장음표시 사용
151쪽
aliqtiam aedificationem hauriat exemplo Domini dicentis, Mattis considerate lilia agri, quomodo crescunt, α Et iterum, Luci 2 l. videte ficulneam, omnes arbores, cum producunt iam ex se fructum scitis quia prope est aestas ita vos, cum videritis haec fieri. scitote Quoniam prope est regnum Dei.secundum igitur loca praedicta,&alia quaedam diuersi sint modi se habendi, pertinentes ad di- MU sese sciplinam. Porro quantum adfatiim; sciendum, quod in statu i ἡ- 22 Praelati se debet habere vir bonus, solicite, Rom. ira qui praeest, in iis, solicitudine. In statu subditi subiecte, Heb. a. Subiacete Praepositis vestris: quod est quando non erigitur subiectus in Praelatum. In statu sanitatis, laboriose Mait. 8. Dimisit eam febris,&surrexit& ministrabat eis. In statu infirmitatis, consolatorie Tob. . EO ti animo esto, dixit angeliis ad Tobiam infirmum. Quod est contra illos, qui in infirmitate nimis deijciuntur. Item, in statu iunioris, ut sunt nouitil, quasi ignoranten Eccles 3 et Adolescens, loquere in tua causa, vix cum necesse aeriti Si bis interrogatus fit ris, habeat carui responsum tuum. In multis esto, quas inscius de
audi, tacensum ut,&quaerens:&locui in medio magnatorum non praesumas: &ubi sunt senes, non multum loquaris. Omnia quidem haec sunt ignorantiae sgna. Instatu senioris, sapienter; utilitati stilicet communi vacando. t. achab. l . Genes de bonis terrae tractabant quod pertinet ad sapientes. In statu sublimi, humiliter, Eccles 3. Quanto magnus es, in omnibus te humilia in stati ins riori,constantenvi scilicet tali statu contentus, non adspiret ad si limiorem l Cor. I. Seruus vocatus est non sit tibi curae sed si potes liber fieri, magis utere. Si autem hoc in statu seruitutis est se uandum, qui est vilissimus status inter infimos, quanto magis in a 3 alijs 'Huius autem. glos reddit rationem dicens. Quia quanto quia despectior est in hoc seculo, propter Deum, tanto magis eXaltabitur instituro. Sic in ali)s multis diuersis statibus, diuersa competunt in quibus vir disciplinatus diuersimode se debet habere sicut & Christus, ut Deus put homo ut rex; ut sacerdos; ut Dominus; MPmti, is ut magister; Vt iudicandus; ut iudex alitor cum peri ni se habuit, pes onM di&seliabebit. Notandum est iterum, quod diuersimode se debet
sc/plii a C a cum diuersis habere Dei seruus Ad Pra latos, Obedies iter Heb. 3 2-ἐ se Obedite Praepositis vestris ad socios, aequales, amabiliter. Beria.
Socialiter, ut amare appetas,&amari ad minores, paterne: eorum
scilicet aedificationi intendendo sicut Christus docebu discipulos suos;&Tobias filium: Apostolus, qui dicit. t. Cor. . Tanquam paruulis in Christo lac dedi vobis cum officialibus, tranquille non
152쪽
cum illis: cum discolis, pacifice. Pal. cum his, qui oderatri pacem, si iis. eram pacificus,cum viris sanctis, sancte Psal. cu sancto sanctus eris. id uelis ire si fancte te habebis nihil cora eis faciens cotrarium sanctitati. Item, cum eX ternis, sapienter; quia nescitur quid intendant. Colos . Incipietia ambulate ad eos qui foris sunt Cu mulierib pudice. t Tim. . A n us obsecra ut matres: iuueculas, ut sorores, in om ni castitate: videlicet, ut sint cum eis,&intereas, verba scilicet casia; intuitus castiis; gestiis casti ita ut in omnibus appareat pudicitia cum pauperibu , an.ibiliter Eccle Pauperum congregationi affabilem te ficito: cum diuitibus urbane ne scilicet exasperentur sed mi adam sagaci
