장음표시 사용
301쪽
stinctionum , quIbus alIis supra alias conglobatis , affectant Philosophi
ς''t 'rii ou ritem hunc antiquum hiatum ς v. g. deficere praedicta a oblectivam realitatem illativo, non formaliter. Deficoee de eoaseisquente, non de constitutivo. Deficere secundum explicitum , non secundum implicitum . Deficere quoad denominationem, non quoad 'tis,tem . . Secundum obliquum , non secundum rectum; & sexcenta alia idem diversis vocabuli, signifieantia. Disputans super unione ,hanc eandem dissicultatem , ista omnia repuli sola explicatione terminorum.
eque est cur hi Philosophi sibi blandiantur, quasi simplicius, de bre.
ius e X plicent res naturales resecantes multitudinem constitutivorum,
quoniam tantum Eugent numerum eonnatatorum , quantum minuunt nu
so. Resp. a. dirae dicta actio est modus Illorum trium . Est namque actuat e absolutum, formale , & Immediatum exercitium , quo A , pro- Muciis & quo C , producitur, Se quo B, patitur , & recipit ignem C . hoc est , formam huiust nam materia prima , qua essentialiter constituitur, non recipitur in pata, quoniam est passum ipsum hae autem denominationes , ut nuper probavi, non sane ex illis , quae ex genere .su identificantur cum subiectis denominatis, ut identificantur denominationes ident ca s, F Umis, Se similes . Est ergo actio modus
Physicus. Est denique modus Intrinsecus IHίρ , quando est eductio transiens, quia haec soli passo un Itur per se esse uti aliter : soli agenti,
quando est eductio immanens , qu Ia tunc agens operatur In se ipso , ut operamur in nobis ipsis , quando intelligimus , meminimus , volu mus &c. Ergo tunc agens , Se passum sunt idem. Ergo actio illa ensentialiter unItur soli aetenti, non quidem sol Itudine excludente passum, sed terminum . Ergo. ill Ius solius est modus intrinseeus. Est tandem modus intrinsecus solius ter Ini inuando actio est ereativa ἰ quia haec , ob supra dicta, essentialiter unitur sol term Ino suo , a qu reaIiter di-ii inguitur ἰ non autem agenti, aut passo, quIa alias uniretur essentiat iter subjecto praesupposito , Ne consequenter esset eductici, Aliae quin que hic restarent explicandae quaestiones , nisi ipsas , iam evolν issem in Prodromo. Nimirum. An una actio possit reflexe prodoci per alia M. Gionem , ab agente distincto ab eo , a quo nunc producitur λ sed in Prodromo disp. q. num. 62. Se 7o. explieui rem hanc . Secunda , audissimulata hac impossibilitate , possit creatio reflexe educis ae educti reflexe creari. Ibidem respondi num. . Tert Ia , an sit possibilis crea rura aquae operari possit per creationem p sese respondI ibidem a n. 82. Quarta , an sit posIibilis ereatio identi fieata eum divina volitio oe , seu volitio , quae per se formasster sit immediatum exercIt7um creandi An gelum , v. g. ibidem sat s feci aum. It 6. nta , an duratio consistat 3n actione productiva rei, de quo ibidem disp. 7. num. II. quid demum fit MMara in phrasi Aristoteli ea exponam disp. q. num. 2.
302쪽
DE CAUSIS IN SPECIE . Post principia universalia circa Causas extrinsecas ,
causalitates, Praerequisita, &actiones; Caula determinatae , atque in specie veniunt. Quatuor disputandas suscipio, ut jam adverti. Causam Primam. Causam incientem creatam . Causam Analem . Causam exemplarem. Alias namque duas , materialem scilicet, atque formalem , quae respectu Entis naturalis sunt Causae intrinsecae , tametsi respectu sui ipsarum sint extrinsecae , eo quia neutra constituitur essentialiter per alteram , satis explicui disp. I.
CAPUΤ I. Ruidditas . Exissentia Demonis strabilitas. Atque concursus causa Prima .
CAPUΤ II. De Causa sectente creata. n. 73. CAPUT III. De causa Finali. num. I 66. CAPUT IV. De causa Exemplari. num. 2II.
303쪽
auidditas , Exi entia , atque Concursus Causae Prima.
