장음표시 사용
461쪽
4 2 MISCELLA NEORVM in civitate ipsa praesentes absentes expectare Leem di hin tantummodo teneantur ; quibus elapsis Isive avem
tes venerint , sive non , ex tunc omnes convenient in
palatio in quo idem Pontifex habitabat contenti sin- guli singulis tantummodo servientib- Clericis vel laiacis , prout duxerint eligendum. Illis tamen quibus patens necessitas id suggerit induleeri, duos habere permittimus . et Iem elestionis a bitrio reservato. Auditis& intellectis utriusque Legati rationibus. decretum fuit per Dominos Cardinales , ut tot damnis obsisterent , statim adire conclave.
TAndem more solito itur ad claustrum prima die Octobris anni millesimi quingentesimi vigesimi
tertii, quod usque in diem sequentem quarta hora 'post meridiem mansit occlusum. In eo autem triginta Cardinales assuerunt ; & sexta die ejusdem mensis .supe tvenere alii tres Cardinales Gallici modo excur-1Orio; quos Orator imperialis simul cum aliis dicebat non esse admittendos , eo quod conclave jam esset clausum. Sed post longam altercationem determinatum est ut admitterentur juxta textum in capite prae- allegato in versic. Si vero ibi absentes , quos per decem dies diximus expectandos , supervenerint re integra , videlicet antequam eidem Ecclesia sit de pastore provisum, in eo dem negotio in isto statu in quo ipsum
invenerint admittantur ; qui praemisia quae diximus tam de clausiura quam de famulis , cibo ac potu , r liqui seque cum aliis servaturi erunt. Quorum adven-'tu perculsi sunt imperiales. Triginta itaque tres Cardinales fuerunt in conclavi usque in diem Mercurii dedicationis basilicae Apostolorum Petri & Pauli decimam octavam mensis Novembris ejusdem anni,
462쪽
LIBER TERI IUS. qua electus est Pontifex maximus reverendissimus Dominus lardinalis de Medicis, vocatus Clemens septimus. Quae autem compositiones & conventio nes, si fas est foras effutire , diebus conclavis inter reverendissimos Cardinales eorumque confoederatos ultro citroque jactae fuerint, aliis scriptoribus relinquamus , qui verius gesta secretiora intellexerunt. Sat sit nobis tot sine controversa dies elabi non potuisse. Nos vero post tot dierum curricula potius
schisma quam electionem formidabamus, propterea quod adiurationes dicebantur Lti, fi senioribus Cardinalibus de non creando Domino Cardinali de Medicis, & a juniolibus de eodem pontificali apice decorando. Et quamvis in re tam sancta non sit verisimile talia juramenta interveniise , cum lex etiam humana similes pactiones sive juramenti sive cujuslibet
alterius vinculo firmatis innexas casset & irritet . dc jura viribus eas carere decern pnt, ita ut nullus ad illa
observanda quomodolibet sit astrictus, nec quisquam
ex earum transgressione notam vereatur fidei non servatae , & Deo transgressiones hujusmodi quam juris-jurandi observationes sint acceptiores .cumque celset electio dum libertas quoquo modo adimitur eligendi , vulgus tamen nemini parcens has pactiones pro certo aflerebat. Tandem seniores Cardinales,
fortassis defessi , cesserunt ; vel quoniam tam prolixam clausuram pati non poterant, aut quod verius est, quia Deus , qui cuncta gubernat , mutaverat illorum corda ut omnium consensu reverendissimus
Dominus de Medicis eligeretur , ne defectu pastoris universalis Ecclesia incommoda pateretur. Et die le-quenti festo sanetae Helisabeth de Ungaria celebritatidicato fuit ejus electio publicata, nimirum quinquagesima die . quasi Spiritus sanctus repraesentato Pentecostes festo a ui siet. Pontifex autem prius quam exiret a conclavi magnas fecit largitiones Caidin -
463쪽
Ioa. Matthaeus Giher. tus , pestea Episeopus. Neronensi .
