장음표시 사용
31쪽
cum materiam ac scitu perdifficilem, coeleste, uidelicet,corpus, in quod si
tanquam in speculum direxeris acie, immensam quandam di uere admiramdam creator1s uirtutem intuebere . Tales spectare uisit astrorum choros, dum mortalibus ora daret sublimia rerum condator, dignum prosecto arbitratus quomodo uniuersis prςsecerat creaturis medium inter eas eoia ere, ut pede quidem calcante terrenis imperare uiderentur stonte uero sublimi
atqueerecta diuinis fruerentur deliciis. Quid enim iocundius, quid a Gnius, quid denique suauius afficere oculos potest, quam illa tot de tanto, rum lumina uenustissima atque ordinatissima series . Eo quippe si rapieris an, mo experieris nihil te unquam sensisse in omni uita delectabilius. Hinc ma, ior huius diseiplinae pendet difficultas, quanquam nec illa quidem parua est quam nobis peregrinorum codicum interpretes pepererunt. Disicile est sane atque arduum, ut quae in aliena lingua bene dicta lunt eundem decoxem eandemque facilitatem in translatione eon eruent etiam si a disertis uiris summo studio ae diligentia translata fuerint. Quod si parum uel disertus uel curiosus silerit interpres stabra prorsus Ac turbulenta redundat ratio. Quod mihi plane euenise uidetur in preclarissimo illo Ptolemei libro, quem Maopnam compositionem uocant, quod apud Graecos mira facilitate sacundia. que resplendeat, ita apud Latinos durum ineptumque habetur, ut ne Ptolomanis quidem ipse,s reuiuiscat ipsum sit sόt pro stro recepturus Id eum tu tecualiquandiu mente uoluvies excellentisime princeps Bessarion, imaui supra modum molestia affectus suilli, non tam quod aureum illud sumen ingenii Gentilis tu interpretum uitio in tantambarbariem deuenise qu'am quod La
tini nostri, quos singulari amore beneuolentiaque prosequeris,lam excellen te ae preclaro pere carerent. Satis enis uidebamur eo carere, qui itabar
sare atque ineptum translatum habebamus. Decrevisti sane tunc uir utri usque linguae peritis me, nec minus Latinam quam patriam callens, una de patriae tuae ct nostrae consulere, illi quidem restituendo splendorem prisbesum, nobis uero illius ueram emtem donando, cuius antea deforme simul chrum habebamus. Coepisti igiturpraeclarum illud opus iterum Latinum sacere, ut Latinos tuos sudiosas am hanc patriam maioribus quotidie bene, sicijs demereris. Uerum onus delegatum tibi tunc apud pii stimum imper, torem prouinciae a proposito reuocauit nee publica Christiane religionis negocia,quibus incumbere necesse era uacare te literis permisere. Quocirca per alium
32쪽
per alium aggresias quod per teipsum non potera; praestat Guasisti Ge/orpio astronomo Cesaris, qui tunc Uiennserat praeceptori meo , uiro
di moribus re integritate uits ita omni studiorum generi primatio in mathematicis uero supra omnes nostre etatis homines erudito ut Ptolomae de quo loquimur, libra, quem ille quasi a3 literam memoriar tenesebat breuiorem lucidioremque facere conaretur. Quod ille mox orsus,incredibile dictu est, ibin clariores reddidit sententias,diuidens eas geo metrarum more, ut di apertius intelligerentur disicilius commendaretitur memorie de tenacius hereret. sed uti absolutis sev libris quasi in medio cursu heu memoria quoq; eius rei lugubre atque acerbam immatu ramorte nobis indignissime rapitur. Uerum pauloante M am e uita disce deret, cum in manibus di gremio moribundum tenerem Vale inquit, mi
Iohannes uale, Et si quid apud te pii prςceptoris memoria poterit,opus
Ptolemei quod ego imperfectum relinquo absolve, hoc tibi, testamen γto lego,ut etam uita defunctus partis tamen meimeliore siperstite Bissarionis nostri optimi ae dignissimi priseipis desiderio satisfaciam. Grande profecto opus, ct meis impar uiribus moriens preceptor humeris nostris imposuit, ' quod subire temerari seret recusare uel ingrati ac pe n e sacrilegi. Sed fluctuanti inibitu prestantis me pater Bessarion comsirmassi animum,ct ut tantum opus prosequeret tuo numine compulisti.
