장음표시 사용
471쪽
stiones , quas Ille solvere non posset, nimirum DomIne quid faceres , si prividisses Petrum male gesturum supremum Ecclesiae Magistratum pCommendasses ne illi oves tuas Ambas has scientias explicui in Prodromo disput. 3 . a num. 2 7. a II. Respondeo ergo . Ex tribus dἰciis scientiis, Illa quae vocatur necessaria , aut naturalis , di illa quae vocatur medἰa , sunt ideae divinae
respectu eorum objectorum, quae exprimunt, non autem aliorum . v. g.
scientia necessaria , qua Deus cognoscit naturam , essentiam, Ec qui ditatem libariatis A Petri, est idaea respeeiu illius libertatis, non ra spectu rerum aliarum . Item scientia media de illa, est quoque illius idea, non alius rei disparatae . Quoniam omnis intentionalis imago illius li-hertatis, ejusque effectioni praelucens, eth idaa, seu exemplar internum
respectu illius : dirigit namque ad illud, ia illud imitatur in suo esse physico , atque ea litativo imaginem illam sui iplius. At ambae scientiae, . ut pote in fallibiles, sunt perfectissima imago intentionalis sui obse et i, enuntiantes perfectissime id, quod illud est: deinde praelucent illius effectioni, hoc eli collationi libertatis illius , quia eli impossibile Deum coniferre Petro ullam libertatem , quin praecognoscat, quid sit illud , quod
confert , cujus naturae scujus conditionis , quid boni, aut mali , aut indifferentis , trahat poli se et alias quando trahat aliquid boni g. inopinato continget illud Deo , Se hic posset dicere . Non venerat mihi in
mentem, quod hac libertaι sic se exerceret. Ergo . Et ecce scientiam , de qua interdum pronunciat S 'Thomas esse causam rerum. Adducit namque
exemplum artificis , cujus scientia practi ea est eausa arta facti. Non sane scientia practica , qua intuetur arte favum ja in factum , sed qua sciemodum , quo illud potest , ac debet fieri. Arguo a. omnis cogniticie nuncians artifici modum, quo debet, potest , de expedit, aut non expedit , facere opus externum , est hujus idaea , seu exemplar internum Sed scientia necessaria , quippe quae enuntiat quid ditatem, & essentiam libertatis A , enuntiat modum , quo potest, ae debet fieri a Deo qui unus est illius artifex libertas illa; scientia vero media, quippe quae enua tiat faustum, vel in nullum effectum, quem illa libertas sponte sua eliciet, enuntiat modum , quo expedit, aut non expedit illam dare Petro . ergo. 2I8. Neque dicas de conceptu Ideae, seu exemplaris esse , quod nocist post exemplatum ; ambae autem illae scientiae sunt posteriores ad illam libertatem : quia ideo a priori Deus cognoscit rem esse , aut suturam fore , quia illa est, aut futura est . Atinuo ; caeterum rationi ideae sve exemplari interno solum obest posterioritas ad existentiam ρb ea μυοιutum exemplati; atqui scientiae illae non sunt post existentiam phy- scam , 5e absolutam illius libertatis A , quam dico exemplatum illarum, quia non enuntiaret absolute illam . Ergo . Iam ambae hae scientiae causant suum objectum , nempe libertatem A , Se idem proportionate intellige de aliis actibus harum latent Iarum respectu suorum objectorum non physice, quia causare physice creaturas est proprium omnipoten tiae . Non moraliter positive , quasi meta possibilitas, quidditas, reissentia libertatis A, bonumve , aut malum exercitium a quod spon . i in Di itiroo by Corale
472쪽
