장음표시 사용
181쪽
Ergo perfugium sibi habebant omnia Ivlρ
Tradere, et illorum nutu secere Πmnia flecti. In coeloque deum sedes, et templa loca Unt,
per coelum volvi quia sol, et I 3 vid tur:
Luna, dies, et nox, et noctis signa severa, Nomvagaeque faces coeli, flammaeque volantes, Nubila, ros, imbres, nix, venti, Fulmina, grando, Et rapidi fremitus, et murmvx. magna minarum.' genus infelix humanum i tui a divis
Cum tribuit facta, atque iras adjun*it 3cerbas rQuantos tum gemitus ipsi Θj, qu ntaque nobis Volnera; quas lacrym*s pepercle minoxibus nostris lNec pietas ulla est velatum saepe videri Vertier ad lapidem, atque omneis accedere ad pras; Nec prcu umbere humi prostratum, et pandere palm SAnte deum delubra, nec ara fgngvine multo Spargere quadrupedum, nec votis nectexe vot et Sed mage pacata posse praudia mente tueri. Nam cum suspicimus mggni coelestia mundi Templa super, stellisque micantibus apstera fixum, Et venit in mentem selis, Iunaeque Via m. Tunc aliis oppressa malis in pectora cura Illa quoque expergefactum c ut erigere infit, Ecquae torte desim nobis immensa potestas Sit vario motu quae candida sidera verset. Tentat enim dubiam mentem rationis egestas, Ecquaenam fuerit mundi genitalis origo: Et simul, ecquae iit finis: quoad moenia mundi, Et tanti motus hunc possint ferae laborem:
An divinitus aeterna donata salute, Perpetuo possint aevi labentia tractu, Immensi validas aevi contemnere Vireis. Praeterea, cui non animus fornudine diviim Contrahitur 3 cuimon conrepunt membra pavore,
Fulminis horribili eum plaga torrida tellus
Contremit, et magnum percurrunt murmura coelum
182쪽
L I B. V. IIII. L67 Nun populi, gentesque tremunt 8 regesque super. Conripiunt diu sim perculsi membra timore, Ne quod ob admissum foede, dictumve sit perbe Poenarum grave sit selvendi tempus adactum Z
Summa etiam cum vis violenti per mare venti Induper torem classis super aequora verrit,
Cum validis paritur legionibus, atque elephantis: Non divum pacem votis adit Z ac prece qugesit Ventorum pavidus p ces. animasque secundast Nequicquam: quoniam violento turbine saepe Conreptus nihilo fertur minus ad vada lethi: Usqueadeo res humanas vis abdita quaedam obterit, et pulchros fasceis, saevasiue secureis Proculcare, ac ludibrio sibi habere' videt . Denique sub pedibus tellus cum tota vacillat, Concussaeque cadunt urbes, dubiaeque minantur et Quid mirum si se temnunt mortalia saecla ZAtque potast tes magnas, mirasque relinquimi In rebus vlaeis divum, quae cuncta gubernent' Quod si erest, aes, atque aurum, ferrumque repertum est, Et simul argenti pondus, plumbique potestas: Ignis ubi ingenteis sylvas ardore cremarat Montibus in magnis, seu coeli fulmine misib,
Sive quod inter te bellum stlvestre gerentes, Hostibus intulerant ignem formidinis ergo;
Sive quod inducti terr e nitate, Volebant Pandere agros pingueis, ex pascua reddere ri. a pSive feras interficere, et ditescere praeda: . Nam fovea, atque igni prius est venarier ortum, Quam sepire plagis saltum, canibusquς ciere. Quicquid id est, quacunque e causa flammeus ardor Horribili senitu sylvas exederat altis Ab radicibus, et terram percoxerat igni, Μanabat venis ferventibus in loca terrae
Concava conveniens argenti rivus et auri,
Aeris item et plumbi; quae cum concret' videbant
183쪽
, 26sL I B. V. Ias 7. Posterius claro in terris splendere colore, Tollebant nitido capti, levique lepore: Et simili formata videbant esse figura, Atque Iacunarum fuerant vestigia cuique. Tum penetrabat eos, posse haec liquefacta calore, Quamlibet in formam, et faciem decurrere rerum, Et prorsum quamvis tu acuta ac tenuia posse
Mucronum duci fastigia procudendo; Ut sibi tela parent, sylvasque excidere possint,
Materiem laevare, dolare, ac radere tigna, Et terebrare etiam, ac pertundere, perque forare. Nec minus argento facere haec auroque parabant,