urbanitate attrahantur ad bonum. Nonne urbane senabuit Dominus ad Zachaeum diuitem, inuitando semetipsum ad conuiuiu apud eum, ut diciturLucaesi'. et comedendo cum publicanis, qui erant diuites&peccatores; ut dicitur Mail. p. Cum domesticis secundum carnem spiritualiter: sicut Beria ardus; qui nouem stat res sitos attraxit ad Ordine situm: sciit Paulus. qui dixit Rom. s. optis bam ego ipse anathema esse Christo pro fratribus meis qui sunt cognMi ni ei secundum carnem. Qtiod dixit, secundum lol ad exprimendum suum magnum desiderium filutis eorum , qui sibi, secundum carne coniuncti erant cu aduersarijs, patientcti scutoues inter lupos. Rom. a. Non uosmetipsos defindentes charissimi. Deniq;.dcbet
in conuersatione a bonum exemplum ostendere omnibus Rot Ia, Prouidentes bona, non tantum coram Deo, sed etiam coram Omnibus hominibus. In iis actibus, ad omnes se mansuete habere a. Timoth. a. Seruum Dei oportet mansuetum esse ad omnes. Cum omnibus, de eorum utilitate agere, ut omnes Deo lucrifacere laboret. Eccles 3 7. Cum viro irreligiosio tracta de sanctitate; cecum iniusto, de iustitia;&cum muliere, de his quae aemulatur: cum timido, de bello. dccum negotiatore, de traiection cum emptore devenditione; cum liuido de grati j sagendis: cum impio, de pietate; cum inhonesto, dehonestate cum operario agrario de omni operc cum operario annali de consuetudine anni: cum seruo pigro de multa operatione: sic de alijs secundum doctrinam Gregor in pastoral. dicentis, quod aliter&aliter docendi sunt diuers. Et Paulus diuersimode instruebat diuerses, ut seruos, dominos, mulieres,& Viros, senes,&adolescentes, virgines,&coniugatas. Episcopos, presbyteros diaconos,in alia geuera hominum. Postremo notandum ouod Varia di cim.
sunt actus quidam, quibus homo ad se utitur. alij, quibus orclina vi' tur ad Deum alis, quibus debet agere cuproximo: in quibus omni- ' , ἡ '
153쪽
busestseruandus modus selaabendi disciplinatus. Primi simi stare. st adst iacere sedere.Stando autem, debet oculos demissos habere; exemplo publicani lantis a longe in cuius laudem dicitur; quod nec oculos audebat ad celsi leuare. Luc.48 Sedendo vero non debet tibias diuaricare seu pecies diuidere: sic tradunt antiqui religiosi in sitis statutis,cu hoc etia in meretrice reprehedatur. EZec scis. Diuisiti pedes tuos. Iacendo cauere, ne se discooperiat sicut No ebrius. Gen.' Inebria- ραι .dodum tus est& nudatus in tabernaculo suo. Secundi sunt illi quibus seruitur Deo,&maxime in ossicijs diuinis in quib'obseruandia est viii-ant reuereter Heb La.Serviamus ei cum etia&reuerentia hoc est eruillo metu qui dicitur reuerentia: Item,ut fiant diligenter nam cotra, Hier. 7. Maledictus qui facit opus Domini Dei negligenteni secundum quandam lection licet secundum aliam. dicatur fraudulenter. Em. . Item,ut fiant timide. Psal.Seruite domino intimore: sicut famuli, Regi astantes. semper timentes, ne aliquado minus bene faciant.Te , - , .m. xij sunt quidam corporales Vt cum hominibus, in temporalibus,mitus, nistratur; quod faciendii est sedule , . Reg. Ecce sedule in omnia d. bus ministiasti nobis. Alii spirituales vr est docere: in quo cauendum est viro bono, ne se in aliquo magnificare videatur: sicut faciebat Elin. Iob. 3 2.&inquatuor sequentibus rapitibus: quia imprecatur