te sua habe et , fit par se iris diuum susticiens de multδ minus meritum ut Deus illam cone edat Petro . Sed lana causae in gem re este
clivo, iuxta nuperam explicationem : item in genere morali negativo,& tamquam removens prohibens , quatenus impossibila Omnino est quod sine eis scientiis Deus , qui est unicus artifex , hoe est , unicus collator libertatis humany , hanc conferat , ut nuper dicebam: &quatenus illae scientiae per se essentialiter opponuntur cum ignorantia
naturae, quid diratis , effectusque illius libertatis Aa sob qua ignoran-
. tia non posset Deus illam conferre a ι - , harp. Dico a. Seleutia visionis , qua Deus Intuetur exἰstentiam unius rei creatς , potest esse causa direetiva ad rem aliam; v. g. scientia , qua Deus intuetur meritum , potest dirigere ad pretinium,& consequenter esse a ausa illius , & fimiliter de scientia, qua intuetur culpam respectu supplici j , de similiter de scientia , qua an tuetur preces respectu concessionis rei , qus petitur . Imo scientia , qua intuetur rem extinstere in uno instanti , potest esse causa anticipatioais rei ejusdem , & etiam ulterio tIs conservationis , Se stlantia , qua intuetur rein secundum unum esse , aut statum potest esse causa ejusdem secundum aliud esse, aut satum iuxta varios modos, quibus principium meriti potest cadere sub meritum , quosqire suo loco explico. Verumtamen scientia visionis, qua intuetur Deus rem A..creatam exIstere in instanti Α, nequit esse ullatenus causa illius pro eodem illo Instanti ,& secundum idem esse : Beconsequenter non idaea , seu exemplar internum illius . Conclusionem hanc probavi disp. q. Prodromi n. i8s. gemina ratione. Una,quod diuina volitio faciendi per se, aut concurrendi cum alio ad rem A,esset indigna Deo; cum se fatuitas velle existentiam rei pro illo eodem instanti , & circumstantiis, pro quibus scientia insalIibili praevidetur existere , ut si quis Solem intuens diceret . Vota , desidero Solem in hoc eodem infami existise. Altera, quod libertas Divina advolitionem illam con- stitueretur per scientiam visionIs de existentia rei A. quia debet constitui per omnia prs requisita ad volitionem ipsam . Sed talis scientia esset per se me thaphysice , absolute , ac determinate Connexa cum e XJ- stentia rei Α, squidem est divina vita hujus. Ergo ea liberi s constitueretur per aliquid metaphysice , absolute , ae Aeterminatὰ connexum cum re A. Sed hse per se metaphysice , absolute , ac determinate cori nectitur hic, di nune cum illa divina volitione , quia utpote creatur
connectitur cum aliquo decreto dimino , di non est aliud pr ter illam volitionem . Ergo libertas divina ad hane constitueretur per aliquid
sc connexum eum ipsa volitione: connexum namque cum connexo est connexum cum termino, quando latino est de hac specie conciexionis
ut ostendi in Prodromo disp. s. nutu. 343. Ergo libertas div Ina ad hanc volitionem non esset libertas ad illam. Cum vero in productione verbi divini non intervenia divina volitio libera illius libertata indifferentii , ut constat , idcirco ibi locum non habent hec duo absurda . Ergo potest vilio absoluta , ac determinata verbi esse id , ex quo procella
v Ibum. Sanctus autem Thomas, dicens aliquando scientiam visonis esse
473쪽
esse eausam raram, non loquitur.da hae , de qua ego modo , ut expli- eui in Prodromo disp. q. num: 186.
