장음표시 사용
121쪽
778. DE MORB. ΑcVΨ. CVR.rit,extra videlicet primam illam partus tetradam;
Sed uti inat s illa opinio, ita & ratio futilis, im-
mb & Dictatori reluctans. Verum quamprimiam assignetit nobis rationem, ob qua,magis morbi sub tetrada prima contingentes respectent partiam, quam reliqui Ne vlla quadem. Nam morbI omnes,
saltem sub minori puerperi j latitudine ab Hippocrate assignata,necesiarib partui tribuendi: idque, Ut ob morbosam aliquam di sipositionem in corpore enixae relictam a partus laboribus , accrcsCen tem sensim, ad terminum usque sentibilis morbi, laut propter reitrs,stum penitus, imminutum , aut sorte immodicum puerperium, caullam sane antecedentem Omnium morborum, sub illa latitudine
succedentium , aut propter utramque rationcm.
Quare consequenter,ceu vr cum Logicis loquar
inchoative nec remore OmneS morbi a partu, tanquam a legitima origine : hincque necesIarib &computandi eorum dies. Rursus di Hippocrati r luctatur haec opinio , si eius exempla perpendamus ; ipse namque morbos , intra prinism t tradam exortos , quam vitrb , etiam & qui in secunda hebdomada , omnes inquam a morbi insultu dinumerat. istud videre est in uxore Epicr tis, quae secundo a partus die in morbum cum incidis.ser, Sc altera Philini uxore cum decimoquarto pintius , non a pariu ,Verum v risque, a morbi potius insultu numerandi arripuit occasionem .Respuenda igitur opinio.
Ludovicus Lemosius vir doctus,& in illustriSabmaticensi literarum Emporio Medicin olim prcst festar lib.3.de optima praedicendi rar. ca.6. plurimis aliis prius enervatis opinionibus, tadem suam Proponit,
122쪽
ponit,hypothesi itidem quadam pr missa,nimirutri
qm,d partus omnis sit morbus,& hunc per Iochiorum purgationem iudicari.quod si partui,ceu morbo, bris, aut alter qui uis morbus accedat,tunc iam connexum esse affictuum arbitratur ipse; & horum viamquisque propriam per se habere crisin,uti in Mitis contingit complicatis affectibus, retur. quare uterque aste suus,inquit, peculiarem habebit dinumerationem. & proinde Hippocrates aliquando,ut inEpidemicis historiis videre est,computandi sumpsit axμrdium 1 morbo, aliquando, ut in prognost
Haec Lemo iij opinio, cum illud catholicum d
struat oraculum, stare ullatenus nequit: infirmabimus eandem paullo infra,cx instituto. Proponitur vera sententia de ratione computandi nixarum morbos:ω aliorum conuessitur opinio. CAP. XXVI.
AD hunc dissicilem soluendtim nodum, & intricatam explanandam dissicultatem, nemo unquem meo saltem iudicio) accessit propius,qua Lusitanorii in doctissimus Amatus .Hic inquam,neglectis Epidemicis historiis,& relicto Hippocratis dissidio,Prognosticum tantum amplectitur oraculum, Sc ceu Polycleii regula idem nobis serio proponit.Neque dissidium Hippocrati vitio vertendu, quia cu ipse,ex Galeno li a.de diebus decret.c.6.l1bros idomicos prius scripsisset,qua prognosticos, plurima quidem in illis in nrma,impolua,informia exarata fuere,quae quispia verius abiecisse,qua peperiise Hipp. aestimabir. Inde,q in usu Medico, sola ille
123쪽
obseruatione,& adumbrata quasi manu annotauit, in his, ceu aduersiariorum libris perfunctorie scripsit.Ex his autem mox curiosius, & accurato opere
elicit reliqua , quae ultima iam linea perpolitaneis exaratnt tabulis: ut quae dispersa, eu inculta eL sent,denique admirabili eius ingenio,ac pene diuhno cuncta affabie in artem redigeret. Hoc praestitit in construendis diuinissimis illis oraculis Aph risticis, Prognosticis,ac forte Coacis. Scripta descent: consensus una omnium sapientum, abito saeculo,ad haec usque nostra tempora. Cum igir libri hi, inter reliquos Hippocrataeos nec Coa L detrahis , illis demptis oraculis, quae pernicios' quibusdam impostoribus sunt inserta & limati res sint, & ab omni erroris foece expurgatiores, ad hos itaquam , tanquam ad sacrum Delphicum fansi confugiendum censemus, ut diuiua, huius tant. Artis accipiamus responsa. Quare in hoc difficii labyrintho expeditius multo erit per hanc irreis gabilem semitam proghostici