장음표시 사용
191쪽
Pars IV. Me elevatione supernaturali hominis Praenotanda. 70
gulae vel univerSita rerum in ConCeptu SUO Continent, hoc St naturale et pertinet ad ordinem naturalem. Quia nihilominus Deus omnia libere et e pura bonitate Creavit, et quia singulis rebu vel maiorem vel minorem persectionem essentialem vel accidentalem dedit secundum beneplacitum Suum, ideo omnis persectio Creata vocari poteSt gratia, . . donum gratuitum, et maior persectio prae minore etiam S gratia, Sed gratia ordini naturalis. Hac ratione conceptu gratiae latius aut quam conceptu enti Supernaturalis. Etiam Deus ipse pertinet ad ordinem naturalem, non Solum quatenus ei essentiale est XSiStere, Sed etiam quatenuS Si Creator, Con- Servator, gubernator, fini Ultimu omniUm rerum. Nam re Creatae
eXigunt Deum, ut Sint, neve fruStra Sint. Ergo salsum est dicere Supernaturale idem SSe a SupraSenSibile, Spirituale, transcendentale, infinitum. Potest quidem natura essentialiter Superior dici Supernaturalis, Si comparatur cum natura inseriore, Sed non ideo est dicenda esse ens
a 97. Supernaturale impliciter est, quidquid neque constitutive neque consecutive neque exigisse pertinet ad ordinem rerum creatarum, Seu brevius, quidquid transcendit potentiam et eXigentiam omni Creaturae. Supernaturale igitur Supponit naturam Creatam eamque perficit Deo nihil est Supernaturale, quia vi eSSentiae Suae habet, quidquid est purae persectionis Creatura autem habet limitatam persectionem, et quidquid ei debetur Secundum an persectionem, est ei naturale. Quidquid autem nulli Creaturae propter innatam eiu persectionem debetur, est Supernaturale. Unde Supernaturale etiam dici potest, quidquid est supra omne debitum naturae, Seu donum prorSu indeθisum. 298. Num Sint dona Supernaturalia, naturaliter neSCimUS; nam Si
ea naturaliter CognosceremuS, haberem VS etiam naturalem eorum appetitum a Deo inclitum, et Sic non SSent prorSu indebita. Sed revelatio divina docet Deum velle elevare hominem ad Deum in altera vita immediate videndum eoque beate fruendum, et ad hunc finem assequendum instruere hominem doni internis, quibu homo possit iam in hac vita ponere actu fini proportionatoS. Itaque Sicut ratione subiecti supernaturale idem est a donum Subiecto prorSu indebitum, ita ratione termini imprimis Supernaturalis Stini ultimuS, dein omnia, quae habent internam proportionem ad hunc finem gratia habitualis
cum annexis Virtutibus et donis infusis, actu e Virtutibus procedenteS, divinum auXilium ad ho actu ponendos, tandem media Xterna gratiae, i. e. CCleSia, doctrina reVelata, Sacramenta, Sacrificium ovae
LegiS. 299. Ad dona Supernaturalia recipienda nulla creatura per VireS naturale Cooperari PoteSt. quia Supernaturale 'St, quod tranScendit
192쪽
1 o Tract. III. Me Deo creant et elevante.
omnem potentiam naturalem. Si tamen in Creatura capacitas pura recipiendi in se per influXum Dei indebitum dona Supernaturalia, quae capacitas a S. Aug Stino De Gen. ad litt. 9, 7 et a theologiS, . g.