OLUS Deus est, ac dicitur causa Prima absolute , Si simpliciter : hoc est et Tota Beatissima Trinitas ratione omnipotentiae intimae, atque essentialis omnibus , ac singulis Divinis Personis, quarum Una Divinitas , Una Maiestas, Una Omnipotentῖa ;& quae , scut sunt Unus Solas Deus , Unus Solus Dominus , ira Unus Solus Omnipotens , Si ratione omnἰ potentiae essiciunt cuncta effecta , ut Princ Iplum Un Icum. Credimus namque in unum Deum Factorem Caeli , π Terra Ui ilium omniam ,σ ἰno bilium. Et in hoe amplo sensu Creationis , non so I iis Pater, sed Pater, & Filius, & Spiritus Sanctus sunt Physice Pateν Nosteν : Et non solum probi, sed etiam improbi sunt Physice Filii Dei. Non enim erant Sancti omnes illi , quos alloquens , & docens Christus, a jebae Pateν Vestιν caelestis. Et qui lapsus in lethale incipit converti ad Deum, potest etiam dic me , conversionem incipῖens. Pater Ocψεν qui es ἰηcοει 3. Sola autem Prima Persona est , ac dicitur absolute Paων , propter allusionem ad aeternam generationem, cuius illa sola est Pt inspium a Ze propter respectivam processionem aliarum personarum Divinarum ex illa . Soli item probi , sive Angeli , si ve puri Homines dicuntur proprie Filii Deh propter allusionem ad ηratiam sanctificantem, qua nobilitantur, & quae se meo , ac participario dicitur DivinitatIs . Sed solus Iesus Christus est , ac dic Itur str cte proprii si me , ae simpIicitet Filius Dei, quia ille solus gignitur a Patre per aeternam generationem in similitudine Naturae. De quibus omnibus alibi . a. Porro Primatus Causae, quo fungitur Deus, stat physice ex parte rerum in solis duobus illis, uno positivo, di altero negativo, quae toties dixi . Videlicet, quod caeterae omnes causae habent ex Deo suas virtutes operatrices , hoc est, se ipsas . Deus autem , hoc est , Tota Beatissima Trinitas, ex nullo alio habet suam omnipotentiam . Quibus duobus primariis addito alia duo , quq sunt quasi corollaria . Nempe, quod Deus conservet actu , Immediate caeteras omnes Causas , quando hae existunt . Et quod cum illis immediate concurrat ad omnes ipsarum effectus . Similiter definiendus videtur Primatus libertatis , Pri .matusque motionis, quibus fruitur Deus. Alia vero, quae Docto e Diqitir le
304쪽
alioui ad Iungunt , scilicet , quod praedeterminet , quod irresisti biliter, ac smul in emitabiliter moveat causas secundas, sunt extra illum prima' tum , di non videntur cohaerere eum aliis, quae etiam curare debe
3. Iam circa causam primam, sic phIlosophἰee intellectam, quaesti via quinque occurrunt . Quaritur l. Quid sit Metaphysice , non absolute , di in se nam quis Viatorum respondebit sed quoad nos , &quoad nostram qualemcunque intelligentiam λ Unde non quaeritur cognitio quid ditativa Dei, quae sine indulgentia mereatur nomen hoc; sed cog n tio quid ditativa Dei humana , di quae habeatur a Viatoribu S. Et in qua non valeat ea non ille alias uni .ersaliter verus. De ιio Maon sunt de singuιaribus, sed de uniυessaliatir . Deus namque est singularis , & utcunque definiri potest , nempe modo viatoris , humanos de valde imperfecto , & consequenter longe distante a comprehenso Ne , quia sol a definitio prorsuη clara , vi cujus nil protias objecti lateat formaliter cognoscentem ita ut de omnibus , & singulis rationem e X- pressam dare possit est comprehensio objecti , quod non contingit omni definienti objectum, & multo minus definienti Deum , humano Viatorio modo . Respondeo ergo: Causa prima , id est , Deus definitur in hoc sensu . Eus fruens negativi , ae positise omni pefectisne Furo sib.mni imperfectione, quae perfectio voeati solet smpliciter si 'pi ex . Ne que propterea Deus erit compositus ex genere , ae differentia , sed a