장음표시 사용
311쪽
nisaesum. Quidam dixit,pudore Se Iiberalitate, liberos retinere satius esse credo, quam metu. Hoe quidem verum est. sed sicut meliores sunt, quos dirigit amor; ita plures sunt, quos corrigit timor. Et Isidor. Qui blande castigatur,& non corrigitur; acrius necesse est Harguatur. Cum dolore enim abscindenda sunt,quae delenitate sanari Mala ebm Amon possunt. Et nota, quod negligentiam corrigendi multa mala sisse carremine quuntur morum quaedam rediundant in Praelatum. alia in delinquentem. alia incommunitatem. Sunt autem mala tria, quae redundant in Praelatum. Primum est confusio. Sicut enim honor est patri, bonos habere filios ita parit confusionem malitia eorum. Eccles et r.Confuso est patris de filio indisciplinato Secundum est, culpa Transeunt enim in Praelatum culpae subditorum, quos non
corrigit. Exemplum in medico; qui reus est mortis infirmi suscepti sub cura, nis faciat quod in se est, in infirmo curando. Aliud exemplum in paedagogo: cui vitio vertitur, si puer illius curae commissus, indisciplinatus, ex illius negligentia inueniatur. Aliud exemplum ponit B. Benedictus in Regula in pastore, dicens Sciat Abbas culpael astoris incumbere, quidquid paterfamilias in ovibus minus utili-itatis poterit inuenire Tertium est, paena temporalis Punientur
enim non solii in futuro, sed etiam in praesenti, Praelati negligentes, pro culpis subditorum. Vnde iratus Dominus dixit ad Moysen. Tollectinctos principes populi,&suspende eos, contra solem, in P - 4 , tibulis. Et est exemplum in Heli sacerdote . Sunt iterum alia' tria mala,quae redundant in damnum delinquentis uirimum est,
excaecatio. Credit enim delinquens, interdum, cum non corrigitur, illud quod iacit non esse malum; vel non esse tantum malum, ut est. Ideo dicit Gregor in pastorali. Nonnulla vehementer increpanda sunt ut dum culpa abactore non cognoscitur, quanti ponderis sit ab increpantis ore sentiatur. Et ideo bene dicitur, Prouerb. 29. Virga,in correctio tribuit sapientiam. Secundum est, delicti multiplicatio Delictum enim , quod non corrigitur, facilius multiplicatur Bernardus Impunitas est insolentiae mater radix impudicitiae transgressionum nutrix Eccles . Quia cito non profertur contra malos sententia; idcirco absque irriore ullo filii hominum perpetrant mala Tertium est, finalis perditio. quia enim non corriguntur, ideo facilius delicta continuantur,ac tande homines pereunt: sicut patet deAdonia, dicent Ego regnabo.
3 Τα pater non corripuit & tandem est interfectus Sunt di uia mala, quae recundant in damnum communitatis. Primum
312쪽
DE vpERIORI CONDITIONE. at Imum est, insectio scut enim morbida ouis, nisi sanetur, Inficit
pressem ita peccatum incorrectum. Secundum, disti cultas coopiuendi. Tertium, rebellio ad omne bonum. Delictum enim incorrectum, non solum inlicit alios, sed etiam inhabiles reddit ad omnesbonunti
tur corrigendi. Inquieti iecundum Clos. i. a Tnes. s. dicun---δερ tur curiosi, suegirouagi. Ex quo elicitur, quod inquieti proprie dici pollunt, qui curositate exagitati, secum consistere non possunt sed modo intus modo soris modo ad ortam , cum e ternis: modo in locoetorio, cum fratribus modo in ho*itumi coi modo in valetudinario modo in horto: modo incoqunaar sic de alijs locis. Dixit quidam, tali, derisori Tu es, sicut Deus, qui ubique inueniris. Porro huiusmodi homines, sunt sicut musca animal inquietum ouae modo super unum residens, modo super alium, omnes molestat. Sic isti, disturrendo modo illum scandalizant modo cum illo litigant modo illum derident: m do illum concitant:&similia. Cotrahos Apostolus dicit. Rogamus, Ins
fratres, Videtis operam, ut quieti sitis. Sunt iterum sicut pullus equinus, habens sub cauda spinam; qui ubique,discurrens, nusquami test quiescere. Circa causas huiusmodi inquietudinis, nota quod possuntes e tres. una, est leuitas cordis sicut accidit in papilioni-hus qui ex leuitate huiusmodi, discurrunt ubique secundum impetum cordis. Alia est intrinseca, sicut accidit in paupere, qui . cum deficiunt ei bona sua, cogitur discurrere huc& illucvtinueniatii quo reficiatur. Alia est aegritudo anima: Sicut enim aegritudo comporalis, non sinit hominem quiescere; sic etiam animae. Nota. quod in vitis patrum, frater quidam interrogauit Abbatem Anto Exemt-.nium dicens: Qta id eustodiens, placebo Domino Respondit ille:
Quocunque vadis, habe Deum prae oculis:&in omnibus quae agi Madhibe testimonium scripturarum diuinarum;&ubicunq; sederis, ne cito mouearis haec tria custodias,&saluus eis unde HieronImus Monachum se esse non loquendo, &discurrendo; sed tacendo&sed edo qui ' nouerit. Nota etiam, quod propter tria, aliquod VI Inqκieti a tium est magis corrigendum. Primo quoniam est manifestum. Se cundo, quoniam alios turbat Tertio, quoniam e dissimulatione' leuius, ac nullum reputatur. ideo, cum omnia ista concurrant in
vitio inquieoudinis dicitur hoc specialiter corrigendum.