S. Thoma 3 q. II, a. ), VOCatur potentia oboedientialis, quia est potentia, qua Creatura oboedit De in iiS, quae Omnem naturalem potentiam creatam XCedunt. Hae igitur potentia, in quantum est Sola capacitas in se recipiendi dona Supernaturalia, est potentia paSSiva sed potentia instructa doni et auXilii Supernaturalibus elicere potest actu SupernatUraleS, et Si eSi potentia activa. 3oo Laius docebat dona Supernaturalia deberi naturae innocenti, et solummodo esse indebita quatenu homo se iis peccando indignum reddidisset. Haec doctrina ab eccleSi damnata Si Dens. n. OO Sqq). Tripliciter quidem dona supernaturalia possunt vocari et interdum Ο- cantur naturalia a quatenu homini Statim a prima origine simul cum natura e benignitate Creatori erant Collata, non postea propter merita humana addita b quatenus non unius tantum hominis Sed totiu naturae humanae erant bonum, ab Adam in omne poStero tranSindendum C quatenu non Sunt Contra naturam Sed naturae maXime
convenientia. Sed quando agitur de de niendo dono Supernaturali, non est quaeStio de eiu duratione neque de eiu universalitate neque de eiu ConVenientia, Verum Unice quaeritur, quae sit eius differentia dono naturali haec autem est ratio indebiti, quam XplicaVimUS. Ergo en maXime Supernaturale est finis ultimus, i. e. Visio beatifica, dein ea, quae ad hun finem habent internam proportionem, quia haec Sunt omni creaturae indebita. Sunt autem et alia quaedam, quae non Sunt quidem indebita omni Creaturae, Sed Sunt Upra naturam huius vel illius naturae et ei indebita, neque tamen intrinSeCUS ad finem ultimum reseruntur. Hae vocantur Supernaturalia SeCUndum quid Seu praeternaturalia. Quae dividuntur in praeternaturalia ex δε- lecto, Ut Si immortalitas hominum, et in praeternaturalia Secundum modum, Ut S UiSUS Caeco datu miraculo, Vel Scientia infusa rerum naturaliter cognoscibilium. Protoparentibus et supernaturalia et praeternaturalia dona a Deo data erant. Quod iam est demonStrandum. Prop. XXXIX. Protoparentes gratia sanctificante ornati erctnt. 3ΟΙ. Sicti Q UBOSt. Gratia sanctificans est donum, quo homo Constituitur Sanctus, filius Dei adoptivus, heres vitae aeternae Rom8, 6 Sq). Vita autem aeterna est per Speciem Seu in propria Specie Videre Deum, quem nunc fide credimus 2 Cor 3 7 CLO Coro 3, Sqq). Donum, quo homo dignus fit, qui accipiat visionem beatificam, Vocatur gratia Sanctificans. Nunc hoc donum hominibus Consertur propter
merita Christi. Ergo si probamus Adamum habuisse illud donum, quod per Christum recipimus probamus Adamum habuiSSe gratiam
193쪽
Pars IV. Me elevatione supernaturali hominis Prop. XXXIX. 181
sanctificantem. Nihil refert, utrum gratia Adam maior an minor fuerit, utrum alia dona anneXa habuerit necne, dummodo Ssentialiter eadem relatio fuerit inter Adamum et Deum, quae nunC S inter iuStificatos et Deum. Fontes fidei unice sere loquuntur de Adamo, quia est caput totius generis humani. Evam in eadem Condicione fuisse non tam diserte enuntiatur quam Supponitur, quia ambo Semper ut pare tractantur in statu innocentiae, in peccato, in poena, et quia habuerunt ambo donum immortalitatis et integritatis Adam e intentione Dei gratiam debuit transfundere in omne postero Suos, filio et filias ergo certe Eva Sola ea non caruit. Nihilominus Solus sere Adam reSpiciendus est, quia ipSe Solu debuit SSe principium gratiae, et factu eSt principium peccati in perniciem generi humani. 3Oa. AT . I. Ex S. ScripturH.
Adam habuit id, quod per Christum restituitur. Atqui per Chri-Stum restituitur gratia Sanctificans. Ergo Adam habuit gratiam sanctificantem.
Prob. mai. Secundum S. Scripturam Christus est novus Adam I Coro 3, 43), quia Sicut primus Adam toti humano generi fuit Causa perditionis, ita Christus omnibus factus est causa restitutionis iustitiae Rona , 8 Sq). deo opus Christi est nova Creatura Veter tranS- ierunt, ecce facta Sunt omnia novas 2 Cor 3, 17). Deus enim Voluit
I, IO). Hae anahephalaiosi in eo est, quod sicut Adam fuit primum caput generi humani, ita Christu novum caput Si eccleSiae, ipSe Salvator Corpori eius Eph 3, 23 . Homines per Christum di-Cuntur renoVari duaκat νουσδα et ναυεousdat 2 Cor 4, 6. Ephra 23)Seu reduci ad Statum primae novitatis Christus igitur est novum initium vi D, in quo placuit Deo omnia Secum reconciliare Colla I Sq). Per Christum redempti sumus e Statu servituti in Statum priStinae libertatis, quia homo et cum homine tota creatura est in Violenta quadam Servitute, e qua emitur pretio Sanguinis Christi in libertatem
2, 4 . ServituS, in qua est omni creatura, non erat in primo Statu
generi humani, Sed Supervenit in mundum per peccatum Adami Rom3, 2 qq). Ergo Criptura, etsi non expresse dicit Adam habuisse gratiam SanctifiCantem, tamen clare docet a Christo restitui id, quod Adam perdidit.
