장음표시 사용
471쪽
teolis illito in uulnere,uteris,linamentum in longitudine implicitum ex Atinaceo polline superaccomodans , extrinsecus fomenta rursus propter inflammatione usq; ad die septimum iiiij cienturi inde medicamelo quod linteolo struetur utemur. Vulnere expurgato,& catne iam mediocri obducta, deincepsetia lauacris adhibitis linamentu in longitudine implicitu auferri dAbet,& reliqua curationis parte subsequente, queadmodum prius explicatu est,utemur. At si inflammatio quaepia suerit,aut sanguinis profluum,aut aliquid eiusmodi interea supe
uenerit,co uenienter unicuiq; occurrere c5uenit, ne semel di cta iterii repeta. Si uero ustione potius in aquoso ramice, scutrecentioribus uisiim est,adhibeamus, omnia quae ante chirumpiam,&post ea dicta sunt, exequemur, ipsum uero chirurgiae opus sine serro tantu & duusione per humoris emissariu fieri debet. Decem itaq;,aut duodecim serrametis litera graecorumr imitatibus,& duobus gladiolis primu scrotii serro P resereti per mediu aduremus,cultello aut,aut caeco hamo membranas excoriantes serrameto ensi simili,has ceu praecidentes, aduremus Nudata uero tunica erythroide,facile aut cum alba & tenuis existat,cognoscitur, acie ferramenti instar r literae facti perurentes humore excernemus, postea totam ipsam detecta hamulis attollentes,serramento gladiolo simili auferemus.
De carnoso ramice O toptaceo. Cap. LXIII. CAro in particulis quae scrotu implicant alibi succresc&
carnosium ramicem producit.Nascitur aut ea,ex causitate te, testiculo fluxionem sicirrhumq; experto, aut ex ictu,aut imperita post ramicis succisione curatione: subsequitur aut hos color ubiq; sui similis cu duritia. Si aut tumor inscirrhu coaluerit, nullus nec color, nec senses adest : si mali inus sit,dolor urget punctorius. Itaq; manu admouetes qgro, gurabimus ipsium,sicut & prius, diuidem usq; similiter,&si. quidem ex generata carne,uitiu testiculi creatu sit, & darton . membrana & erythroide cosimiliter discindemus,deinde testiculo eleuato,eoq; extra erythroide exepto,cremastere segre. gato a vasis,hqc quide c5stringemus,illu uero nepe cremaste-gem amputabimus: testiculua ut qui cu adnata carne coaluris riticeu alienum eijciemus. Sin hqc carnis generatio in tunica
aliqua,aut,uase fiat,scroto diuiso subiectisq; carni membranis,
472쪽
totum quod in carne cocreuit auferemus, ut si posterior commissura carne fuerit obducta,iis quae ambiunt ipsam ademptis testiculu simul cu ea excipiemus: quippe fieri nequit, ut testiculus sine hac permaneat. Caeterum tophi & in testiculo S in membrana erythroide occalescut,renixu multo,duritie, & i aequalitate a carnoso ramice & aquai discreti. His igitur m num sicut etiam carnoso ramici admoliemur .
De uaricosio ramice Oventosio. Cap. LXIIII.