Quam validi primum violentis viribus aeris r 'Nequicquam e quoniam cedebat victa potestas. Nec poterat pariter durum sufferre laborem. Nam fuit in pretio magis aes, aurumque jacebat Propter inutilitatem hebeti mucrone retusium, Nunc iacet aes, aurum inium mum successit honorem et
Sic volvenda aetas commutat tempora rerum,
quod fuit in pretio. fit nullo denique honore:
Porro aliud succedit, et e contemtibus exit, Inque dies magis appetitur, floretque repertum Laudibus, et miro est mortaleis inter honore. 'Nunc tibi quo pacto ferri natura reperta Sit. facile est ipsum per te cognoscere, Memmi,
Arma antiqua, manus, ungues, dentesque fuerunt,
Et lapides, et item sylvarum fragmina rami, Et flammae, atque ignes postquam sunt cognita primum': Posterius ferri vis est, aerisquου reperta: Et prior aeris erat quam ferri cognitus usus: Quo facilis magis est natura, et copia maior. Aere selum terrae tractabant, aereque belli Μiscebant fluctus, et volnera vasta serebant, Et pecus, atque agros adimebant: nam facile ollis
Omnia cedebant armatis nuda et inerma.
Inde minutatim processit ferreus ensis,
184쪽
Versaque in opprobrium species est falcis ahenae, Et ferro coepere selum proscindere terrae; Exaequataque sunt creperi certamina belli. Et prius est reppertum in equi conscendere eostas, Et moderarier hunc fraenis, dextraque vigere; Quam biiugo curru belli tentare pericla qEt biiugo prius est, quam bis conjungere binos.
Et qutim falciferos inventum ascendere currus. Inde boves Lucas turrito corpore tetros Anguimanos belli docuerunt volnera Poeni
Sufferre, et magnas martis turbare catervas.
Sic alid ex alio peperit discordia tristis, Horribile humanis quod gentibus esset in armis: Inque dies belli terroribus addidit augmen.
Tentarunt etiam tauros in moenere belli, Expertique sues saevos sunt mittere in hosteis; Et validos Parthi prae se misere leones Cum ductoribus armatis, saevisque magistris, Qui moderarier hos possent, Vinclisque tenere; Nequicquam: quoniam permista caede calentes Turbabant saevi nullo discrimine turmas, Terrificas capitum quatientes undique cristas; Nec poterant equites fremitu perterrita equorum Pectora mulcere, et fraenis convertere in hosteis. Inritata leae jaciebant corpora saltu Undique, et advorsiam venientibus ora petebant: Et nec-opinanteis a tergo diripiebant, Deplexaeque dabant in terram volnere vinctos: Morsibus adfixae validis, atque ungu bus uncis. Jactabantque sues tauri, pedibusque terebant;
Et latera. ac ventres hauribant subter equorum Cornibus, ad terramque minanti mente ruebant.
At validis socios caedebant dentibus apri, Tela infracta suo tinguentes sanguine saevi: In se fracta suo tinguentes sangu ne tela:
Permistasque dabant equitum peditumque ruinas.
185쪽
Nam tr3nsversa feros exibant dentis adinus Jumenta, aut pedibus ventos erecta petebant rNequicquam e quoniam a nervis succisa videre. Concidere, atque gravi terram consternere casu. Sic, quos ante domi domitos satis esse putab G Εfferviscere cernebant in rebus agundis, Volneribus, es more, fuga, terrore, tumulive Nec poterpnt ullam partem re ducere 'eserum. Diffugiebat enim varium genus omne se um ιUt nunc saepe boves Lucge ferro male mactae Diffugiunt, sera fact/ stis cum multa dedere. Sic fuit, ut facerent: sed vix adducor, ut ante Non quierint animo Naesentire, atque Videre, Quam commune malum fuerat, foedumque futurum. Et magis id possis factum contendere in omni,
In variis mundis varia ratione creatis, Quam certo, atque uno terrarum quolibet orbi.
Sed facere id non tam vincendi spe voluerunt, lim dare quod gemerent hostes, ipsique perire, Qui numero dissidebant, armisque vacabant. Nexilis ante fuit vestis, qu m te3tile tegmen e Textile post serrum est: quia serro tela parantur: Nec ratione alia possunt tam laevia gigni Insilia, ac fusi, et radii, scapique s /ntes.