Rbsolui igitur opus, prςceptore inceptum,idque tuo sacratissimo nomine compulisti. Absolui igitur opus, preceptore inceptum, idque tuo sacratissimo nomini dedicaui, ut inter caeteros bibliothecs iuglibros colloces atque custodias. Ad quem enim digniorem uel principem uel pa
tronum bonarum artium monimenta confugiant quam ad te, quies doctrina omni uirtutum genere prsstantistimus Ita optimos quosque cidiees diligentissime indagarissummo studio comparas atque custodis ut nemo sit meo iudicio hodie te locupletior in hoc prsesarissimo genere su pellectilis. Quo si,ut diuino quodam consilio fictum censeam, ut in immuni Graecis prouincia tu Rome feliciter utieris,quo naufragantes greeorum librorum reliquias di mox peritura tot doctissimorum uirorum uolumina conservares. Notum omnibus est,quantum studii ae dili emtis in ea reposueris,quos labores quos sumptus sustuleris nihil pernicio A a sitis ac
33쪽
Tantoigitur ranas precioselibrorum aceruo hoc quoque taustriam adiungereproma inansuetudinedignaberis, ut te autore e --
cipe, optinmum artium studiosis commune fiat. Qui si syforte dissicii ita inpi in dijs offenderint, laeunt 'labellos,quosde triangulis edemus,ecse 'reliqua,nas nos optimo saltat 6-cilesuperabunt. Vale.
34쪽
ALEXANDRINI ASTRO NOMOR U M DRINCIPIS I N '. Magnam Constructionem Georgii Purbachu ec Ioannis de Regio
monte,demonstrationes v NIVERSALIs ambitus totius terrae ad totum coelum eo derationes, quae Aecessario praesupponendae erant praemittit,Theoremata quoque,quae ad hiricis demonstrationes praemittuntur euarrat, chordarim dis er arcuum ιγddit do iram. cessoris diviti recte aerae laus dl.IUer primus. Dolemaei talem adlueram exprimere silvit praefutionem, inpres fereris in essententias scilii EA Dillimus,lum propter autoritatem ptolemaei, quo eliam imitatis noctiastilior redderetur.
tu consistant, quorum unumquodque uideri quidem seorsum non potest seu solum intelligi absque caeteris . Pri
mam quidem motus uniuersi causam deum ipsum inuisibilem atque immo hilem recte quis putabit eiusqtie inuestigationem scientiam theologica merito nominabit, cuius operatione surγsum circa sublimiora musi esse ponet omnino semotam la substantia sensibi, lium. Quod uerb materialem, of semγpermotam qualitatem inuestigat, cir/cam album re calidu, dulce 8c molle, re huiusmodi uersatur, naturale utiq; appellabit, quod inter corruptibilia ut plurimum ec sub orbe lunari iuuenit Id a Dite quod species motus h locales qualitatis manifestat figuram ac qua
titatem tum discretani tum continua,
item locum de tempus ec similia quirit, mathematicum iuste appellabiti Quod uerb inter duo praedicta locum habet,non solum quoniam re per sen/sum 8l absis sensu percipi potest, sed
etiam quoniam omnibus simpliciter ent1bus accidit, tum mortalibus, tulimmortalibus Nam illis que semper mutantur,communicatur secundum moκ
tum localem, aternis uero secundum A 3 immo, Ecra prosecto meo iudicio nobiliores
Philosophi scire distinxertit interThe,
i theoricam esse,ni hilominus multum inter eas interest, non solum quoniam aliquas moraliuuirtutum itidemus pol se inesse aliqui/hus etiam absim disciplina specusatio nem uerb uniuersi impossibile esse absque disciplina adipisci. Sed eo maxν
me quod ibi quidem tota utilias ex frequenti circa ipsas res operatione, hie autem ex speculatione aduenit. Qua re nos etiam putauimus dicere,opera
tiones quidem nostras dirigere secundum cotiderationes eorum, qus apparent, ut nem nimis deuiemus ab optima ξc ordinata uniuersi dispositione, maiorem uerb otii partem circa specu tutiones. quae multae uenust i sunt adhibere. Etenim ipsam speculationem Aristoteles deceter certe in tria prima genera diuidit,naturale scilicesimathetiraticum,& theologicum: Cum enim omnia entia ex materia ecforma e ci.cticae accidat pii
35쪽