Psal.ut disperdat Dominus linguam maῖniloqua. Item, corigere siue priuatim line publice accusando quod faciendum est modeste seruo Dei. r. ad Tim. a. Modeste corripiente quod fit,cum non exceditur modus in exaggeratione, vel asperitate loquendi,& similibus. Item, iudicare, ut cum oportet aliquem, propter culpam in aliquo condenare; in quo semper est seruanda misericordia,exemplo Domini, qui semper punit citra condignum Eccles . In iudicando, esto misericors. Item conferre, siue disputando, siue alio modo; in quo cauenda est alite et . Tim. a. Seruum Dei non oportet litigare. Item consulere interdum: in quo agendum est provide. Vnde de S.Sebastiano diciatur, inconsilio prouidus.Talis etiam fuit Iosirph, qui tanquam prouidus in consilio dixit Pharaoni: Prouideat rex virum sapientem, Scindustrium,& praeficiat eum terrae Κ.gIpti. Gen. t. Item aliqia aliqua sibi commissa agere; quod faciendum est prudenter. t. Reg. 8. Egrediebatur David ad omnia, ad quaecunq; misisset eu Saul.&prudeterse agebat.Sic ergo debet se habere Dei seruus in his actionibus spiritualibus ad proximii: ut in docendo, non se magnificet; in corrigendo, seruet modestiam; in iudicando ad paenam, no derelinquat
misericordiam; in conserendo, sit sine lite; in consilijs, prouidus in agendis, prudens. Et sic patet dedisciplina seruanda ingestibusviquantum
154쪽
quantu ad actiones,&quantu ad modum se habendi in omnibus:&quoad tempus,&quoad locum, &quoad statu, &quoad homines, Sc quoad quasdam pecialiter actiones, per quas cauetur offensa hominum, intuentium seruos Dei; sic sit quod dere anstitatem
Circa quod notandum,quod disciplina in exteriori conuersati cap. LXXν Lone, multum decet viros sanctos. Est enim exterioris conuersationis alli
dilciplina, quasi quidam ornatus L. Petri 3 Sicut enim sanctae mulie his,pristia, . res in Deo sperantes ornabant se ali Quando.' loquitur ibi de mo oratio. rumornatu sicut patet ex eo, quoci subiungit dicens sicut&Sara obediebat Abrahae, dominum eum vocans. X quo apparet, quod mores disciplinati sunt quidam ornatus. Dominus vero; qui omnes partes uniuersi ornauit, praeter insernum; pulchrius ornauit caelum n,ia D tristi Cum ergo viri sancti, frequenter in scriptura dicantur caeli; quam indecens elset si non essent ornati Ideo dicitur Iob. 26. Spiritus eius ornauit celos. Quod intelligitur, non solum ad literam, red&mystice, de cinctis, secutidiim Gregoriit quorum ornamenta sitiunt gratiae eXterius fulgentes, aspiritu sancto eis datae. Iteni templum Dei, non stium debet ornari interius, sed etiam exterius propter quod fiunt
imagines sanctorum4 similia in parietibus. Cum ergb viri sancti sint templum Dei veriusquam templum lapideu, iuxta illud templum Dei sanctum est, quod vos estis L. Cor. 3. non est sine indecentia, si exterius non sint ornati. Ideo dicitur l. achab. Ornau runt faciem templi; quod intelligendum est esse factum in uno &
ciendum in alio. Item,uiri sancti sunt vasa, non in contumeliam, sed , in honorem, in quibus ministrauturDomino Varia 3enera potuum, ciborum, aromatum, tum tuum, huiusnodi Vasa vero templi&tabernaculi erant omnia pulcherrima, non solum interius. sed ext
rius etiam. Sic est etiam invasis in quibus nunc ministratur regibus. Decet igitur ut viri sancti tanquam in quibus regi regum ministratur, sint decenter ornati.Et ideo dicitur de viro sancto. Eccles s o. Tanquam vas ornatum omni lapide pretioso.Quia igitur sensti viri, ratione sanctitatis, sent caelum vi templum Dei, &vasa in honorem
aeterni regis, decet eorum sanctitatem ut exterius, per disciplinam,snt ornati Praeterea,conuersatio exterior dicitur vestis Ephes Deponite veterem hominem , secundum pristinam conuersati nem &post. Induite nouum hominem. Ex quo innuitur, Φuod conuersatio vetus& noua sint quas vestis vetus, noua. Et
omnis conuersatio exterior, et quasi vestis. porro pula chrae vestes
155쪽
