장음표시 사용
391쪽
possit amIttere eam praesentiam , nisi cadendo , v. g. versus orIentem.
At corpus B , connitens per suam gravitatem in occidentem in Illa ex dem linea loci , obsistit sua impenetrabilitate illi casui corporis A .
Ergo corpus B, in directe solum , atque removens calum corporis A , prohibiturum praesentiam , quam hoc habet , est In causa , ut eorpus A , illam conservet. Idem de hoc respectu corporis B ; neutrius ergo gravItate , ac impenetrabilitate vincente altera, ambo flant. Hanc autem speciem reciprocae conservationis non negavit unquam communis philosophia . 3, axperientia alia de aere Ingrediente per januam, aut fenestram non probat. Aliud namque est reciproca connexio aperiti nis senostrae , atque illapsus aeris & hoe est verum ob impossibilitatem naturalem vacui , atque penetrationis ; Ze hoc solum probant multa argumenta contraria , nempe reciprocam connexionem ) aliud reciprosa causalitas. Et hoc est falsum ; nam quando aer impetu irruit in fenestram , impetus ipsius est causa praeiantiae aeris in eo loco , in quoeerat fenestra , quia motu suo acquirunt corpora novas praesentias, & sic est causa remotionis fenestrae generatio enim unius est corruptio alterius ab eo loco , ob impenetrabilitatem amborum ἰ quando autem aliunde removetur fenestra ab eo loco, quiescente aere, tunc illa alia causa determinat fenestram , ut causet at Ibi suam praesentiam. Haec praesentia alibi , est eausa carentiae praesentiae in loco priore ob impossi-hilitatem bi locationis . Haec carentia removet impedimentum Praesentiae aeris in eo loco; Remoto hoc impedἰmento aer expanditur, &Dccupat eum locum , & consequenter ingreditur. Unde aperitio senestrae modo dicto facta , est causa valde remota , & in directa ingressus. aeris, & non ratione sui scilius , sed impossibilitatis quoque bi locatio-
Iris, penetrationis, atque vacui.
Ioss. Probo secundam partem eo nilusionis . AE temus Filius esta diu formaliter physice prἰor origine , seu subiective Spiritu Sancto ,. quia cum Patre est unieum prIneipium, subjectivum illius , hoc est per se immediae4 ,& non per suam cognitionem in illum iothiens , juxta
M'. t. Florentinum , & juxta testimonIum Christi. Paras elatu/- , quem ego miselaiau,. I. --vobi spiritum veritatis. Missio autem Ia, di Wisis indispensabiliter imbibit produistionem mi is a m Itiente , ut iam adverti num. 9ψ. Rur sus, Filius , utpote verbum expressivum per se essent aliter absolute totius Beatissimae Fri αἰ ratis , quia non est sem I. verbum, uec AE ternus Pater est in adaequa te mutus , procedit ex cognitione absoluta Spiritus
Sancti. De conceptu quἰppe Verbi rationalis est , procedere ex cognitione illius , de quo est Verbum, seu locutio : Unde vulgaris est exprobratio illa adversus temere loquentes . Nescis quid dἰeas . At Spiritus Sanctus est in genere objeetivo , atque deternii nativo prior illa cognitione.Ideo namque a priori intellectus divinus cognoscis esse Spiritum Sanctum, quia vere est. Ergo internus Fἰlius est in genere physico, ac subjectivo , seu origine prior Illo , qui in genere objectivo, ac
determinativo est prior respectu Filii: Nam licet cognitio divina Spuritus Sancti no a sit prior Verbo in genere objectivo, idest a per reste
392쪽
Dependentia a duplici causa. 373
xam sui cognitionem, sed immediate per se ipsam in genere subiectivopat Spiritus Sanctus est prior illa in genere . tantum oblectivo , quatenus est obiectum expressum per illam cognitionem . Ergo est possibilis , aede facto datur non quidem mutua causalisas in diverso penera , quia in divinis non ad mlttunt latini causalItatem , ut initio disp. a. dixi , seu mutua pνiarisas originis, sive principii in diverso genere ς uno subjecti vo , altero obiectivo , uno physico, altero determinativo , sive interim elonali ρ noci quia Spiritus Sanctus removeat aliquam realem indifferentiam intellectus divini ad ipsum cognoscendum c absit talis indifferentia rualis sed quia , loquendo in genera . veritas cognitionis non est ratio a priori sui obiecti, sed hoc, est ratio a priori , ob quam sit va-Ta cognitio. Ab eo enim quod res est, vel non est , propositio dicitur vera , vel falsa . Idem dico de cognitione ipsius Verbi: quoniam ex ea quoque immediate, ac subjective procedit; & est prius illa obiective