4 4 MI scdL LANE R vulibus , donando eos officiis; quatuor duntaxat reser vatis, quorum obventiones sibi retinuit. Lonclaviariis etiam aliisque complura beneficia & qua/raginta millia ducatorum, vestes insuper contulit, Momnibus gratias egit pro electione de se facta. Et non post longum intervallum a publicatione electionis pontificali apparatu amictus, magna solennitate 8c pompa in solio a lecticariis ducit ut in basilicam Apostolorum . in capellam beati Andreae , ad gratiarum actiones; ubi a Cardinalibus solita veneratione fuit exceptus, ut superius in genuflectione piissimi Adria ni retulimus. Et post benedictionem populi, in limine sacelli Magister ceremoniarum tenebat duas arundines, alteram stupa , alteram candela incensa paratas ; & cum Papa egrederetur, alta voce de intelligit ili acclamavit incendendo stupam: Patersancte, sic transit gloria mundi hujus. Deinὸe in medio EccL-siae
fecit idem . Tettio denique ad exitum basilicae eadem protulit verba. Et eodem ordine ac comitatu rever-1us est in sacrum palatium. Primitiae pontificatus fuit creatio Datarii Ioannis Matthaei ; qui etsi juvenis . prudentia ta n senex clarisque virtutibus pollebat, ut ab omnibus probabatur. Postmodum vero magna festa solennitatesque celebrantur usque ad Calendas Decembris ; quibus Pontifex novus coronatus. Cetersim quia animus meus fuit gesta beatissimi Adriani immortalis memoriae viri describere, quae facta sunt tempore Clementis felicis recordationis sub silentio praeteribo ; Hoc enim esset membranam, quod aiunt, totam occupare maxime quia in Romanorum Pontificum annalibus latuIs &elegantius sunt designanda. Ac ne mulistin a proposito videar dilabi,
464쪽
beneficiorum in pectore Pontificis Adnavi. φCVm beatissimus Papa, recolendae memoriae vir,
in omnibus ellet circumspectus, praecipue tamen in provisione beneficiorum , eos undique viros quaeritans quibus salva conscientia posset ea conferre. Cum eos ex sententia non facile inveniret, plurima beneficia post ejus decessum vacantia remanserunt. Et quia noli passim & sine delectu curialibus ac reliquis beneficia & ordines de more conferebat, aemuli invidique tenacitati potius qu1m debitae provisioni hoc imputabant, minime cons derantes qua vigilantia ac solertia beneficia sunt conferenda. Praelati enim juxta canonum statuta ad unguem perpendere debent viros provectiores scientia , moribus, & aetate, qui in sacro ordine & Ecclesiis sunt collocandi ; ubi, ne potentia aut supplicatio quor x libet subrepat, merita personarum sunt expendenda. Et quia vigilantissimus Papa tam in promotionibus quam beneficiis conferendis haec exuctisIime observabat, in multorum indocilium quasique barbarorum hominum odium incidit. Cum d gnitates, personatus, & reliqua sint singulis singula , & non plura , ut sacri canones testatantur , tribuenda , attamen nonnulli modum avaritiae non ponent s , dignitates diversas & plures Ecclesias contra canonicas sanctiones nituntur accipere; qui cum unum officium vix adimplere sufficiant, plurimorum si pendia sibi vendicant; quae multis litteratis viris vitae puritate ac testimonio bonae famae pollentibus , quique infelices in plareis mendicant, pol sent abunde sufficere aequa distributione collata. Haec & majora pericula pluralitas beneficiorum execrabilis adfert. Plura enim sacerdotia habentibus paratur materia vagandi; piae tur Id quod dstinus cultus
465쪽
εις Mis CELLA NEORVM minuitur, atque jura Ecclesiarum absenti' rectorutri collabuntur , Jr , quod deterius est, animarum cura Regligitur , & vitiorum sentibus fomentum pericu lose praeber ur. Haec & aha hujusmodi effrenata cupiditas , sui prodiga , pacis aemula , mater litium, materia jurgiorum , generat. Et cum hi nondum in castris dominicis fuerint initiati, jure optimo tamen putant sibi majores praebendas deberi, tum quia antiqui
