장음표시 사용
181쪽
iue s - ANTONII BYNAEI peculiare fuit, quod voluerit ut agnum comedentes haberent lumbos succinctos, calceatos Pedes, & baculos in manu. Verba Legis sunt: lim
quaenam ratio fuerit hujus praecepti, atque, ut fieri amat, dum conjecturis quisque indulget, in varias ac multiplices divisi sententias abierunt. II. Quorundam opinio est, voluisse Deum, ut Israelitae, longum atque difficile iter ingressuri, viatorum sumerent caleeos, di pedibus induerent, cum Pascha primum essent comesuri. Comminiscuntur enim viatorum calceos fuisse a vulgaribus diversos, sicuti & hodie multi in itinere calceos induunt alios, quam in ussi quotidiano. Hoc vero commentum ego sane nestio qua ratione potuerit eruditis hominibus placere. Nam quod conjiciunt de viatorum calceis a vulstaribus diversis, id testimonio probant plane nullo. Neque quidquam occurrit in hac tota lege, quod sententiam adstruat. Nihil aliud enim Numen supremum jubet, quam ut Paschalem agnum calceati medant , de viatorum calaeis autem praestribit omnino nihil. i
III. Reserunt alii ad eum veterum morem, quis ealceos deponebant dum caenarent, ne lactuli, in quibus destum bant, iis inquinarentur. Volunt Rimirum praecepisse Deum, ut Paschale convivium I are-
182쪽
DE CALCEIS HEBRAEORuM. LIB.II. CAP. I. Is7 a reliquis etiam in eo disserret, ut calceos suos non deponerent pro more. Horum opinio longe doctior
priori est. Veteres, cum Caenaturi essent, suas s leas deponere solitos, post caenam vero reposcere, atque resumere, res certissima est notissimaque. R
manis id factitasse demonstrarunt politissimi viri ει-
trus Cia onus atque Fulvius UrunuS, qui omnem ciam Triclinii rationem exposuerunt eleganter, tabulas que marmoreas, in quibus pueri risuntur, qui CalceOScae- ωμ-- naturis detrahunt, & convivae nudis pedibus accumbunt, exhibuerunt. Apud Judaeos eundem morem viguisse ex Euangelica historia, in qua Servator, & ipsius Apostoli, more Romanorum illius aevi accum-hunt, observarunt idem Petrus Cia onus, Hier nymus Mercurialis, Iohannes Baptista Villalpandus, M.tim& complures alii, quos adduxit Iulius Nigronus. o Quibus addi merentur, quae collegit ex Rabbin I. i. e. s. rum monumentis, vir in iis versatissimus Johannes Lichilatus. Ita non inepte homines eruditi ad hunc kiui. morem retulerunt hoc lummi Numinis praeceptum, quo Israelitas Pascha comedere jussit calceatos, ut hac in re Paschale convivium etiam a reliquis differret, ne calceos deponerent, quod pransiui , aut inmaturi,
IV. Mibi tamen haec non victetur hujus praecepti ratio. Posterioribus seculis apud Judaeos hunc moin
rem fuisse, ut meniae accumberent, de calceos depo. nerent, ne Iectulos inquinarent, conifar satis. Sed . mos ille tam antiquis temporibus apud Judaeos nomdum viguit, cum Deus ter optamus traderra hoc prae ceptum. Vetustissimis temporibus enim sederunt ad mensam, non accubuerunt Hebraei. Post secuti nostri
183쪽
fg ANTONII BYNAE Itii. grande decus Samuelem Bochartum, id prolixe docui in libro-morte Jesu Christi priore, atque ex S. C
H e. p. t. dice collegi testimonia sat multa, e quibus plane ce pet ν' tum est Habraeos ad mensam sedisse. Eodem modo uti apud Homerum, mi me ει προλψ --αέκλινm , sedent in conviviis Heroes, non a --. cumbunt. Moris accumbendi apud Hebraeos primam mentionem magnus Caiau bonus apud Amosum obseria 'Casaab. vavit. Et sane ante ea tempora non videtur usitatus.
Exemplum vetustius apud Authorem Cantici inveni-x6.ev. ri, conjecie quidem vir illustris Hugo Grotius, ubi adu vertunt Graeci. Sed ipst id dubitanter asscrit, & res se aliter habere videtur. Quare etiam , -- Optime monuit vir illustris accubitum in sectis haud xx.L1o. dubie serius caepisese, Agonorum, ut credibile es,
exemplo , Graecorum, ac ρ remo Romanorum con suetudine increbuisse. Hinc cum ea tempestate ἰ am re posterioris aevi, in lectulis nondum accumberent Hebraei, ex recepta ea consuetudine hoc a Deo pra ceptum haudquaquam est, quasi voluerit Paschale convivium etiam hac in parte a reliquis differre.