chrae vestes decet aulicos: quia, sicut dicitur Hester . Induto sacco nolicebat intrare aulam regiam. regi ira Saba admirata est vestes asii . ,Mimi stentium Salomoni. 3. Reg. o. cum ergo viri sancti soli sint ex aula regis aeterni, quia omnes dissimi ex aula diaboli; quantum decet eos veliis pulchra conuersationis exteriusia deo dicit Paul. Col. 3. Induite vos, sicut secti Dei. Dincti in dilecti quasi dicati cum sitis a Deo. electi &sanctilicati &specialiter dilecti &ideo sui: specialiter indutate vos, non sicut scelerati, sed sicut decet familiam tanti regis; viscera misericordiae, benignitatem; ita scilicet,ut appareant exterius in vobis viscera misericordiae benignitas scilicet S atra, quae sequuntur;
sis ενδε - quae omnia faciunt ad Oriam conuersationis exterius. Item facerdotes decent pulchrae vestes. Vnde Aaron habuit veste poderis in quas p. is depictus erat totus orbis terrarum. Et dicitur de vestibus eius. Eccle. s. quod ita pulchrae ante eum non fuerunt. Cum ergo viri sancti stat Domini sacerdotes, S sacrificantes ei die ac nocte hostias laudis, multum decet eos pulchritudo vestis huiusmodi. Et ideo dicitur in Psal Sacerdotes tui induantur iustitia id est scinduantur, ut exterius appareat in eis, per totum, iustitia, quae est nomen virtut uirim ad-ic omnium. Item, mulieres nobiles, solent indui pulchrius cum ergo animae sanctae omnes sint filiae regis aeterni quantum decet eas pulchra vestis ideo dicitur in Psal de lilia regis caelestis Circundata varietatibus. Patet ergo. quod viros sanctos. ω ratione aulae ex qua sunt & ratione sacerdotalis officii &ratione praestantiae decet pulchritudo, non solui intrinseca in virtutibus: sedet extrinseca, in morum disciplinae ut, sicut scriptum est protierb. . de domesticis ecclesiae sint vestiti duplicibus, interius scilicet, S exterius. Pr terea disciplina exterior est sanum interioris status videlicet bona, boni; . mala mali Ecclei ly Amictus corporis Scrisius de ii-tium; ingressus hominis enunciant de illo. Indecens vero est nota modicum virosancto habere signa viri mali. Sicut indecens est honestae matronae, habere signa prostitutae. Ideo debet laborare prodi- disciplina exteriori, ut non solum sto, sed etiam appareat Dei seruus. Ideo dicitur l. Cor. . Sic nos existimet homo ut ministros Christi; quasi dicat sc nos habeamus, ut videntes conuersationem nostrana exterius tale de nobis habeant homines opinionem. Item, sicut alias pelles habent lupi, alias oves ita iustum est ut aliast conuersatio iustoria sue bonorii exterior; alia maiorini ed malorum est nigra sicut Ethyopu Thren . . denigrata est super carbones facies eorti. Et ideo
bonorum debet esse alba Eccles,. Omni tempore vestimenta tua sint
156쪽
DL OCvLOR v M iv Di CITIA. 32 siit candida. amuis vero hypocritae induant se quandoque ta Exterser disicolibus; non ideo tamen dimittenda est vestis huiusmodi a bonis seu
dicit, Glos. Super Matth. I. Oves non debent deponere Vellimenta . t VHis' . . rsua etias lupi quandoque eis induantur. Item, opera homini, te hapscru--riora sunt fructus eius:arbor autem bona fructus bonos facit,&mala malos; sicut dicitur Matti . Quam in conueniens ergo esset, si arbor aliqua plantata a domino in horto suo, tanquam electa, non faceretsbi fructum competentem Ideo dicitur, Gen. l. Germinet terra lignum pomiferum, faciens mi ictum, iuXra genus suum. Debent ergo boni viri, tanquam bonae arbores in exterioribus, bonis conuersationis fruictibus abundare. Et sic patet quantum deceat ianctitatem bonorum exterior disciplina.
.rvtur. Neque enim quandoproeeditis, raminas videre prο-hibemini: sed appetere,' elab psis appeti velle erimino um
es . . tale Dominus in Evangelio. Qui viderit mulierem ad concupi Marib Dscendum eam, iam mechatus est eam in corde suo. Et quia per illici , tum visium, concupiscentia oritur, perquam tegritas meariis viO adi uia.