Prob. min. 4 Sicut per inoboedientiam unius hominis peccatoreSconstituti Sunt multi οἱ otio ἱ, i. e. omnes , ita et per uniu Oboeditionem iuSti Constituentur multi . . . . Nihil ergo nunc damnationiSeSt iis, qui Sunt in Christo Iesu. . . . Non enim accepiSti Spiritum Servitutis iterum in timore, sed accepistis Spiritum adoptioni filiorum. . . . Si autem filii, et heredes, heredes quidem Dei, Coherede autem
194쪽
182 Tract. III. Me Deo creant et elevante.
3O3. m. a. Ex S. Patribus. S. Irenaeus facit Adam loquentem: Eam quam habui a Spiritu Sancto, sanctitatis Stolam amisi per inoboedientiams Contra haer. 3, 23, 3). ChriStu autem no redemit, ut quod perdideramus in Adam hoc in Christo Iesu reciperemuS ib. 3, 8, I). S. Cyrillus Alex. re Adam erat in paradiSo Servan donum, et inSigni divina imagine creatoris per Spiritum Sanctum inhabitantem In Ioan . . , C. ). S. Ioannes DamaSQ: Hunc igitur hominem Summus pila masculum condidit, divinam ei gratiam Suam impertiens, Seque per eam pSi communicans s De fide , O . S. Augustinus: Renovamur Spiritumentis nostrae Ephra 23 Secundum imaginem eiuS, qui Creavit OS, quam peccando Adam perdidiis De Gen. ad litt. 6, 24, 3). Hanc imaginem, in Spiritu menti impreSSam, perdidit Adam per peccatum,
quam recipimu per gratiam iuStitiae sibid. 6, 27, 38). S. Leo M. e Ad quam imaginem Dei nos utique reparat gratia Salvatoris, dum quod cecidit in Adam primo, erigitur in secundos De ieiunio decimi
Theologorum de hac re Concors Si Sententia. Cf. S. Thomas, Ina, diSt. 29 S. theol. I, . 93 R. I 2, 2 q. 5 R. I Suares, Deopere Se dierum 3 H7, 2.3Ο4. Arg. S. Ex definitionibus eccleSiae. Concilium arausicanum II can. 9: Natura humana, etiamSi in illa integritate, in qua est Condita, permaneret, nullo modo SeiPSam, Creatore V non adiuvante, Servaret. Unde cum Sine Dei gratia Salutem non OSSit CuStodire, quam accepit, quomodo Sine Dei gratia poterit reparare, quod perdidit ξη Dens. n. 92. Concilium tridentinum eSS. 3, Can Si quis non Confitetur primum hominem Adam, Cum mandatum Dei in paradiso fuisset transgressus, Statim Sanctitatem et iuStitiam, in qua OnStitutu fuerat, amiSisse . . . A. .s Dens. n. 788). s. Can. 2, e quo Patet an rem intime cohaerere Cum doctrina de peC-
Cato originali. Damnata est haec propositio 24 Baii 4 vanis et
otiOSi hominibu . . . XCogitata est Sententia . . . hominem ab initio Si ConStitutum, Ut per dona naturae Superaddita suerit largitate Conditoris sublimatus et ad Dei filium adoptatuSs Dens. n. O24 Cf. IOZI). Item propositio uesnelta: Gratia Adam est Sequela CreationiS, et erat debita naturae sanae et integraes Dens. n. 383 . Cum Synodu piStorienSi idem repetiisset, haec doctrina a PD VI iterum damnata Si ut salsa, alias damnata in Baio et ueSnellio, erronea, favens haeresi pelagianae Dens. n. 3I6).3O5 Obi. I. Secundum apostolum 1 Cor 15 45 sqq Christus est spiritus
vivificans in oppositione ad Adam, qui fuit solum anima vivens et homo terrenus. Atqui illud spiritus vivificans refertur ad gratiam sanCtificantem. Ergo Adam hac gratia Caruit.