V Asa in scroto,aut dariis me branis,dilatata,varices simis
plici uocabulo nominat. Alia uero quae testiculum nutriunt,si uaricu more dilatentur , uaricosum ramicem, Graeci cirsocelen uitiu nuncupant. Notae horti euidentes iunci quippe pars astecta tumidior,obliqua modicὰ uuae in modii, &testiculi relaxatio antea apparet,iu aliae nonnullae in agendo dissicultates maxime in cursu,exercitio,& itinere. Hoc modo curamus : ubi coinode aegrum figuraueris,scrotum manu permulcetur,neruus cremaster in parte inseriore repellitur. Facile aut is dinoscitur,ut qui tenuior uasis sit,solidior,renitesq; ceu potes ualidusq; aeger quoq; ad depressione ipsius indolet,&iuxta cole turbatur: uasa aut digitis nostris& ministri excepta in scroto,ualideq; distenta,acie sicalpelli obliqua adacta sit pra instrumentum quod uasis cedendis supponitur secabimus. deinde per hamulos ea quae cuti subiacent eleuata excoriantur. vasis ut in capite de angiologia & aneurysmatis disputatuest,denudatis,acus duplex linu trahens transmittituriansaque lini abscisa,vasa S in prima ipsoru dilatatione & inferiori extremo su ne deligabimus,& per mediu recta incisa linea, & sanguine qui coierat evacuato,medicina ipsos curabimus quq pus
moueat,ut et funiculi cu vasis sua sponte excidant. Leonides autem praecipit,l si aliqua ex uasis testiculii nutrientibus dilatata fuerint,hoc modo esse faciendussin aute omnia, testic tum cu ipsis capi oportet, ne vasis alentibus destitutus contabescat. Porro uentosias ramex,quu genere aneurysma existat,
Leonidi quide no attingendus uidetur,propter periculu quod in uaricibus ab incessabili sanguinis profluuio accidit. Recentiores aute quum duplex ipsius sit generatio, alia ex quatuor uasis testiculum alentibus,alia ab arteriis darton membranam S scrotum intercurrentibus: hunc quide ceu desperatae sal
473쪽
tis,repudiant: illum priorem scalpello curant, discernimus autem ipsos,quod qui ab arteriis enascitur,facile ad digitorii constrict onem evanescat,qui a uenis testiculum nutrientibus,auc neutiquam,aut cum multo metu. Caeterum curamus ipsos,ut
in uaricolis ramicibus comprehensium est, singulas uenas suae excipientes deligantesque.
De intestinorum ramice. Cap. LXV.
INtestinorum ramex, quem Graeci enterocelen dicunt,est cum intestina sunt in scrotum deuoluti: id quod fit aut peritonaeo circa ilia dirupto, aut eodem extensio. utraq; igitur,ruptura dico) & extensio ex uiolenta quadam occasione praecedente proueniunt,nempe ictu,aut saltu,aut clamore. Aequi laxationi sertur acceptus,proprie & propter resolutionem S alias corporis imbecillitates.accidit. Notae utriq; communes fiunt: conspicuus in scroto tumor: item l in exercitiis,itinere,spiritus recentione,aliisque occasionibus, ide maior quam prius euadat: copressus,tarde quidem recurrat, celeriter auterursus deuoluatur,superne intestinu resupinatis in loco permaneat,donec exigantur. Stercus autem In scrotum receptu periculum subinde ipsis intulit: dolent enim, nonnunquam etiaimpressis digitis sonitum elidunt. Peculiaria ramicis ad relaxationem relati indicia sunt, i ob causas quaslibet, nonnunquam intestinum deuoluatur, tumor aequabilis & profundus appareat,intestino quod dςuolutum est, peritonaeo constricto. Ex ruptura facti ramicis signum est propriti, i una uice ac subito ab initio intestinnira deuoluatur, idq; ob causas uiolentas duntaxat: l tumor immensae magnitudinis, inaequalis,& per summa protinus in cute emineat,quoniam intestina extra pexi tonae nin elabuntur. Si igitur rupto peritonaeo Omen tu dum taxat instro tu inciderit,uitium omenti ramex, Graecis epiplocele appellatur: si intestinum quoq; delabatur,omenti intestiniq; ramex, Graece epiploenteroceledicitur: si uero & aqua tunica erythroide apparuerit,coposita ex tribus quoq; appellatio sumitur. Caeterit neq; hos,neq; ex ruptura intestin rum ramice chirurgiae subiicimus, solum uero ex relaxatione ramice intestini manu curamus,huc in modu. homine resupinato & cute iuxta inguina per ministru eleuata,trasversiam linea incidimus,ut in angiologia explicitum est. Nonnulli uero
474쪽
