Michaelis Angeli Giacomelli Prologi in Terentium ab Antonio Matanio illustrati

111쪽

κ LXVIII. I Auri. x e ut rari atoris ,.qώι quum fabulam terminasset ela-υσbiat aulaeum scenae, ct alioquebatur populum: Vos valete . vos plaudite. . luiuper vale sic. Philotis, seu Philotiuin ct cu rei pondet Parmeno bene vale , Phi Iotium. οἱ lecyr. Ad . l. sc. D. v. CxXIi: Vid. Dolet. Observo Latin. ferm. in Andr. .ct Eunuch. Terent. Quando autem decedenti alicui valedicere quis vult , supremum , aeternumque valedicere solet. . Sic Giacomellius noster elegiaca dum olim confecisset carniana in amicum h vita migrantem , β' mumque sale, inquit , properabam dicere amico, hei mihi , qui nunquam consspiciendus erat, & infra meque, subjungit . manu Inouens jam deficiente prehensum Demus, aetornum., dixit , amico vati . Sed bene valentibus hominibus , quibusque . itae auguratur . ac ivaletudinis . diuturnitas, longaevum, & .constans vale Ontari semper consuevit , veluti

aliqua absoluta epistola quovis tempore videmus praestitum taab 1criptoribus . Ejusmodii formula vetustate percelebris v ce quondam penes orientales populos haudquaquam exprimebatur, sed gestu, manibus praelectim antor 14Ie invicem complicatis .

113쪽

Νοα sit Ρe periculo facinus mss num .

Act. II. se. DI. v. LXXIII. Itan' comparatam esse bominum naturam omnium ,

licet Lominem esse Depe ita ut vult . .

Adt. IV. se. I. V. LIII. A

MI ram difficile est, quin quaerendo inum l

yas summam saepe summa est malitia. I

114쪽

MATANIVS FERNERIO SUOS

I Jr villime , epistolis compellare te meis ,

ut elicerem tuas . Neque putes velim tui factum oblivione ut in hanc usque diem scriptiuncula in quantulamcumque meam cistulerim . Nae vi-

ideo quanta vel apud amicos toto pene dixerim divisis orbe sit vis verae, solidaeque virtutis . Superio- 4 ri aestate de te , rebusque tuis una cum MurraFo- anatomico Vpsiliensi haud incelebri . ac Plommen-feldtio politioris ingenii equite sum loquutus . Quos

ut ego vidi tanta sum voluptate perfusus , tuae ut acerbitatem absentiae summa consolatione lenirem . Quanta vero in eo colloquio mihi jucundissimo sim laetitia assectus . facilius est tibi existimare, quam mihi scribere . Optaveram plane , neque ob morae brevitatem impetrare potui . ut vividiore frui me diutius sinerent tui memoria . qua mihi charius , aut antiquius esse nihil potest . Nam quantum tui ex Etruria discedentis, atque in Sueciam redeuntis Cepi dolorem , quanta uror absens molestia non facile dixerim. Gaudeo autem , vereque gaudeo quod Εκ Italia incolumem te ad tuos recepisti . Doleo tamen vehementer postremam ad te scriptam epistoelam , atque alteram ad amicum Rotibollium splen-Hicium Haisniensis academiae lumen periisse. Periis se riamque , & vel a freto Danico, Vel Baltico mare M asque suspicor absorptas , quibus nullum adhuc res

115쪽

responsum aeceperim . Nunc alacritatem quum so-veo , studiumque scribendi assiduis distineor occupationibus , quae in caussa sunt v huic vix tantulae epistolae perscribendae tempus habeam, quod quidem lfortuito tumultuariae quaedam cogitationes e 1tudiis ereptum leverioribus amicitiae tuae consecrarunt . 'Ridebis Drtasse , sive potius irridebis , opinor , suo lceptr Consilii rationem, si ut est aperiam. Hoc si ro- lges, sincere tecum agam & veniam dabis . Sed