313쪽
DE svpERIORI CONDITIONE. t s. solarentur eas de fratre suo. Si isti tam seliciti fuerunt pro eons
latione desolatorum, quorum curam non habebant; quanta crud
litas est, si ille, qui habet euram alicuius desistati, & eum coram se videt quotidie, non habet curam consolandi ipsum liene ergo dicit Augustinus Praelato,ut consoletur sed quos pusillaniines. CIRCA quod quaeritur, qui nam vocentur pusillamines: int'
quare specialitet dicantur consoland ac de his quae possunt valere ad c -γ .
consolationem. Pusillanimitas dici potest, timorimmoderatus,ex priepinmanis animi paruitate procedens. Porro ista pusillanimitas, facit interdum, γ' suo
Ritimarerem quae no est peccatu esse peccatum: sicut accidit in mul in ' tis Religiosis, praecipue recens conuersis: qui in multis stimant pec 'catum, ubi non est lacut diues timidus quando videt pauperem, aestimat iurem quando videt diuites, aestimat praedones:& cum sit pax, insidias suspicatur. Psal. Illie trepidaverunt timore, ubi non eratri Psis. ).mor. Interdum vero iacit timere quae non sunt timenda; licet habeant effigiem timendam: ut aduersitates.&verba hominum,&huius. modi licut pueri timent laruas. Bernard. Timen si quae non oportet. Interdum impedit aggressionem futuri laboris: ardua inchoata, ia- eit dimittere ex dissidentia consummationis Circa consistationem istor uita, notandum, quod confirmatio pusillanimum, est opus m gnae pietatis cedit enim in bonum commune: confortat contra malitiam daemonum. Ideo specialiter sunt consertandi. Ad quorum dio maxim. consolationem, multa possunt valere. Vnum est, verbum diuinum conseiamuν.
Ipse enim Deus est qui dicit Luceria. Nolite timere, pusillus grex.Si magna est eon latio existenti in periculo maris, vel infirmitatis, vel beth, ouando dicit sapiens gubernator nauigantibus; sapiens medicus infirmantibus; sapiens dux pugnantibus; nolite timere: quanta debet esse consolatio illis, quibus tantus,vi tam sapiens dicit, Nolite timere 'Aliud est, spes diuini auxilij.Sperare enim potest omnis Deo
seruiens, quod non deseret eum, quem suo sanguine redemit. Nam ipse per Esaiam dicit. Noli timere, quia ego redemi te.Si autem spes 3 omnis est consolatoria iuxta illud.Spe gaudentes:quanto magis talis Rom. ia.
spes Aliud est, promissio huius auxilii, quod magis est quam spM.
