscivit. Canonis secundi Concilii Araulicani l. Lectionem sie. i ta quosdam MSS.Codices, restituerat. is non- s Thomo I. Conciliolum Galliae: AHus M uinorum, qui baptizandi recepit ossicium, simcirimate usquam debet progredi, quia inter πυρωcuitsemel chrismari. De ea amem, qui in Baptia te, quacumque nece tefaciente , non ebriasmatia fuerit, in Onir tione Sacerdos commo nebitur. Aam inter quoslibet animatis issas non mst una benedictio est et non ut prae udicans Di quam, sedat non necessaria babeatur repetita chria
Iniatis. Porro , mentem hujus Canonis hanceste asserebat Simonos, ut unicam, eamque in
fronte, Chrismatis unctionem fieri praeeloiat, adeoque Ministri im Baptismi Chrisma in promptu semper habere debere, ut baptiEatum mox
inungat In fronte. Si quo verti easu aliquis non fuerit in Baptismate chrismatu , commonen
dum esse Episcopum in Confirmatione , nimia tum ut Baptizatus, qiii in Baptismo Chiis mate initus non est, in susiceptione Sacramenii Conis firmationis ab iseopo chrismetur . quia Clitiasmatis una est benedictio, vel in Baptismo, vel in Confirmatione. Si autem baptigatus iam Chii,mate a Ministro Baptismi linitus fuerit, non esse nectoriam repetiram Chrismitissem
id est , non eIle necessarium, ut illum in Cineptiisone sacramenti Gonfirmationis Epuco 3ns ite .
tum Chrismate intingat in fronte, sed iuiseete .ut Episcopus ei manum imponat , quia cui putat Simondus) sola Epscopi manuum impositici
est materia essentialis Sacra memi Confirmationis . non vel Λ Chtismatis. Hane Lectioianem Canonis secundi concilii Arausitani primi, sici .:Je sensum, quem ei a Angebat dismo du . magno animi aestu improbarit Theologus
77쪽
ille Parisiensis, dictus Petrus Aarelius, qui finem praedicti canonis , ite iuxta antiquos Codices legendum es Ie assiimabat: Sed oe necessaria
habeatur repetita Christutiato ; non vero, sicut Si mondus, inserta particula, Mu, dicebat se elle Iegendum: Sed ut non necessaria habeatur repetita
Chrismatis. Sensum autem verum ac genuinum
hujus Canonis secundi Concilii Alausitani primi
hune esse autumabat Petrus Aurelius di, ut vide
Iieri Patres illius primi Coneilii Araulicam eo
eanone definire tantum voluerint, quod, cumaeeidete saeph soleat, ut nempε nondum baptizatus in mollis discrimen inopinato incurrat, debet Patoelius , seu Baptismi Minister, secum aD siduE S.erum Chrisma deferre, ut, si tale ingruat periculum, praesto sit ad baptirandum simul de
Clitisinate inungendum. Sed . si Oecurrente perieulo . aliquis fuerit baptizatus , non tamen Clitisinate delinitus , ae deinde 'ericulo ereptu . Sacramentum Confirmationis suscipeie velit, admonendus erit Episeopus duplicem cutet adhiberi Chrismationem , unam . quae fieri debet in Vettiee Capitis. α dicitur vertiealis, & purε est caeremonialis, quaeque anteacto Baptisno defuit . & alteram Saeramentalem Chrismationem. quam Episeopus in Saeramenti administratione facere debet in fronte. Ambas enim Chrismi. tiones Synodus Arausieana judicat esse neces I rias. Ex quo in isti laudatus Petrus Aurelius ,
in Canone s-ndo praedictae Synodi legendum
esse: Sed ut necessaria babeatur repetita Chrisma-
νιοι non vero, ut legendum cum negatione existimabat Sirmondus: Sed ut non necessiria habeatur reputita Chrismatis. Hie fuit status Controversiae, quam iacobus Sormondus habuit eum Petro Auretio , quaeque utrique Theologo Oeta sonem dedit. varias edendi ea de re Lucubra. tiones. Primus in arenam descendit iacobas Si modus, de quasi elassicum canens, Petrum --
resum, ad quem scripsit Epistolam , ad certamen provoeavit. Ad hane Sirmenti Epistolam eonfestim respondit Petrus inrelius. Adversus hane Petri Aurelii Responsionem edidit Antit theticum primum. cui titulus erat: D-c i Sirmandi , Societatis testi Presbyteri, Amir.