195쪽
Pars IV. Me elevatione supernaturali hominis Prop. XXXIX. Schol. I. 83RE. Nemo suppositum armumentationis. Nam illo loco apostolus non Comparat animam Christi Cum anima Adami, Sed Comparat corpus Christi glorificati cum Corpore Adami, et docet Christi Corpu post reSurrectionem esse Spirituale, Corpus autem Adam fuisSe animale, Cibo nutriendum christiano autem exspectare futurum statum, in quo Similes sint non Adamo primo, sed Christo, Adamo Secundo S. Thomas , . 95, a. I ad ).3O6. Bi. I. S. Leo M., loquens de Creatione primi hominiS, ait hanc esse naturalem nostri generis dignitatems, ut imago Dei in eo resplendeat De ieiun decimi mensis sermo I . . Mustinus: Ho agit spiritu gratiae, ut imaginem Dei, in qua naturaliter facti sumus, instauret in nobis s De spiritu et littera 27, 47ὶ Coelestinus I docet in praevaricatione Adae omnes homines naturalem possibilitatem et innocentiam perdidisse a Dens. n. 13o . His et aliis atrum dictis esticitur dona Adam fuisse naturalia.
Ergo dicenda non Sunt gratia. Resu. Dist antec. Illi Patre vocant Adam statum naturalem, quia a prima origine Constitutus et O SenSu nativus erat, non postea meritis Adam acquisitus est, et quia etiam Cum natura propagandus erat Supran. 3OO), conc antec. ho SenSU VOCant eum naturalem, quasi excludere velint rationem gratiae proprie diCtae, ex antec. nam iidem Patres diserte dicunt Adamum instructum fuisse gratia. E. g. S. Mustinus: Quid ergo Adam non habuit Dei gratiam Immo vero habuit magnam . . . abuit, in qua, Si permanere Vellet, numquam malus esset, et sine qua, etiam Cum libero arbitrio, bonus esSe non posset De Corrept et grat. ΙΙ, 29 Ι). Sed Super' naturalitas huius doni paulo fusius explicanda est.
SOBOLO De supernaturalitate gratiae Adami. 3O T. Quemadmodum iam vidimus Supra n. O4), damnata Si ab ecclesia opinio dicentium gratiam Adam debitam fuisse naturae innocenti Ratio St, quia gratia adoptionis et ius hereditatis bonorum
CaeleStium Superat omnem naturalem Xigentiam et potentiam Deo enim Soli proprium est SeipSum immediate videre, homo autem naturaliter Deum non cognoscit nisi Secundum analogiam rerum Creatarum. Ergo elevari ad Deum immediate videndum et accipere ius aliquando ita Deum videndi superat omnem potentiam et Xigentiam
Apostolus ait invisibilia Dei ab hominibus videri per ea, quae facta Sunt Rom , O); ergo Deus in se est invisibilis, et lucem inhabitat inaccessibilem, Id imi 16). Ideo visio Dei ut solis personiS divini propria describitur. Non quia Patrem vidit quisquam niSi S,
qui est a Deo Filius hic vidit Patrem a Io 6, 46 Cf. I, I 8 Μ II, 27
Cor , II). Si visio immediata Dei est SupernaturaliS, etiam Supernaturali est adoptio, quae dat tu viSioniS. Videte, qualem Caritatem dedit nobis Pater, ut filii Dei nominemur et imus Io , I). Naturaliter homo est Servus Dei, Sed adoptione fit filius Dei, et Deus pater eius Rom 8, 4sqq). Adoptio est consortium quoddam divinae naturae
196쪽
184 Tract. III. Me Deo creant et elevante.
Haec est constans atrum doctrina. S. Athanasius: Deus non
solum eos homine fecit, sed et filio Dei dixit, tamquam si illos
genuisset. Est autem Dei benevolentia, quod quorum Sit Conditor, horum postea per benevolentiam Patrem Se facit, quod tum contingit, cum Creati homines, ut ait apoStoluS, Spiritum Filii eius, clamantem Abba, Pater in suis Cordibus SuSCipiunt. . . . Ne enim alio modo possunt fieri filii, cum e natura Sint Creati, niSi Spiritum eius, qui est naturalis et veru FiliUS, CCeperint . Contra artan orat. 2, 39).