Et facere ante viros lanam natura coegit,
Quam muliebre genus, nam longe praestat in arte, Et sellertius est multo genus omne virile: Agricolae donec vitio vertere severi, Ut muliebribus id manibus concedere vellent.
Atque ipsi potius durum sufferre I borem:
Atque opere in duro durarent membra, manusque.
At specimen sationis, et insitionis origo
Ipsa fuit rerum primum natura creatrix. Arboribus quoniam baccae. glandesque caducae Tempestiva dabant pullorum examina subter.
Unde etiam libitum est stirpeis committere ramis et
186쪽
Et nova deso Me in terram virgulta per φgros: Inde aliam, atque aliam culturam dulcis agelli Tentabant, o uetusque feros mansuescere terr Cernebant indvigen/ς, bigndeque colendo. Inque dies muis in montem succedere sylvas
Cogebant, infraque lacum concedere cultis: Prata, lacus, rivos, seget*s, vinetaque laeta Collibus, et campiε ut haberent, atque olearum
Caerula distinguens inter plaga currere posset Per tumulos, et convalleis, eamposque profusa et Ut nunc esse vi es vario distincta lepore Omnia, quae pomis intexsita dulcibus ornwt: Arbustisque tenent felicibus obsita circum. At liquidas avium voces imitarier ore te fuit multo. qu a laevi carmina cantu Concelebrare homines possent, aureisque juvare. Et Zephyri cava per calamorum sibila prim9in Agresteis docuerie Rivas inflare cicutas. Inde minutatim dulceis didicexe querelas, Tibia quas sividit digitis pulsata canentur',Αvia per nemora, ac sylvas saliuinae reperta, Per loca pastorum deserta, atque otia dia:
4 Sic unum quicquid paullatim prouisit aetas
In medium, ratioque in luminis eruit uras. Haec animos ollis mulcebant atque iuvabant Cum satiate cibi: nam tim sunt omnia cordi.
saepe itaque inter se prostrati in gramine molli
Propter aquae rivum, sub ramis arboris alta', Non magnis opibus juciande corpora habebant: Praesertim cum tempestas ridebat, et gnni Tempora pingebant viridanteis floribus herbas, Tum ioco, tum sermo, tum dulces esse caesilani consuerant: agrestis enim tym Musa vigebat: Tum caput, atque humeros plexis redimire coronis. Floribus, et foliis lascivia laeta monebat: Atque extra numerum procedere membra moventei
187쪽
Duriter, et duro terram pede pellere matrem: Unde oriebantur risus, dulcesque cachinni, omnia quod nova tum magis haec, et mira vigebant.
Et vigilantibus hinc aderant selatia semni,
Ducere multimodis voces, et flectere cantus; Et supera calamos unco percurrere labro: Unde etiam vigiles nunc haec accepta tuentur,
Et numerram servare genus didicere; neque hilo Majorem interea capiunt dulcedinis fructum, Quam sylvestre genus capiebat terrigenarum. Nam quod adest praesto, nisi quid eognovimus ante Suavius, in primis placet, et pollere videtur; Posteriorque fer8 melior res illa reperta Perdit, et immutat sensus ad pristina quaeque. Sic odium coepit glandis: sic illa relicta Strata cubilia sunt herbis, et frondibus aucta. Pellis item cecidit, vestis contempta ferina est, Quam reor invidia tali tunc esse repertam ;Ut lethum insidiis, qui gessit primus, obiret:
Et tandem inter eos distractum, sanguine multo Dispersisse, neque in fructum convertere quisse. Tunc igitur pelles, nunc aurum, et purpura curiSΕxercent hominum vitam, belloque fatigant.
Quo magis in nobis ut opinor) culpa residit.
Frigus enim nudos sine pellibus excruciabat Terrigenas : at nos nil laedit veste carere Purpurea, atque auro, signisque ingentibus apta pDum plebeia tamen sit, quae defendere possit: Ergo hominum genus incassum, frustraque laborat, Semper et in curis consumit inanibus aevum; Nimirunti, quia non cognovit, quae sit habendi Finis, et omnino quoad crescat vera voluptas: Idque minutatim vitam provexit in altum, Et belli magnos commovit funditus aestus. At vigiles mundi magnum et versatile templum
Sol et luna suo lustrantes lumine circum
188쪽
L I B. V. I 437. 373A. Perdocuere homines annorum tempora verti: Et certa ratione geri rem, atque ordine certo.