oraculi sensim dere,quam obscurum, ac ambiguum Epidemicis obsieruatiotium iter prosequi quid,quod, du- tum habebimus clarissimum Galenum, qui hui. modi iter diriget,dum toris viribus, ac serionis a partu iudicationes fieri, tueatur. Interest idb huius doctrinae veritatem lustrare I videlic quod morbi enixarum a partu omnes dinumera ldi, dummodo intra extentos illos limites ab Hi pocrate descriptos lib. de Nat.pue. mi. io. ab inst ti nix ,ad breuiorem illum saltem carcerem Pu es perii,vicesimum solem in m sculino partu, dc victimum quintum in scemineo, Cotingant. per omenim hoc lepus puerpera dicitur muliereunde
124쪽
bi sub hac latitudinc quae necessarib requiritur ut laccida natura purgetur illa a partu exstriurur haud- dubie iuumq; habet ortu. firmat Hippocrates hanc
serena citato loco , dices, Citra iam peritotusuerit,
, etia si in viginti diebus mastier purgetur. quasi haud- . dubie periculum habeant, quibus ante hunc carcerem restringitur lochion. Aeque autem fit morbi caussa, sub quolibe: sole illius in te malli accidat accitior neq; magis signadus quartus,qua septimus,ne que hic magis qua decimus quartus. cu, ut sana sit Scialis futura , illos salte purgationis terminos cinn- pleat sit ' ceste, & vltimos alteros, si aut parce pro cesserint lochia,aut maxima redudarit enixa hamo-iu colles Die. Sed cu haec purgatio , in qua cosistit efficientei Calus aut aegritudo ipsi enixae, initiu ducat ab illi , partu , cu tuc comoueatur, ut prosiliat: hinc morbi omnes enixaru necessu ib ab eodE partu conit adi vetia rus. Cu igitur nobis innotescat hoc causae principium, partus quippe, a quo lochion, morborti antecedens caussa, si praeter naturam se laabeatrpcoinde & in code principio copuiadi morbi. quanis eius dem mocbi se si fica notitia, per aliquot dies disteratur,& actio ab hora partus iam instas latiteri . occubetur. Quod aute morbi caulla simulata, in nostro corpore quear por plurimos dies occultari , ap-Prinae demonstrat Galenus cometario illo doctissimo is historia illa incipietis phrenitici lib. 3. Epide.
Eo. 3.sen. 7Ja ulus haec lut verba. Ieque sicuti ipsim morborum vi ecli cotheneratis Abina est, ita s,generationis caussa : jed pedetentim in corpore cauo , quae sunt excirandis huiuscemodi malis crescunt:
quod morsis et f. venit a rabidis cauibus nam apertum
est, quod canis venenum licet in morsis non oria-
125쪽
'tur , nee conquiescat in nudam sui ipsius notam pro dit multis interim proximis mensibus &c. Hanc doctrinam unice a inplectitur doctissimus Thomas Rodericus Auciga, & variis comprobat ipse modis, commentariis in lib. q. de loc. affect . Cap.8. nec non & citato loco Amatus, etiam & consensu acutit Iuni Rhois fili j lib.3. Collcch. ca. 9. cum igitus caussae principium innotescat,.ipsa actione latitante,etiam manifestato effectu, sensibili videlicet inor. bo, ab illo principio numerandi rationem inchoa-' b'mus. Hoc usu frequcntissimum fit in vulneribus, in quibus non a die febris superuenienti., conuulsionis , paralyi sis aut delirij,verum a puncto inflicti Vulneris, computatione facta, crises accidan r. Et hunc serium usum comitatur ratio. Nam cuncta illa,ceu emunantia a primaeuo illo morbo, separata non fiant ab ipsa origine, videlicet a Milnere: irnm hestentialiter coniuncta. unde cunista illa eand habebunt computandi rationem . quam origo ipia tener. Similiter igitur in partu,cuncta quae accidui per torum puerperij tempus,ceu a partu emanantIa, uti a propria origine,aestimanda: tum quia ipsi c-- . iuncta sunt, tum quia inchoatiue svi ita loquar in , ipso partu continentur. Q re a partu fiunt iudicationes,ut Dictator scripserat, ceu cuhchorum Origine,& consequenter a partu desumenda computandino ma , haudquaquam ab exorto mox sensifili
Verum si arguant, vulnus reuera morbus, Partus, haudquaquam . quare ab illo recte iudicationes,
carceres, ac fines morborum , & rerum omnium praeter naturam : a partu nulla ratione,cum res se.
cundum natura, dc ipse potius metaphorica crisis.