juxta nuperum stiscursum . Ergo inter Verbum divinum , & cogniti O-nem sui , datur mutua prioritas in diverso genere . Quamvis autem In creatis non habeamus horum mysteriorum rem similem , habemus semisimilem . Aliqua namque med Ia sunt in genere subiectivo physico Priora fine , quoad huius primum esse Κ quia sunt causa physica illius . Et simul sunt posteriora ad illum , de quidem quoad primum sui esse , quia sunt posteriora ad intentionem finis, & intentio ad cognitionem illius , & haec cognitio est posterior in Fenere objectivo ad ipsum finem: si quidem ideo a priori cognitio enuntiat finem esse bonum, vimine bonus est , aut apparet effo .
dom niamero σectum Seu quod idem est, an idem indivi fibilis effectus dIeo inuis bilis, quia si partibus
distinctis constet, non est dubium quia una pars possit procedere ab una causa Iper unam actionem totalem, & altera ab alia per aliam actionem , quae respectu illius si totalis : hoe forsan est , quod de facto contingit, ut dicam infra a num. Ia 6. possit pendere a duabus causis Quatuor includit generalitas hujus quaestionis Primum . a. idem em --post', quaten- est ex se , procedere a quae qua alia causa speciei iιιiureaius iisdividua sunι causativa aliorum simiιium λ v. g. ignis A ; a quocunque igne λ Secundum. an εκ ου' .hesi, quod e frua A , semet procrsserisu co a B , possis' postea procede νe . ca a C. Tertium . An simuι , σ in eoaem instante μοι procedere a auabvi caum adalaatis, hoc est, quarum quae
libet par sit causando se sola illum ; sed in actu secundo causent illam,
Per unicam causalitatem totalem , indivise procedentem ab utraquω τη et potius per duas partiale . quarum unaquaque procedat ab una sola Dissili od by Cooste
393쪽
ex illis λ Quartum . Ansimul , in eodem iustanti posit prodire a dua5seia ι totalibus : tr per duas causolitates totaἰυ quoad solam s.cie aliam non quoad e caciam , nam si sunt duae neutra certe est sola , & tota quarum qualibet sit a Itia cause . io S. His omnibus respondeo negati v c , si sermo sit. I. de causis in
trinsecis, effectibusque formalibus. r. si de causis finalibus respectu adtionum , ut dillinctarum a suis terminis . 3. si de causis phy sice em cientibus re pectu etiam a tionum similiter distinctarum . q. si de causis
materiali, formali, expulsiva , comparatis cum suis causalitatibus . Probo primam partem. Eundem effectum formalem , seu quod idem test, eandem entitatem , idem complexum , idem constitutum pendere ex se , aut successive , aut simul , a duplici causa adaequata intrinseca staret in eo , quod eadem omnino res , cujus tota essentia physica , vel
pars essentis id lignificat modo causa intrinseca aliquando eli Α, ali
quando esset B, Sed hoc repugnat,quia chymera est, rem ullam mutare e
tam, aut partem suς .essenti ε physici: & quia omnis cassis pois bilis, in quo non est essentia physica rei, aut deficie aliquod essent ale constitutivum ipsius , est ea sus in quo non eli illa individua res , sed si est aliquid , erit res alia dillincta physice a priore , quamvis ei similis; alioquin essentia physica, te constitutivum rei, erunt accidens respectu illius, quIppe quae abessent, & adessent, praeter subjecti corruptionem. Ergo repugnat eundem numero effectum formalem pendere di visim , aut sue-
cessive a duplici causa intrinseca , sive partiali, sive totali, dissimulata etiam impossibilitate causae intrinsecae totalis, juxta ea, quς dixi disp. I.