unde Esaiae i Seruus meus es tu.elegi te,& non abieci te; ne timeas, quoniam tecu sum. Si obsessis est magna consolatio quando aliquis potens nunciat eis se adsuturum.&auxilium allaturum quanto maior debet esse consolatio illis quibus dicit Dominus, se non adsuturum sed adesteLAliud est societas magna dc bona. Quis est enim adeo timidus, quem bona secietas non consorteti Speratur enim,
seruientes Deo non selum habere secum in societate angeIos, sed
314쪽
bonos viros. Aliud est, contrariorum prostratio. Quidquid enim est inmundo terribile; siue peccatum; siue diabolus; sui e prospera siue aduersa, huiusmodi; totum victum est a Domino. Et ideo dicit. I
annis. iis Confidite. ego vici mundum.Sicut ergo minus timet, qui,
debellato hoste, pugnaturus est. Ita, postquam deuictus est mundus, magna consolatio fiduciae potest oriri in cordibus omnium quid bent cum ipso pugnare. Aliud est, beneficium gratiae. Gratia enim, est scut gladius, quo sum cieter potest se homo defendere. propter quod a cer i I. dicit DominusApost.Sussicit tibi gratia mea. scilicet ad defendendute. Aliud est, remunerationis consolatio. Gregor. Qtiidquid intoler bile pusillanimitas asserit, hoc leue,&facile sipes remunerationis ostendit. Luc. ia. Nolite timere, pusillus grex: quia complacuit patri vestro vobis dare regnum.
ea petrae CIR Cin quartum, notandum, quod multiplex est infirmitas.
Variatast,mi Quaeda est corporalis aegritudinis Luci . Omlies, qui habebant in- a1 ,er quomo firmos varijs languoribus, ducebant illos ad Iesum:& ipse sinsulis
ἐργη I l e manus imponens. curabat eos. Huius autem exemplo, tales in nrmi
suscipiendi siant a Praelato in visceribus compassionis,ad medicin lia pro salute. Vnde August. sapra: Sat sine murmure, de consili mediet; ira. t etiasi nolit, iubem ePraeposito faciat quod faciendum est prostate. Alia est corporalis Man. 24. Caro aute iii firma. id est debilis. Sic infirmi sunt, qui habent complexione debile. Et tales suscipiendi sunt pie, dispensatiue cum aliqua peciali recreatione. Vnde sit prae Etsi
eis, qui enerunt ex moribus delicatioribus ad Monasterium,aliquid alia mentorum, operimentorum, vestimextorumve datur, quod alijsfortior bus, eo ideo felicioribus non datur, non debet alijs molestum se. Alia est, infirmitas concupistentiae carnalis: ex qua contingit, ut aliquis interdum patiatur lubrica.&turpia,&quidem freque ter, licet occulte. tales suscipiendi sunt cum benignitate, in soro confessionis. Alia est, infirmitas morum, siue vitiorum Bernardus An non mali mores, sunt mali humores' mali autem humores, sunt morbi rauci.Tali autem infirmitate laborant homines iracundi: impatietes impetuos: in obedientes. tales sit scipi edisini inter brachia patientiae ut uniteria ad merendum Alia est infirmitas vacillationis. de quaSapient. 3.Figura infirmiter posita, a vento circummouebitur. Huiusmodi autem fiant, qui non sunt firmi in statu sto:& tales sit stipiendi sinit solicite, ut confirmentur Apocal. . Esto vigilans,&confirma reliqua quae moritura erant. Alia est, infirmitas dubitationis. haec est
Rom. 3 cupleX. qtraedam, circa credenda Apostolus. Infirmum tia fide assu-
.co init: quaedamicirca agenda. de quaApostolus.Conscientia ipsisrum,
315쪽
eum sit infirma polluitur. Huiusmodi autem infirmitate laborant, qui vel tentantur in fide vel pusillanimitate conscientiae, in aSendis, vacillanti tales suscipiendi sint in spiritu mansuetudinis, ut instruantur. Apostol. Vos, oui spirituales estis, instruite huiusmodi in sipia 4. iritu lenitatis. illos scilicet, qui praeoccupantur in aliquo delicto huiusmodi autem infirmi, qui non ex malitia, sed ex ignorantia cadunt interdum sunt sicut caecus in via. Alia est, infirmitas persectionis. Tales autem sunt noui iij, &alij, qui non ascenderunt ad petiectionem in Christo.&isti sunt charitatiue suscipiendi, tanquam paruuli A stolus.Tanqua paruulis in Chrillo, lac potum dedi vobis, nou escam e hi Iu L. Sed sunt aliqui Praelati quod cum dolore referendum est) qui infir ιοι, ... c.,-mis non viscera pietatis sed potius crudelitatis ostendunti non con- ραι uter.