non trasuersam,sed recta linea ductit,hamuloq; defixo diuisionem explicant, quae testiculsi retractu me sura adaequet, deinde xursiis tot hamulis per quarta cute transmissis quot uulneris magnitudini silissiciant,caeco hamo, aut cultro membranas &pinguedine subtus excoriantes, scalpello praecidimus.detecto aut undequaq; peritonaeo, semilioq; indice digito ad posteriorem scroti parte inter peritonatu &dat tu membrana, posteriorem conexu solvemus, deinde dextra manu extremum implicantes ad interiora scroti, utq; sinistra peritonaeu retrahet tes ad diuisione retrahemus testiculii una cum embrana erythroide, ac ministio uni iubebimus testiculii eleuet, ipsi uero posteriorem adnexu ex toto simul cu membrana erythoi dedi luentes,explorabimus digitis nil intestini inuolutio quPdam in tunica erythroide relicta sit,& infra hanc ad alvu propellemus,deinde acu bonae magnitudinis linu ducente duplex, decies implicitu ad peritonari terminum qui diuisione respicie per mediu tra suemus. tSuccilis aut linis quatuor faciemus initia,atq; his per uinculu rursus implicatis, utrobiq; peritonaea ualeter destringemus,iterumq; initiis circunuolutis, astringe mus quide strenue,ut nullu ex uasis nutrientibus adhuc posite cedere ne inflamatio inde cocitetur, ite secudum extrinsecus uinculum iniiciemus minus quam duos digitos a priori distas; Post hare uincula digiti instar ex peritonaeo relinquentes, to tum ipsum orbiculatim prς cidemus, auseretes simul nimirum S testiculum: rursus diuisione iuxta em illarium seroti adhibita, linam e tum in longitudine implicitum inijcitur, & semetis oleo imbutis uinculisq;,ut in aquolo ramice iniectis,oia quae
restant,queadmodum illic expolitum est,perficiemus. Nonullos autem no imperitos chirurgos noui, qui membrana erythmi de excisa,serrainetis cadentibus extremum ipsius adurerent sanguinis profluuii metu,ut est uerisimile Hi autem ipsi post scalpelli administrationem aegros protinus in solio oblogo ligneo,cui aqua inesset calida ad septimum die usq; lauabant, quinquies per diem noctemq; id facientes, praesertim in
pueriS,S mirificeres processit: na citra inflammationem ipsi secabat,&funiculi una cum corporibus protinus decidebant. Interea uero dum aegri lauabat,praedicte sinperfusiones in ij cieban tur. Alius quispiam praeter comemorata etiam pipere tri to cum oleo ceruicem ipsorum eodem tempore infricabar. i
475쪽
Hic locus sic legit in ueteri cod. κοψαιτες ει τῆν rino.
πλε ανσες αμφοτερα rii. postquam sciderimus duplicatum linum quatuor capita faciamus,& his decussatim implicatis ex utraque parte peritonaeum ualide constringamus.
De inguinum ramice Pubonocele uocatur. Cap. LXVI.
INtestini ramice ex relaxatione creatu,inguinu hernia praecedit: primu. n. peritonaeo nimis in teso, intestinu laxatum luc quide in inguina abscedit,sacitq; ramice,que Graeci bubonocelen dicut. Huc uetustiores ineu moduscalpello curat, linea trasiuersa per inguina intumescetia,tres digitos loga inciditur Hinc mebranae & pinguedo exim utur,aduerso aut specillo peritonaeo per mediu detecto qua fastigiat adigi debet,id n. intestina in altu repellit.Itaq; peritonaeu intus restitutu utrobiq; aduerso specillo,siuturis inuice comittemur,deinde spectulum extrahemus neq; peritonaeu praecidetes, neq; testiculum, neq; aliud quippia retinetes,sed praelidio cruentis idoneo per sanates.Qm uero recetiores ustione potius in inguinu rami - cibus probarut,hac quoq; non praeter institutu trademus. Homo mediocriter moueatur,tussi uioleta,intectone,spirituq; roteto. ubi tumor in inguinibus apparuerit, locu qui uri debet, atrameto scriptorio,aut collyrio,figura tria gula circunscrib mus,transiuersam lineam per inguina sursum ducetes, inijciemusq; signu per trianguli mediu.postqua aeger decubuerit,-i dens serru per media nota imprimemus,primu clauatum, inde per triaguli costas Graece T literae figura representans, tertio laterculari,aut lenticulato totu triangulu adaequabimus,ministro per tota ustione sanie panniculo extergente: ta alte uero aduremus quousq; pinguedine pertingamus,idq; in habitu corporis moderato,neq; n.in gracilibus ob siccitate ferru altius admouendu est, ne imprudentes peritonaeu aduramus, ne que tame in crassioribus pinguioribusq;,in quibus uel anteiusam ustione pinguedo apparet, sed quantum uti conueniat artificiosa deprehendemus coniectura. Secundum ustionem sald una cum porro tritus crustae insinuabitur,& inguinatio in lit - - χ similitudinem ligamento utemur,per insequetes dies remediis crusta adimui,nepe Dacometite & silmilib' curabimus.