Neque proferas exemplum veritatis disjunctive necessariae ; Per at exiis
syit, vel non exissis; quae jam constituitur per existentiam , jam per ea reii iam , eo quia quaelibet sussiciat ei veritati; quo exemplo utitur Al-drete ad explicantam actus divi vos liberos , inquiens , eas denominationes posse aeque constitui ber existentiam , atque per carentiam rei Α, unde sola creatura mutata , mutaretur volitio , aut nolitio divina illius sne mutatione ulla in ipso Deo is Io 9. Non valet exemplum. Aliud namque est propositio ipsa disjumctiva . Aliud veritas ipsius in genere . Aliud individua haec veritas , qua modo est vera, Propolitio ipsa disjunctiva non constituitur per existentiam , aut per carensam Petri, quia ab utraque distinguitur adaequate : unde neutra est causa intrinseca illius . Veritas in genere , quae neque sit haec individua , nec illa individua tic. non datur a parteret , quia omne sic existens , est hoc singulare, vel illud singulare &e. nisi admittas universale a parte rei, Unde nec per existentiam , nec per c renuam . Petri constituitur . Veritas individua , & singularis
disjunctiva, neque mutat, neque mutare potest constitutivum et nam
quando Petrus existit , veritas disjunctiva constituitur per existentiam aquando ille non existit , tunc non illa eadem numero , sed alia in adaequale distincta veritas constituitur per carensiam. Cumque necesse sit. Petrum existere , vel non existere , ideo necesse est dari unam, vel alter m veritatem illius propositionis disjunctiva a di consequenter nece sis Disiti rod by Cooste
394쪽
Dependentia a dupliei causa. 373
cesse est illam disjunctivam esse veram ; quanquam ergo mentalis promPositio sit eadem , veritas ipsius in uno casu est aliud quid in adaequa te distinctum a veritate ejusdem pro altero casu . Explicatur. Complerium ex mentali ea propositione , 8c existentia Petri, est realiter in adς- ruate distinctum a complexo ex eadem propositione , & carentia Petri esto dari objectivas carentias sed primum complexum est veritas disjunctivae propositionis , quando Petrus existit ; secundum autem est veritas ejusdem , quando ille non existit. Ergo veritas propositionis disjunctivet pro uno casu , est realiter in adaequa te distincta a veritate
eiusdem pro altero casu. Ergo isto exemplo non probatur eande in s omnino rem posse mutare constitutiva , sed tantum probatu mutari ἷnadaequate ipsa constitutiva . Ergo non probatur , eundem penitus es
sectum formalem posse successive pendere a duplici causa intrinseca ;quod si dixeris , fore contingentem individuam veritatem disjunctivae dictet , quando Petrus existit, annuo , Sed cum, eo ipso , quod illa deficeret , lassiceretur altera veritas constituta per carentiam , ideo subsistit i Ilam disjunctivam semper fore veram, sive una veritate, sive altera. mo. Probo secundam partem , nimirum eodem modo philosophandum esse de causis finalibus respective ad actiones , ut distinctas a suis terminis. Tametsi idem numero effectus absolutus , v. g. idem numero Ignis A , qui excitatur ex fine , motivo a seu intentione A , posset excitari ex fine, motivo, seu inteatione B. Rursus ω Tametsi actio excitativa esset eadem moraliter , virtualiter, aut aequi. valenter habent Iatissi inam significationem haec adverbia γ verunt amen elset physice entitative , materialiter , realiterque distincta . Ergo eadem physice , ac re aliter actio non potest &c. Probo antecedens .