descendentes eorum infirmitatibus. Non sunt isti sicut B. Nicolaus; qui, super afflictos,pia gestabat viscera.non sicut Iob. cum quo ab in- 'fantia creuit miseratio. non sicut Paulus, qui dicebat. Quis infirma, ' 'tur,&ego non infirmor' Isti sunt medici animarum; sed non est eis cura de male habetibus. Isti sunt illi pastores maledicti,de quibus lo- cui turEZechiel, dicens. vipastoribus istaei.&post. Qiiod infirmum Erech. 3 fuit. non consolidastis; quod confractum, non alligastis, quod aegrotum, non sanastis &quod abiectum, non reduxistis 5 quocipe rierat, non quaesistis. Item de Spiritu sancto legitur. Rom. 8. quod adiuuat infirmitatem nostram. De Paulo iterum legitur Actorum zo quod ipse laborabat manibus propriis, ut haberet unde suscipe μret infirmos:& sic faciendum,exemplo suo morastraret.Natura item docuit omnia volatilia Scanimalia, ut maiorem curam habeant ste- tuum, adhuc debilium, quam quando sunt sortiores Contrarii ergo sunt spiritui sancto Paulo dc naturae, Prῖlati in infirmos crudeles. Item, Praelatus potius sumitur ad onus quadad honorem. Et ideo illos stibditos, qui propter infimitate mentis vel corporis sunt onerosi, non debent prolacere, sed potius humeros ad portandum sit'
CIRCA, quintum, nota quod tria sunt, quae lent dare occ e P. etxxiionem impatientiae. Vnum est magnitudo status. Facilius enim s ULlent irasci viri magni, qui non habent supra se reprehensores, uuam 'r i.
iuniores Prouerb. 8. Secundum ligna siluae , si exaraestet ignis: dc secundum virtutem liominis id est potentiam, sic ir cundia erit. Aliud est, gravamen, quale est in infirmo. Exemplum de Io, qui, quasi grauatus infirmitate, videtur multa, quasi impatiens, aixisse amicis, consolari eum volentibus.
316쪽
Aliud est, multitii donegotior tim. Haec enim sunt,ueluti muscae pungentes:&ideo, Quanto plura sunt. tanto magis molestant. Illa autem
tria sunt in Praelato & ideo multas habet occasiones impatientiata
Bupatieutia, Verum impatientia Praelati, multum est periculosa ad ipsum enim, maxime bis propter regimen, cuncta pertinet facere sapienter. Impatientia 'ero He perturbat ηγientiam. Prouerb. t . Impatiens, operatui stultitiam; qui Vero patiens est, multa gubernatur sapientia. Ad ipsum iterum pertinet iuste iudicare, iuste corrigere:&iuste omnia facere Impatientia vero peruerse,&iniuste omnia facit. Iacob. t. Ira viri iustitiam Dei non operatur. Item impatiens est quasi furiosius. furia vero a
si periculosa est in soluto, quam inligato Praelatus vero est quasi solutus, quia non est ligatus per obedientiam, sicut subditus. Et ideo,
sua impatientia, totam domum perturbat, sicut suriosius solutus. Contra quod dicitur Eccles .Noli esse sicut leo in domo tua eue tens subiectos tuos &opprimes eos. Patet ex his quod periculosa est impatientiat Hati cum perturbet eius sapientiam, seruerint eius iustitiam,&faciat abuti potentia. Notandum autem, quod sicut Pi a latus debet alios tolerare, ita& ipse eget tolerari a subditis. Nihil autem est', quod faciat eum magis intolerabilem, quam impatientia. Prouer. t 8 Episcopum ad irascendum facilem, qui poterit sustineret Nec mirum: quia sicut dicitur ibidem, cap. 7.Graue,ests um; Narena, onerosa; sed ira stulti,utroque grauior. Item debet este talis, ad quem debent omnes recurrere. Impatienti vero vix audet alicuis