P prehenditur a nobIs instar compositi , sicut AE ternus Pater apprehenditur instar senis . Hoc autem non arguit impei sectionem in illo , sed , a uobis, qui imperfecte apprehendimus exercite Deum , etiam . quando perfectissimum apprehendimus signate illum. In primis dicitur EM , quia i cet definitio debeat dLri per genus Infimum , ut est animοι respe ctu hominis: & snt alia genera magis infima quam Em : Nimirum substantia, & vivens , R intellectivum ; attamen cum haec formali er. X propriis terminis senificent specialem perfectionem , Insiludunturis eo altero termino fuem omni δενfictione, quo ei rea genus definitioni imbiberetur in differentia , cum tamen debeat non imbibi , quia debet esse uni versalius. Ens autem dicit quoque persectiones illas transcen dentales , quas meminerunt dialecti ei ; ast transcendentales , Numnium abstram si mae sunt; & quod caput est , non suppetit alius terminus amplior , & minus dicens per fession Is , nam minimum per se et ivnis est , esse aptum existere , quod non aceidit in istis aliis generiabus , siquidem esse substantiam , esse vivens, esse intellectivum , peciales , ac non vulgares important perfectiones supra bas m omnis persectionis , scilicet L supra realem possibilitatem , sive aptitudinem ad existendum. Et non sine causa omnes h adtenus excogitatae definitiones Dei exordiuntur ab Em . q. Dicitur fruens omni perfectiana , Si ubi ne intellipas ρνμι , hanc esse differentiam propriissmam in sensu Logicorum , id est , speciης ΜΟb rationem dandam numero sequente . Ne intelligas secundὸ, esse d conceptu quidditativo Dei, omnem illam perfectionem distributive,
305쪽
aut collective sumptam sub propriis terminis: quasi dicam esse da eoaeeptu Metaphysico Causa Primae , esse omnipotentem , esse Sapient eae&e. Vel esse de concepta ipsius complexum ex omnipotentia, Sapientia &e. haec enim sunt attributa , & quasi proprietates oriundat ex es. lentia Metaphysica illius , di consequenter sunt extra illam , non ii sensu reali , sed Logico, & secundo latentionali, quatenus hi terminio majorentia , Sapientia, de similes non debent sonare in definition ,
sed ex illa , & per illam probari . Est ergo de coneeptu lquidditati oCausae Primae , possessio , seu fruitio Omnis perfectionia Ismplicise ν γε li. eis , sub hoc conceptu abstracto. Frui omni perfectione pura prersus ab iω- perfectione; aliunde autem scitur , talem , aut talem rem esse perfectio. nem simpliciter simplicem , puramque ab omni imperfectione, v. g. Unitatem in essentia , Trinitatem in Personis, Iustitiam &e. α tuae concluditur ex vi etiam hujus aliunde habitae notitiae illam talem rem eonvenire Deo; Praeterea quamvis in eo termino omnis perfectio sonet multitudo , non propterea differentia propriissima Dei est multiplex , aut composita ex multis. Quoniam differentia haec non explicatur petillum terminum , sed per hunc Fruisis , vel Possessis omnis perfectionis. In fruitione autem lonat Unicitas, non vero multiplicitas, quae ap paret in omnis perfectio. Neque mireris scrupulositatem in his minutiis: inter definiendum namque res , occurrunt, definitio obiectiva , sive signata , nec non desinit i. ipsa subiectiva , sive exercita. Illa est inde pendens a nostris conceptibus . Haec stat Physic E in illis. Et ne quo
decet confundere unam cum altera , neque ita curare unam , ut Oblivi'