adio. Uaestio tertia est. Raιio ea a 'eomριaνἰι eo ηιρ ne Aia, vi coneeptu abiectioo . an potivi in conceptu formati λ Alfinis . est tae illi , quam explicui de causa finali supra Bum. Is . sed Opposito modo resolvenda. Conceptus formalis dieitur cognitio , quam artisex habet de modo a quo potest, debet, ae ex inpedit Leere opus. Coneeptus objectivus Potest esse , aut res ipsa , quae ex hac cognitione fit ab Artifice saut res altera, ad cujus similitudinem fit haec, v. g. aut stata a ipsa Regis, aue Rex ipse , ad cujus similitudinem fit statua. Respondeo ergo. Si dixeris, .unumquodque ex histribus participare in suo genere irationem causae exemplaris , stille et conceptum obiectivum participare rationem exemplaris externi; eoacE-ptum vero formalem participare rationem exemplaris interni, nullumque ex illis participare rationem exemplaris, πιμ , eo quia ratio illa non sit uni voca , sed aequivoea . Si inquam id dixeris , non multum refragabor . Sin velis , quod magis castigat ἡ, ac presse loquamur, se conclusio. Ratio causae exemplaris non postulat eonceptum obiecti invum ad cujus smilitudinem fiat aliud . Neque stat formaliter, ae imis mediate in hoc alio , quod fit ex cognitione sui ipsius , proponente modum, quo potest , debet, atque expedit fieri. Sed stat stricte forma liter , ac immediate in hac ipsa cognitione . Probo primam partem. Nil , fine quo potest subsistere causa exemplaris , & idaea , postulatur determinate a causa exemplari. Sed . fine objecto alio, ad cujus similitudinem fiat tes A , potest subs stere causa exemplaris, seu idaea rei Α, tum quia cum gausa exemplari, . atque idaea fabricavit Deus hanc mundanam sablicam , ut constat ex sequela illa S. Augustini., quam se Ipsi num. Ios. & ex ratione quam dedi num. ala. Ec tamen non fuit prius mundust alius , sive fahriea alia , ad cuius similitudinem formaret Deus hane ς tum quia periti quique artifices humani, P Ictores v. g. D Archi reeti , solent ex proprio cerebro , sive phantasia , ut ajunt, nova quadam facere , quin sit aliud , ad cujus similitudinem haec fiant . Et tamen Operantur cum Idaea , causaque exemplati strict δ', & form,litertat . Ergo friemon postulat illud ; quamobrem definitiones Illae ; Mquod imitatur usaul Id eaod respiciem artifex se . non innuant tan quam rem smpliciter nec hilariam conceptum illum obiectivum, sed co-s nitionem, quam mox dieam . 'ino secundam partem . De eonceptui dae , sive causae exemplaris , est di figere artificem ad exemplatum a.
Ergo quidquid non dirigit sot maliter immediat E artifieem, non est formaliter immediate idaea , seu causa exemplaris. Hi opus ipsum faciendam ex directione cognitionis , non dirigit formaliter immediate arti
474쪽
fieem ; quoniam lIcet virtutes cau landi, mbuendi, de multae aliae conaven Iane objectis ipsis distinctis a cognitionibus ; ali virtus diν uendi latis maliter , immediate, atque proprie artificem , non potest convenire ob injectis ; sed eoenit Ionibus solis: quia dirigere est dictara , en unci re a exprimere quod faciendum , aut non sapie adum est: dictare autem , enunciare, seu exprimere solῖs cognitionibus convenIe stricte , aliis vero rebus de pedenter omnicio a cognitionibus, Se per analogia ad eas; ergo ratio Idae et, sive causae exemplaris non stat formaliter immediate in re illa , quae fit ex cognitione proponente modum . quo potetis d.
hee , expedit fieri illam rem ;. sed in cogat cloae ipsa , quae est tertia pars conclusion Is quam siς probo a II. Omne, quod per se sormaliter, Immediate , ditῖgit artificem ad opus faciendum , est formaliter immediate idaea , sive causa exemplaris illius operis. Id namque est, quo I respiciens artifex non utiqua signate , ac reflexE , . sed exercite M ac directe operatur. Et est illus
quod imitatur affectus ex intentione artificis . Imitatue , , inquamia nam imitatione physica, entitativa , Sc materiali;: sed imitatione .rationali , . quatenus artifex inteationem habet efficiendi opus eo externo modo , de circumstantiis aliis , quas mente coaci pie , quasque cognoscit . Et demum est id, ad eujus similitudinem , non utique entitativam a & ma