apiropinquare; sicut scriptum est de Nabal . . Reg. et s. Ipse est filius Belial; ita ut nemo possit ei loqui. Item, Praelatus est, quasi gnun ad sagittam; contra quem alius quis obloquitur: alius murmurat; alius iudicat alius in lipientem dicit: alius in tali desectu alius in d
licto tali;&itanis sit patiens semper erit turbatus,&nu quam tranquillus: quod valde est contrarium statui Praelationis. Sic t enim Deus, qui omnia regit, in summa est tranquillitate ita Praelatus in tranquillitate debet omnia disponere, non turbari aliorum tum binibus. Vnde de David. a. Rem l . dicitur. Sicut angelus omini,
sic&dominus meus rex.ut nec Denedictione, nec maledictioneis uratur. Bene ergo datur Praelato mandatum, de patientia habenda
ad omnes quiadi occasiones multas habet impatientiae,& periculosa est valde impatientia eius;& necessaria est ei patientia propter multa. Ideo dicit Augustin.patilanssit ad omnes, ut patet ex dictis. DISCIPLINAM libens habeati metuendis imponat In hoc quinto ,6 8' mandato, circa bonas conditiones Praelati,determinatur, Quomodo
se debeat habere circa disciplinam. Et notandum, quod cisciplina tripliciter
317쪽
tripliciter accipitur. Qtiandoque dicitur correctio: Prouerb. 24.N I subtrahere puero disciplinam. quandoque dicitur religiosam rum cura. Ugo de S. Victore Disciplina, si membrorum omnium motus ordinatus,&dispositio decens, in omni habitu, dc action: quandoque dicitur opus paenitentiae vi sunt abstinentia,vigiliae,&huiusmodi. Hebr. ia. Omnis disciplina in praesenti videtur non esse gaudis sed maeroris. Et hoc modo accipitur hic.
ET notandis, quod in qiribusdam Religionibus, ita perit vitae au- Iι'
steritas, ut nec apud maiores, nec apud minores seruetur. In aliis Re Ghι, prata. ligionibus etsi seruatura minoribus . no tamen apud maiores. Apud os molies, quosdam vero, seruant maiores sed non minores: quia ad hoc non ve linam compelluntur. Bernardus. Ecce. parcitas. reputatur auaritia sobri θ' s tas, austeritas creditur: silentium, tristitia reputatur. E conuerso, remissio, discretio dicitur; effusio, liberalitas loquaci s, affabilitas:
cachinnati iucunditas mollicies vel timentorum, honestas: lecti superfluus cultus, munditia. De Praelatis idem dicit. Vides quosdam de
maioribus lautius comederae sapidius bibere indui pulcnrius cubare mollius. loqui licentius; orare rarius. Haec enim eli abusio in tota Ecclesia ut sicut sunt homines in statu sublimati, sic&magis velint vivere delicate. Non sunt isti, Praelati, secundum ordinem Apost lorum, de quibus dicit Apostolus, Vsque in hanc horam esurimus i. t. . &nudi sumus sed secundum ordinem scribarum,&Pharisaeorum, ut imponunt onera grauia &importabilia in humeros hominum mitria Digito autem suo, nolunt ea mouere. David autem rex, sitiens, noluit bibere aquam,quam tres sortes, cum periculo vitae adportar ut ei: sed libauit eam Domino dicens Propitius sit mihi Dominus, ne faciam hanc rem Nam sanguinem istorum hominum,4 animarum periculum bibam a. Reg. 4. Multi autem,de statu humili, transeuntes bia,Lhri ad qualemcunque statum altiorem, aciunt sibi magnas delitias assi erisuii ,σι- due de eis, quae pauperes fratres, cum multo labore corporis,lcangu uenda.