' V. Samuel Bochartus, qui Hebraeorum ac reliis m,.p.r. quarum gentium litteris instructissimus, opus de Anti ρα - malibus persecit, quo non tantum Omnium, qsti ea
in re aliquid conati sunt, industriam vicit, sed longo intervallo post se reliquit, aliam conjecit esse hujus mandati rationem. me unum quod respondeat ad quaestionem propositam, se dicit habere, Iudaeos non semper fuisse calceatos. Ad eam rem cum atruis lisset varia τεν ἀ-6-κ exempla, Ddaeorum plurimos conjectat in ΛEgypt uisse excalceatos. Hoc ut adstruat, tria monet hic observanda. I. ΛΕgyptum esse
184쪽
DEχAL ET HEBRAEORUM LIB.IL CAP.L risis fervida plaga , fere subsidere Caneri, ae proinde ejus incolae posse calceis carere facilius. in hodieque non paucos Λfros, sub eodem cum AEgypto paratulo, magna anni flane, nudis pedibus incedere nemo nescit. II. Iudaeos in AEgypto sub jugo miserae servitatis resos, ac paene ostpressos: iπ quo satu vadde credibile es litas miata defuisse, quae ad vitam commode detendam requisi sunt. III. Iudaeorum etiam in ipsa Iudaea, rebus idorum maxime florentibus , vestigia superbisse. Hinc concludit, cum in AEgypto Iudaeis ἀν- ιο minus Disset periculosa, iisdem longum, a perum, O senticosum iter jam aggressuris, voluisse DEUM de calceis prospic/: quin,
ut religio quoque eos ad rei tam necessariae curam ad geret , sancise , ut nonnisi calceati Pascha manduc rent. Neque passum esse calceos, quos ad hoc solemnensum Abi comparaverant, per annos quadraginta deteri. VI. Haec conjectura viri sim mi pariter mihi non probatur. A'ν- . , qualis olim obtinuit apud plerasque nationes, apud Hebraeos in usu non fu1sse, atque illos non nisi ob religionem, aut certum aliquem ritum, fuisse discalceatos, cum alias forent calceati semper, superius ostendi sat evidenter. Iudaeos etiam M. f. in AEgypto, servida licet plaga, in qua oppressi fue-- runt ΑΕsyptiorum tyrannide, excalceatos fuisse, adeo ut necesse fuerit eos, vel religione, ad calceorum Curam adigere, cum iter longum, asperum, &sentic sum jam aggressuri essent, credi potest admodum duis ficulter. De calceis enim lex divina loquitur, non quos ad festum sibi compararent tam solemne, sed quos habebant. Certe Deus haudquaquam de Cati
185쪽
16o ANTONII B Y N A E I ceis, quos non habebant, prospexit, sed calceos in
duere jussit, quos habebant. Pariter, nee hoc veri simile est, calceorum curam adeo neglexisse Hebramos, aut tam dira fuisse servitute pressos, ut calceis caruerint, Deoque fuerit opus vel religione eos adigere, ut de calceis sibi prospicerent ad iter durum, atque senticosum. Hoc quoque non omnino verum est, Deum neque passum esse calceos, quos ad hoc solemnessum sibi comparaverant, per annos quadragιnta δε- teri. Innuere id quidem videntur haec verba quae in Deuteronomio leguntur. Πν-α N
. - Duxi vos quadraginta annis per defertum: non sunt attrita vestimenta vestra, nec calceamenta mindum vesrorum vetasate consumpta. Sed longe aliam esse horum verborum mentem, neque miraculum in
eo fuisse, quod ipsi calcei, quibus induti fuerant in solemni festo, cum Pascha comederent in AEgypto, non fuerint detriti, sed in mirabili Dei providentia, qua in Arabiae desertis, horridis illis, & incultis,& omnium egenis, prospexit, ut nunquam calcei i sis defuerint, inferius Ostendam copiose. l . VII. Subiit mirari eruditos homines tam varia divinasse, cum rationem istius ritus indicet Deus ipse. Verba haec sunt, mram an QR 'Isri prona φκ MIR tamet taI, a byamnvm ntri inra NI wπυῆ πῖνο NUm si num 'redi ta su TRI Sic autem come detis idum agnum. Lumbi me i emunt accinιri, calceamenta vesra in pedibus vestris, is baculi ve-sris, O comedetis iliam fes manter: Pesach s y hovae. Et transibo per terram AEgypti nocte hac,