I O A N. DE MON. RE G. immobilitatem atque immutabilitate forms suae. Quo si ut alia duo specuγlationis genera corsiectura potius qua scientiam aliquis nominabit, Theologiam quidem propter eius nimiam obiciaritatem ec incomprehesibilitatem, Naturalem quidem propter continu una ct incertum materis fluxum, pro
pter quod neque speculari quis possit philosophos de ea concordes esse fu/turos. Solam autem mathematicam si/gnis attentis accedendo ad eam, certaec mdelebilem scientiam studiosis si is generare confitebitur. Siquidem e/ius probationes per certissimam arithmeticae geometrisq; scientia fiant.Ob quas res nos etiam copulsi sumus quoad fieri possit omnem quidem speculationem, sed eam pracipue quae circa diuina coelestials uersatur exercere, tan
quam illa sola sit, que circa ea quae semper ec eodem modo se habeant consoderet,& ideb possibilis sit primo quodem in sui ipsius comprehensione, cunihil obscurum nihil inordinatum ibi sit, semperque S eodem modo se haγheat, quod proprium est scientia doinde etiam ad aliarum intelligentiam
non minus quam ipsimet coopere
tur. Nam & ad theologicam seientiam 1 sc maxime nos ducit,cti sola possit recte considerare immobilem θcim separabilem substantiam ab earum uocinitate,qus sensibilibus quidem m Mentibusque ac motis, sternis uerb re impassibilibus substantiis accidant,
tum circa rationes, tum circa ordines motuum . Necnon etiam ad natura/lena non modicum confert. Fere e
nim tota materialis substantiae proprietas, a proprietate localis coelestium motus manifestatur . Corruptibile
nanque Θc incorruptibile a recto Scirculari motu, graue uerb & leue,aut
8c a medio causatur. At qui ad moγrum actionum decorem h sc prs cae teris aliis nos sollicitos effecit, etiasmmilitudine circa diuina ordinis comensuratione & modestia, quae in eis repe ritur amatores huius decoris emciat eos qui eam sequuntur,re consuetudine quadam quasi natura animum eo
tum ad similitudinem dispostiona impellat. Hunc igitur amorem ea scilicet speculantes,quae semper desimiliter se
habent tinue,nos quom augere eo namur, tum ea discentes quae a nostris
maioribus scire optime 3 inueta sunt, tum etiam ipsi innitentes tantum illis addere,quatum temporis inter eos denos interuallu manifestare potuit, de ea que putamus inpr entiarum no his manifestiora fuisse conabimur qua
paucioribus fieri potest, θc ita ut illi qui qualitereunque hanc scientiam degustarunt sequi possint, literis mandate. Et ut continuitate perfectus sit, O mnia quidem quae ad coelestium specti lationem utiIta sunt, per ordinem ex ponemus . Vt autem sermo noster
non fiat longior , ea quidem quae a maioribus nostris eoplete dicta sunt
breuiter discurremus, quae autem ue
nullo modo deprehen a suerint, Dei non sufficienter exposita, ea longiori exequemur sermone Hanc igi/tur nostram propositam compositio nem praecedit quaedam uniuersalis amh1tus totius terrae ad totum coelum eo
sideratio. Eorum uerb quae parto cularia θc posteriora sunt, primu quis dem erit reddere rationem circuli ob/1squin locorum nostrae habitationis N de eorum quae ad inuicem secudum unumquemque horizontem propter melinationem fit differentia. Eorum enim speculatio pracedens,considerationem
36쪽
D MONSTRAT. L I A. rotionem aliorum faciliore reddit. Seγcud hiis uero de motibus solis ec lunae,&de accidentibus eis tractare. Abscla enim eorum scietia non erit nobis uia ad speculiast ea, quae circa ceteras stellas accidunt. Cum autem ultimu sit ad hunc tractatum de stellis disputa/remerito etiam hic pracedit conside ratio sphaere non errantium,conseque ter earu qua errates uocant. ιis umquodque autem horti conabimur probare tanquhm principiis θc fundamentis in inquisitione utentes eis, quae manifeste apparet,ic certis tum antiquo rum, tum eorum qui teporibus nostris fuerunt obsiguationibus, ct eis consequeter adderes lineares probationes.