476쪽
L I B E R VI. 43 Descroto attenuato, laxoque attritorura panniculo
rum modo. Cap. LXVII. LAxata scroti cute siue interioribus ipsius particulis ui
tiu maxime indecoru gignitur,quod Craeci racosin adipellat. Leonides igitur resupinato homine, quod in ea superfluu erat scalpello super assere,aut duru coriu,quod inci dendis subijcitur excidebat, orasq; uulneris suturis committe bat. Anullus autem tribus etiam quatuorve suturis superfluu tem prius punctam forfice acuta aut scalpello post futuras auferebat,stiturisq; adunitam ut cruenta.
Quomodo fiant eunuchi. Cap. LX VIII.
CVm ars nostra huc tedat,ut corpora a statu qui praeter natura est in naturale deducat,eunuchos lactedi ratio, quam Graeci eunuchi simu dicunt, contraria promittit. uerum quia&inuiti subinde a praepotentibus quibusda eunuchos facere cogimur, explicandus copendiose modus est, quo illis satisfaciamusaluplex itaq; est,alter contusione, alter excisione perscitur, & prior quide in hunc modu. Pueri adhuc infantes. in aquae calidae iliu collocantur:deinde ubi corpora eodem solio fuerint relaxata, digitis testiculi premuntur, usque dum aboleantur &evanescant, dissoluti non amplius ad tactum occurrant, Excisione hac ratione essicituri Resupinatur in sedili qui eunuchus fieri debet, & scrotu cu testiculis sinistrae manus digitis premitur: quo facto duas lineas rectas una per alteru testiculu scalpello incides ubi exilierint testsculi cute detracta execabuntur, ita tenuissimu solu naturale uasotu commercium relinquatur, atq; hic modus,eo qui per contusionem fit magis probatur. Nam qui contusione testiculorum sunt experti, nonnunquam uenerem appetunt,parte aliqua ut uerita mile est testiculorum inter contundendum delitescente.
De hermaphroditis. Cap. LXIX. HErina phroditon uitium ex compositione Mercurijs,
Veneris appellatum est, multu utriq; Iexui adserens indecori. Cuna. n.quator Leonide autore disserentiae existant, tres quide in uiris,una in mulieribus constituitur. In uiris siquide alias iuxta regione inter scrotum,& anu alias in medio scroto muliebris pudendi pilis obsiti serma apparet.Terti uero ad haec accedit in qua nonnulli ueluti ex pudedo quod mscroto
477쪽
scroto est urina prosu diit. In mulieribus supra pudendii iuxta pube uirile freque ter geni tale inuenitur tribus quibusda ex tantibus corporibus uno tanqua cole,duobus aute ueluti testicu- . Iis. Tertia itaq; uiroru deformitas qua urina per sero tu exceris nitur, ratione non recipit, reliquae tres curantur corporibus superuacuis e medio sublatis & ulcerum modo tractatis.
Mimmodo nympha excidenda sit, cercosis emen danda. Cap. LXX. Aruncula in sinu muliebris pudendi iubsultans Gra
corum lingua nymphe dicitur: quibusdam immensae magnitudini sessicitur,&non decentis inuerecundiae notam prae se fert. Quemadmodum uero nonnulli memoriae produnt, sent quae hanc partem arrigunt, uiris similiter, & inuenerem ruunt. Quapropter resupinata muliere uulsella nymphae superfluum prehensum scalpello ex indimns: diligentia adhibita ne alte ipsam penetremus:unde fluidus allectus,rhyada uocant, excitetur. Porro cercosin, cum sit carnis ab uteriore propago quae muliebre pudendum repleat ,. interim soras caudae modo procidat, nymphae consimiliter auferemus . .,
De muli5brium locorum thymis condylomatis Ohaemorrhoidibus. Cap. LXXI.