latur, neceile est, Ut semper seruus Dei visum suum reprimat neque per concupis eo tiam .in per immunditiam cordis Deum offendat. Sanctus inuid,quia oculos in laminam iecit&fixit:illicito appetit r. Res i. deuictus adultcrium perpetrauit. Si ergo tantus vir, per incnriam oculorum cecidit, nos qui longe ab eius lanctitate distamus in mortale praecipitium summopere timere debemus. Teneamus ergo sententiam Iob qua dicitur. Pepigi foedus cum oculis meis, ut non cogitarem de virgine. Qitia enim sensit sanctus vir, quod per exteriorem visurn interior animus corrumpitur, fecit patium cum oculis suis ne incaute aspiceret, quod illicite concupisceret. Non enim profecto vitii m v. iacitur nisi licite caussa&oportunitas viiij caueatur. Hinc est, quod Loth. a Sodomis fugienti praecipiriir.ut non retrospiciar, neque remaneat in omni circa regiones sed ira monte saluum se faciat. Quisquis enim perfecte appetit incentiva vitiorum fligere; ab aspectu, sic vicinitate ipsorum se debet alienum facere, atq;
157쪽
ad alta virtutum conscenderes ut tantum a viiijs rem1neat mira neus, quantum ab eis, virtute, corpore elongatur. Et quod visus sit caulla concupiscentiae, ostenditur, cum siubditur.Asinsolum Iacito
asse tu,sed assectu quoque, appetitu appetit concupiscentiafami-
φνέ narum , Ac si aperte dicat. Non solum tacita voluntate, intus con-D cupiscentia oritur: sed etiam per exteriorem aspectum generatur.Ni S si enim S. David faeminam fixe inspexisset, in tantam carnis tenta na, tionen minime incidisset. Hinc per Prophetam dicitur, Ascendit
mors per fenestras nostras. Mors animae, est concupiscentia: d mus interior, mens nostra est: fenestrae huius domus, sint quinque corporis sensiis. Mors ergo per fenestram ascendit, atque domos ingreditur, quando concupiscentiae vitium, per sensus prorumpit ad interiora mentis.Qtrapropter, ne vitalis siensus, per exteriorem appetitum, intus intereat, opus est ut senestras domus nostrae tanta diligentia custodiamus, ut ipsum appetitum tanto facilius possimus c5pescere, quantu nullu viti)s permittimus ingressum patere. Valde emtim edaeii sententia, quaeuibditur.Aὰ- habere aηι noItudires habeatis culos impudicol quia impudicus oculi,impudici ordis es nunc .Saepe enim quae intus lateant,exteriora membra denuntiant:&Dequenter per havitum corporis, cognoscitur habitus mentis Minor est autem culpa, dum iacet in occulto; sed iam maior efficitur, duapiriivilis Incipit apparere in publico. Et sciendum, quod impudicitia alia esti passiciua carnalis, alia spiritualis Spiritualis est, quae per delectatione cogitationii intus tantu agitur. carnalis vero est, quq corporaliter copletur. Fit aute multis modis. Nam modo per visiim modo per auditu, modo per tactum modo per cogitationem, modo per locutione, modo per operationem, talibus fomentis nutritur,dc exercetur libido, separatur anima a Deo, fugitque castitas de moribus inexercetur in mentibus luxuria. Vndeς subditur. Et eu e inuis sibimet etiam taeente lingus, consse tu mutuo, corda nuneiant impudiea se, fecundum concupiscentiam earvis, alterutro delet tantur ardore etiam intactis G,adm iis ab immunda,iolatione orporibus, fugit ipsa astitas de moribus Castra stitas quippe de moribus fugit, dum libidinosi voluptas conspectibus mutuis magis magisque inardescit. Et si corpus ab immunda violatione non tangitur, ipsa tamen immunda violatio, visu, affectu, cogitatione delectatione perpetratur: ipsisque fomentis quasi quibusdam gradibus, crescit peccatum. Cogitatio praua desectationem parit delectatio consensium; consensus operationem: operatio a. m. ir consuetudinem consuetudo necessitatem quandam Apostolus
enim legem pectati dicit esse in membris qua lex consuetudo est, quam
158쪽
quam peccando concipimus,&ab ea, cum volumus, non discedimus: quia necessitatis quodam vinculo percousiuetudinem retinemur.Bonum est ergo culpam corrigere, cum incipit apparere;quia si morari ceperit, immanitatem sceleris facit. Et quid dicit, Psal. delu 3 r. iusmodi 'Prolongaverunt iniquitatem suam,dominus iustus concidet ceruices peccatorum .i ei utare debet qui in faminamsiguo tu,
in illim in se ipsum diligis fixum, ab alijsse non videri, eum hoe facit.