stia cordis conquirunt. Legitur in historia tripartita,quod cum Theodosius Imperator esset in quadam expeditione, in qua exercitusta Ex lana borabat siti, quidam, videns eum aestuanteum siti, obtulit ei potum limpidissimum, confectum ex aromatibus, aqua frigida superfusi qui vincens animum suum, noluit bibere; sed offerentiait. ut alij cui vellet,osterret & hoc fecit, ut corda alioru intuentium propter hoc, animarentur ad tolerandam sitim. Simile legitur de Alexandro M
gno. Mira res Homines secularis dignitatis.abstinent, ut suo exemplo alios animent :&Praelati Ecclesiastici immo Religiosi, non curant; sed subditos, victu suo: exemplo suorum excelsuum, incia Oci bas,
318쪽
aρ lN RE G. CAP. XXXI. bis vi potibus, scandalirant Moyses& Aaron principes populi e
dim cibo vi potu usi sunt, quo populi in deserto. I. COI o. Omnes eandem escam spiritualem id est spiritualia significiintem. man- durauerunt;&eundem potum et quidam Praelata,vel officiales RGligiosorum non dignantur comedere, vel bibere, sicut conuentusIrxem 'an Legitur de S. Germano Episcopa qui fuit vir nobilissiimus,&ante episcopatum delitiis valde deditus, quod postquam factus filii Epi- , opus, usq; ad terminum vitae suae, scilicet annos triginta, corpus sic afflixit, ut nunquam comederit panem frumenti, nec vi nubiberit, nisi in die natiuitatis &paschae nec oleum, nec se pro sapore come derit, qui&cineres in refectione praelibabat;&nullam habuit vestri praeter cilicium,&cucullam. Lectulus eius, cineres,"idiana Impressione duratos, supposito tantum uno sacco, cum cilicio, con tinebat nunquam vestimentum, vel calceamenta extrahebat. Quid dicent ad haec homines rusticani, qui promoti ad modicas dignitates in Religione nihil volunt austeritatis sustinere invita, sed semper singulares in cibis &potibus,&lectisternijs:&vestibus communiabus nunquam sunt contentii Rechabitae propter praeceptu Ionadab, patris sui, abstinebant a vino perpetuo, sicut dicitur Hier L .&quida Praelati qui debent est e filii Dei, per imitatione, nolunt abstinere a
superfluis deliths Deniq; pastor dicitura pascendo non se, sedgr
gemes uxta illud l. Petri s. Pascite qui in vobis est grege Dei. Isti vero, non curant depascendo grege conuentus, sed solude se. ideo m ledicti a Domino dicuntur. EZech. 3. Vae pastoribus Israel, qui pascebant semetipsos nomae greges pascuntur a pastoribus Ex his p tet quam reprehensibile si cum,apud maiores II Religione, vitae austeritas non inuenitur. - a.
Hae ccxx DE tertio, nota quod sunt quidam Praelari, qui licetvluant disciplinate; tamen ex quodam desectu,vel pusillanimitate, vel timoret. πιοῦ : sunt ita molles in subditos,ut quasi nunquam pro excessibus,durata
disicinniam, paenitentiam.ve aliquam duram obedientiam, vel necessitatem ob--M ιοι, ne seruandi austeritatem ordini eis imponunt. Propter quod, Uud tu eorum subdito periit huiusmodi disciplina.Tales Praelati sunt. sicut terriculamenta, posita in agris, ad timorem auium,vel bestiaru quae
tenent arcum eXtentum,&nunquam iaculantur.Baruch vltimo.Si cui formidines, sunt in cucumerario. Sunt iterum sicut reges, non
habitates baculum, nisi arundineum; sicut derisorie factum est Chri disicis sto.Cotra quod dicitur in Psal. Reges eos in virga serrea Sunt etiam, seu ciues quidam, qui filios suos exponunt voluptatibus. delitis somnibus; α non tenent eos sub aliqua virga. ideo tandem con-
319쪽
sundunturti filii& parentes Conita quos ad Ephes c. dicitur.Educate filios vestros in disciplina, & correctione Domini. Non reliquit huiusmodi molliciei exemplum Christus, qui flagello usus est ad
verberandos delinquentes in templo. Non Apoliolus qui fornicat cor reiathanae tradidit. Non Petrus, ad cuius imprecationem, proprieta γ'
rij, morte subitanea perierunt. Non est sapientis medici, semperiti lenibus: quia plus prosunt interdum corpori, ad salutem, aspera.Et cum dolore abscindetida fiunt, quae fanari leni ter non possisnet Apostolus Peccantem. coram omnibus corripe, ut&ceteri timoremna I iubeant. Ergo boni Praelati est,arguere viriliter; ut ab omnibus alijstis meatur. Et ideo benedicit vir sanctus, disciplinam metuendus imponat id est ita strenue imponat.ut timeatur Patet ex iam dictis, quam
reprehensibile sit cum in Religione periit disciplina siue ausuritas: vel apud omnes vel apud maiores solum; vel apud minores solum. Et ideo, ut apud omnes vigeat, dicit vir sanctus Praelato, disciplinam Mens habeat:metuendus imponat. Et quamuis utrumquesit neeessarium tameηplus a vobis amari appetat,quam timeri; semper cogitans, Deo se pro vobis esse redditurum rationem. Vnde es vos magis, obediendo, non sum estri, sed etiam ipsius miseremini: qui inter Ῥοr,sκanto in ut veriori, tanto in perneulo maiori versatur. In hoc sexto loco ponitur mandatum, circa bona conditiones Praelati, quantum ad animi interiora Sunt autem hae duae, scilicet actiones,&cogitationes circa quarum tramque tradit mandatum Circa primam , cum dicit, Et quamuis ercet.
