장음표시 사용
591쪽
rios,adhuc alios elaborauit, qui partim Perierunt ; partim vero adhuc extare dicuntur , scilicet commentarium in Aristotelis κοί, γοριας in librum , in librum, secundum analyticorum priorum & in li- bros analyticorum posteriorum. magnum nomen fuit inter Peripateticos, quem PO- steriores plerique libenter sunt secuti, nec' solum graeci, THEMISTI US, AMMONIVS, PHILOPONUS, OLYMPIODORUS, SIMPLICI Vs. MICHAEL Ephesω; sed & la- 'tini, ut BOETHi Vs, quid quod Arabes, ve ' AVERRHo Es. quapropter ab aliis peculiari ratione adpellatur , expianatoris BAR TROLOM AEVS . RECKERMANN dicit: inphilosophia Peripatetica magnum' atq; iEustre nomen habu t toto orbe terrarum usque adeo , ut nemo olim ArVtotelei nomeuconsequi potuit, qud Auxandraeus non habe
II. AMMONIVS, praeceptor Simplicii, Io.
' Philopolii, & aliorum. ex ipsius monimentis quaedam sunt conseruata atque in lucem edita, quae huc mectant: υπομνημαa quippe in categorias Aristoteliq. item in librum quorum commentariorum editiones, ut& aliorum diligenter re- censet PABRICI vs. interpres hic non tam sancto adhaesit Aristoteli, Π ab eo inter-
dum distedere, sibi duxillhi religioni,
quidem etiam probat Plato, is uoctrinas. quem cum Aristotele conciliare conatus est. qualem autem interpretem Aristotelis oporteat esse, his verbis, quae latine tan-
592쪽
tum adseramus, tradit: δ qui explicare Arisoletis libros velit, eum decet, neque bene, uolentia adductum Gre operam . ut falses sententias defendat, neque eas perinde accipere, ac fi ab Apossinu tripode manarent rneque ut qua vere ac recte dicta sunt pro peruersis per odium capiat, sed incorruptum esse eorum, qua dicuntur, iudicem, ac primum quidem auctoris debet explicare sententiam, quae ilii probantur ιnterpretari, deinde de eisdem ferre iudicium; quod monitum haud contemnendiun est.
III. THEMISTIVS, magnus quoque inter Peripateticos philosophus, qui praecipue scriptis, quae obscuriora videbantur. Ari1totelis operam dedit, ut ista per paraphrasim redderet clariora. inter omnia ipsius monumenta eminet paraphrasis in
posteriora anablica, quam IACOBUS ZA- γ BARELLA Omnibus aliorum operibus. praesert.
Damascii discipulus natione Cilix. extae ipsus commentarius in , qui inprimis elaborauit, sententias tam Aristote lis, quam aliorum, qui ab eo discedunt, diligenter enarrare. V. IOANNES Philoponiu, cuius eXtat com-: mentarius in priora analytica & posteriora, de quo dicit ΚECRERM ANN Simplicius. eum acerbe nimis insiectatur, cum tamen certumst, Philoponum in logicis commentariis
suis Simplicio magis saepe perspicuum esse
593쪽
planiorem interim Nematicum c m thodicum etiam nihil in logicis reliquit.
antequam Vero hos graecos interpretes Aristotelis dimittamus, non possumus , quin e iam mentionem 1aciamus P L Ο Υ I N i, qui doctrinam Aristotelis de praedicamentis censurae suae subiecit, ad cuius obiectiones respondit o Exippus, Iamblichi discipulus, li-hris tribus quaestionum in praedicamenta Aristotelis, libro maxime secundo & tertio. XXIII. Inter latinos interpretes principem locum tenet ANICIVS MANLIVsTORQvATVS SEVERINVS BOETHIUS,
scriptor seculo post Christum natum sexto ineunte. Aristotelis categorias; in librum de interpretatione; anablica priora reposteriora; in libros topisorum. & elenchorum syphisicorum, item introductionem ad categorieos 6siogismos,llibros duos de PViselao eat gorico ; hiorum de diuisione & esium de desinitisne, nec non libros quatuor de diserentiis topisis, qui cum aliis Boethii scriptis ad logicam distiplinam spectantibus prodierunt Ve
eeterum heic obseruari debet, quod interpretes graeci Aristotelis omnibus sint praeserendi, quoniam graecae linguae, sine qua heic nihil praeclari emci potest, erant periti ac sententias Aristotelis percipiendi, largiorem habebant copiam; quum contra latini, posteriorespi resertim, Peripateticam doctrina in corruperint vehementer, quia ob inscitiam lini ae
594쪽
graecie ipsum Aristotelem adire haud pote
g. XXIIII. Sic floruitsogica Aristotelis,
quam sunt interpretati, minus autem emendarunt nec auXerunti equidem si multis credimus, hoc quoque temporis tractu disciplinae hujus facta 1 unt incrementa. namque laudant, Ee Commendant G ALENUM, qui non solumi Aristotelis libros logicos explanauerit, & opere, quod composuerit ἀποδειξεως, omnes ipsius, demonstrationes, quae in libris physices exstent, examinauerit; sed etiam scripserit, de optima doctrina contra Favorinum & alios, qui κριτηριον Veritatis tollebant ; & adhae monimentis medicis demon- .strauerit satis, quam perinus fuerit artis logicae. inprimis autem creditur, quod praeter tres G. furas syllogismi, quas commendauit Aristote- .es, quartam adhuc eXcogitauerit, quae etiam ab ipsius nomine adpellatur Galentea. id quod tradit AvERRHOEs, cuius fides si pondus quoddam haberet, omnino per hoc GALE-N vs incrementum quoddam logicae effecisset. iam quamuis scholastici aliique religiosi Aristotelis sectatores hanc quartam figuram rei cerint; ob ieiunas tamen rationes id sectum est, quoniam modus ratiocinandi omnino diastinctus est a tribus illis figuris, & producit elegantissimas conclusiones, quapropter ΛVCTOR artis cogitandi &ANDREAs Ru DIGER iure ac merito ipsipriorem dignitatem restituere elaborarunt. 1ed tamen alii dubitant, num G A L E N V s medicus figurae huius sit auctor,
595쪽
ssa DE PROGREssy Ac FATIS LOGICAE.