Idem docent S. Frillus HieroSol. Catech. 3, 4), S. CFriatas Alex. Thesaur. 12 Is), S. GregoriuS FSS. De beat. Orat. 7), alii. Idem docent theologi Audiatur S. Bonaventura: Quod Deus immensus habitare velit in anima ut in templo, quod iterum Velit Servum reputare pro filio, quod
ancillam Suam SSumere Velit in Coniugium, hoc nemo dubitat esse merae gratiae it condescenSionis liberaliSSimae In , diSt. 29, a G, . I). Idem ratio comprobat. Nam homo, etSi natura Sua destinatu eStad beatificam Dei posseSSionem, quae in persecta Dei cognitione et dilectione Consi Stit, tamen per ire naturales Cum concursu Dei debito numquam poteSt SSurgere in Cognitionem Dei, quae non Sit analoga, quia cognoscit per Speciem finitam, quae numquam repraeSentat Deum, sicut Deus est in Seipso. Creatura omnis est en finitum et potentiale, Deu autem est en infinitum et actus purus. Atqui en infinitum et actu purus non poteSt per naturalia entis finiti et potentialis reprae-Sentari, Sicut est in SeipSO. Ergo cognitio naturalis et immediata Dei in ente Creato repugnat. Num Deu poSSit S per modum obiecti cognoscibilis immediate iungere cum intellectu et ita quodammodo CSSe SpecieS, qua intellectu eum cognoSCat, naturaliter neScimuS Sed cum Deus revelaverit hoc posse fieri et post hanc mortalem vitam futurum SSe ratio acquiescere et Credere debet hoc ysterium. Itaque visio Dei est bonum naturae humanae proportionem XCedenS, quia ad ipsum obtinendum vires naturales non sufficiunt, nec ad Cogitandum
Vel desiderandum, sed ex sola divina liberalitate homini promittitur s S. ThomaS, De Verit. q. 4, a. ). Potest quidem homo naturaliter velle beatitudinem indeterminate, quam Deus dare vult. Habet etiam intellectu Capacitatem per potentiam oboedientialem perveniendi ad visionem beatificam, quam capacitatem non habet lapis vel animal irrationale, etho SenS Sola Creatura rationali meretur gratiam, ut loquitur S. Aufu-Stinus Contra Iul. 4, 3, 13). Ergo si revelata est poSsibilita rei, poteSthomo etiam naturale eius deSiderium elicere, quia Si bonum RXime ConUenienS. Sed et actu potentiae oboedientialis et revelatio pertinent ad ordinem Supernaturalem. Ergo ex his concludi nequit visionem beatificam SSe bonum ordinis naturali. cf. Praelect dogm. II, 3 Sq 8a Sqq).SCBOI. Quo tempore protoparentes acceperint grStiam. 3O8 De hac re non convenit inter theologos Omnes quidem uno alterove XCepto docent protoparentes ante peccatum habuiSSe gratiam
197쪽
Ρars V. Me elevatione supernaturali hominis Prop. XXXIX. Schol. 2. I 83
sanctificantem. Sed alii putant eos Statim ab initio habuisse quidem immunitatem a Concupiscentia, Sed gratiam non accepiSSe nisi postquam se ad eam accipiendam disposuerint. Ita post Petrum ombardum 2 dist. 2 et 29 S. Bonaventura et Scotu In , diSt. 29). S. Thomas hanc sententiam admittit esSe probabilem In , diSt. 29, . , a. ),iPS tamen oppOSitam equitur, Secundum quam homine statim ab initio creationis habuerunt gratiam Ι, . 93, a. ). ae altera opinio paulatim facta est multo Communior CL Suares, De per Se dierum ,