curiales , tum piaecipue quia caudatarii sint aut ca-biculari j Dominorum Cardinalium; non attendentes quod etiam leges civiles ossicia seculatia Z frincipalem locum , non tyronibus, sed veteranis ac per singulos gradus examinatis conferunt. Quis tam arrogans , tam impudens erit qui in caelesti malit a, q aepropensius ponderanda est & sicut aurum repetitis ignibus exploranda , statim dux animarum elle delideret, cum folle ne tyrocinium quidem fecerit, cibri prius lectorem , aut ostiarium , psalmistam , exorci stam , sive acolytum in. divinorum rudimentis, Ut sacros ordines omittamus , agere debuisset; cum iniquum sit absurdumque ut imperiti magistris , Do Viantiquis, rudes emeritis praeferantur. O execrabilis ambitio , quae semper quo plus ambit, eo magis fit insatiabilis ; quo sibi amplius indulget, eo magis
inhiat. O improbitas importuna petentium a Pontificibus Romanis coacervata sacerdotia , ut non tam obtinuisse quam extorsisse plerique noscantur. His omnibus vicarius universalis mederi cupiens. quaeritabat undecunque literatos quibus Ecclesiarum gubernacula committeret , Doctorem inquam de Agre-da , Doctorem de Alvarado, Doctorem Coides an Sa, Doctoremque Ortig tunc Parisiis commorantem, ut ex multis hos saltem pauculos seligamus , ac plures alios in Hispania , Francia Italia , & utraque Germania ; ut de me interitn taceam, non inter hos antesignatos Doctores nominando, eisdem tamen ab
466쪽
Lia ER TERTIV s. 6 7 eodem pontifice connumerato. Ideoque cum provisiones & ala huiusmodi prae millia oculeus testis inspexerim , omnibus haec pernoscenda curavi. Ac propterea maxime curial: bus Pontifex erat infestus, quasi novatum opinionum superstitiosus inventor. Qui utinam consideras lent quod si qua beneficia vivens adhuc non concessit pastor eximius, non sibi, sed vitis doctis & sublimibus perquirendis reservavit, ut experimento exemplisque omnibus probis fuit exploratum. Consideras lent praeterea detractores , ne opinarentur eum ella tenacem , inopiam apostolicae camerae ex eaque omnia vasa aurea & argentea & pretiosissima quaeque supellectia asportata aut pignorata esse, adeo ut neque obolus quidem, quo indigentia sublevaretur , in ea reperiebatur, nedum ad liberalitates exercendas susticeret, & nemo in tanta pauperie posset liberalis existere nisi demens, aut ni contra fas extorsistet gabellas seu impositiones a subditis. Quod minime attentavit pientissimus Papa ; immo potius eos spiti tu lenitatis confovebat, illorumque indigentiis subveniebat. Animadvertistent etiam ob acerrimam pestem siluisse negotia e quibus obventio anes apostolicae camerae evenire solent. Neque erat industrius ad investigandas pecunias, magis deditus lucubrationibus litterarum. Vellet nempe solvere creditas pro classie paranda & exercitu colligendo clientelaque alenda ; qua quidem omnino brevi & 'immatura morte non esse solutas reor. Considerantes Vero magnas impensas , apostolicae sedis summam inopiam parsimoniae & non avaritiae attribuerent. Si
enim noc non fecisset sanctissimus Papa , dilapidator bonorum potius quam magnificus largusque videretur. Quamvis saepe vitia se ingerunt, saepissimeque
sub virtutum praetextu latitare conantur. His verioribus & justis causis obstruere ora latrantium contra
Pontificem existimavi , licet alius oratione magis
467쪽
448 MIsCE AN EORVM 'composita metui, poli et eum excusare. Sed veritas ablqur ampuliolis verbis longisque verbbrum ambae. gibus se ipsam demonstrat. Haec sat mihi puto retulisse , ne in Ie tam clara prolixus aut verboius videar.