stamur alteram . Ubi demum intellige fruitionem, tum negativam, ilest immunitatem ab omni prorsus imperfectione, tum positioiam, id est a clua Iem habitionem omnis dictae perfectionis , quoniam licet Causa Prima modo non habeat multos actus , intellectus ,& voluntatis, quos in alia providentia habere poterat; habet tamen actu totam illorum entitativam perfectionem , quippe tota illorum in sensu reali perfectio stat Physice in sola Deitate, seu Divina Essentia : & Causa Prima actu absolute est Deus, sed de hac dissieultate alibi . 3. Probo igitur fruitionem illam, seu perfectionem esse differentiam , non sane specificam Dei quippe Deus non est species sed propriistimam, fle quid ditativam,& Metaphysicam,eo modo, quo a Viatoribus haberi potest . Quoties agitur de re penitus singulari, ut in praesenti, non est quaerenda definitio, aut differentia propriissima , quae conveniat omni definito quandoquidem singulare est Physice incapax universalitatis , & regula illa dialectica procedit de definitionibus , quae sunt universales , atque conceptuum universalium sed soli definito , quaeque aperiae, id quod est prima origo , non utiq ue phy fica , sed
Pura Logica omnium attributorum, proprietatumque definiti , qua te nus per illam bene , atque immediat E proba atur hae supposito tamen quod aliunde habeatur notitia, & intelligentia illarum in genere , quia certe rationale ncin docet nos hunc terminum risibile, aut ipsius fi-gnificationem ob hane rationem sunt definitiones, seu disserentiae
306쪽
prIIssmae Illae omnes, quae unanimi consensu tales Censentur, & in hanc ratio Iem resolvuntur omnes proprietates, ac requisita differen . tiae propriissimae. At fruitio , tum possi ira , tum negati ra omnis peris
actionis purae ab omni imperfectione convenit soli Deo. Et Insupe eest prima Oripo Logica in ordine ad probandum cstera attributa , M proprietates ipsius . Ergo illa fruitio est differentia propri Issima Dei, quantum sufficie , & congruit statui viae, Differentia, inquam, non in eo strictissimo sensu , quem notavἰ in Logica disp. 3. cap. de differentia , ubi dixi duo dἰfferre invicem , stare in eo, quod distinguantur , & simul conveniant in aliqua rat Ione ; sed in sensu paulo laxiore , quatenus illa stultio disternit Deum In se , & quoad nos ab omni non Deo.
Probo primam partem minorIs. Tum quia omnia alia a Deo , vel sunt creata, & hqc insitam habent a natura imperfect onum congeriem , v. g. esse ab alio, alietate non solum personalitatis, ut AEternus Filius est a Patre ; verum et am alietate essentiae . Esse defeetibilem , ae similia . Vel sunt nihil a contingentia , ut vulgo censentur carentiae formales . Vel nihil a necessatIa , ut vulgo censentur chymerae , & neutris convenit illa definitio . Tum quia licet esse substantiam . Esse via vena . Esse intellectivum, sint In sensu Logico , de negativo perfectio fim eliciter simplex , quatenus per hos conceptus apparet per semo , 8c nulla penitus apparet imperfectio . Ait non semper sunt in sensu Physico , positivo, & reali, perfectio simpliciter smplex id est , qua sit melior ipsa , quam non ipsa , ut vulgo definitur, cuius sensus est , quod itia, bona sit, ut nullam pen Ilus admixtam habeat impersectionem 3 Nam certe ista praedicta conveniunt multis creaturis , de 'consequenter multoties admixta sunt Iimperfection Ibus . Neque ulla Creatura fruitur
et Ia persessitione , quae in sensu Physico postivo , di real I, si e simplicitet simplex , quidquia sit de nostris obscuris , In adaeqliatis , praeci sivisque
modis cognoscendi. Neque ex eo , quod Causa Prima fruatur omni perfectione simpliciter smpliet, sequitur Deum habere praedicatum substantiae , v ventis, Intellecti vi , di s milium , quae realiter identificantur cum Creaturis , IIcet sequatur Deum uni vocari Log Icὶ secus Physice Cum Creaturis sub eis in adaequatis , & praec Isi vis concepti inhus , scut uni vocatur sub conceptu Em ; quemadmodum non sequitur hominem habere animal Itatem equi, ex eo quod sit animal, amboque uni vocentur Log Ice sub eo concepta.