reui Theologi ruponsionem , qua ejus Epistolam in. rmare conatas est. Parisis apud Sebastianum Cramos i 633. Contra hune librum
Petrus Aurelius sium in lucem emtsit Anareticum , eique hunc indidit titulum: Petri Aurelii
Anaretuus, adversus errores cr hare es, quibus Canonem Arausicanum, O Sacramentum L nsim
byteri . Antirrheticus. Hinc Anaei et ico Petri Aurelii opposuit Sirmandus alium Atmrrheticum
LatinE. contradictorium quem sie in sei sti cobi Simonia , Societatis tED Presbiteri, An.
tir Geticus II. de Canane Ara cano, adversus Peritra Aureliι Theorii Anareticum , quopriorem ejus Antirabericum impugnare conatus est. Denique , hune seeundum Sirmandi Amirrheticum Petrus Aurelius consutavit alio libro , eui Oribo orititulum dedit. Sie de Onone Arausitano, ejus
que genuino sensu, bellum, supra quis eredit te si pertinax. inter illos duos Theologos exaris sit, & tanto . quantum esse maximumpotest, studio uitthei troque certatum.
D. Intelligo quidem , vehementEt inealuisse hane literariam Concertationem, In qna duo illli Theologi, iacobus Sirm- us, de Petras Aurelius, quas pro aris ae soci dimicantes, diis tecta ut linque acie, infestis signis, diu, multu, qtie pugnarunt , At quem potissimum ex duobus illis Theologis in lectione, & genuina hujus
Canonis Coneilii Arauseani primi Interpretati ne lectati debeam, dubius adlide haereo, nescius, cui victoriam adscribere debeam. M. Sententiam Petri Aurelii estea lectionem& germanam Canonis Arausicani interpretatio. nem multis nominillus praeserendam este opinio.
ni alterum periti Theologi, quia Iacobmoirmondus , ut probet legendum este cussiparticula, Non , Canonem Atausicanum heu pacto: Sed ut non necessaria habeatur repetita Chrismatio, sapponit Chrismationem, quae fiebat 1 Ministro Baptismi, factam esse in fronte Baptu
Tati, unde infert , Episcopum non debuiste a rum chralmare eos, quibus administrabat Con. firmationis Sacramentum . quos constabat nuti
jam in Bapta linate Chrisnatos, sed solum debui
se eis manus imponere , quia, inquit, sola impositio manuum, nullo adhibito Chtalmate , est materia esIetitialis Saetamen ii Confirmationis: haec autem momenta, quae ad fulciendam suam de Canone Arausieatio interpretataonem adducit , nec eum Diteiplina Eeelesiastica nec eum i et vulgata I heologorum doctrina eo
ei liari pollunt. Ptimb. juxta Ecclesiae Disciplinam duae distingui debent Unctione , seu Chtis.
mationes. Prima , quae si in vertice, & ideo dicitur Uettiealis, ae pura est Baptismi caerem
nia. quae fieri debet a Ministro Bapti sint. Altera Unctio . seu chrismatio fit in fronte, &est Sa
cramentalis, cujus Minister ordinatius est solus Episeopus in Sacramento Confirm. ticinis. Id me Innocentius I. in Elpistola I. Decentium Episcopum Eugubinum ait, licere Presbyteris baptizatos ungere Christiate . quod ab Epileopo si ierit
consecratum, non tamen frontem ex eodem otio μgnare. quod Iolis debetur Episcopis, cum tradunt Spiritum Paracletum. Et Iunocentius IV in Episttalaad Episcopum Tusculanum, Sanctae Sedis iii Re.gno Cypti Legatum, inquit: Soli Ppsopi can. Dent Chri nate infrontibus bapri tos, quia ejus
unctio non debet nis per spis opum fieri . quoniam soli Apostoli. quorum vices gerunt Episcopi, per