Nil per suam mei essentiam alligatum tali individuae intentioni finis A, Potest existere deficiente ea individua intentione: quoeirca si In locum hujus, suffieitur alia physicὶ distincta, quod erit annexum huic, erit physice distinctum ab eo, quod annexum erat illi. Sed omnis actio hic, de nunc facta ex fine , motivo , seu intentione A, per suam metessentiam est alligata huic individuae intentioni . Probatur . Omnis actio physica est per sua inmet essentiam alligata eis principiis positivis physicis , aut moralibus, a quibus procedit ut dixi in Prodromo disp. .
num. 62. Est namque actuale , absolutum , formale, atque immedia tum exercitium virtutis, aut physicq , aut moralis , & motivae illorum :ad quae, si foret indifferens, opus euel recurrere ad aliud, determ Inanis di ergo, hane indifferentiam, de quo alio fieri posset idem argumentum. Principia vero pure negatis a actionis , v. g. carentia necessitatis ante. cedentis respectu actionis liberae , item conseientia ab hac retrahens , cum non influant positive in actionem , sed ei mere coexistant, ita ut ex ea non irascatur , non habent actuale absolutum, mrmale , & imme. diatum exercitium ullius tuae virtutis, siquidem nullam exercent in ordine ad actionem , sed ad summi im in ordine ad non actionem . Firmum itaque videtur, omnem actionem physicam esse per suam mei essentiam alligatam eis principiis positivis physicis , ac moralibus a quibus
395쪽
proeedit . sed omnis actio hic, Sc nunc facta ex intentIone A, proeedit ab hae , tanquam a principio positivo morali, quia certe haec iurantio , de ea mediante , hic finis , hoc motivum , instigant potentiam executricem actionis illius, ut illam exequatur . Ergo .cυῖed.on. ID. Hinc habes I. impugnatam solutionem ovi edo dIcentIs , ita istraver. 7. tentionem finis esse duntaxat principium morale actionis , & Ideo ph spuae . non terminare dependentiam illius. Et, probatas reliquas partes con-
o. elusionis, videlicet quae itionibus illis respondendum esse negati v E , si procedant de causis physice efficientibus respectu tamen actionum , ut distinctarum ab effectibus absolutis : nec non si procedant, de illis aliis causis comparatis cum suis causalitatibus; quoniam pro his omnibus valet dilauisus nuper factus, scilicet omnes has causalitates, utpote actualia, absoluta, formalia, Sc immediata exercitia suarum illarum causarum , esse intime connexas cum illis respectivὸ , & consequenter defecturas, simul, ae illae respective deficerent . Unde eum causalitas materiae respectu fγrmae materialis consistat in eo , quod actio productiva hujus uniatur materiae, tanquam subjecto praesupposito, iuxta conis cepi nin eduction Is supra datum : causalitas individua A , qua materia A causat materialiter formam A ; est essentialiter alligata materiae A . Item eum causalitas causae formalis c non quidem respectu totIus resul antis ex ipsa , & materia, quia haec causalitas est constituti ka ipsiuε totius; sed respectu materiae , cums indifferentiam determinat in consi. stat in unione intrinseca physica cum materia , vel in alio respectu ad ipsam , sine physica unione, ni contingit in formis extrinsecis : ideo illaonio , sive ille respectus individuus, est essentialiter alligatus ei in divi
duae formae. Praeterea cum causalitas causae moralis sumpta in actu secundo , ut vox ipsa causalisar innuit, consistat in activali acquisitione , seu motione , qua actu movetur potentia , quae capax est , ut moveatur,
ideo actualis illa indi vidua motio, est essentiat Iter annexa illi individu