126쪽
pER. V EN. SECT. IN ENIxis. LIB. III. 787Satisfaciem iis dicendo, partum in gen ere,quate ianus eius productio, scopus naturae ad specierum coni ruationem , rem secundum naturam esse , in particulari autem respectu rerum concurrentium,
circa hanc, vel alteram sceminam , aliter se habere
potest, ac praeter naturam heri. Occurrunt namque
plurima in indiuiduis partionibus, quae etsi actu
morbi non sint, causa; tamen potentia eorundem
sunt, quae saulatim acissensim succrescentes actu sunt inorboruin caulle, sensibiliter actiones iqdendo, dc tanquam ab origine , affectus ab ipsis exorti l emanant,& una continentur in fartu. Affectiones autem , quasi quidpiam praeter naturam redolentes in partu sunt, tum dispolitio issa morboso a partus icit, sus contracta, intemperies itidcm aliqua,etsi Mainima in ureri lateribus orta,unitatis aliqua sol ι tio, quam vehementissimi illi partus dolores decla-Dint palam, tum tandem lochiorum aliquod vitiu. haec igitur omnia, uti a quodam origineo fonte,1 artu dimana ut, & per consequens ab ipso princi- , io dinumeratio dierum petenda, uri in vulneribus
fiximus. co I pus enim enixae aestimandum, ut reas e morbosum,quamuis sub latitudine adhuc sani tis contineatur. in qua latitudine obseruanturi orbi aliqui exigui, seu minimi recessus, qui aut1 Leti siles sunt , aut remediorum administrationeon iii digent, cum sola natura illorum sit medica A, ut docet Galenus per libros 6. de tuend.valet Et sit Corpus in potentia proxima, ut in manife-210, N magnum morbum incidere valeat, hincla sequiati morta actu,priuatam non habebunt di-imc varionem,uerum ab illa priori . ceu seri ta a,CO mi utandi 2 otius.
127쪽
78s . DE MORB. ACVT. CUR. Hinc infirmatur ratio, Galeni iugiter testimoni qmunita, quam supra ca. 2J. replicautimus. nam qUam uis admitte latius syllogismus , quatenus morbus reapse aflcctus cst, S res permanens , & Medico sanandus subiicitur , tunc enim suum esse habet, quando actu ac inanilistbactione laedit tamen inachoatiue hic idem morbus suum est et recipit a caua
sae principio certo, stato,ac sensibili, tu tuc ab eode principio computatio praestanda, in reliquis V cibi Occultato principio ceu nullius momenti, haudquaquam. Et cum partus , causiae quidem origineae rationem habeat, valentis morbum germinare, si fiat a quopia interno, vel externo errore praelec na' tura : proinde partus accurate dicetur prim uanorbi princIpiu, dc mediate, scia remo te efficies causia illi'
a quo hauddubie dies morbi veni ut c5putadi,dum modo ipse exoriatur in illo puer pcrij interuallo, S
a partu Oitu trahat. In partu naq;, post scelus, S me branaru expulsione, quae Iimu natura accingitur ad liillius Meculetae materici, in uteri praesertim vasis stabulatet sarcinae ii qui de imitii in vacuatione: idq; Lub quada certa harmonica iuportione per septe rarios, aut per quadragenariu: quq materies, si restringitur, grauissimos,li ostiles,ac saeuos parit illa morbos. via. M partus,me litb ho tu principis, ceu comoues humore,anica quietu , & mox citima colu de morbo- Iu caussa , & coseque ter terminus a quo copulandi
morborti diςs quid, quod,& in partu occuri ut Nil νrima, cinixa dii ponetia ad Moui morbi introductio- ne,a qui b. dispositioni b. necessario illi co sequutur,
testante Galeno lib. de distere P. sympr. ca. 6. dc inde a partu, ceu origine, numeratio seduce da. Neq; ad hunc costitu edu numerationis terminu,admitteda arbitramur partus distinctione
128쪽
Acile & dissicile ,aut in naturale no naturale: omnis, secundum 'magis dc minus omnia illa Grammoda nuper recensita contineat unico illompto immaculatae ac Dei parae virginis, in secu- Ia Benedicto. cum ἀδυνατον sit ipli Naturae,par-ς uteri compa star, ac ipsi subiectae, tum pubis ossi Pec ineffabilem synthesin connexa, citr grauem rem, aut dolore In iridem vehementem, disparatur; ppendices rursus venulae a matricis aceta-1 Iis diuelli: a scelus denique calcitratione ingenti, cria citra acerrimum doloris selisum non labis Ti. Quare partus omnis, etiam secundum naturassicilis omnis dolorificus, de anxifer, sub quadam exd latitudine. P rb omnis naturalis,dc facultatis excreri: quamuis sub modi ratione aliuando praeter naturam fiat, quando exiliit foetus I pedes,aut in nates, aut prius alteru extrahit bra-l m. veru & in.omni, triplicis illius subitantiae, laxit ne inter se distin stς, vacuatio fit, foetus videli-pt, membranarum,ac puerperii. Nulla itaque exorso loris, si nactate intcgra fuerit,ac sensibus; cum tetante Galeno lib. 3. de nat facul. ca. n. Omni S partuShhemeutissimos ipsius foetus consequatur motuS, quibus ob qua semper in utero cocitatur intem -
ries; aliqua iridem solutio continui, quae si non porbi actu, saltem proxime ad hunc statum acce-lum, de quibus affectionibus apud Galenum fit nentio libro Artis Medicae, ca.88. R intra sanitatis
alitudinem adhuc contineri docot, donec sensibi- iter laedatitur actiones e tunc enim iam ad thera- leuticam,ce morbi,necessa tib spectant. mob-lcin, cum omnis partus necesse sit inchoatiue, seu quana principium, omnes illas affectiones con-
129쪽
tinens, amplectatur eadem: aου ipso pariter omnρ morbi itecessarib computandi. A quo partus instanti computandi enixarum morbi.