manus smyositionem, quam ciuirmaris , velfrontisci ismatis repraesentat. Spiritum Sanctum tribui se leguntur. Non uniea igitur . sicut docti Sir--ndus , admittenda est chrismatio sive in Bapti m . sive in Sacramento Confirmationis. sed duae Chiismationes toto Coelo distingui omnino debent, quarum prima, quae habetur in Baptilmo, ita seeundam, quae fit ab Episeopo in Sacramento Confirmationis; praecedere debet, ut si quis in Baptismate Verrii ealem Unctionem . seu Chrismationem non perceperit, non possit ab Episcopo, Sacramenti Confirmationis Ministro. chrismari in fronte, nisi prius ad Presbyteros, seu Baptismi Ministros, remisIus . verticalem , seu baptismalem ab eis acceperit Chrismario. nem, ne videlicet Episcopus dii pilam Chri Denationem praebeat contra Ecclesiae consuetudinem. Vettiealem quippὶ Chrisimationem a Ptesbyteris, & Diaeonis. qui sint Ministri Baptismi, fieri debere, & non ab FI iseoom, patet ex omnibus Decretis, quae de ea Umaione
78쪽
Fabentur, qui bra illa Vettiealis, seu Baptisanalis Unctio 1 resbyteris . di Diaeonis tribu Lur,
de ab Episeopali citissimatione omnino se par tur. Hinc est, quod olim Episcopi, quando
solemnem Baptismum eonsetebam, nunquam B ptizatorum verticem mole Presbyterorum 11
gerent; & Pontifieale Romanum etiam praescii est . ut Antistes Episeopali ritu haptizans nullam adhibeat Unctionem verticalem, ted mox abiistia baptizato aqua ad stoniis unctionem seu
chrismationem procedat. Iudicans ergo Conintilium Araulicanum I. utramque Clitis mattollem,
paptumalem videlieet, & Epileopalem, et senecessariam ; statuit Canone 1ecundo, eum, qui in Baptismate a Presbyteris non fuit Chrismatus, debere in vertiee Chrismati, priusquam ab Episcopo confirmetur, seu ab illo chrismetur in fronte, ut nulli Chrismati olii praeiudicium inseratur , sed ut necessaria haseatur repetita Chria matus non vero , ut per petam legit Sirmondus: sed ut non necessaria habeatur repetita Chrismatis. Secundo, si juxta mentem secundi illius canonis Arausicani ptimi unica sussceret Chri- sinatio, ut asserit Sirmondus, & Episeopus tune
solem monendus eli et, ut baptizatum chrism
rei, quaneso is, prohibente necessitate, a Mini to Bapaismi chrismati liaud potuit, si, Inquam, Loe vera esset illius Canonis Ara usi eant mens, sequetetur Clitismationem Episcopalem
esse tantatis supplementum Chrismacionis Pre1-byterorum , de ordinatium chrismandi munus non pertinere ad Episcopos, ted ad Presbyteros quin, magis esset neeessaria Presbyteror tim,
quam Episcoporum Clitisinatio, eum Episeopimio nis per accidens, de in supplementum chrismare debetent; id autem, dum a consuetudine
Ecclesiae . Sanctorum Patrum traditione Penitus alienum lit, eat holicus horret ac refugit sensiis. Tettio. Armondus, ut suam de unica
sive in Baptismo, sive in Confirmatione. Clitiis
natione sententiam adstruat, contendit lotam impositionem manuum Episcopi esse materiam es.sentialem Sacramenti Conficinationis , nullamvetb Unctionem . seu Chrismati Oilem esse de esissentia Saeta menti Confirmationis , ad caer moniam esse dumtaxat aecula ratalem , ab Ecet
sta ad ornatii et, adjectam, de praecepto quidem servandam , sed in quam tamen dispensatio Eecli Κε. & Summi Pontificis cadere possit. Uertim, hiae ebirinonia doctrina di sua novitate malὰ audit, te utrilisque Ecclesiae , Orientalis , & Οecilentalis, traditioiii conlentanea non est, &adis versatur dintinae omnium Theologorum, qui post sanistos Patres, eum Graecos, tum Latinos, docent, Chrismationem frontalem. & impositionem manuum Episcopi constituere materiam aequatam essent' alem sacramenti Confirmationis. In doctrina autem . quae spectat sacra
menta i Christo Domino instituta , si semel ii
ultatibus aditus aperiatur, si unicuique thas eo jeautas & opinationes obtrudendi licentia peris mittatur , spreta Theologorum omnium consenis sone, repudiato eommuni Ecelesiae sensu, stastaque & dejecta Maiorum nostrorum ab antiquus mis Saeculis helenni doctrina ερ auctoritate. frusta de Religionis Decretis , de Instituistis laborabimus, taeebit Christiana Religio, nihil in ea tutum, ninil fit mum, nihil sanctum