186쪽
DE CALCEIS HEBRAEORUM LIB. II. CAP. I. Isto percutiam omnes primogenitos in terra Asentias homine usque ad jumenta. Res nota est, & naris rata fusus, post magnas clades, quibus AEgyptios
affecerat Deus, ut ex ditione sua dimitterent Hebramos, ultimam ea nocte voluisse experiri, ac tot hominum & jumentorum mortibus universiam ΑΕgyptum reddere funestam, ut hac ratione AEgyptii nihil magis cuperent, quam ut citissime exirent Hebraei. Pram videbat, quod & factum est, ut tanta strage territi AEgyptii, magis expellerent eos, quam dimitterent tranquille. volebat ergo, dum eam noctem agerent quasi festam, ut ad iter accincti, tamen & parati essent, utque lumbos suos haberent succinctos, & calceamenta in pedibus suis, ac baculos in manibus, qui habitus eorum, qui iter dissicile & operosum aggrediebantur, in Oriente fuit. Calceos enim olim in itineribus inter alia usitatos fuisse, Gibeonitae, qui ex G ,Σ Hu Ios. ix.ς realeris diversis solorum frusis suppactis, fidem facere
voluerunt, se longo itinere ad Israelitarum castra conis tendisse, ostendunt. Omnia scilicet voluit parata, quae
ad iter suscipiendum requirebantur, ne si festinanter ab AEgyptiis expellerentur, de re aliqua forent solis liciti. Quare & hoc praecipit, ut agnum prona infestinatione comederent, ne coena media peracta tantum excedere cogerentur. Rationem autem horum
per terram AEgypti, O percutiam omnes primogenia ros in terra AEgypti ab homine usque ad jumenta.
Haec verba certe manifestam continent eorum rituum rationem, quos praecepit Deus: Quasi dicar, omnibus rebus oportet vos instructos, quae ad iter X ag-
187쪽
in1 ANTONII BYNAEI aggrediendum requiruntur, ut, quod solent viatores,& lumbos succinctos, & calceos in pedibus, & bais euios in manibus habeatis, M agnum edatis festinania ter: Est enim Pesiach, sive tran litus Ichovae, & em hac nocte omnium primogenitorum diro interitu unia versim AEgyptum reddam funestam, unde vos AEgyptii, tot mortibus territi, coacturi sunt ad celerem exitum, imo finibus suis ejecturi. Quire nullam in vobis morae causam volo, ut vel lumbos succingere, vel calceos induere, vel baculum capere sit necesse. Hanc esse genuinam rationem hujus instituti, ex eo confirmari potest, quod ad primum Pascha, in AEgypto celebratum, Iudaeorum magistri tantum v lunt pertinuisse. Quorum opinio nequaquam caret evidenti ratione. Non pertinuisse enim haec ad religionem festi, sed symbola fuisse instantis itineris,
Persuadent non pauca, Inter quae & hoc est, quod hiritus nunquam in legibus de Paschate repetuntur Sunt videlicet, ut & sanguinis aspersio, pro illo tantum tempore imperati. Quare & a Judaeis, dum Pascha suum celebrant, non observantur, ut videre est ex Pasthatis celebrandi ratione, quam magnusmis. Buxtorsius destribit, nec non Johannes Leusdenius, .. IM. vir diligentissimus, cui Hebraeorum litterae propter. V. ... indefessiim eas promovendi studum plurimum debent, PM. & ego multis nominibus me agnosco divinctum, cum Bustis. meos in Hebraicis conatus singulari cura adjuvarit semiaper, & lumina humanitate ac benevolentia sit complexus. UIII. Hinc videre est , cur Servator noster, qui accumbebat more illius aevi, calceatus non laetit cum
188쪽
- DE CALCEIS HEBRAEORuM. LIB.II. CAP. I. Christum, more illius temporis, mensae accubuisse discalceatum, prout Romani, atque Graeci, soleis depositis cum coenatum irent, nudis pedibus accumbebant, viri doctissimi monuerunt jam dudum. Qui non leve argumentum petunt ex Historia istius mulie- .ris, quae ipsius pedes lacrymis rigavit, capillis abster-
pedes ejus reιro, flens lacrymis coepit rigare pedes us, ct capidis capitis fui tergebat, ct Heulabatur