causae morali . Demum cum causalitas, qua una forma expellit aliam. cons stat formaliter immediate in decreto divino, quo Deus ob naturam, . exigentiam forma ignis, v. g. introductae, cessat a conservando unionem formae ligni cum illa aadem materia , ut dicam num, ras. & hoe decretum , ut patet, se essentialiter connexum cum ea forma ignis rideo haec indἰ vidua causalitas, qua forma ignis expellit formam ligni . provenire non potest suo modo ab alia causa . Habes a. dictas actiones, sive causalitates, ut distinctas a suis termiuis , non posse pendere simula duplici causa totali , & adaequata ; v. g. a duplici fine , seu motivo adaequato a duplici causa efficiente Sec. quia causa totalis respecta a ticinis A , est illa , quae se sola sine consortio alius creatae , susscit ponendo illam actione ii . At quoties actio pendet hic , de nunc a duplici causa , neutra suffieit se sola ponendo illam , quia illa est ex sua essentia alligata utrique, juxta rationem paulo ante datam . Ergo quoties est a duplici causa , neutra potest esse totalis respectu illius. licet multoties sit totalis , respectu termini absoluti actione illa facti . unde quando aliquis dicitur dolere de peccato totaliter propter Deum,
396쪽
Dependentia a duplici causa . 37
di totaliter propter gehennam significantur , aut duo dolores distinctῆ simul existentes , qui cum non coga oscantur intuitive , videntur unus actus , sicut quando a longe videmus duo objecta distincta , quae unum videntur: aut significatur tanta actualis affectio erga Deum , ut etiam si non esset gehenna, doleremus de peccato , & tanta alia aversio agehenna, ut etiamsi pis scinderemus a Deo, detestaremur quoque Pec
m. E X pediti a causalitatibus, aggrediamur effectus Ipsos ab- In solutos ab eis distinctos . Dico a. si sermo sit, de causa materiali, idem e Melus , sive sit forma substantialis, si ve accidentalis
potest ex se pendere, vel ab una, vel ab alia. Quia licet exigat materiam cum talibus determinatis disspositionibus; verumtamen , cum ruaelibet materia sit ex se capax habendi eas dispositiones, non est curorma ignis, v. g. aut calor, potius exigant materiam A, quam B, specificative sumptas, omnes quippe sunt ejusdem speciei, de quaelibet ex se est capax sustentalidi, ac recipiendi quamlibet ex his formis Uerumtamen hae non possunt naturaliter pendere simul a duplici materia corporea ver duplicem eductionem totalem , aut partialem ; quia omne intrinsece receptum in alio , tanquam in subjecto suae eductionis, , est in eodem loco , in quo est illud aliud . Ergo omne sic receptum iu duabus materiis, deberet esse in locis illarum . Ergo deberet esse in duobus locis , vel illae materiae deberent esse in eodem loco. Sed ambo sunt naturaliter Impossibilia . Ergo nulla forma , sive substantialis, sive accidentalis, potest naturaliter recipi in duabus materiis, ergo non potest pendere simul a duplicI causa materiali corporea per unicam .
vel per duas dependent as totales , aut partiales. Dixi causam male rialem corpoream , qnia suo loco dixi unionem corporis , N animae no- sirae , item sensationes materiales , puta visionem, auditionem &c. recipi simul in corpore , & anima , ad aequa te in utroque , & in adaequa te in singulis , consequenter dixi animam spiritualem esse causam in adaequatam materialem horum I materialem , inquam , non uni voce , se a aequivoce , quatenus est subiectum receptivum , & ideo potest dici ma
II 3. Praeterea aliqua possunt dependere suecessive a duplicἰ causa materiali in adaequata : quia juxta sententiam admittentem formam cadavericam , multa accidentia , quae paulo ante recipiebantur in adaequa- te in forma vivente materiali praeexistente , recipiuntur inadaequa te informa cadaverica subintrante et eo quod In destructione compositi sub. stantialis non semper fiat resolutio usque ad materiam primam , tametsi accidentia non recipiantur in illa sola , sed etiam in forma , ut dixi in physica naturali disp. r. Formae autem substantiales nequeunt natu-
397쪽
raliter pendere successive a duplici causa materiali, quippe hactenus:
non est detectum agens naturale , quod solvens unionem formae