Odi quatilia tum Ad M. ani Pontificis maximi. AD coronidem opusculi congruum duxi in meam
atrorumque pinna record itionem staturam de qualitatos Aomis in taxi Porio ficis maximi d gnis cmcclam describe. e. Nam quod imago depacta in-do fh . , it m icta plura piae stat literatu hominibus.
Ei l se is membrorum pulchra temperatura, aspectu p .h o , vultu oblongiori, candido, & rubeo , subii. D , Dat O , Ac aliquantulum aut senio aut natura incurvabat caput & collum , statura proceriori , incessu moderato neque tardo neque cito, silentio providus , utilis ιχ cautus m verbo, humilis , doctus , castus , honestus, conversatione alacer , ac benignus, videntibus & colloquentibus placidus ac clemens ι sermone verax , iudicio rectu, , qui conspicientes honestate instruebat atque reficiebat moribus , integerrimus vita , literatura sacra conspicuus , adeo ut ejus tempestate par difficillime reperiretur. Heu miseram temporis calamitatem l Antequam fastigium pontificatus adipisceretur , erat exemplar virtutum in pontificatu vero non defuerunt detractores , critici, & blaterones, qui illi detraherent. Post obitum veto a malevolis quasi vas contumeliae fuit reputatus. Deus tamen , qui cumsta per veras causas agnoscit . aliterque homines judicat, qui bene noverat mentem& opera piissimi papae, quem neque magnitudo status movit ut vitam mutaret, immo eadem frugalitas, eadem continentia, par in sacris eloquiis enucleandis ardor & studium , sibique per omnia sinulis ine ultu
468쪽
. LIBER TERTIUS. 'eultu & parsimonia , aequali in omnes mansuetudine. usus , nulli tervivit desidiae, nulli denique fuit perturbationi apud eum locus. Neque minus clementetae leniter , ubi res postulabat, vel severe & rigide &dixit fecit omnia , ni forsan Elementior fuerit natura quam regnorum gubernatores decet. Audactet fortaslis asserere possem , ut domesticus testis. quod neque vidi neque persensi, quandiu in ejus obsequio& ministerio permansi, quicquam sinistrum aut minus grave in dictis aut factis ; immo quasi speculum
cunctarum Virtutum, antequam urbem ingrederetur, ut cuncti noxeritit. Cujus orationi studium vehemen, succedebat. Et studium interdum oratio interpellabat , ita ut ea. soldm tempora quae naturae necessitas exigit victui & quieti concederet, cetera omnia Otasciis divinis ac humanis ita distribuens ut humani ge-' neris adversario nullum locum vacuum relinquerer.