pedes ejus, in ungebas unguento. Ex eo loco collI-gunt enim, Christum nudis pedibus accubuisse, cum hoc beneficium in mensa praestare mulier non potuis set, nisi depositis soleis, sive sandaliis, peracta me na resumendis, accubuisset. At, cum dici possit, eam mulierem, & ungere, &osculari, & lacrymis rigare, di abstergere Christi pedes potuisse, licet nudas pedibus non accumberet mensae, cum nudi fumrint in parte superna, quia sandaliis, sive soleis, quae Plantam tantum pedis, non pedem integrum tegebant, ex more gentis utebatur: Respondent, non fuisse partem supernam prorsus nudam, cum soleae corrigiis pedi alligarentur, ut patet ex forma Caligae, quam dedi superius. Observari deinde volunt mulierem Christo , tergo stetisse, uti claris verbis Lucas reis
furi, -- -γη τἰς-aωτοδ οππω, sans apud pedes ejus retro, adeoque Christum, In latus recumbentem , more Romanorum, plantas potius soleatas obverti sie, quam partem supernam seminudam. Αὐderem ego, in quo fortasse plus est virium, haudquaquam mulierem Christi pedes soleatos unxisse, quod X a ta
189쪽
tamen diserte Lucas, Ur , is ungebat unguento. Nunquam enim pedes, quorum frequens unctio apud plerosque populos fuit, cum soleis ungeis N. lib. bantur. Ipsi Indi, uti refert Curtius, demptis juris, odoribus tinnunt pedes. Quare expedita est dissicultatis omnis evitandae ratio, si dicamus Servatorem, dum accumberet mensae, soleas deposuisse, ac pro more istius temporis nudis pedibus coenasse. Id ipsum observare est, cum Johannes refert, Christum Iavasse Apostolorum pedes: , inquit, μει
a coena ct ponit vestimenta Da, ct cum accepisset linteum, praecinxit Je. Deinde mittit aquam in ρειωim, ct coepit laυare pedes discipulorum, is extemgere linteo, quo erat praecinnus. Lavit hic Christus Apostolorum pedes, dum mensae accumberent, pedibus post se protensis. Pedes Apostolorum nudos fuisse necesse esti cum pedes soleati, neque aqua lavari, neque linteo possint abstergi. Apostoli ergo
soleas, sive sandalia, jam ante exuerant, more ac cumbentium istius aevi, ne stragula lectorum, mensas ambientium, pulvere aut luto conspurcarent. N
que enim de demptis prius a Christo soleis, vel minima suspicio est, cum id non praetermisisset scriptor. diligentissimus, qui omnes circumstantias annotavit tam accurate. Sicut autem Apostolorum, una cum
Christo accumbentium pedes fuerunt nudi, ita fleChristi ipsius fuisse par est colligere, quem nihil ab aliis singulare deprehendimus observasse. Cum Christus nudis pedibus eum suis Apostolis accubuerit seminper, statuere necesse est idem factitasse, dum convbvium
190쪽
DE cALCEU HEBRAEORUM LIB.II.CAP. II. rssvium ageret Pasthale. Ritum ergo priscum, in Arigypto mandatum, & ab omni populo tunc temporis observandum, non usurpavit. Scilicet ritus ille symbolum tantum fuit instantis itineris, adeoque non semper, & ubique, retinendus. Quomodo, sanguinem postibus aspergere non observatum etiam seculis postmrioribus est, quia imperatum tantum pro illo tem p re in AEgypto fuit. Quod his verbis Rabbinorum maximus Moses ben Maimon agnoscit. nos np, ὲν M.-
comedendus in festinatione, non sunt res usurpataPsequentibus generationibus, neque factae nisi in P Ichate AEgypti Solum. CAPUT SECuNDUM. I. Religio nudis pedibus templa intrandi apud varias gentes. II. obtinuit etiam apud Hebraeos. III. Moses, ct yoba, cur jus eiaceos exuere prior Mi. s. ct yof v. I s. IU. De Guosis calceis lepida commenta. U. Unde Apud Hebraeos circa loca Dera religio manavit, ut ea calceatum inrrare ducerent ne i p
N' Agna fuit, apud veteres, magna etiam hodie, apud multos populos erga loca sacra, & De rum delubra, religio est, atque cultus, quae nudos dea exigere olim putarunt, di etiam nunc existi-X 3 mant.