terialem ς sed rationalem , fle intentionalem fit exemplatum et id est , fieprout dicit Artifidi cognitio, qua gubernatur hic ,.& nunc . . At solae cognitiones sunt id , quod tarmaliter immediate dirigie ad opus faciendum ..Nam exemplae externum , ad gyod interdum mentem detorquet artifex item doestrina, de praeceptum alius, quod interdum etiam auscultat M demum res ipsa , qa efficienda est , abs dubio non dirigunt persa formaliter immediate artificem, cuivi non sint hujus actus vitales; sed dirigunt ad summum mediate , ac remotu . Ergo soli cognitio aes particἰ pane stricte loquendo, rationem sormalis , ac immediatae ideae. formalis, ae immediatae causae exemplaris. Hinc r. solutum habes argumentum fieri. solitum contra hanc cognitionem . . Videlicet artesa -ctum non imitat I cognitionem, non fieri ad imaginem Φ, ac similitudinem illius , non esse id , quod respicit artifex a perandum , qu ad
quidem non semper reflectit supra suam cogsitionem. Sunt inquam a
soluta ista; quoniam di deberent intelligi iuxta corticem verborum , so. Ium illud opus pretexistens, ad cujus similitudinem fit alterum, foret stricto exemplar .. e. in eo solo Inveniretur. ratio exemplaris, quia illi soli competunt illa in sensu physico, de materiali . Ergo cum tale opus non prςcesserit fabricet hujus mundi, in o neque rebus multis , quas ex propria mente, seu phantasia , ut aiunt, solent facere primi artifices humani , sequeretur Deum , ac hos operari sine Id a ,.& sine exemplari: Ista ergo imitatio esse tus,ista similitudo cum exemplari, ista respici ea ineia a te; ficis est illa lata , quam nuper explicui, de . illa convenit sine
dubio cognitionibus . a. Hinc a. Bruta , quantumcunque sagacia, non possunt opera
ri stricte , de proprie ex ioa , sive causa exemplari, sicut neque ex caua
475쪽
sa finali , quia non sunt capaeia , ue immea late , ac Brmal Iter ZIrIganis ur per cognitionem rationalem τ sed eae idaea, seu exemplari materiali sicut etiam ex fine; quippe eo solo modo pollunt operari ex his musis , quo res cognoscunt . At malefialiter duntaxat cognoscunt res , peractus nimirum phantasiς , imperfectiores quam multi eorum , quos in inter somniandum habemus. Ergo. Hinc 3. est lisparitas ad illud, quod supra dixi de eognitione finia , nempe illam non participare stri. ete , ae proprie rationem callia finalis , neque movere , ut quod ad intentionem finis , positionemve mediorum . Disparitas autem eruitur ex ipsis conceptibus definitivis , quorum non datur ulte rἱor ratio a priori. Finis est , quod movet ad sui consecutionem per media . Est , cujus gratia caetera fiunt, Cuius ἔνatia , id est , ut obtinendi , vel saltem , ut extituti in rerum natura . Ergo omne quod neque adaequate , neque in adaequatε est id , quod movet ad sin consecutionem, aut id cujus, ut obtinendi, vel extituri gratia, eqtera fiunt, nullatenus pst finis. At cognitio, quam habemus de nostro ultimo fine. v. g. neque adaequate , neque in adaequale est ille ultimus finis . Ergo . Ceterum eanta exemplaris est illa', quam imitatur effectus, ad euius similitudinem fit, quam respiciens artifex operatur . Vel ergo hae definit Iones intelligendae sunt de respicienHa reflexa , & sipnata , de imitationeque, ac similitudine entitativa, & materiali. Vel de res cientia exercita, dictante modum, quo res physice fieri oporteti vel da miratione, umilitudineque rationali. Si primum, sequetur Deum nomoperari ex causa exemplari, seu idaea et unde subsequetur absurdum, quod num. eto'. protuli ex Augustino: & sequetur quoque , prim. quosdam artifices, ἰaterdum ex nobili phantasia operantes sine duinctu prioris similis operis , operari fine id la , Se stricto, veroque exemplari , unde temere, ae irrationabiliter operari. Si seeundum, Illua convenk immediate , ac formaliter solis cognitionibus . Ergo ex eo eptibus ipsis quid ditativis causae finalis , & causa exemplaris , educitur rationalis disparitas inree cognitionem unam, & cognitionem altaram, vi cujus una non fit causa finalis, de altera sit causa exemplarIs .aαν Quaestio quarta est . In quonam et p. cὸ ex parte rerum offusa litar causa exemplaria ξ H ec resolvenda est , scut altera de causalitat causae finalis , & cujuslibet causς moralis. Re . Causalitas causae exemplaris non stat in solo exemplari externo. Non in solo Interno . Non in complexo ex utroqua. Non in intentione efficace faetendi opus, quod dicitur exemplatum , eo modo, Si circumitantiis , quas dicit cognitio , & exemplar internum, Sed stae In complexo ex haci
intentione , & carentia alitis actua volvatatis repellentis motionem a s
seu directionem illius exemplaris interna. Hae conclusio est similis ei in qua explieui causalitatem causet finalis. Et probatur. Nil, quin exiliere potest . quin res A . v. g. fiat ex causa exemplari B τ est causa litas hujus in illam; quoniam cum causalitas in actu se eundo de hau sola loquor γ sit actuale, absolutum , immediatum , εc formale exerci-
476쪽
tium causandi , repugnat ex suamet essentia existere, quia causa actu causet. At omnia illa possunt existere, quia res A fiat ex causa exemplari Z , ut singula inspicienti constabit. Tria namgue priora. possunt existere , quin simpliciter fiat res A , ut constat; quartum potest etIam contingere, quin res A fiat ex directione illius cognitionis rquia cum soleamus habere a Deo libertatem , non tantum ad faelen dum , vel non faciendum rem A , sed etiam ad faciendum ex hae, vel illa motiυο, ex hac, vel illae directione, potest homo actu cognoscens modum , quo potest, ac debet fieri res A , illam facere hoc modo, quin faciat illam ex hoc motivo, aut directione, sed ex alio , v. g. quia iubetur , vel quia illam tali modo facere coΠducit, aut est necessarium ad allum quemdam finem &c. quemadmodum actu cognolcens paupertatem Petri, di actu ipsi succurrens potest succurrere illi ex alio pe&itus motivo, distincto ab ea paupertate , ac sublevatione illius. Ergo nullum ex quinque illis prioribus est causalitas in actu secundo ea ita exemplaris. Restat ergo, quod sit sextum , nimirum Complexum ex illa Intentione essi cace ubi jam imbibitur actualis executio operis N ex carentia omnis actus voluntatis repellentis exercite, aut sign ted Irectionem, ac motionem ex illa cognitione ς quoniam eo ipso, quod actu facias rem A , ex directione cognitionis dictantis quomodo fieri debeat res A , fit ex idaea , seu eausa exemplari . Sed eo ipso , quod facias illam cum ea cognitione , & non habeas actum ullum repellentem ullatenus motionem , seu directione in ex illa , facis rem A , ex directione illius cognitionis: quid enim aliud est facere rem Α, ex directione illa λ Ergo .
- Finis Tertiae Disputationis.
477쪽
DE EUANDO , SEU TEMPORE. DE UBI, SEU LOCO
TEmpus , quo vivimuS , aut vivere possumus,
quodque ad Praedicamentum quando spectat: item Locum, quem habemus , aut habere possumus , quique Praedicamentum tibi solet dici , explicar aggredior; quanquam nonnulla habeant ferE in intelligibilia. Adeo res ipsas naturales notissimas a Dpersit Deux dissicultatibus , qua& Vincere nequeamus ,. ut discamus hinc submittere cervicem mysteriis, quae revelare dignatus est. Conjungo autem haec duci Praedicamenta , quia assinia sunt , quoad multa , quae eodem modo exponenda, proband , atque defendenda sunt ; quia vero tibi , seu locuseonnotare solet prasentiam & hanc per motumia localem acquirimus , quaestiones adjungam de praesentia , & motu locali : Et demum quaestionem , de Vacuo , quia est de Ioco vacuo ..
478쪽
63 9 CAPUT I. Auid , quotuplex sit quando,
CAPUT II. An sit possibilis creatura ab aeter
CAPUT III. De ubi , seu loco. num. 66.
CAPUT IV. De compenetratione , seu con cursu 'Untiarum in eodem Ioco . n. 82.
CAPUT V. De Tilocatione , seu Praesentia ἡjusdem Rei in Iocis distinctis. n. 96. CAPUT VI. De motibus localibus in specie Ubi de Ievitate , gravitate , Ur impulsu.