substantialis cum una materia , substituat aliam, in qua recipiatur illa forma , protinus enim deficit ea forma , quando delacit unio sui eum illa materia , cui primum uniebatur. Neque dicas formam equi , dum hic marcescit, atque per reactionem qualitatum contrar parum amittit aliquas portiones materiae , postea vero acquirit Mias pex nutritionem, transire a receptione in illis prioribus ad receptionem in his novis . Etenim cum forma illa sit divi libi lix, non est eadem pars animae , quae modo recipitur in partibus acquisitis per nutritionem , & quae olim eradin eis perditis , sed diversa . Amisit enim equus portiones materiae , 8e portiones animae , quae ibi erant sicut quando ei abscinderetur auricula , vel crus & per nutritionem acquirit novas porticines materiae ,& anima equina prae existens uniens reliquo corpori illas , producit ita illis portiones. animae illis. respondentes et sicut anima rationalis in nutritione humana producit, non quidem novas partes animae , siquidem est indivisibilis, sed novas uniones , seu uniunculas sui ipsius , cum Illis novis partibus substantiae, quas.nutritione acquirit. II q. Dico s. Si sermo sit de causa formali comparata cum illa altera comparte , cujus indifferentiam determinat , de respectu cujus latissime , atque improprie est causae, naturaliter contingit , quod eadem materia in hoc sensu improprio pendeat successive a gemina causa formali adaequata , quia materia ex se est indifferens ad qtiam cunque formam substantialem , & passim transit de una ad aliam iuxta system Aristoteli cum datum disp. I. Uerum est , quod ultimo disposita ad formam ignis , non potest naturaliter habere nisi formam ignis ; sed suae multae formae ignis,distin eis numerice ab omnibus, quae sunt, & fuerunt. Verum item est', quod ex formae vivente unius speciei, non potest illico transire ad aliam eiusde in speciei post tempus, Se tempus, potest habere formam alicujus alimenti, quo vescatur alius homo , v. g. Sc sic transi bit ad aliam animam rationalem , ut dicebam ad finem disp. r. quia licet immediatὸ post mortem animalis perseverent olurimae dispositi innes in eo corpore ad animam ill Ius specleio, ast aliqua certe deficit , qu Ia alias non mortuum foret animal illud: illam autem dispositionem, .
nullum agens naturale huc usque notum potest illico introducere ρ . .
Ergo non potest illico introduci naturaliter in corpus illud forma alia eiusdem speciei . Caeterum non potest naturaliter evenire, quod eadem materia pendeat simul a dupli ei causa formali totali de formis partialibus iam egi disp. r. cap. de forma substantiali per geminum
influxum totalem , aut partialem , aut per unicum ς quoniam maceri se adem , & secundum idem nequit naturaliter habere sun ut duas formas substantiales totales , sive ratione unius simplic Is unionis cum utra. que , , sive ratione duarum unionum totalium , sive duarum partia
II s. Dico q. quamvis ea dein expulsio formu,id est expulso un Ion Isformae cum materia quia agentia contraria non conantur immediate.
398쪽
Dependentia a duplici causa. 3 79
cie d recte In destruelionem fornaq; sea in deliructionem unionis tormae cum materia , quia nullam Paterentur physicam violentiam in eo , quod Deus formam illam tranferret ad aliud subjectum , aut extra omne Conservaret illam possit provenire a distinctis causis expulsivis adaequatis , eo , quia unionis illius Carentia sit omnino eadem, s ve proveniat a causa A , si ve a causa B, quandoquidem cujusvis rei indivisibilis non datur,
nisi unicum contradictorium formale , & hoc, licet decretum divinum hujus expulsionis sit multiplex , ut dicebam numero LII. juxta multi plicitatem agentium , quae possunt expellere illam unionem . Verumtamen non potest Contingere, quod expulsio ejusdem formae proveniat
successive a duplici causa totali . Neque simul per duplicem causal Ita tem totalem , sed per unicam provenire potest a duplici causa totali expulsiva . Probo primam partem. Eam expulsionem provenire successivea duplici causa totali staret in eo , quod unio formae, ligni, rig. destrueretur in instanti A per agens A , & postea in alio instanti per agens B .
Sed hoc nequit contingere naturaliter , si instantia sint discreta , & nee divinitus, si instantia sine contigua . Probatur. Un Ionem destrui in hoc instanti, stat formaliter in eo, quod non existat in hoc instanti; cum extisterit in instanti immediate anteceaenti . Hoc sormaliter est expelli. Hoe formaliter est mori; quis enim mediocriter peritus loquendi dicet,
.nodo an hoe instanti moritur Ada mu 1. Modo in hoc instanti expellii αν sutiis peccatum ἁ Davide . Eu igitur conceptus copulativus mori, expelsi, destrui.