permanebit, si pro cuiuslibet arbitratu res ex
R. rimas ubi Hist. Em. rom. VM. ploratissimas. intimis non soldm Theologorum .
sed fideliam etiam animis infixas, iustrangere.& explodere liceat. Denique, etsi verum esset quoa eontendit Symondiu. hune Canonem secundum Cone ilii Aransieam primi legendum elIeeum particula, δε on , i. e. sed at non necessaria habeatur reperisa Chrisinatio ; inde tamen inserto minime debuisset Sirmandus , Patres Conei si Araulicani primi unicam tautlim sive in Baptis mo, live in Confirmatione Chrismationem eo Cancine praecepisse , sed inserte dumtaxat debuisset. Patres Concilii Atausteant ptimi pet haee
verba. Ied ut non necessaria babeatur reperita Chriρ malis, inimere dumtaxat voluisse, elusmodi
supplementum Chrismationis vertiealis. quam baptizatus, p Opter occurrentem aliquam neees sitatem percipere a Ministro Baptismi non potuit, α qua lubindὶ inungi debet, alite quim Chtismationem frontalem in Saeramento Confriamationis ab Episcopo accipiat , elle quidem ne-eessarium illud Chrismationis Vettie alis, seu Baptismalis, supplementum ex uia, disciplina, de praeeepto Ecclesiae, sed non esse necessarium, ut valeam, hoc est . ut effectum Sacramenti Confirmationis produeant Episcopi manuum impositio, di Citisinatio frontalis, quae essentialem ,& adaequatam Saeta menti Confirmati otiis materiam constituunt. Quocirca , hujus Canonisse eundi Concilii Arausicani primi, si legit ut ut vult Sirmandus cum particula . AM , videlieri.
sed ut non necessaria habeatur repetita Chri arιο. hie vetus senius elle debet: Nullus Baptismatis Minister, vel Diaconus , omittat in baptismovettiealem Unctionem, si tanteii, oecurrenta aliqua necessitate , praetermissa fuerit. Episcopus monebitur, ut curet eam luppleti . antequam Neophyto manum imponat. & inungat in froniate , quod tamen ita tales ligendum non est, ut illius verticali, Unctionis, quae Baptizato dein fuit , sipplementum censeatur necessarium, uevaleant, leu Sacramenti confirmationis effectum
plodueanthontalis Chrismatio. Ac Episeopi maianuum impositio, ex quibus constat Ellantialis.
de adaequata Sacramenti Confirmationis materia.
Sed haee dicta sussietant de vera intelligentia hujus Canonis Concilii Arausicani, qui, sive legatur
in hune modum : Sed ut non necesuria habeatur
repetita chrismatis ι sive . ut melias alii volunt. hoe pacto batur: Sed ut repetita habeatis oriasmatio, suffragarimini md potest novae. & tradi tioni Sanctorum Patrum, atque Theologorum eonsensioni eontrariae opinioni lacobi Sir-ndi. asseretitis eo Canone Araus cano praeeipi unieam sive in Baptismo . sive in Confirmatione. Chrismationem, solam manuum Episcopi impositionem esse materiam essentialem Sacramenti CGn firmationis, & Chrismationem Dontalem, quae fit ab Episeopo. esse tantum caeremoniam aeciden
talem impositioni manuum Epileopi ab Leelesia ad ornatum adje m. Qua in re in Doctam Sir montani haee verba S. Bernardi juM usurpare ponsum: Aonne emnium merito in se proracat manus . cuius manus contra omnes' uuid ergὸ tu, quid melius asseri' quid subtilisu in νemis' quia secretiaut ibi revelatum jactas, quod praeterierit Santis, effugerit Sapientes' . . . . Hoc plari Memini, te excepto, videtur, tu rideris, Gi νideris. D. De Haeresibus, erroribus& eontroversiis
79쪽
tiariun tibi supersit dieendam , Colloquio no- natum, ingrederentur vias suas, hoe est, intustro finem imponamus. proximum Colloquium nebris Idololatriae iacerent immersae: Inpratera- postridie habituri, in quo de Conciliis. quae eodem riveneramui s. inquit, dimisit omnes genres in . Saeculo celebrata sunt, sermonem, bene fortuna n- gressi vis s. Sctipturae itaque Sacra, neε non te Deo . instituemus. uoctrinae omnium Sanctorum Patrum cum Giaeis M. Mane tantisper. Nee enim expedit, ut si- eorum, tum Latinorum. E diametro opponina. lentici praetermittam duas celebres Centuras, quas tur hic illorum Scriptorum error . asserentium,