At quid moror in illius praeconiis enarrandis , cdmesset vix ex omni parte. irreprehensibilis de quo consultius forsan esset nihil dixisse quam haec pauca re ferre , praesertim ciam lingua dictantis impar sit tam
. - urbe post Pontificis obitum , redituque meo in Hispaniam Ccasione tamen hinc sumpta , in calce hujus
opusculii, ut de me interim nonnihil loquar , annectere volui brevem . moram quam post obitum Domini mei Papae in urbe, non tamen sine causa , traxi ; reditumque meum in Hispaniam nonnihil ad rem attinentem adjungam. Defuncto enim Domisso meo non poenitendoe Pontifice , lites exortae, ursolet. super canonicatum meum reditum morabantur. QuapropIer oportuit gradum figere eisque finem
469쪽
ueo MISCELLANEORUM optatum imponere. Et habita sententia exequulciarialibus, ut sic dicam , obtentis, possemoneque canonicatus a clarissimo ac perinde in orbe terrarum emleberrimo capitulo almae Ecclesiae Toletanae concessa, continuo composui sarcinulas, ut ad propria remeais rem. Sed cum non expediret hominem solum proficisci, potissimum ex Italia, quaesivi comites ; & inia veni ex familia Papae paucos quidem ex multis. Nam illorum magna pars illa ipsesta dc prolixa peste jam
pridem obiverat, alia in exercitum Imperatoris dita tracta cum expeditiondi maximi Adriani ejus morte fuerit consumpta , reliqua vero periit in illa miserri ma summersione Domini Ferdinandi de Silva ; de qua suo loco dicetur. Et cum sacra eloquia nos doceant ut quaecunque agere verbo aut opere velimus,
omnia in nomine Domini Iesu Christi faciamus, maerentes amisso duce, omnique comitatu in basilicam cognomento sanctae Mariae de populo nos contulimus , unde post rem divinam celebratam feliciter coeapimus nostrum iter die Martis Idibus Mattii anni via gesimi quarti supra sesqui millesimum , hora deeima quinta secundum horologium Romanum, quod numerari incipit a solis occasu pridianae diei. Et tendimus in oppidum de Bactno , cui adjacet nemus illud satis vulgatum ejusdem cognomenti, & lacus capax
ad piscandum ; &ctam plices sint mali , nihilominus
tamen aer deterior est, distatque ab urbe quatuordecim , ut mensuris Italicis utamur, milliariis. Ac illico inde profecti, in oppidum de Monteroso pervenimus sejunctum a praecedenti sex milliariis ; quorum tria leucam Hispanam conficere dicuntur. Deinde oppidum de Ruisellon in noctis crepuscula petivimus ; inter quae duo oppida fuit amnis profundus. Nihil aliud inter utrumque memorabile cernitur praeter lacus piscatorios similes praecedenti. Die Mercurii in aurora egressi concessimus viterbium civitatem
470쪽
divae Rosae in coenobio quodam monialium colitur ;quae illac transeuntibus dant chordula. quasdaui qui- . bus factum illud corpus tetigerant, juvantes quidem, ut incolae aiunt, parturientes patientesque lumborum dolorem & resum ac hujusmodi alios cruciatus.Quod minime ambigendum puto ob praerogativam illi sbeatae virginis. Nam ejus merita haec& maiora privilegia merentur. Est prieterea coenobium sanctae Mariae de la Chereia , nostro idiotismo det encina
nuncupatum. Continet etiam imaginem Dei parae vir- ginis, quam magna religione accolae Venerantur ι
distatque a Ruisse lio decem milliariis. Hinc perrexi mus in urbem nomine Montis-Flascon . alias Fali co ; quae licet parva inhabitantium numero , fulget tamen cathedrali Ecclesia , qua corpora beatorum ' Margaritae & Felicitatis & septem filiorum magna devotione coluntur. Cui e regione non eminus prominet palatium episcopale; honoraturque praeterea corpus sancti Publiani in propria Ecclesia, unita tamen majori basilicae. Circumstant urbem tria coenobia , unum divi Augustini, aliud beati Francisci, tertium.
ejusdem ordinis nominatum servorum. Continet etiam quatuor Ecclesias parrochiales, & castrum occidentem versus mediocriter munitum. Quae omnia
reddunt urbem illam magnificam , infula episcopali decoratam ; quam quidem minime proprius sponsus illustrat, propterea quod quondam communitas eum occidisse perhibetur; ac civitati dignitas episcopalis jure subtrahitur casu quo ipsa interem erit Praelatum ;ut cap. si. 29 q. r. Neque stupescas tali poena eos puniri, cum in libro Decretorum scriptum sit : Oves -q i. e s. pastorem non reprehendant . plebs Episcopum non acciι- 'set, neque vulgus eum arguet. Quinimmo sententia
Chan filii Noe damnantur qui suorum praepositionem culpam produnt more Chan, qui verenda patris non