Ι7, 9). Ecclesia quidem nihil de hac re detinivit, sed doctrina atrum omnino favet alteri opinioni. Nam Patres illud: Creavit Deus hominem ad imaginem suam a Gno 27 interpretantur de imagine Supernaturali. S. Basilius: Homo ad imaginem et Similitudinem Dei factus est, sed Per peccatum anima, in vitioSa Cupiditate impulsa. deformavit imaginis pulchritudinem Revertamur igitur ad gratiam ab initio nobis ConceSSam . . . ita vitae divinae similitudinem adepti et perpetuo in aeterna illa beatitudine mansuris Sermo Scet. n. I . Simili modo loquuntur . Irenaeus Contra haer. 3, O, ), S. Gressorius N S. Debeat orat. ), S. CFrillus Alex. In Ioan l. 2, C. I), S. Hiero mus In Eph. 4, O), S. Leo M. De ieiun decimi menSi Sermo Ι, I), alii. Item Patres illud: Fecit Deus hominem rectum s Eccle , O interpretantur de gratia Sanctificante. . . . Au ustinus: Tun dederat homini Deus bonam Voluntatem, in illa quippe eum fecerat, qui fecerat hominem rectum. Alibi addit bonam voluntatem SSe Caritatem, quam SpirituSSanctus diffundit in cordibus De corrept et grat. II, 32 De gratia Christi I, 22). Simpliciter etiam Patres dicunt Adamum Creatum SSein gratia. S. CFrillus Alex. 4 Simul ubi creatoris ineffabilibus nutibus POSita est in XSistentia hominis natura, etiam relatione ad Spiritum
SanctUm ornata St, . . . quia non aliter Splendorem Sanctitati et
domesticitatis ad Deum habere homo potest, nisi participatione Spiritus
Ceterum practice non est magna disserentia inter illas duas opiniones. Nam qui postulant dispositionem Adam ad primam gratiam recipiendam, dicunt hanc dispositionem Statim factam, et gratiam Post primum in-Stan Collatam SSe. S. Thoma autem Censet etiam in primo instanti SVae Creationi hominem gratiae ConSenSiSSes I, . 93, a. I ad ) Supponit enim Adamum cum actuali cognitione et Volitione Creatum eSSe. Ceterum Cum poSteri Adami, nisi peccatum interveniSSet, naSCituri fuissent in statu gratiae, nulla'Si ratio, Cur Deu Parentibu eorum in creatione hoc donum non statim Contulisse dicendu Sit. SCBOI. De virtutibus infuSi protoparentum.
3O9 Theologi qui admittunt Adamum habuisse viratiam Ianctificantem, etiam docent eum habuisSe virtutes infusas, quae ad gratiam Se habent ut facultates naturales intellegendi et volendi ad substantiam animae. Sunt virtutes principia operativa supernaturalia, Cum gratia
198쪽
186 Tract. III. Me Deo creant et elevante.
potius sit principium Constitutivum adoptioni Supernaturalis. In iustificatione nunc infundi virtutes est de fide Conc trid. SeSS. 6, C. 7 Dens. n. 79O). Ergo CenSendum S Adamum quoque habuisse Virtute infusas CL S. Thomas , . 93, a. ). Dubitant quidam de fide, cum obscuritas cognitioni fidei non videatur convenire primo statui innocentiae. Ideo Scribunt Adamo Cognitionem Superiorem fide et inferiorem visione beatifica. Ita S. BonaPentura In , diSt. 23, a. 2 q. 3). Sed haec Opinio a plurimi theologi non admittitur, quia Adam fuit viator sed viatorem Sine fide impossibile est placere Deos Hebr II 6). S. Thomas ait: Quia homo et angelu creati Sunt Cum dono gratiae, ideo neceSSe Si dicere, quod Per gratiam acceptam et nondum consummatam fuerit in iis incohatio quaedam speratae beatitudinis, quae quidem incohatur in Voluntate per Spem et Caritatem, sed in intellectu per fidem. Et ideo neceSSe Si dicere, quod angeluSante confirmationem habuit fidem, et Similiter homo ante peccatum s
a, a, . , a I). Ergo Adamo quaedam a Deo revelata Sunt, quia Sine revelatione divina non potest esse fide theologica Inter obiecta revelata Certe erat Deus fini et remunerator Supernaturalis, quia hic finis hominibus ProSequenduS Si Praeterea Secundum Sati Communem Sententiam Ρatrum et theologorum ei etiam revelata sunt mysteria Trinitati et Incarnationis CL Mares, De opere Se dierum 3, 18). Per fidem et aliaSVirtute protoparente mereri et in gratia Crescere poterant S. Thoma I, q. 93, a. ). Prop. XL. Protoparentes ante peccatum habuerunt immunitatem a ConcupiScentia.