Saeta Faeultas Parisiensis sub finem Saeeuli XvII. Gentes seu nationem aliquam integram , erita tulit in quosdam libros, quorum iectio verae fide- populum Iudaicum, ante Christum natum, v lium pietati ae doctrinae non pavea damna afferte xamae puram Religionem coluisse, sincera chi. potuisset. Et primb quid m, exeunte Saeculo XVIL ritate praeditam, sanctisque ritibus ae sacrificii, plodierunt in Galliatum Regno libri quidam Gal- uiam fuisse, ac subinde jure optimo hune et tot enilaeo idiomate eoni cripta, in quibus asserebatur se in his libris Gallico idioti te exaratis, Sin viil mo. Sinarum gentem per duo circiter annorum gus temere sparsis assertum, censorio stigmae millia ante Christum natum , puram ae integram confixit Sacra Parisiensis Facultas. Alia ceti sal contervasse unius ae veti Dei cognitionem . ab Histrinxi eadem Parisiensis F. eultas Anno eaq te toto eo tempore Deum verum ea ratione MDCXCVII. quemdam librum, cuius Autoria adoratum fuisse, ut Chiastionis exemplo eiIep nomini pareo, in quo novae & hactenis inaudite tuerit. Assetebatut secundo , eamdem Sinaium iactabantur revelationes. quas non recipit Hele.
gentem uni ae vero Deo sacrificalle in Templo ita, Scripturae Saetae ad sensum improprium A. . omnium antiquissimo , & per amplissimum allud torqueban ur , di multa stupenda obtrudebas. temporis spatium apud Sinas suisse Fideles vera tu miracula ac prodigia . inter quae hoe unuci isanctitate praeditos, plenos Dei spiritii, Regularum prκ caetetis aliis me olim legisse adhue memini, iputissimae Chamatis observantissimos, ita ut illo- quod videlices Beatissima Virgo Maria, stulorum hominum sanctitatem, charitatem, Deus ac nata est, ab Angelis fuerit adorata , di acta. etiam miraeulis confirmaverit. Denique assereba- tam celebri pompa ae solemni Angelorum eoaeu itur, nulli eumulatias, quam Sinarum genti, Deum talia in C lum etiam cum corpore translata . & benefieiorum ae gratiarum dona contulisse. Eius- posita in Altissimi thronoe bd insuper. Sin. imodi doctrinam, his de aliis novis ac perniciosis Oissimam virginem Mariam mille Angeli impet , propositionibus e tentam, sacra Facultas Parisiu stiparent in terris, ita ut nongenti Anseli, cenis iensis, post varia, quae habuit, ordinaria Comia tum videli t ex unoquoque ordine, ad ejus m. , tia tandem die X v II. mensisAugusti Anni MDCC. stodiam essent destinati, duodecim Angeli in tota iranquam sal m, temerareiam, satiauissem , impi- porali forma semper ei ministrarent a Septuaginta iam, verbo Dei contrariam, haereticam, Christi a H. Seraphini ad Colloquia assignati iugiter assiste- , dei, o Religi nise πψνam, riuutem Passonis chria rent, c teli veris Angeli ad Legationes sive o disi. ctoacis eius e contem, damnavit . atque de- dinarias, sue extraordinarias continuo prasth es. elaravit, extra gentem Iudaicam, seu extra posteri se . Profectis histe Revelationibus opus non , ros Arabami , nullum alium populum . in unum habet Ecclesia, nec illis fictitiis prodigiis in distet Reipublieae corpus adunatum , ante Christum Beatissima Virgo , quae omuigena Coelenatum, veram ae puram Religionem esse proseL stlym dotiram copia abunde exornata, inmit - , sum. seu sincera charitate praeditum, aut sanctis ris ac veris cumulatur honoribus. Hi ne merito ritibus usum ; quia seriptura saera quoi s lo- culpam debent illi Scriptores. qui,sςe deseri. quitur de gentibus, quae erita populum Iudaicum, betido Vitas sane orum, sive Christi Domini. '' ante Christum Natum vixerunt, eas universim Matris texendo Historiam , n Idololatras appellat: Omnes dii genium damο- Vas, sed fictas revelationes publicarunt, com
nia, Palae. 's. Sinulacis gentium, argentum, menta di fabulas inseruerunt, &insiliis prodi- Oastrum , Psalm. II 3. Ams in D ea Deus , gia excogitarunt, quae sua novitate simplici iam a Psalm. 7s. Non fecit taliter anini nationi , ct animos allieere possent. Grande illud malum, judicias non manifestavit eis. Pulm. 47. Ἀ- pietati ae religioni exitiale, observavit summus statur etiam Apostolus Pavias, gentes, ante liti- sui aevi censor ae doctissimus Seriptor nostet .stum natum. exeepto populo Iudaico. ido Maelibior Canus , idemque depelli vehementet isne DEM in hoe mundo. τοι Optavit lib. XI. δε Locis Theoluisis eap. VI.