ΤΗymus eminentia quaedam est, nunc rubens, nuc alba, plurima parte sine dolore,thymi corymbis similis: condylomata uero,excrestetiae sunt rugosar, quemadmoduhaemorrhoides ijs quae in auo sent respondetes, interim & sanguinem profundunt. Omnes itaq; eiusmodi in mulieribus excrescentias, quae in conspectu ueniunt,inter detegendii uulsella coprehensas,serramenti quod ex dimidio spatna resertiacie excindemus, utemurq; galla I uigata,aut scisso alumine. Nam e lino deligaturam in his maiores chirurgi non admittunt.
De non perforatis pbymo. Cap. LXXII.
En tales mulierum partes clauduntur,interim ex natu ra,interim ex accessorio, morbo quod a prscedete,alias in imo, alias in alis, tape etiam in medio spatio,idque aut secundu natura aut ex obstructione . Quod aute soramen intersepit intercluditq;,uel caro uel membrana est. Caeterum
hoc mali graue si impedimentu, modo in coitu, modo in con
478쪽
eeptu uel puerperio,aliqua do mesium pursatione, si quae loea
obstruit caro totum spatium occupauerit, in quibusdam . n. medium soramine patescit. Causa igitur inuenta,uel ex promptu uel etiam demisso speculo,si quide comissura solii fuerit, hanc recta linea scalpello fistulis accommodato distatuemus: sin autem distentio;hamulis per mediu corpus siue id membrana λue caro existat tranfixis eleuatum,scalpello diuidemus, ac sanouinis fluore medicamentis sine rosione siccantibus suppresbais quae cicatricem ducunt utemur, pessarium aliquo cicatricem inducente unctam subiicientes,in quibus potissimum non alte admodum administratio est adhibita, quod ea de causa fiet, ne particulae rursus coalescant. Iam phymus in ostio uuluae succrescens pari modo curatur .
De abscessu uulua . Cap. LXXIII.
Usi abscessus circa os uulus prouenerit qui manu tractari queat, non prompte ad sectione properare consilium est, sed cum affectio suerit absoluta, inflammatio plurima parte increuerit, corpora quae humoribus incumbur, attenuata, idq; propter uteri excellentia. Inter agendum uero mulier in sella resepinabi tur cruribus ad abdomen, & femina contractis, inuice divaricatis:cubiti ipsus sub poplitibus subiiciuntur,& iuniculis congruentibus ad ceruice deligabutur,me. dicus au te ex dextra sedens tentabit speculo, quod dioptra dicunt aetati accomodato.conuenit aute specillo sinus muliebris altitudine metiri,ne maiori speculi tridente, uteru premi contingat,& si amplior ille sinu reperiatur, lina meta implicita alis imponuntur,ut super ipsa speculii firmetur. Caeterum couenit speculi tridentem qui testulam habeat,in superiore parte intro demittere,& specillii a medico cotineri, testula a ministro contierit , ut laminis tridentis diductus sinus aperiatur. Iam uero si abscessus occurrens mollis & tenuis existat, qui digiti tactu subsidet,iuxta uertice diuidetur spathula, aut specillo: ori uuluae pure uacuato, linamen tu in longitudine implicitu, lemniscondicunt, tenerrimu ex oleo rosaceo imponetur, uel potius eX-
tra diuisone sinui muliebri sine compulsu inseretur. Extra ue ro summas oras & super pectinem lumbosq; lanae succidae aue
purae,Oleo madetes accomodabuntur. Tertio die inside bit mulier in hydrelarii calidii, aut maluae decoctu: abstersis sudoribus
479쪽
linamentum in longitudine implicitu in fissuram tetrapharmaco per se,uel cum discocto melle inunctum leniter inlinuabis:
erit aute solutum butyro aut rosaceo,exterior regio cataplas malis obducetur dum inflammatio cessauerit,& uulua abste
su purgata fuerit. Sin autem difficulter expurgetur, collui debet auriculario clystere ex iridis decocto, aut aristolochiae aue melle. Cicatrix duci debet emplastro ex cadmia, soluto uino per linamentum madidum. At si intra os uuluae abscessus suerit.Attingi non debet,
Qua ratione partus ex utero excutiatur excuseturque. Cap. LXXIIII.