Jam validis septi degebant turribus aevum, Et divisa colebatur, discretaque tellus. Tum mare velivolum florebat navibus pandis: . Auxilia. et socios iam pacto foedere habebant: Carminibus eum res gestas coepere poetae Tradere : nec multo prius sunt elementa reperta. Propterea quid sit prius aetiam respicere aetas Nostra nequit, nisi qua ratio vestigia monstrat. Navigia, atque agri culturas, moenia, leges, Arma, vias, vesteis, et caetera de genere horum, Praemia, delicias quoque vitae funditus omneis, Carmina, picturas, et daedala signa polire. Usus, et impigrae simul experientia mentis Paullatim docuit pedetentim progredientes. Sic unum quicquid paullatim protrahit aetas In medium, ratioque in luminis eruit oras. Namque alid ex alio clarescere corde videmus Artibus, ad summum donec Venere cacumen.
189쪽
PRIM A E frugiferos foetus mortalibus aegris Didi detunt quondam praeelato nomine Athenae: Et recreaverunt vitam, legesque rogarunt: Et primae dedoi unt selatis dulcia vitae Cum genuere v1tum tali erim corde repertum. Omnia viridio esse quondam ex oris profudit: Cuius et extinc yptopter di vina repetia Divolgata vetus, 1- ad eoelum sciria fertur. Nam eum vidit hiri ad victum quae flagitia usus, Et, per quae possint vitam consisterε istam Omnia jam fermd mortalib8 si esse parasar Diyitiis homines, et horiore. e laude potenteis Affluere, atqus horia natorum excellare sama 1 Nec mimis esse domi emquam famen anxih eortis, Atque animuin insessis erit servite qderelis: Intellexit, ibi vitium vas emere ipsum,
omniaque illius vitio corrumpier intus, Quae conlata foris, et commoda cunque venirent, Partim quod fluxum, pertusumque eri videbat, Ut nulla possct ratione explerier unquam: Partim quod tetro quasi conspurcare sapore
omnia cernebat, quaecunque receperat intus.
Veridicis igitur purgavit pectora dictis,
Et finem statuit cuppedinis atque timoris, Exposititque bonum summum, quo tendimus omnes, Quid foret, atque viam monstravit tramite prono, Qua possemus ad id recto contendere cursia: Quidve mali foret in rebus mortalibus passim, Quod flueret naturae vi, varieque Volaret, seu casu, seu vi, quod sic natura parasset: Et quibus e portis occurri cuique deceret :Et genus humanum frustra plerumque probavit
190쪽
Volvere eurarum tristeis in pectore flumis. Nam veluti pueri trepidant, atque omnia caecis In tenebris metuunt: sic nos in Ιuee timemus Interdum nihilo quae sunt metuenda magis, quhin Quae pueri in tenebris pavitant, finguntque 'tura. Hunc igitur terrorem animi, tenebrasque necesse est Non radii selis, nec lucida tela diei Discutiant, sed naturae species, ratioque: Quo magis inceptum pergam pertexete dictis. Et quoniam docui, mimia mortalia templa Esse, et nativo consistere eorpore coelum: Et quaecunque in eo fiunt, fientque, neeesse Esse ea disibivi: quae restant percipe porro. Quandoquidem semel insignem conscendere eurrem
Vincendi spes. hortata est, atque obvia cursit uae fuerant, sunt placato conversa Rirore. Caetera, quae fieri in tertis, coeloque tueti fur
Mortales, pavidis eum pendent mentibus saepe Effetunt animos humileis formidine divi im, Depretasque premunt ad terram, propterea quod
unorantia causatum conferre deorum Cogit ad imperium res, et concedere regnum: et Quorum operum causas nulla ratione videte
Possunt, haec fieri divino numine rentur. Nam bene qui didichre deos securum agere aevum: Si tamen interea mirantur, qua ratione
uaeque geri possint, praesertim rebus in illis.
Quae supera caput aetheriis cernuntur in sin. Rursus in antiquas te runtur relligiones, Et dominos acreis asciscunt, omnia posse
uos miseri credunt, ignari quid queat esset , Quid nequeat; finita potestas denique eunt
Quanam sit elltione, atque alte terminus haeretis. Quo mligis errantes tota regione fetunt . Quae nisi respuis ex animo, longeque remittis,