At si per agens A destruitur in instanti A unio dicta , prorsus repugnat, quod in instans immediato destruatur per agens B cum non extiteris inivstanti immediate antecedc ηιi, nam prorsus repugnat, quod existat in instanti antecedente immediate , si in eo destruitur. Ergo. Quod si loquamur de instantibus discretis, v. g. de hora prima hodierna , & de prima crastina, fieri simpliciter potest, quod per agens A destruatur hodie ,
de per agens B destruatur cras. Sed hoc non potest contingere sine re. productione illius unionis, ut veri ficetur hora prima crastina, nunc dea ficit, eum existerit in instanti immediate anteι ed. nti . At qui repto ductio unionis non est naturaliter possibilis, sive ex sua natura , sive ex divinci
decreto, ut supra dixi cum Hurta do . Ergo. Ubi jam vides, me non negare dicta in expulsionem posse successive ab alio agente provenire, sive quoad sincientiam , quia certe potest applicari passo aliud agens par expellendo illam formam, si jam non esset expulsa, sive quoad continuationem ; sed solum . quoad e coctum , & quoad expulsionem vere, di simpliciter talem. ii 6. Probo secundam partem : scit Icet eam expulsionem non posse nasci ex duplici causa expulsiva totali, per duplicem causalitatem tota. Iem . Causalitas haec consistit, ut supra dicebam , in decreto, quo Deus
ob naturam, & praepotentiam illius agentis contrarii, vult tanquat s Author naturalis cessare a conservando illam unionem. Sed quando concurrunt duo agentia, quorum unumquodque est potens se solo ex
vellere illam formam , superfluum est , & consequenter impossibile ι, quod Deus concipi/t duo decreta , unum , quo dicat . Vοιο te re aB b b a com
399쪽
causervands banc unionem propιer agen3 A. Et alterum v I riual Iter dIstinis tum , quo dicat. Voto cessare ἁ conservando hanc eandem aenionem in loc..dem instanti propter age. ι B . Nam frustra fiunt per plura , quae possunt fieri per pauciora . Et unico solo decreto potest Deus satisfacere utri Dque illius holtis exigentiis dicando sic: Uolo cessare ae conseνυatione hac
propter agen/ Λ , ετ B , 'tia nune concurrunt , σ quorum quod ιώει est su ciem expellendo unionem huiu/forma . En uit Imam partem conclusionis .
Ergo. Majorem supra etiam dedi . Basci autem est . Fateor causas secundas producere immediate , ac directe multos essectus, ut supra dIxit adjutae namque proportionato concursu Dei ponunt actionem producti. vam illorum , quae actio est aliquid per modum causalitatis metaphysice connexum cum eis estectibus . Rursus verum est , causas secundas immediate quoque , ac directe destruere posse aliquos effectus, quos nimirum immediate conservant, quales sunt actus immediate liberi, supersedendo namque illorum conservatione, illi dest untur, sive ex rebus expelluntur. Caeterum illos alios, quos non conservant immediate, quia extera sunt, & ab aliis causis pendentes, non possunt causae secundae destritare, s ve expellere immediate, ac directe, quo diem caciam, sed tantum quate ianus possunt facere aliquid, in cujus sensu coposito nequit naturaliter con-
set vari effectus ille ast potest Deus illam absoluto conservare. Sic quando homo, vel causa alia naturalis dicitur oecidere an Imal, non facit allia quid, quod fit sor malis,& immediata occisio, seu mors animal Is, sed tal Ia. faeit in corpore illius, puta iuga lationem, discerptionent &c, ut in sensa composito illorum non possit anima restare it II unita: ast illa non sunt formalis, S: immediata occisio , sive destructio unionis animae illius . II7. Quoniam nil, in cujus sensu composito potest Deus conservare unicinem , est formalis immediata destructio. unionis At in sensa eo misposito istius jugulationis, illius laniene , istius combustici nim&istorum
omnium, quae causae secunde facere possunt, potest: Deu L conservare unionem illam, quia potest facere miraculum . Ergo ista omnia non sunt se malis immediata destructio unionis illius. Ergo causae secundae nequeunt formaliter , immediate , ac quoad efficaciam destruere unionem illam , sed tantum illative, mediate , ac quoad sufficient Iam , quatenus possunt