CAPUT VII. De mactio. num. III.
EMPUS , seus sanda stricte sumptum & non
prout vulgo accipitur pro dominante qualita te in Atmosphaera nobis vicina , aut pro majo re , vel minore Solis obliquitare eit iuxta Aristotelem . Numerus motuum fecundum prius, F palleriur. Cum audias nume um intellige tempus smpliciter , H ablolute dictum, esse rem finitam utrinque rIdest , rem , quae principium habet, & finem Unde l. Vita praesens est temporalis, quia aliquando incepit, & aliquando desinet; quam autem futuram expectamus , aut timemus , non est temporalis , quia licet habeat principium , finem non habebit, juxta ultimum articulum Symboli . Camis resiarrectionem , es' aternam . De unis quippe dictum est , quasi fleIιa in perpetuar Hrenisatra . De aliis vero . Vermi3e. rum non moritur , π igniι non eatiuuitur.Similiter aeternitas a parte an te , si concessa esset alicui creaturae , sicut aeternitas a parte Post conce denda est omnibus rationalibus, qui fuerunt, sunt, di erunt, non so-M in m a ret
479쪽
ret tempus; quon Iam licet ea non esset inlinita versus nos, unde no seget simpliciter, & unde quaque infinita ; esset tamen infinita a parte Ente a quatenus nec mente creata nec divina assignabile esset primum inllans illius creaturae , cujus existentia propter hoc ipsum non tam esset si ita , quam in principiata , sicut linea infinita extensa ab ortu ia ccasum , versus hunc tantum esset infinita ; sed non versus ortum Solis. Unde r. Vita Divina non est temporalis, quia nec principium 53mbοI. habuit, ut signanico de Verbo definit Concilium Nieqnum qu Ia de ita Niesn. Io signanter negabant Arriani Eor autem qui dicunt . Erat aliqi and
quando non erat ; & quia ex his , quae non sunt, factus est Sc. qnathemati it Catholica , Ur Apostotica Ecclesia. Nec hab-bit finem, qua sPsal. o. Dominus regnabit in aeterniam , tr in se eulum saeculi . Et riirsus . Re- L. δει. r. gnum eiu , Regnum IemPiternum . Et demum . cuius regni non erit finis ἀIn Dmbola I um etiam , quia licet Deus couxistat tempori nostro ; at vita sua nocieti succestiva sicut nostra , sed simultanea ; ita ut nunc , ab aeterno , de
u a te inum hae divisiones , ac succell,ones alludunt ad nos , secus ad Deum ipsum habeat sibi praesentia quotquot fuerunt, sunt , Sc erunt pquoniam licet haec sint successiva inter se , unaque veniant post alia ;ast aeternitas, & vita Dei non est successiva plusquam aequivalenter ς vere autem , & realiter est sinu ultanea ; quod ex S. Thoma non incon ingrue explicatur, prona oeulo nostro, emplo illius , qui firmus, de immobilis ex fenestra intueretur numerum uno intuitu comprehensibi in Iem ab ipso , hominum processionaliter procedentium per viam. Hi haberent invicem successionis ordinem , & uni non essent compraesentes aliis; sed inspector ille non haberet In se ipso successionem ς imo neque respectu hominum illorum, sed sint ut in eodem loco, & tempore haberet compraesentes pupillae oculorum suorum omnes illos: de quos nos diceremus transsisse , Sc quos diceremus praesentει , & quos diceremus jam iam venire , ille praesentes haberet . a. Dicitur in definitione motuum . Hi motus possitne esse pure Io- ea es , eo quia sint praecise prodaetiones praesentiarum distinctarum., ut est motus Firmamenti ab ortu in occatum , quorum motuum successi est , quod vocatur tempus extrinsecu/ , ut jam dieam . Et possiant esse motus philosophici , seu in sensu philosophico: ideli, actiones productivae , vel conservativae rerum distinctarum a solis praesentiis . Cum enim Aristoteles semel, iterum, atque iterum dicat motum esse actum 7. Plasse. e. ontis in potentia , proau in Forentia . Item motum e sse a tuis eju/ rei , qua
a. 1 ex ι. 6. vim habet , ut m Deatus , quatenu3 eam vim habet. Item esse actum ejus s