Ῥidetur omnino, eris quibusse videri non arbitratur. Hoc videmus frequenter de his , qui culpas suas nolunt abscondere; quod dum vitia quasi caute, cratenter agere existimant, ipsi se ipsos, dum nesciunt demonstrant, Sc culpaque occulta elle creditur abest smanifeste cognoscitur. Sed etsi lateat, crinemine hominum Nideaturi. ouid
faciet de illa desuperis 'e lare, ere usque Lapientibus. In cunctis er ' igo, quae Vel agendo, vel loquendo, vel cogitando, delinquimus a Nipectum superni iudicis vehementer formidare debemus:quiasaliquando non apparent hominibus vitia nostra illius tamen oculis
nuda sitiat omnia, aperta. Et hoc nos a culpa reprimere debet.quia in eius iudicio nihil inultum poterit remanere unde dicitur, Ante Dei vultum, tune nil remanebit in ultum. Contra vitiorum incentiva debemus opponere inferni tormenta: contra transitoriam delectationem, perpetui ignis dolorem. Valde stultus est, qui pro eo, quod paruo tempore, luxuriae deseruit, suumque miserum desiderium prauis delectationibus pascit,& caelestem perdicamenit tem, incurrit aeternam damnationem. Ilii ergo vissanctus timeat difflicere, ne velisseminae maleplaeere. Ex quibus verbis patet,quod emprσος si oculum in laminam figimus Deo nostro, cui placere debuimus, 'si abominabiles sumus. Et a quo debuimus recipere gloria recipiemus paenam Qtia propter necesse est, ut si a nostris viti si os diuinus non separat amor, vel saltem reprima timor: eis nos non delectant superna gaudia, vel saltem terreant aeterna supplicia. Sic homo recedere peccato incipit, s timeat displicere auctori io. Sed dicat aliquis, Quomodo timebo DeumLSi vis Deum timere, illum cogita omnia videre Titillat te mala conscientia. cogita quod Deus videt tri Quidquid in te malum suerit, pensa quia Deus totu consipicit. Quidquid egerimus, aut dixerimus, aut mente tractauerimus, semperattendamus super nos oculos Dei:semper timeamus displicere illi. Hscest via iustitiae. ha: sunt primordia sapientiae, sicut scriptum est. Initiusipientiae timor Diti. Sequitur. Quis ergo ut estis in elem, vel f - - ubicum s minaesunt,inuicepudicitia vestra custodite agna est pudi
citis virtus,&multum commendata inscripturis diuinis. H.xcvirtus
159쪽
Celestis. J spiritualis est. Nam hominem a terra sublevat; angelis sociat Deo coniungit; de terreno caelellem de carnali, spiritualem
facit. Haec virtus, etiam hum .inam naturam transcendit. Nana
quod homo pudicus est, quod castiis non tam virtus humana facit. quam diuina per hanc nos amat inuisibilis ponsius. Non enim placet Deo anima, si non est casta, si non estpudica Namsi immunditiae,&luxuriae deseruit abominabilis est ei,& reproba pudicitiae virtus acceptabilis est Deo,&hominibus. Hanc nobis inuidet, hanc impugnare non cessat antiquus humani generis hostis. Ipse emest persuasor immunditiae, & luxuriae plures decipit;plures corrumpit. Non parcit clericis non indulget monachis:&, quod magis semendum et: ipsos etiam Religiosos prosternit. Necesse est ergo,
summa vigilantia, inuicem nostram pudicitiam custodire. Nam si eam perdimus totum perdimus; etiam nosmetipis Chii perdit pudicitiam, perdit animam uam perdit Deum perdit S sic metipsum. Sed ad hoc in unum habitemus,ut nos inuicem custodiamus: inuicem corrigamus inuicem erudiamus in quod ciuisqtie non potest per scmetipsum , potest per alium. Et quia nostra custodia non a nobis est, sed a Deo; bene siubditur Deus enim, qui habitatiuvobis, etiam isto modo, custodiet vos ex vobis. Non enim histiciens est nobis custodia nostra, nisi adsit diuina. Vnde scriptum est. Nisi iam. 16. Dominus cullodierit ciuitatem, frustra vigilat qui custodit eam. emo est, qui pudicitiam possit custodire aut in seipsb aut in alio, nisi per Deum. Sed si ipse nabitauerit in nobis poterimus per ipsiim, qui uiuit,vi regnat Deus per omnia secula seculorum. Amen.