Quod autem uniuersaliter dicendum est,tale erit quide quod uidelicet spheticum sit coelum, ec quod circulariterseratur quodq; terre sigura quidem ecipsa sphaerica est quo ad sensum, acceῆtasecudum uniuehsales suas partes
ditu autem media totius coeli laquairi uerum centrum .magnitudine dis litia pucti rationem habet quo ad sphs ram non errantium nullum 1; ipsa motum localem habeat De eorum autem quolibet breuiter commemorationis gratia, aliqua dicemus. Eli figurani esse thaericum, ermoti
inducimur syllogismo, experimentali uidelicet,confuta
liuo,& rationabili. Expeγεimur equide stellas oriri, equide pati latinest eleuari, donec tanquam fastigium Itineris sui attingant,deinde udoro pedetentim descendere ad superficiem horizontis, quae tibi continguut, mox disparere incipiunt, θί aliquani diu latere stili terra, denuo qbe oriri recursum pristinuim repetere. Magnitu cines autem stellarum hoc pacto mosetarum diuersis in locis,tion reperiun Iur uarie. Vnde nuntiatim stellas iplau, terra, cui uicinus est oculus coniaderantis, aequales in motibus suis con uersare distantias, re ideo circulariter moueri nemo dubitabit Quod si obγieceris, stellas apud horizontem ma tores uideri quam iii medio Geli, con
fitebor equide, sed in ea re sensium de/cipi perspectivis coclamatum est. Ha iusmodi autem motus circularis, manifestiorem se praebuit in stellis semper apparentibus. Uis sunt enim iste stellae perfectos descrihere cireulos inuiscem arquidistantes, inaequales tamen,
nomen poli sortitum erat, immobile coniecerunt. Stellas aute quanto plugs dicto centro distantes, tanto in maioribus reuolui circulis Stellas autem oecidere solitas id proprietatis sortiri didicerui, tu quo earum quaelibet a suo
memorato centro minus distaret, eo bieuiorem sub terra mora pateretur Cumqtae mirarentur tam amicam qua inuariatam stellarum circuitionem , coniecerunt eas in uno corpore gran
di colligatas haberi, re ad motum ipsi iis circumferri, nullo adhuc,ut asso Iet,initio hascentis disciplinae errati/eia edic fixis stellis interiecto diserimone . Demum corpori tam nobili disegnissimam, Ec motus circulari aceonimodatis Timam attrihuebant figuram sphaericam. 4CCeterueti experiamur stellas oriri, supra terram uersari, occidere, 5 sub
37쪽
a I o A N. D Eterra morari,iande m repetere uiam pristinam,nemini licebit opinari motu coeli rectum esse in in sinitu. orteret deniq; stellatum hoc pacto motarum, paulatim augeri ab oculo distatias, eγcisset iccirco continue minores uideri, donec prorsus disparerent, quod neγquaquam accidit. Stelis enim ubi suserra terram delatae sunt, tendetes ad disparitionem suam,non modo non miγnores uidentur, uerumetiam maiores,
erroneo quidem sensus iudicio repti tantur. Motum itaque coeli R stellatri esse circularem nemo inficiabitur 3 Figuram coelum sphqrica habere,nimiserum quispia dubitabit. No enim sphaeis motus debetur circularis,uerum oγHni corpori quod assuperficie plana,
circa axem in motum circunduAa de/scribitur,ut est columna rotuda,pyra
mis rotunda, corpus sph oidale re similia. Si itaque corpus c esse stellas circunducens chyIindricum estimaret aliquis non tolletur motus stellarum circularis. Verii cum sphaers ecclestes sint multa sibi circumquaque inuolu
te & circa diuersas adies moueantur,