6. Probo secundam partem illius m Inorῖs. Esto, quod ex dia
ate , ut putant multi, ex intellemone radicati, ut malunt Graves alii Doctores , noscant tir , id est , probentur caetera attributa Dei , ast Certe I per longas , de Obiauras, de materiales consequentias. Noa Im faeIle detegitur imimediata energia illius Ergo in his conseque ii liis . Deus est a se , si .e ess radicaIiter ἰntellae imus . Ergo es immensus . Ergo est Iussui . Ergo est Misericors . Ergo est FideἰD . Ergo potest fabricare alios Mundor infinitor . Iuxta datam vero definitionem , plana , sa Cilῖs, & immediata uidetur energia consequentia mim . V a. Deor,
307쪽
profectione. Ses esse ἡ se ἱ esse exissentem , esse em nec aclum , esse M. diealiseo intestictivum , esse Immengum , esse Iustum , es ἰθι icordem. Posse infinita . Sunt , veι sollem pos ηι eἄν perfectioneι pura ab emui I perfectione, ut aliunde novimus . Ergo Deu3, si est iu rebus , s u si, seaala aliter intellecti υνι tyc. Ubi jam vides I. Hunc discursum non haberi Ox pura, nuda, & pi aecisa notitia illius fruitionis; sed ex illa simul cua notiti aliunde habita de natura , & possibilitate perfectionum illatum . Sed hoc nil refert: quia neqae risibilitatem , neque voli bilitatem concludimus in homine ex para , & praecisa notitia rationalitatis , quia haec sola notitia non infundit nobIs eos termἰ nos, aut eorum sigmficationem , sed grammatica z Item nec est nobis ratio immediata , formalis, & a priori possibilitat Is eorum attributorgm; Sed Philosophia , & principia alia persuadent nobis attributa illa esse possibilia . Est tamen rationate prima origo Logica attributorum horum , quatenus horum in genere notitia, & eorundem possib litatis supposita , atque per eam exculto intellectu , jam tunc ex sola ratio. nalitate concludimus hominem illis funei. Idem in praesenti . Attua. de , n Imirum ex grammatica habemus illas voces, de illarum signia ea. tionem. Ese . se , esse intellectivum radicaliser, & reliquas: Ite in aliun de habemus notitiam possibi litatis horum attributorum Intellectus
iam sile bene excultus, facilis est ad eliciendum attributa illa , si tunc superverniat illi sola notitia divinae fruitionis omnis persectionis simpliciter simplieis. Non enim loquimur in his rebus de intelle tu , aut
pertinace, aut qui sit tanquam tabula rasa vocum, & vocum signἰficationis, at ue veritatis prorsus ignarus, sed qui docilis sit, & Is
7. Vides 2. discursum Illum procedere condIt Ionate, scilicet Deuι , si est in rebus; quoniam modo non probo existentiam causae prime , sed definitionem , ex qua quidem probabo infra existentiam , sed modo ab hae pret scindo. Et insuper quoniam verba in definitione non solent petere actum , sed potentiam et id est , plerunque dant sensum coa.ditionatum, ne consulto uascatur ex commixtione duarum illarum
qiuestionum. Ruid est re/. a. sit νυ. Vides 3. Asseitatem c quae et greadmodum dicitur spectare ad essentiam metaphylicam Dei: cum duae personae divinae sint ab alio , qui est aliu/ , quamvis non alais , in qua distinctione Imbibitur mysterium Trinitatis superans lumen naturale. unde ad explicandum quid ditatem Dei per Asteitatem , opus est recur,rere ad mysterium Triuitatis item radicalem intellectionem probari priori per fruitionem omnis perfectionis purae ab imperfectione ; noae converso ; quia licet plana, & immediata sit argumentatio hec Deus, si est in rebu/ , fungitur omni perfecti Oae ρωra . Assii taρ , tr rari easia intellectio Iant perfectiauer pura . Aeto De , si est in rebur, δε ritu illia. Non tamen est ita plana, & immediata , ut per se patethaee in veris . Devi , si est in rebur , s d se , est radicaliteo inteIIectioin . Ergo fungitae smai perfectione pura ab imperfectione . Sed hoc ipso potius dicendum est , Imritionem illam esse radicem, & originem logi
308쪽
cam Asseitatis, radicaliique intellectionis , qua in alterutram illius. Ergo illa eli prima origo logica divinarum proprietatum, Edista duo redigenda sunt in numerum attributorum divinorum, sicut omnipotentia , Immensitas &c. Hinc quamvis in omni re prius sit esse, sumptum non pro existentia, sed pro essentia inrta physica , quam aliud quodvis non imbibitum in esse, non infertur, quod in Deo, prius sit omni alio eo , a se , nam hic addis Alseitatem , quae aliquid est ultra esse, cum non omne esse, sit a se : atque ex isto Principio sequetur , prius apprehendi in Deo esse quam esse a se : unde Aile itas non erit primum , quod in Deo apprehenditur. Vides A. datam definitionem posse coincidere cum illa, v. g. Enε omnium pcrfectismum. Em, quo melius exia
cogitari non potest . Em summ/ bonum, re cum similibus. Sed quam dedi videtur magis castigata , scholisque apta: a. Vides s. definitio- Exod.3. nem datam non esse contrariam verbis perlonae illius, quae Moysi apparuit in rubo, quς que dixit. Ego sum, qui sum . Et rursus ; quἰost , misit me ad vos. Etenim ille, qui ex rubo loquebatur , sive fuerit Persona Angelica creata , ut non leviter insinuat Stephanus , inquiens . Apparuis illi in deseνιο Montiι Sino Angei ut in igne flamma νtibi , qui tamen nomine Dei pronuntiavit illa verba οῦ sive fuerit persona Verbi, ut alii credunt, squidem ADternus Filius vocatur etiam Angelus per Malachiam , a jentem statim veniet ad templum suum Domina ιον , quem vor quaritiι , U an elu/ Telis menti , quem Mos vultis: Malueb. 3.