CVm parturitio, a qua serio cum dictatore
putandi enixaru morbi, ut nuper ostendiarii maximam in se continere valeat latitudinem, Epore nimiru illo,in quo quaprimu facultas uteri pultrix,& Una foetus, ciuilirer coistendunt,ill c cdeps nere, hic luce frui, ad terminu usque nutus cstentionss,seu ipsiam scelus emanatione .Ciuilis illa contetio, ob diuersas occurretes saussas,ia Rui tenipore clauditur, per alterum delicet sola 'ia niox producitur,& fit longaeua, per tres aut tuor, aut plures extensa.Hinc exurgit non leuis dii
ficultas, an quoendo partu dixerim us comput esse enixarum morbos, intellexerimusne peio Pa illud primum instans, in quo iam accing, qar rra,vt foetum in lucem edat, quando videt laeti. Wπsiliter sercipiuntur labores parius: Ai 'er .al e . instas in quo prosiliit actu foetus. Nam,tristi a curate distinguantur,in graues deducemurqΗ- Frac. ValI.li. Io.c6tr.c, . tu Lud.Lem.h6 des praedicydi rat.c. se statuur hac cpputationecto nixus, duatiscetus in lucem Prodit , 'serv. .cto,in quo coeperit enixa parturire , seu iam
doloribus vexari , exigenda. Vallesius firmat, in lopinionem ratione,& ainoritate Hippocra desumitur ex historia 'xoris, Philini dimit iquarici die febricitare inquit,&suhgaia ex piariara' pto naturae,qitig naturalis pastus.ili i ψ
etgqdinumeradi morbi, a motu materiei.ni--rit ut in gio ia in stati,in q uo acci gitur natura
130쪽
ilsionem, i aliquab .cotingit per tres aut . dies fiet' nixu, ergo ab illo initati nil meiadi morbi. .emosius potab N eandem opinion em A uicen-:ontendit roborare vestimonio lib. 3.p. 2I. scist. 2.. rursus es Hippocratis historia illa uxoris Epiis, I. Epid. com .3.sen. 22. quam inquit, apud Ar Ietem aegrotare instante iam partu, & tertio die trille. Ex his infert his verbis Lemo sitis, quo pacto Hippocrates totum doloris tempus par i appestet, siue unam,sive plures dies duret' obis oppositu sentire mens est,& forte serio. natris no latum est du natura adoritur foetum, ut ellat, & foetus comouetur ut luce fruatur, verudnectit editione faetus, imb & istud magis pro-:, cum partus no sesu significet actione, versi &se foetum, ut apud omnes Latinos& iureconsul- videre est. Quid quod & in partus primo illo
anti non cocurrui omnia illa quae superiori c numerauimus, dissiiunctione parcium compatim uteri, conexionis ossa tum pubis, diuulsione tabuloria, alia, nec i ii de eius de foetus editio ic puerperii, quare sub illo in stati no part veruo ad partu, fit. caret . n. expulsione foetus, quod pus Naturq in hac actione, caret rursiis & expuristone lochio rhi,altera post se u , ad salubre seruat nixae statu. qtiae expurgatio,& puerperio, under pera, statos signat carceres, morbi deniq; in ius latitudine cotingentes , pariter puerperales. arc Chi hoc puerperi u ultimum claudat terminu, esLictb eu priori suu tribuct iij trita, a quo primonis dimanat in puerperis copulandi ratio. hanc I eq; Galeni auctoritate fraudemus oportet. hicli co m. in citata Hip. prognost .setetia sic eloqui- , αφ ἡς τ συνσgi μην--τ ημερδεν.