quia in ipsius scriptis hac de re nihil deprehendatur, ac modo istam Arabi cuidam, modo
medendi coniunxerit cum philosophia, prout ex instituto opus quoddam litteris consignauit de eo, οτι- ρο - φιλο-οφος, quo ,
optimus medicus sit quoque philosephus. nec ex ipsius monimentis patet obscure, quod di- stiplinam logicam colueriμ ac in scriptis Aristotelis versatus sit diligenter, unde etiam Obseruante PETRO PETITO apud AE GIDI VMEN AGIVM 3 dicitur a THEMISTIO Aρι-
ςοτελους εξεῖκ Hης. quid quod Obseruat P E T R v sR A M v s, ' quod G A L E N v s Aristoteli haud unice addictus, eX omnibus optima ac rationi consentanea collegerit atque ea probauerit, quae sibi viderentur meliora: itaque, inquit, nussi secta se praecipue addixit, neque academicus, neque Aristotelicus, neque Stoicus, nequeἰ Epicureus esse voluit ; seed electivus tantum is ejingulis eligeret, quae placerent. q. XXV. Praeter GALEΝvM nonnulli quoque inter eos, quibus quaedam logicae in
crementa debeantur,referunt PORPHYRIVM.
scripsit quippe librum, qui organo Aristoteli.
co ubique praemittitur, περὶ γενους, ειδους, a b , , ut istum
Commemorat SVIDAS . BOETHIVS autem
commentariis suis Vocat librum de generibus,
opeciebus, asserentiis, propriis N accidentibus,
596쪽
Vnde plerumque adpellatur siue li-. bellus Των πεντε φωνῶν, de quiisque vociabus, siue de quinque praedicabilibus, universa tibus, uti dicuntur in scholis. existimant igi- . tur Porphyrium primum esse auctorem lio. nam praedicabilium, qua in opinione vetiatur
i Nus; δ sed nullo fundamento haec sententiat nititur. nam bene Obseruat LUDOVICU si vivER quod ab Aristotele haec praedicabii lia iam tradita sint in topicis. ceterum Por-l phyrius scripsit quoque in Arisotelis catego i rias expositionem per interrogationem re : Boisonem, quae edita est; item commentu rio rum in eategorias libros octo ad Gedalium . Os .
tem memoriam debemus expositionis libri mri telis de interpretatione; es commentariorirum in Theophrasi librum is seirmatione ui .