quidquid de hoc sit modo, ille certe non praefixit sibi, dare Moysi ,& Populo definitionem Sebolusticam Dei , quam nos modo quaerimus , quia non est iste mos scripturarum ; sed respondere Moysi quarenti
nomen suum . Respondere autem quaerenti nomen , non est eo ipso
dare scholasticam definitionem ; sed dare nomen cum notitia Primarii alicujus attributi, sicut quando Deus dicit se esse Omnipotentem , non esse alium praeter se ipsum, neminem esse a qui de manu eius possit eruere, se esse Adonat &c. non idcirco dat definitionem Iebolasticam sui ipsius , sed revelat tale , aut tale suum attributum , q iod tunc revelari oportet . Idem contingit nobis passim , quia non semper, ac di cimus. me est taιe, aut ιaιe , definimus scholastic. illud Hoe . Vides
demum , non esse metaphysicam definitionem Dei . Prima .eeelsitardioinariam perfectionum . Sicut neque hominis . Prima necessitas perfectio-Nam humanarum ; tum quia in definitione sonat definitum , nempe divinarum , humanarum ; tum quia , si iste modus definiendi valeret, nil penitus foret, quantumvis abit rusum , cujus metaphysica definitio ignoraretur cum tamen saepissime in ea invenienda laborent Doctores v. g. quid est Pyropus λ Prima necessitas perfectionum Pyropi ; quid est cete Prima necessitas attributorum cete; & similiter de cunctis aliis p tum quia illam primam necessitatem quaerimus quanam sit λ Ergo scut hge non est bona definitio logica . Homo est geniar in diffrrentia ominis , quia exercite , non vero signate debet dari per genus , Ndifferentiam definitio logica : Ita non est ista definitio metaphysica rnam hac exercite s non vero signate debet dari per primam neces state in odi sectionum subio o o Quae-
309쪽
1. Uaestio secunda est . An f demonstrabilis is priονἰ eximiax causa prime Demonstrationem a pol eriori egregiam, Nanetis, ac Theologis usitatam , & a Paulo insinua. atu, de consequenter , existentiam Dei pallim leges, tum stylo oratorio, tum scholastico , tum ex principiis Prudentiae, tum ex principiis Philosophicis , tum ex Theologicis erutam contra vere Athei inuas, si qui sunt,& contra affectatos . Solam demonstrationem a priori disputo nunc . Non quidem innixam medio communi, & consequenter fabricatam in ulla ex tribus illis figuris Aristotelicis , quia medium commuae Deo, & creaturis, quodque sit prius existentia Dei, non iuppetit ; sed innixam medio singulari, ex quo sit demonstratio , licue sole ne elle syllogismi expolitorii, di condicionales , di distimeti vi ,
di alii extra illas tres figuras . Prius tamen m . mineris quatuor . Pἀ-m mest, quaestionem non esse , de priori P , quoniam perspicuum est, nil esse caulam, aut principium phylicum causae primae, quoad suam naturam, & essentiam alias non foret causa prima item nil
esse causam materialem, formalem, finalem, exemplarem , aut ali modo moralem illius . Quoniam causa prima, utpote actus simplicissimus , fruens omni persectione pura ab imper Aetione , neque com Ponitur ex materia, & forma: neque a se, aut ab ullo alio potestueri propter aliquem finem, & aliquam id eam , aut propter moti Vum ullum , alias careret persectione in causabilitatis . Ergo extra quaestionem else debet , causae primae existentia in non esse de monstra-b iam a priori physico , ideit, a causa ; Sed taatum, sit, necne, demon urabilis a priori Logico, seu Metaphysico , id est, a suamet definitio'nes in qua cum imbibatur differentia propriissima, seu potius , distinctio ipsius a non ipso : & haec disteremia sit prima origo attributoru
rei, hac de causa demo nitratio sumpta ex leunitione , est demoni tratio a priori, scilicet a p. ima radice Logica proprietatum rei . Secu σώm ; quaestionem non elle ne demonstrationa respe tu intellectas, termino s de voces non latis pecie trantis; quoniam sicut demonii ratio , quaecunque tali nomine digna sit , propolita idiomate ignoto , non Convincit ignarum idiomatis illius , nam quomodo erit mihi evidens , quod sub terminis mihi ignotis proponitur Item demonii ratio , quam