. 13. σ quoa strare , τ pati ροι est quatenu/ tale est , quibus verbis indicat , motume. 3. text. esse actionem illam , qua agens alterat passum, & qua passiam alterat ut Σῖ. ab agente , seu qua agens producit aliquid in palla , Se qua passum suscipit aliquid ab agente : hac de causa invaluit apud Philosophos appellare hujusmodi actiones morum . Et metaphora non est impropria ν ῆtametsi enim solus motus localis si simpliciter inotus in phras latina averuntamen cum in his frequentibus operationibus , per acitonem agentis in passo transeat hoc a noti habendo terminum illum, qui producib
480쪽
dueItur ad habendum Ilium : & agens quoque transeat s a non Proda cendo, ad producendum illum, scut mobile transit per motum localem ab uno loco ad alium ; producendo prasentiam sui in eo alio loco , ut multi volunt : ideo non sine fundamento actiones illae dicuntur motus Ee haec vox extenditur non solum ad primam actionem , qua simpliciter alteratur passum; sed etiam ad subsequentes , quae sunt duratio , de conservatio termini illius producti , quia conservatio dici solet continuata productio . Imo extenditur illa vox ad significandum producticinem, & conservationem animae rationalis , qua productis.& conservatio, eum non se essentialiter alligata corpori, quippe quae est creatio, non est simpliciter actus esur rei , quin vim ha/eι , ων moveaIur. Igitue motus illi successivi cin quorum numero stat tempus , .non tantum land
motus illi coelorum locales ἰ vertim etiam produitiones successivae continuatae rerum: & non solum pro duetiones , quae sunt eductio , sive generatio', sed etiam , iquae sunt creatio . Ratio autem a priori est , quia ita vulgo loquuntur Philosophi,& cum omnibus lovendum, si ut cum paucis sentiendum . 3. Dicitur demum feexadum pνius , in pos .νἰώι', quia cum motus Ilvii , quibus tempus constat, sive sint locales , sive sint actiones Prod ἀ-ctivae , aut conservativae rerum, sint mensura ad taxandum maiorem a s aut minorem rerum durationem: necesse est, quod laetant spatium ssive longitudinem temporis . At si omnes forent in uno eodemque in O mento , non facerent spatium , sive longitudinem temporis, quem ad modum puncta quantitatis non facerent extensionem localem, si omniae serit in eodem penitus puncto loci ia Ergo necesse est, quod motus squihus constat tempus, non sint In eodem momento, ti simul. Ergo
debent esse uni post alIos , quod tempus , sicut puncta quantitatis, sunt una post alia, quoad loeum . Profecto in hoc eodem instanti Α, sunt
innumeri motus ex eis , qui iaciunt tempus, nimirum durationes, sive conservati v ctiones omnium prorsus creaturarum, qui sunt nunc . Et tamen in unico instanti non datur tempus , sed particula temporis Ergo ad rationem temporis non sufficit, quod dentur multi motuS 3
sed necesse est, quod illi sint successivi, uni post alios, de conseq9eater , quod sint secundum prius , & poste ius . Neque solum ho sumit . Sed opus est , quod hi motus fiat essensi aliιεν successivi a & unx Post alios , ira ut nee divinitus possit duratio , quae vocatur crastina
v. g. A , coexistere durationi, quae dicitur hodierna , v. g. B, qu niam licet multae durationes diversarum entitatum polsint smul existe-- , ut modo coexistunt durationes omnium entita iam , quae nunc sunt in mundo et item , & multae durationes entitatis .ejusdem , si eadem entItas potest produci simul per geminam actionem totalem. Ast duratio nes , quae semel sunt successi v e, essentIaliter habent esse laecessivas a geossentialiter sunt impotentes existere simul adhuc per reflexam durat Onem, ut dicamnum. II. sicut duae quaecunque at s res essent aliter Dp
positae, nec divinitus possunt coexistere adhuc per superadditum rene