gentes. qui eratis in in te ore sne Cisi , ubi haec habet: De Sancta mulat. nee chria 'alienati a coηνersatione Urael, ct bospites restri sti Domino , hominum impudeηtia pepercit , quin, mentorum, promi nis spem mn Memra, O quod in aliis Diris, seu in vitis Salu riin, e DEO in hoc mundo. Ad Ephesios ea p. a. Et factitauit, idem quoque in Christi. O Marsis i
Liscas cap. Iq. Actuum Apostolorum di- ejus historia scritenda amet, o pro humai sitiὶ asserit, permissis Deum, ut omnes genia ingemi levitate , multa vana O rid tes, excepto populo Iudaico, ante Christum . cuia commisseretur.
80쪽
v. 'UM nulla Saeeulo decimo septimo habita suerint Concilia Generalia, suia sciet hie investigare, ae breviter perceiisere Gue ilia. sive Nationalia, sive DReeesana , quae in Ecclesia meidentali celebrata sunt . praetermissis aliis Conciliis, quae eodem Saeeulo XVII. conu
earit Melesia Veientalis. Ea quippe Concilia eum a Sehismatieis Patitate Graecis indicta di
habita fuerint, non pluris, nina quidem senten. sa. ea seire interest, quam Luthetanorum, Cauvini statum. aliorumque Haret leorum Conciliabula, quorum nullam prorsas mentionem facere
M. Tua profecto te sallit opinio. Noti. tia quipse Conciliorum , quae Saeulo XVII. in Beelesia Orientali a Sehismaticis Patitate his de
Episcopis Graecis celebrata sunt , tibi omnino necessaria est . ut inde intelligas, di eadem opera refellas putidissimas calumnias Haeretie tum Lutheranorum. & Calvinistatum, qui Meulo XUII. sparsis ubique libellis, ausi sunt per
summam impudentiam allerere. Ecclesiam Otienis talem de Deo, rebusque divinis . ae Fidei Dogmatibus secum semite. Qitam injuriam tibii latam ferre non valens Eeelelia Orientalis. eonfestim plures congregavit Synodos, in quibus errores Linheranorum & Calvini statuinpt se ipse, diris devovit, anathemate perculit, resolidissimis seriptis sole elatius demonstravit. ejus modi Novatores ab antiqua Fidei Catholieae doctrina penitias te eessisse. His Ecclesiae Orientalis synodis non abs re erit quaedam adnectere Haereti eorum Conciliabula, non ut in eorum doctrinam i uitamus, sed ut perspectum habeas, diinquam Haereticos sibi in doctrina eonstare. eisque solenne esse utroque genu claudieare, de sui dogmata in Coueiliabulis, quae actitant, mutare , variare, fingere. refingere pro suo amittio. adeo ut nullum inveniant loeum, ubi tuto
possim figere pedem. D. Rechε mones, nee meIllis sanὲ Collo. quium nostram de Conciliis auspirati pollamus,quim a notitia illorum Conciliorum, quae E
clesia orientalis Seculo XUII. contra Luiher nos&Calvinistas celebravit . ut ex his certissimi/ac notis monumentis manifestδ pateat, errores illorum Haeretieorum ab utraque Ecelesia, O tilentili scilieet & Otientali. suisse reprobatos, atque natalitiis tenebris damnatos. Age ergδ, expone, quaeso, quae causa potissimum cominpulerit Eeelesiam Orientalem, ut dogmata pr scribet et Linhetanorum . de Calvinistarum, qui tamen non in orientali Ecclesia. sed dumtaxat in D:eidentali, suos errores disseminarunt, ac pro
M. Ut vera causa, quae Eeelesiam Orien. talem, seu Graecam, ad eonfigendos Lutheran rum & Calvini statum errores compulit. Leilius ubi innotescere possit. rem totam pauid altiturepe tete necesse est. Hereti et Lutherani, Sectae suae propagandae intenti, di Orientalem Ecele
sita dito Sehismate ab Eeclesia Oeeidentali, seu Eccles asses.