3IO. Sicti Q unctSt. Concupiscentia hic intelles itur motus agrestitus
SenSitivi, fraeveruntis dicramen rationis et contra eius Nesrium bonum Suum froSequentis. Etenim Cum homo Sit et animal et rationalis, Stin eo duple appetituS, Sensitivus et rationalis, cui respondent bona Sensibilia et rationalia, ad quae appetitus habet naturalem inclinationem. Et quia incipit cognitio a sensu, appetitu SenSitivus in bonum SenSibile propoSitum Statim movetur, antequam ratio dictat, utrum re Sit APPetenda necne. E. g. Si homini esurienti proponitur CibuS, Statimoritur desiderium edendi. Potest quidem ratio ex motivo honestatiS huic deSiderio resiStere, Sed non Semper poteSt talem motum tam efficaciter Supprimere, ut omnino non iam XSistat, quia inferior natura non perfecte oboedit rationi.
Itaque ConcupiScentia est aliquid naturale. Sed quia in homineeS Secundum id, quod homo commune habet cum bestiis, Si imperfectio, Si Comparatur Cum ratione, in qua hominis persectio et Similitudo Cum eo Consistit. Sicut autem decorum et honestum est homini rationi imperio aegere appetitum cirrationalem, cita ei dedecori ist
199쪽
Pars IV. Me elevatione supernaturali hominis Prop. XL. 87
concupiscentia regi Contra dictamen rationiS. Quare homine nondum
plane perditi afficiuntur pudore, Si alii mani Stum fit, ipsos ira, gula
vel aliis concupiscentiae motibus agitari. Haec erecundia, quae Sttimor vituperii, quod actum turpem equitur S. Thoma 2 2 q. 44, a. ), maXime reSpicit Concupiscentiam delectationi Carnalis, quia eius motus maxime e Subtrahunt imperio voluntatis Unde homo verecundus maxime studet ho motu cavere et CCultare l. C. q. 3I, a. ). Motus concupiscentiae non sunt quirim formaliter mali in ordine morali sed causaliter tantum vel occasionaliter Conc trident. SeSS. 3, Can. 5 Dens. n. 792), quia ome peccati Sunt, i. e. alliciunt
ad peccatum IaCI, I 4 Sq), et impediunt hominem, ne libertate morali persecte uti poSSit quare S. Patres interdum dicunt hominem per peccatum Adam amisisse libertatem CL Dens. n. 86). Hic igitur
desectus non sui in primi hominibus, quorum natura inserior persecte oboediebat imperio rationis Absentia concupiscentiae seu omitis vocatur donum inuTritatis, quia per hoc donum, a Deo ultra naturaevire ConceSSum, homo integra libertate ruitur ad honeste agendum sine ulla difficultate. Neque tamen propter donum integritati primi parente Carebant delectatione sensibili immo fuisset tanto maior delectatio sensibilis, quanto SSet purior natura et CorpUS magi Sensibile sed vis concupiscibili non ita inordinate se XtuliSSet Super huiusmodi delectatione, regulata per rationem S. Thoma I, . 98, R. 2 ad 3 . Donum int*ritatis ot fraeurnarurale, quia Si praeter ireS naturae Sed non Si Simpliciter Supernaturale, quia per illud homo non ordinatur intrinsecus ad visionem beatificam. Nullus theologus catholicus negat hoc donum in primis parentibu sui3Se.