ut infra aperietur. Si quis aliam qu mspherica coelo primo figuram deputauerit,aut sphetris inferioribus motum proprium abnegare cogetur, aut corapora coelestia scissione pati salebitur. Quae cum sitit inconuenientia, nemini recte sapienti admittenda sunt. Ad idedenim incouenies redigemus aduersariu si qua figura angulare coelo ascrisepserit postremo ratiothus directis, propositum confirmabimus. Natura enim peccatum fugieti, uniuersis in rebus comoditas placet quam maxima Caeso igitur cuncta reliqua comprehesuro,figulam impressit spherica omnium capacissimam. Ad uelocitate quo/que motus, que in hoc corpore repe/ritur maxima ec regularissima, decu N. R E G. Dit eligere figuram sphaericam. Spirat lenim ad quamlibet positionis differetiam circa cetrum suum mota nihil pesenitos habet resistetis similitudine partium superficiei spherics id efficientis
Nam unaquaein earum locum sibi uicinae partis subintrat, nullo extrinseco corpore,aut cedere,aut resistere quod
prosem nullis alterius figure corporibus accidere constat. Satis igitur o stendisse videmur coelum esse sphsrυ
Terram esse rorandum . conclusio II. a
dum. In omni superficie licet cossiderare geminam diuisionem,logitudiniq, uidelicet,& Ia/titudinis. Logitudinem ita et in supereficie terrς intelligimus ab occidete ad
orientem latitudinem autem pertras uersum.Terram autem esse rotundam
secundum longitudinem ex eo couin citur,quod stelis non in eodem tempore oriuntur nec occidunt, nem ad meae
ridianos perueniunt orientalibus re occidentalibus, sed illis quidem ant istis autem posterius. Quod eclipsare tuns deprehenditur iudicio. serendo nanq; tempus unius eclipsis , coiret putatum secundum orientales ad rempus eiusdem eclipsis secundum oeciderales numeratum,reperitur tempus ientalium maius tempore occidenta
lium,in copulo quidem,non autem ante ipsa,nam in uno &eodem tempore toti mundo est eclipsis Unde Oportet solem distinctione temporis plus re cessisse orientalium,quam a meridia no occidentalium. Similiter accidit si temporis computatio ad horizontem referatur, quod nequaquam eueniret, hisi terra rotunda foret Qui deinceps
38쪽
1 O A N. DB M o N. RE G. ulludat,quod notatis quotlibet copu/ Terravi in medio vitiassistam estitationibus ad una eandem eclipsim conclusio. I.
differentiae,computorum proportiona si enim in medio mundi egies habeantur distant as locorti, inqui stitueretur, oporteret terra hiis eclipses istae consideratae sun no i aut esse in axe motus ccessi, cesse igitur in hane terrae dimensione I insqualiter tamen distante
es legibbosam. Si enim eaqta esset, an a duobus polis, aut extra axem,arqua te uiderentur stellae oecidet alibus qua liter ab Utrom polorum elongatam, orientalibus. Si recta Minui appareret. aut item extra axe nequaliter tameQus res experimento non consonare a polis remotan ..iod si primus hoγDimensionem autem transuersalem rum stuum terrae cedat nullus horizogibbosam facilius constabit. Procede corium in diro squa partiretur,preterat enim ab ausio ad boream,stelis poὸ quam rectiis & obliquus, ille quidem Iaris altitudo crescere uideretur. Cste in cuius superficie est linea recta a cents quoque stellae apud eam altitudines tro mundi exiens. ec terram conti medino diurnas habenti Maiores uerb gens. Nemini igitur storizotem alium nonnullat etiam qum ante has orieban habenti,semper apparebunt sex signatur 5c occideban nunc neque oriun/ supra horizontem, cuius contrarium tur neque occidunt. Contrarium aute experiri liquet. Praeterea horizon ali horum accidi si horea uersus austru us sqttinoctialem non secabit per s/profecti fuerimus. Cum s metiemur in quas partes, unde non erit squinocti terualla stationum nostrarum reperiὰ um Sole in medio duorum tropicorumus eas proportionales disserentiis at constituto, imo prorsus no erit aequo titudinum predictarum. Nihil autem noctium in horizonte obliquo, aut Ohorum uideretu si haee dimensio aut psum erit sole in ualiter a duobus