Latina, scissam, eonspicientes, sibi persu istunt.
hane Eeclesiam in eorum partes illico transit ram, indEque inculpatam fore do, trinae suae Li theranae professionem . si semel orientalium Fidei & Ecclesiae nomine ellet obducta. Eam ob rem, Martinus Crusas , Luthetanus, & in Academia Tubingensi Graecarum Litteratum Pt felibi, aliique inter Haeteticos Lutheranos prae .cipui, rogariam Stephanum Ger chrum, ejusdem Luthetanae Hae te eos Sectatorem Qui tum tem-
potis; seu Anno MDLXX lv. Constantinopoli degebat, di Oratoris Caesarei. Viri itidem Lutheia
rani. ad Selimum, Turcatum Imperatorem, conincionator erat ut offerret Ieremiae, Graecorum Patriarchae Constantinopolitano, Augustanam Co sessionem Linhetanam, Graech dudum conversam a Paulo Dosiotaeu ab ipso M Lisciat Mare, Seriptore apud Luthetanos magni nominis. Hane provinciam sibi demandatam lubentissimὲ suseepit Step-ι Geriacbias, nihilque non molitus est, ut Ieremiam. Graeeorum Patriarcham Constantinopolitanum,induceret ad probandam Confessionem Augustanam Linheranam , tanquam Fidei Melesiae Orientalis consentaneam. Sed, post vatias adhibitas artes, cleam ει operam perdidit Hac in , ejusque conatus ad nihilum omnino reciderunt. Graecorum siquidem Patriatelia Constantinopolitanus ieremias non solum eonstantὸt tenuit in Religionis dogmatibus Luthetanae doctrinae suffragari . veram etiam aperth tefragatus est, & Catholicorum Omnia. quae Luthetani impugnabant, dogmata confirmavit, seoque calculo approbavit. Quin . non contentus ille Graecorum Patriarcha Constantinopolitanus vitulenta rxjecisse Lutheranorum dogmat- tribus etiam Responsonibus, erudito calamo ex ratis, quas ad eos misit, illorum errores detexit.
M oppugnavit, atque tandem sub finem tertiae suae Responsionis, iam taedio assectus importunae pervicaciae Lutheranorum . qur doctrinam suam delendete satagentes, illum variis scriptis satiagabant, monet ipses, ne posthae ei molesti essent, neque amplius de iis Scriptis ad ipsum mitia terent, quippe qui nimiam de se praesumenter,& ab avita doctrina desciscentes, nollent antiquae Ecelesiae adhaetere Theologis seu nactis Patri eum Graecis, tum Latinis, ex quotum nihilominus interpretatione ac doctrina haurienda sit probatio Fidei Urietis ae piamitivae EeeIesiae. Hujus Facti
Historici , quod huc usque narravimus, vetitatem confirmant Episcopi Graeci , qui Anno MDCLXXII. in Synodo Bethlehemit ita, seu Hi
rosolymitana, Praeside Patria teha Hierosolymitano. ad damnandos Haereticorum Calvianistarum errore congregati, hoc te imonium
protulerunt, quod ipse, juxta versonem, seu Inia terpretationem ejusdem synodi Bethlehemilleae ab Anonymo Patre Benedictino Congregationis S. Maari Latinὶ adornatam. α Parisis apud Viduam Edmundi Martini Anno MDCLXXvLtypis editam, hie Latinὸ reseram: Martisus crviasius Tubmgensis , caterique cum eo novitatum Gisi heri perituνes inquiunt Episcopi Graeei Synodi Bethlehemiticae sua capita professonu ad eum. qui Cathosica Ecclesia Comitinopolitana id remis ris clarum tenebat seu Jeremiamo direxeraut,
quatenus At dicebant Lut bra H dignoscerent, an cum Onent Ecclesia de doctrina conνenirent ρ me ἀ