De Adamo et Eva, antequam peccaverunt, narrat Scriptura: Erat uterque nuduS, Adam Cilicet et Xor eiuS, et non erubeSCebant s G 2, 23). Peccato autem CommiSSO aperti Sunt oculi amborum Cum Ue Ogno UiSSent e SSe nudoS, ConSuerunt folia ficu et secerunt
sibi perizomatas. Interroganti Deo Adam, ubi es hic reSpondet et Timui, eo quod nudus SSem, et abscondi me. Cui dixit: Quis enim indicavit tibi, quod nudus esses, nisi quod e ligno, de quo Prae' ceperam tibi, ne ComedereS, ComediSti Z G 3, PSqq.)Notanda sunt haec Primi homines non erant Caeci, ut non Viderent Se SSe nudoS. Nam Eva vidit, quod bonum SSet lignum ad VeSCendum et pulchrum oculis aspectuque delectabiles Gn , ). Adam
quoque animalibus inSpectis dedit convenientia nomina. Hoc factum ostendit eos habuisse κpeditum usum rationis, quod et Stendunt verba, quae Adam diXit de Eva: Ho nunc OS X OSSibu meiS... Θ
G 2, 23), et Colloquium, quod Eva habuit cum Serpente G 3, I Sqq). Ergo quod dicitur, Nudi erant et non erubeScebant, ae Valet, quod
200쪽
1 88 Tract. III. Me Deo creant et elevante.
pudendam nuditatem non videbant. Hae autem re non paulatim sed Statim post peccatum mutata St. Videbant enim Statim in se pudendam nuditatem, et eam Subligaculi tegebant. Pudenda autem eorum nudita a non pudenda eo diStinguebatur, quod incipiebat apparere libidinis impetus, qui antea non aderat. Hanc igitur turpem nuditatem solum post peccatum Videbant; ideo erubescebant, ad solia confugiebant, se abScondebant. Ergo ante peccatum immune eranta Concupiscentia carniS. Ideo Deu ait man nuditatem percipis, quiae ligno vetito comedisti et peccaSti; Si igitur Sequela peccati. Si vero primi parente ante Peccatum immune erant a ConcupiScentia carnis, sine dubio etiam immune erant ab alii Concupiscentiae motibus, quia donum, quod Sustici ad Subdendo ho motu maXime vehementeSimperio rationis, a fortiori uicit ad Subdendos alios motus debiliores. S. Paulu vocat ConcupiSCentiam peccatum, Sub quo homo ita Venumdatu Sit, Ut non operetur bonum, quod Velit, Sed malum, quod
oderit Rom 7 7 sqq); et docet peccatum Adam fuisse initium huius
mali Rom 3, 2 Sqq). Ergo ConcupiScentia, quae nun regnat in homine, ante peccatum Adam non erat. Ita auli verba intellegenda esse docet concilium rei entinum SeSS. 3, an Dens. n. 792 .
3Ia Arg. a. Ex SS. PatribuS. Doctrinam hanc proponunt S. Patre illi, qui Xplicant prima
Capita GeneSiS. E. g. S. Ioannes Chusost. et Usque ad illam praevaricationem quasi angeli versabantur in paradiSo, non concupiSCentiiS
flagranteS. . . . Peccato enim nondUm PraeSente, gloria, quae SVPerne
venerat, UeStiti erant, et ideo non erubeSCebanis In Gen. Om. 4 n. ). Primos homines loco vestimenti habuisse gratiam Saepe S. Patres dicunt. S. Ioanne Damasci: Etsi corpore nudi erant, divina tamen gratia tegebantur Corporale nullum iis indumentum erat, erat tamen
vestis incorruptionis, De ficu arefacta ). S Augustinus: Quid est gustato cibo prohibito nuditas indicata, nisi peccato nudatum, quod gratia contegebat Gratia quippe Dei magna ibi erat, ubi terrenum et animale corpus bestialem libidinem non habebat. Qui ergo vestitus gratia non habebat in nudo Corpore, quod puderet, Spoliatu gratia SenSit, quod operire deberet Contra Iul. 4, 16, 2). Similiter
S. Ambrosius Apol. David 2 8, I), S. Maximus Taur. Hom. Ode div. et alii.
Theologorum doctrinam vide apud S. Thomam , . 93, a. a I, 2 q. 82, 3. 3, et apud Mares, De opere Se dierum 3, 2, Sqq. 3I3. Obi. I. I S. Scriptura describitur Eva iam ante peccatum SpicienS fructum ut delectabilem G 3, 6 . Atqui his verbis indicatur ConCupiscentia.
Ergo Eva ante peccatum iam habuit ConCupisCentiam. Resp. Dist. mai. Eva ante externam transgressionem praeCepti de non comedendo fructu vetito iam aspexit fructum ad eum appetendum, conc mai.