facere multa , quibus naturaliter debetur, quod Deus cesset a conservatatione illius unionis , & fare semper annuit huic debito - Ergo causali tas, qua una causae secundae expellunt multas alias a rebus, non stadformal Iter immediate in ullo exercitio idorum, per se metaphysce, a solute, ac determinate connexo cum illarum expulsione sicut est conia nexum cum illarum existentia causalitas , qua physice unae causae secundae causant alias sed stat in decreto illo . IIS. Explicatur. Omnis causalitas rei A circa B, est per se metaphy-sce, absolute, ac determinate connexa cum eo, quod in actu secundo Acauset B in eo sensu , in quo fuerit causalitas . Est quippe actuale , sor- male , ab solatum , & immediatum exercitium quo A causat B . Ergo omne, quod non fuerit sic connexum cum eo , quod A expellat B ,
non est causalitas , qua A expellat B . At plerumque ipsum A, non est
400쪽
Dependentia a duplici causa 331
sic connexum, v. g. inductio formae ignis non est sic connexa cum expulsione union Is forma ligni ad eandem mater Iam; quippe licet forma ignis se ipsa formaliter immediate exi at expulsionem illius unionis , de hac de causa videatur causare se ipsa, in genere cauta moralis expulsionem illam; nihilominus eum in sensu composito illius exigentiae potant Deus conservare illam unionem, sequitur, quod exigenria illa non sit causalitas in actu secundo expellendi illam unionem , quoniam de ratione causalitatis in actu secuncto, est metaphysica connexio cum causa- ω ; sed solum est causalitas in actu primo. ; quapropter sicut virtus caussi effcientis est id , quo tanquam actia primo non quo tanquam actu secundo causa essicit effectum. Ita exigentia ea uis moralis, est id, quo tanquam
actu primo , non quo tanquam actu secundo causat moraliter effectum .
Rursus non ipsa expulsio unionis , quia haec expulsio potest aliunde provenire , quam a forma ignis . Demum complexum ex introductione formae ignis , R expulsione illa ,.non est connexum modis illis cum eo , quod forma ignis causet illam expulsionem i quoniam fieri potest, quod Deus dicat, volo inducere formam ignis in hoc subjecto , in cessare ἁ conse vando in ea formam Ggni ; sed non, propteν exigentiam forma ignis. Non solum est liberum Deum conservare , aut non conservare formam ligni; sed etiam eligere inter motiva, quae voluerit, annuendo uni, & repellendo aliud . Sicut nos etiam frui solemus libertate , non tantum ad actiones, verum etiam ad motiva illarum . I Ist. Ergo nil ex his tribus , aut ex aliis similibus , est per se meta physice , absolute , ac determinate connexum cum eo , quod hic, Senunc forma ignis expellat formam ligni ia At Meletum illud est sic
connexum, quandoquidem illo vult Deum omnino emcaciter propter π turam, Prapotentiam, exigentiamque ignis cessare a conservatione unionis formae ligni cum ea materia . Ergo in hoc decreto stat causalitas in actu secundo , qua ignis expellit formam ligni. Eodem modo philosopliandiim est ste aliis causalitatibus moralibus , videlicet illas , ut tales, atque in actu secundo', non stare in actuali, exigentia effectuum et haec enim est causalitas Impropria , & tantum in actu primo ; sed in actuali motione, sive actuali acquietione , indulgentia. & consensu illius exigentiae. Atque Ideritentatio vehemens , cui resistis, est causa moralis valida , N emcax in actu primo , sed non in actu secundo tui peccati. Et similitet de aliis; quod si dixeris, fore ut di vinum decretum sit modus ignis A , cum si actuale, absolutum, immediatum, dc sor male exercitium virtutis expulsivae , quam ignis habet : Negabo sequelam , quia de ratione modi physci ultra praedicata ista, est, esse quid creatum, nam quicumque admittunt modos physicos , res solas creatas admittunt ad hane classem , istud autem decretum est quid divinum . Vel distinguam
inter modum intrinsecum, & extrinsecum: negabo decretum esse modum intrinse eum ignis A,permittam esse modum extrinsecum,& improprium. Neque multum possunt abhorreretab hac locutione, qui actus divinos contingentes ponunt semi- extrinsecos Deo , & constitutos essentialite eper ipsas creaturas, quas habent pro obiectis. Sed simplicior est prima. soluti α. Le-