recta esset aut caua. Illud aut aceid ens tropicis distante Horizon enim huius generale est undecunque iter inchoase modi marium circulorum, quos motu uerimus in terra. Quod profecto sussi diurno sole describere aiunt, ince luacies existit indietum rotunditatis, tam scindet, aut si forsan quepia bipartiet, etsi eclipsium considerationes negle/ non erit ille medius inter duos tropi dierimu s. .si Non aliter,imo facilius de cos. Quo demum eueniet,ut augmenclarabimus aquam esse rotunda, si cor ta &decrementa dieru,sicut Do in tempora coelestia quemadmodum in terra poribus aqualibus accidunt, ita ne suspiciemus. Manis esto praeterea si lterno respectu invenientur. Volo digno id confirmabitur. Existentibus ese cere siduo puncta aequalites ab sequonim in mari, praeter coelum& aqUam noctii puncto remota signauerimus, nihil circumspicitur, ubi uerb littora non erit hic augmentum diei ad diem petimus montes scopuli,arces, & hu enuinoctialem tantum, quantum illieiusmodi paulatim siti gere cernuntur, decrementum.Nihil autem horum ac ac si ex aqua emergerent. Quod non sidentium comperimus terra igitur ei accideret,si aut plana aut caua quem introduximus situm,nemo nisi haberetur aqua. infamis deputabit. Item fines umγbrarUm , quas notamus insupersicis
ebus horizonti aequidistantibus uodentur describere lineas rectas, sole
39쪽
stqualiter a duobus tropicis distante Quod haud accideret,nisi terra sub sγquinoctiali circulo iaceret. Si deinγ ceps secundo loco terram constituas, fiat ut nullo horizote coelum in equas diuidatur partes,nisi eo cui axis inui
di perpendiculariter incidet, aut in cuius superficie est centrum mundi. Quare &hunc situm praedici a ineo uenien/tia comitabuntur,hoc quidem insuper adiecto,quod stellarum magnitudines iudicio quidem sensus uariari oporteγat,multifariam enim ab oculo distan tiam affert diuersus stellaru supra ho rizontem situs. Quod si tertio situ lo
eatam opineris terram, commemora
ta omnia promiscue accident,sed 3e Oclipses lunares non semper continget in oppositione luminarium, neque necessarib ueniet lunares eclypses Sole dc Luna secundum diametrum mundi oppositis. Cum itaque nihil horum appareat, nullus trium adductorum stuum terram continebit. Reliquum igitot in medio mundi resideat possumus praeterea idem directa argumetatione confirmare. Videmus enim grauia li/here secundum mundi semidiametrum descendentia, superficiei terrae ad armgulos tequales incidere ubicunque fuse erimus. Linea autem superficiei sphωγrice secundum angulos squales occurrens, per centrum eius cotinuata trasthit, Omnes igitur quas mundus habet diametros intra terram se secare patu/ium est. Punctus autem huiusmodi sesectionis diametrorom, centrum mundioecessarib habet,quare centrum mundi intra terram reperiri,Meph; teraram in medio mundi sitam,
nobis in superficie terra1 5c considerantibusisset sagin diuasis locis,non uidetur maγgnitudines neque earum inter se disilatim uariari,unde & eas aequaliter , leora remotas haberi comprobatur, sen/su id estimante. Terra git est centrum sphars & ideb puncti s ortietur ossici/um. Idem accidet terrae ad spheram solis comparais,quod re es is compeseritur indiciis. Nam corpora in centris instrumentorum circulariu posita, umbras proiiciunt eas longe motas, qua sol ipse radias motu primo circum fertur. Ex regularitate itaque motos iambrat, quam sensu deprehendimus, elicitur solem circa centrum instrumetorum regulariter moueri, ideo 3 cen tia huiusmodi instrumentorum centri mundi, circa quod motus primus re gulatur uicem obtinere. Cum itaqueb terre crassitudo nihil in his rebus imγmittat uarietatis, uerum proposuisse videmur sprxterea horizon oculo in se existeti dimidiu coelum occultat,d innidium in uideri sinit. Qiiod prose Id nulli superficiei plane, nisi percentrum sphstrae transeunti proprium est Aliter autem eueniret, si terra respe/cto firmameti haberet magnitudinem Quod freta localem motum non suseat declaras