cap. xx UAC Culi vestri, esturiamur in aliquam feminarum, in nullam φUm, gantur. Datum est mandatum praecedens circa discipli-
nam motuum generatim hic autem tradit mandatu circa disciplinam sigillatim sensuum: non autem circa quoslibet sensus; sed solum circa oculos nec circa omnia, quae oculis obi;ciuntur; edsthim circa minas. Primo enim ponit mandatum secundocatis a. sem eius mandati, ibi, Pedicatis vos. Vt autem sciatur, quare potius hic agatur de disciplina oculorum, quam aliorum sensuum;&quare potius, circa minas quam cirra alia visibilia notandum est primo, quod oculi sunt aptiores ad peccandum quam alij sensus se
160쪽
DE Cvro Ru Pu DICITIA. 12'sibus.Tertio, quod impudicitia est magis contraria honestati, quam
alia vitia. Circa primum, sciendum, Quod visius irritat gulam Gen. ρὸ .s octavi Videns mulier lignum quod esset bonum ad vescendum,&pulchri modis oculipsi aspectuq; delectabile tulit de fructu illius,4 comedit. Ite, in peccat M. cietat cupiditate. Mati. . Ostendit ei omnia regna mundi&gloriam eorum; ut scilicet incitaret eum ad cupiditatem illorii. Item inflammat libidinem. Eccles'. Propter speciem mulieris, multi perierunt;&ex hoc concupiscentia, quas ignis exardescit. Item, ad superbiam prouocat. Vnde dicitur in fabulis quod cubum se inflauerit in prato, atq; ibi viderit bove magnum pascentem voluerit sese ei magni tudine comparare. Sic etiana dicit Bernar. de Lucifero qui videns filium Dei, aeuualem patri voluit ei assimilari; sicut viderat filium Deo
similem &ciixit in corde suo.Similis ero altissimo. Esitit . Item,c6- mouet iram. Mati. a. Videntes conserui eius quae fiebant contrist
ii sunt valde. Ite, concitat inuidiam L. Reg. Videbis aemuluamim in templo, in uniuersis prosperis Israel. Et post; Vt deficiant oculi tui, S tabescat anima tua; scilicet inuidiat, haec videndo. Et Socrates optabat, oculos invidorum poni in singulis ciuitatibus ut rebus hominia secundis torquerentur. Item, fouet acediam. Acidiosi est enim visa intemperie aeris, non exire ad opus, sed torpescere in domo Eccl. v. Qui considerat nubes, nunqua metet. Sic igitur omne genus peccati per oculos generatur. Et ideo dicitur Mail. 6. Si oculus tuus fit erit nebrosius; totum corpus tuum tenebrorsum erit; quia omnes tenebrae, Peccatorii per malos oculos inducutur iuxta illud Philosophi, Ocilli noa in omnia quotidie vitia praecipitant. Item, alij sensiis non semper habent obiecta in promptu, ut patet in olfactu auditu gustu,&tactuci sed visus semper habet aliquid quod videat s velit, in quo
potest peccare.&ideo potest quasi incessanter peccare r. Pet. 2.Ocu sciat , pr mlos habentes plenos incessabilis delicti. Item, actio oculi velocior est, ' im quam alioru sensuum. propter quod Apostolus co iungit eam cum
mento. I. Cor. ι . In mometo, in ictu oculi. Et ideo facile per ipsum peccatur. Iudith. o. Cum intrasset anteficie eius statim captus est in
oculis suis. patet ex his quod per oculos comitti potest peccatu multipliciter ωincessanter,&facile. Et ideo dicitur Eccles 3 i. Nequius oculo quid creatum est per quem scilicet tot peccata comittuntur.&tam assidue&tam facile. Circa secundu, notandii, quod impudicitia viget quidem in omnibus sensibus. Viget in olfactu; cu in odoribus m=.d; hia jemeretricijs delectatur. de quib' dixit meretrix Prouercis Aspersi cu omnibiti sensi. bile meo myrrha, aloe,&cinnamomo. Item inauditii. cum audi , M.