dabo ex ille tutae Dei, noci eit de monit ratio respectu intelle dius , ex ignorantia non penetrantis, aut ex malitia uolentis penetrare voces sec terminos , quibus illam proponam . Non ergo loquor de eo intel- leetu, quando dico existentiam causae primae esse demonstrabilem 1 priori, sed de intellectu bene capiente actu absolute significationem
eorum terminorum , di non cavillante ex industria , aut contradicente
ea praeconcepto judicio. Neque hoc est speciale in re praesenti, sed
310쪽
Causae Primae demonstrabilitas. 29 I
commune omnibus. Nam cum omnis humana demonstratio respecta
Petri. V. g. tametti Metaphysica sit, fieri debeat his, aut illis signis . seu verbis; quomodo potest ullus per sena . seu verba demonstrara aliquid Petro, si hic non bene notam habet significationem illorum, aut si ex ossi elo , Se professo ne illi contradicit Quamobrem , vel
abjiciendae sunt omnes humanae demonstrationes , vel dicendum, nomesse contra illarum quid ditatem , quod homo indigeat Intelligentis exacta terminorum, quibus constat: sicut non est , quod similiter indigeat potentia intellectἱva . Et consequenter dicendum , dissiculta tem objectam ex hac indigentia, contra demonstrationem mox dandam , misitum probare, & subinde nil. 9. Tertium . Neque procedere quaestionem de intellectu , ut cunque capiente vim , arque energiam terminorum ἰ sed de intellectu . qui insuper docilis sit, hoc est, neque pervicax , & refractarius , ne que prurigine contendendi correptus, neque timidus plus iusto ; quoniam infelices has tres intellectus species , non curo . Sunt alii, qui hoc feliciter curant. Nequa lassicie, quod aliquis ore pro testetur , se ab omni passione liberum esse , ut etiam in rebus fidei protestari solent Haeretici, quia in hoc ipso reflexa contumacia regnare solet . Nec Geometricas ipsas, Arithmeticas, aut alias Euclidianas demonstrationes hoc nomine dignaberis, si semel datur facultas tergiversandi, contradicendi , ea villandi, dubitandi , an definitiones, quibus sulciuntur sint rectς , maxime cum harum rectitudo plerumque non sit per se praci se evidens, sed prudenter admissa . Adeo in ipsis quoque Meta physicis ,& invictis evidentiis opus est judicio , atque prudentia . Imo demonstratio ipsa a posteriori de existentia Dei, quam admἰttimus. cadet etiam; si locus permittitur cavillationibus , dubiisque imprudentibus ; ut illa namque valeat, opus est, quod impossibilis sit meta. physice mutua prioritas physea: item ordo succei suus generationum ab aeterno : cumque multi Graves Author es utramque hane impost bilitatem negant, qua evidentia omnibus hominibus it resisti bili probabimus utramque impossibilitatem p qua item probabis te vivere , cum toties fallat expetientia, & cum sit probabilis opinio , quod homo potest intelligere per actus sibi aliunde a fixos Hinc ad pruritum contradicendi spectat solemnis illae aliquorum vox . Talis, aut talis discursus non probat evidenter rem A , quia possunt dicere ad oe sapii bae , in illud. Nil refert, quod dicunt, aut possunt dicere ; sed quod ρνε banι rationabiliter : quia non verbis , sed probationibus panditur veritas , ac falsitas rerum ; qua neumque demonstrationem producas, probandi ergo te habere animam distinctam a corpore , eludam, inquiens s militer, illud non probat, quia Athomiitq praescindentes a principiis fidei , dicent istud probare, duntaxat talium ,& talium Atho morum , talem , & talem combinationem , sicut coa tingit in totis artificialibus. Quamcunque proferas demonstrationem probandi ergo Solem lucere , aut calefacere, de eludam similiter , inquiens . Qui de omnibus dubitandum censent , re audebunt a nos