non accidere motu rectit sicesenim mediu m i relinquere coget, quod antehac prohibuisemus. Oporteret denicu terra uelocissime moueri mole sua id agete. de re
40쪽
a DBΜONsτ Aliqua corpora minus grauia terrς adiacetia in aere relinquerent,si omnia grauia ad unu niterent terminu, quod nusqua apparet. erra demia circulare non habet motum. Si enim circa axem mundi moueret ab occidente ad orientem,omnia quae in aere mouerent semper uersus occidentem moueti uideresetur,non enim possent consequi motu terrς. Cuius couarium in nubibus motis atque auibus te numero ediperiγmur.ldem quoq; accideret, si aere una
cum terranoc pacto moueri putaue ris Tena postremo circa altu que pia axem non mouetur. sie enim alti
ludo poli nobis in terra quiescentibus uaria haberetur. Quod cum nemini appareat, terram hac lege moueri non posse constat. Molas coelestis in duplici dis realia
cortistibus communis,ab ori ente ad occidentem, quem in
prima huius circulare ς teguὸ larissimn ossedimus super duobus polis mundi Quem quidem motum consequitur,ut omnia puncta extra axem suum signata,cheudos 'inter se aequidis rantes e ad adiem ipsum erectos de scribat.Horum circulortam maximus
deseribitur a puncto aequaliter 'a polis mundi remoto, quem aequinoctialem uocant, quod sole ipsi im occupante
dies nocti habeatur squalis. Alius
est motus pisdicto contrarius,ab occidete, uidelicet, ad orientem,non superpolis mundi, sed altis. Sectidum hunc motum no describunt circuli equidia stantes squinoctiali,quod profecto aecideret,s utercs motus eosdem sortiaretur polos.Quo autem pacto motus
ille secundus innotuerit, sic intestiges.
T. L I R. I. Primi admiratores corporii coelestia, 8e eorum motuum cosiderauerat sole oriti &paulatim eleuari,donee meridianti attingeret, quo deniq; meridiano relicto tedere ad occasum, re inde morari sub terra,ruclums oriri ut pride Idipsum in reliquis astris deprehenderat. Cumq; notassent loca ortus re occasus in terra, uiderunt post dies mul to; sole in eisdem no oriri e occidere, sed aut ad meridiem, aut ad septentrionem accesssisse.Itemni sole in meridia'no circulo constitutum, nunc quidem ad uertices capitum vergere, nUnc aut ab eis logius remoueri. Unde coiece runt in alio quodam orbe moueri,nor
quidem super polis mund cu in motu suo no seruaret aequales ab ipsis polia distantias. Amplius aut idem apparuit in caetetis plurimis,circa stellas fixas notatis. Viderunt enim quod stelis mxs suas inter se seruarent distantias, locas i ortuti re occasuum nouatiari,pu tabat igitur stellas fixas no nisi secun/dum motu primum moueri. Planetas aute alio insuper motu deserti cocluserunt, quod ipsi apud stellas fixas notati,post lepus aliquata ab eis uersus orsentem recessiste inderentur. Cum s ini
hoc motu non seruarent easdem a poγiis mundi distatias, sed nunc quide asaustrum,nunc uero ad septentrionem declinaret,oportitit motum huiusmoγdi circa polos alios accidere Uera de clinationem Solis 36 caeterorum pia Delarum declinationes eisdem fermhclaudi limitibus didicerunt, unde ra tum asserebant, eos non super pologmmdi,sed alios in circulo quodam obliquo ad sequinoctialem circumscrri. Has sex conclusiones tametsi nul/Iam prae se feruntd cultatem, in ca pite operis nostri conscribere decreγuimus. Nunc ad scientiam chordarum