Circa secundam, cum dicit, semper regitans Circa primam, n tandum, quod licet ad Praelatum pertineates timeri, amari; tamen, secundum, est melius. Et ideo, cum dixisset in praecedenti mandato, metuendus imponat subdit, quod quamuis utrumque sit necessario appetendum, est tamen plus secundum. SCIENDUM ergo quod prout hie dicitur, necessarium est prae cae coalato ut timeatur.Et hoc propter subditorum utilitatem Multi enim tuorum sunt, qui frequenter magis timore inducuntur aia bonum randi est, MAugustinus. . Sicut meliores sint, quos amor dirigit ita plu-ιimGιM. Ires sunt, quos timor corrigit. Item, propter status sui exige tiam. In decens enim, cinconueniens ea, ut aliquis praesit ali-Quibus,&non timeatur ab eis. Et ideo Dominus, qui dedit homini cominium super animalia immis eis simul timorem erga illum Genes , Terror vester, intremor sit super cuncta animantia
320쪽
terrae.Item, propter Dei honorem. Non enim est ad honorem Regis sed ad confusionem, cum eius vicarius non timetur. Et ideo dicitur Luci lo. Praelatis. Qui vos spernit, me spernit. Porro huiusmodi exemplum videlicet ut Praelati timeantur, habetur in natura. Inter
animalia omnia, illud, quod magis timetur ab omnibus animalibus est illud quod natura fecit super alia; videlicet leo. Item habetur
exemplum in potest itibus secularibus Rom. a L. Si malum feceris, time potestatem. non enim sine causa gladium porritillem habetur in principibus Apostolorum. Nam dicit Paulus. In virga veniam ad vos an in charitate,& spiritu mansuetudinis Petrus vero occisis proprietarijs, incussit timorem omnibus Actor. F. Factus est timor
magnus in uniuersi Ecclesia Sunt autem tria, quae valent ad hoc, ut Prasatus timeatur. Primum est, morum grauitas. Sicut enim,quando consermat se quotidianis leuitatibus, saepe fit ex hoc contemptibilis Praelatus; si grauitas facit eum haberi in timore venerabili.
Propter hoc dicitur de Iob. cap. Lo.Videbant me iuuenes,&abscondebant se. Secundum est, auctoritas. Sunt enim quidam, qui nun- qtiam prodeunt ad opus ali'uod virile, exauctoritat quam habent. Diri. Et ideo dicit Apostolus ad Titum Argue, cum omni imperio nemo te contemnat.quasi dicat. In hoc fac imperiose ne vertaris in contemptum. Tertiuest, rigor iustitiae: cum videlicet tali sest, ut non credatur, aliquo modo a iustitia eum deflecti posse. Et ideo de Heroade dicitur Marci 6.Herodes metuebat Ioadnem; sciens eum virum iustum, sanctum. NOTANDUM, quod licet necessarium sit Praelato, ut time
2 2 - fatur tamen magis est ei curandii de amore subditorum. Ioe multis . ..ὸ- is de causs. Quarum aliae sunt ex parte subditorum, aliae ex parte ectv metis, Praelati quod sic patet. Illud quod imponitur amanti, licet difficile suam itime sit tamen fit facilius, quam quod imponitur timenti. Nihil enim amanti difficile. Item, quod fit a tali, fit hilariter vi non cum tristitia sicut quod fit extimore, est acceptum Deo. Vnde Apostolus. 's, Quoia botristitia, aut ex necessitate hilarem enim datorem diligit Deus. Item, timentis est, iugere; diligentis vero, adhaerere. Et ideo, ubi timentes sugiunt, interdum ipsi qui diligunt, adhaerent Praelato infatigabiliter; sicut Lucas Paulo,secundum Hieronymum. Et ideo. ciue, secundum Apostolum,charitas dicitur vinculum persectionis. Item, Praelati in multis indigent toleraria subditis: hoc autem facit amor. Augustinus. Tantum quisque portat, quantum amat. Item, indigent iuuari in multis: hoc autem dilectio facit. Amici est iuuare amicum:&, pro adiutorio, solet unus ad alterum recurrere. Item, frequenter