Vomodo aegre parienti succurratur tertio uolumine
tradidimus sin autε eo nihil proficiatur, ad chirurgia
, . merito diuertimus, id primu notantes, mulier superses ne futura sit,an minus:& si quidem salus speratur tunc manum admoliemur: sin contra, attingi non debet. Quae igitur perniciem sui portendunt,inexpugnabili dormiendi necessitate ut in lethargo sepiuntur,resblutae sunt,& uix positat excitari, ac si excitentur,imbecilliter respondentes, rursus graui sopore praemuntur. N Onullae conuulsionis modo contrahuntur, aut neruis comouentur,alit alimentu non sentiunt,pulsus u
lide in turgescens deprehenditur, sed languidus & imbecillis: quae incolumes suturae sunt,nihil eiusmodi pati utur Oportetigitur resupinam muliere in lecto sic collocare, ut figura ipsius
magis sit decliuis,crura ipsius elata mulieres utrinq; cotineat, aut qua da ministre. Si uero non adfuerint, mulieris thorace uinculis quibusda lectulo adfrmabunt,ut ne corpus attrahentes sequens,iractionis uim dissoluat,ac alis uuluae diductis, per ministru t sinistram manu contractam cum ualentibus digitis extenuatis,in ostio tu inseremus,idemq; perte tabi mus, & oleo insesb relaxabimus disquirentes ubi uncu quo scelus extrahetur,defigi conueniat. Idonei uero loci sunt quibus iniicietur, si in caput conuersus infans descendit,oculi,occiput,os iuxta palatum,naen tu,clauicular,& sub costis sitet regiones, adhaec pra cordia,quae Graeci hypocondria appellant:si in pedes conuertitur,olla super pubem extantia,intercostalia, clauiculae rursus de deinde uncus dextra manu continebitur , flexu ipsius digitis
occultato, siaistra manu lenitet inseremus,& particulae cuipia
480쪽
ex praedictis usq; ad uacua transimittemus. huic alter oppon tur,quod attractio recta procedat, neq; altera in partem inclinet, deinde aequabiliter trahetur non lotu recta,sed etiam in latera quemadmodum in dentibus eximendis fieri solet , & tensionem interea remittere iteru non conuenit,postea uero indi. cem digitu unctum , aut etiam plures demissos inter os uuluarta corpus impactu,orbiculatim circumagere, ueluti excoriando :si aute iuxta ratione uncus subsequatur,in superiora trans.serre coveniet, atq; sic agere dum persecta scelus sit extractio. Si aute manus obiecta fuerit, nec propter obstructione queat conuerti, circumposito panniculo, ne reuoluatur,modice attrahere oportet, ac prolapsam totam ab humero abscindere ,
idemq; sacere etiam si duae manus prociderint . similiter etiam Pedes procidentes,corpore reliquo no subsequente, ab inguinibus amputari oportet: deinde reliquum corpus dirigere co-naisum. At si caput iusto maius obstructione pariar,& hydrocephalon sit,id est,aqua in capite infans collegerit, spatula pomlypis dicata, aut scalpro, aut cultro quod scolopo mechaerion
dicitur, inter digitos occultato,caluaria diuidemus ut vacuata concidat. si naturaliter amplii sit caput,similiter druisam caluaria sorsipe qua dentes aut ossa extrahuntur,co pri memus. Si ossa emineant,haec quoq; auferre ratio est. At si capite ad th racem adacto obstructio prouenerit, eode instrumento clauuecularum compages iisq; ad interiora spatia diuidentur, ut humore uacuato thorax concidat & collabatur: quod si non concidat,divisas etiam clauiculas ipsas auseremus,tunc. n. collab tur. Porro si imus uenter mortuo foetu sit in status, aut aquam subter cute collegerit, eade ratione ac uia eum uacuare cu lysis interaneis aggrediemur.Caeterv si in pedes deseruntur, se tus declinati facile ad uteri os diriguntur: quod si iuxta thoracem aut abdomen suerit impactus, linamento ipsum attrahemus,eodemq; modo ea quae ambiunt,diuidemus. At si reliquis ablatis caput ad superiora reiiermi inhaeseri t firmius, sinistra manus demittetur in uteru,& si os ipsius pateat, manu lix ima transferemus, ac caput inuestigatu digi iis ad os deuoluemus: deinde uncum unu aut alteru defise tes,propter orificij inflammationem non propellemus, sed infusionibus pinguibus cop os sq; utemunite insessibus, mentis,& cataplasmatis, ut d ducto ore austratur, quem modum superius coprehensum est.