g. XXVI. Sunt quoque, qui quosdam e . clesiae doctores, quos dicunt patres, veluti culi tores logicae speciatim nominant, ac primum i quidem ovous TlNvM, qui non solum li- bros ad dialecticam spectantes scripserit: sed'& Cresconium grammaticum logicae hostem,
omnium post apostolorum tempora theologorumi praestantissimus babetur, ita logicus etiam sve- mo enim unquam magnus theologus, cui logico
597쪽
non es magna) fuit praestans profecto excellans. vix XX. annorum iuuenis Aristotelis categorias exposuit publice, nec unquam tota suavita logicam desiit magni facere. hinc pas- multa toxica praecepta in regit, passim logicam laudibus depraedicat summis. cui ad- Iungunt HIERONYMvM, oui hanc disciplinam quoque magnis adficiat Iaudibus, ac de se ipse testetur, quod fuerit philosophus, rhetor, , dialecticus, ebraeus,gracus, latinus, trilinguis: sic& tradit, se vertisse latine Commentarios ALEXANDRI Aphrodisiensis in scripta Iogica Aristotelis, cuius verba adsere etiam RVFI Nus contra Hieronymum disputans e frustra ergo Alexandri verti commentarios, nae quidquam me doctus magiser per εισαγωγ 1. Auxit in logicam. idem Rus1Nus: se tibi uexandri tui commentarii profuere, sis Porthmii εισαγωγη at vero si monimenta horum
ecclesiae doctorum aliorumque euoluamus di- Iigenter, animum aduertentes ad eorum rationem tractandi prNonendique materias; aliquid probandi, emciendi conclusiones, erro-xes confutandi, quae Omnia sine ope logicae haud accurate fieri possunt; obseruabimus sane, artis cogitandi studia apud illos non adeo sorvisie, quos maiori cura declamandi facultatem interdum sectatos esse, Constat. eX quihus efficimus conclusionem, haec christiano-Tum sacrorumque coetuum capita litteras i gicae aut plane non coluisse, aut quod maio-Tem prae te habet veritatem, a magistris eius- modi dialecticae praecepta hausisse, quae nullam
598쪽
vim ad cogitationes rite formandas ac proponendas habuerint. pro qua temporis illi ratione, pro qua logicae fortuna illius aetatis haud mirum est, quod hi doctores non distincte, nec ordinate omnia disposuerint; quod
Tegulas, quibus ratiocinatio nitimsi haud semper obseruauerint, ac interdum ieiunas effecerint conclusiones attulerintque rationes. mi-Tum autem est, quod nostra aetate sint, qui quum laudem in eo ponant, ut hisce dolior hus multa errorum genera exprobrent, discrimen studii logicae illa & nostra aetate menes suae haud proponunt. etenim si viri hi nostro vixissent tempore, quo ratio litterarum est e pedita, quoue cogitandi ars p iactare culta aem maius meliusque prouecta, non dubitar mus, quin multo meliora essecissent, etiam e Tores. quos aduersus genuinae logicae praecepta admiserunt, euitassenti illorum quidem m- stitutum haud probare possumus, qui nimio erga tales doctores amore occupati, illos contra quasvis adcusationes defendere, ac veluti errorum immunes habere sustinent; sed mediam tenere viam, optimum esse existimamus. sic pro veritatis amplificandae mendaeque dis ditate decet, errores modeste obseruare; pro Ona mente autem, quae viris his inerat, illos magis excusare, quam perstringere. quod speciatim ad Ausus TiNuM adtinet, Iibri
cialecticae, qui ipsi adtribuuntur, haud genuiani sunt latus.
599쪽
TIS LOGICAE GENERATIM PER VARIOS AUCTORES. SEC ΤΙ Ο ΙΙ. AETATE MEDIA.Σ Υ N Ο Ψ I Σ. Direndorum jumma g. I. De R. Damasieno, Mich. rasio, Georg. Paebmerio eorumque scriptis Doris De disjectica Arabum Iudaeorum 6. U. VI. VII. Sesolafieorum 6. VIII. VIIII. X. XI. XII. Ramundi Lustra. S. XIII. XIIII.
g. I. sputauimus igitur de progressu ae sitis logicae aetate vetustiori, ita ut historiam hanea tempore Ρlatonis usque ad sextum seculum post reparatam generis humani salutem .pe secerimus. qua operis parte ad finem perducta, nos conuertamus ad aetatem mediam, qua inprimis doctores illi, quo icunt scholasticos, capita sua extollebant, ac fere summam
hilperii tenebant philosophici. II. Antequam vero ad historiam logi
600쪽
DE FROGREssu Ac PλTII LOGI AE. eae scholasticorum adgrediamur, breuiter ea, quae ante illo in aetatem in hac disciplina sintacta, attingere, muneris nostri esse censemus. Io. igitur DAMAsCENus scripsit opus de Halmica, quo ingenium quidem philosophia Aristotelis excultum demonsti auit; ipsam autem artem nouis bonarum meditationum accessionibus haud iuuit nec amplificauit. inter graecos Aristotelis interpretes locum quoque tenet Mi CHAEL PsELLVs, iunior, ui ut veterum philosophorum monimenta iligenter euoluit, cuius rei documento sunt ipsius liber ἐνε γείοις operatione daemonum; item expositio in oracula cha - Mica; sic operam quoque suam in doctrinarum Aristotelis cognitione locandam esse putauit. LEO ALLATIVS 3 Commemorat
Pselli huius paraphrasin in Aristotetis tibi tim
περοι ερμηνειας, cle interpretatiohe; nec non compendium is quinque voces Porpbrii s isotelis praedicamenta; introductionem in sex philosophiae modos; Io. ALBERTUS FABRI C I V s autem, qui hanc diatrihen LEONisALLATH bibliotheca sua graeca rccudi curauit& animaduersionibus il strauit auxitque, obseruat adhuc Pselli huius συνοψιν εἰσ m: Ἀρκύλους λογικην, quam edidit graece& latine ELIAs EHINGE Rus, distributam in quinque libros, monens, quod PETRI HIs PANI
summula ex hoc Pselli opere si petita, id quod
M A N N3 significauit. addunt quoque G E O R-GIVM PACHYMERIVM, qui philosophiae