Frua excute quaeso prucientiam tuam . & vide quantum amicorum nugis tribuendum . Hoc mane aest is ardoribus aestuans vehementius animum aliquantisper ab studiis abducere debui . ut per umbrosa urbis Ioea deambulans auram captarem , quan- tum potui . frigidiusculam . Perli Ienter abii, ac νο- αti compos estectus ibam forte via domum ut remi- Αgrare .n. jejunumque stomachum prandio reficerem, taclum egomet coepi mecum , ut fit ubi cogitabundum quid studiosorum animo haeret se rem quam- piam litterariam ex alia cogitare, & Omnia in apti rem sententiam . Quid opus est verbis p incogitans 'Perambulo. praetereo domum nescio quid circumspectans ; longe jam abieram. Stupenti similis consisto

Parumper praesentiens me praeteri i sse ἰ redeo rursum , novae novas excipiunt Cogitationes . Menti repente

obversantur absentes amici . maximeque suavissima quondam tecum instituta colloquia Pistorii quum esses . Periucunda tui permotus recordatione morae impariens aedes ingredior , calamum sumo , scribo epistolam . Seribo autem domesticis obstrepentibus, qui me , ut solent, ardenter sollicitant accubitum lut ire velim . En vides quod pauetis te volo, atque adeo animum sedulo adverte ad id, cujus potissimum

116쪽

gratia ad te scribere libentius institui ; quum alioquin temporis premar angustiis , & pauculis occupationibus hac ipsa clie exhauriendis. Versiculos ad te mitto leporis , & amoenitatis plenos perdiligenter exaratos a Giacomellio , quem quum esses pervagatus Italiam nostiam te Romae invenisse fama praestantem singulari penes doctiores homines meministi r

Nondum enim vitam Cum morte Commutaverat .

Eos vero persecerat quum per navos juvenes, & industrios Terentiana daretur populo fabula , quae Heautontimorumenos appellatur . Lege quaeso , &vide Latinam scribendi rationem , quae apud emun ctae naris homines in Italia viget . Latinis ille scriptoribus utebatur familiarissime , ut dicere quae vellet non modo ad eorum normam scriberet , sed locutiones ipsas e Latino fonte parce detortas fingeret ad illorum similitudinem . Verum temporis premor angustiis , mi Ferneri, ac nolens impedior quominus scriptionem protraham . Utinam producere Iongius possem l Servulus clamitat, instat , dicit mussitare filios, expectare uxorem, ad quam illico si non advoles male profecto ages . Vide igitur qui fieri possit ut vel subcisivum tempusculum voluntati meae concessum putem. Vnde manum de tabula. Nolim tamen locorum intervallo , atque celeritate scribendi quicquam de mutua in nos benevolentia detractum. Sed heus tu unum praeterieroem, quod dictum oportuit . Nam gratulor te ex academia Vpsaliensi , ubi in Celsii locum sussectus astronomiam docueras, maritimarum rerum regimini regio Gustavi Adolphi jussit honorifice dest matum Eiusmodi honos

cum voIuptati tuae famulatur , tum Video quantum ad rem conferat publicam , cujus interest viros per

117쪽

celebres . quorum doctrinae fama magis magisque

pere rebuit, utilioribus aliorum commodis inservire .

Sincero , mede mihi . perfundor gaudio . Neque enim ego , ut quidam , invideo aliis bona , quibus lyse careo, sed potius haud leve solatium experior, voluptatemque mirificam , si ea , quae denegantur mihi. superesse aliis sentiam . Vrgent domestici. Si moror i inpransus ero. Hem l Iocus parum lepidust

Vacuus enim mihi venter crepitat. Tu, si me amas, hac , qualiscumque sit , epistola ad eam rem maxime utere . cuius gratia ad te mittitur . Iam satis. Plura alias . Ma tu vale . & quando litteris me inviseris scias gratissimum fore . Tu velim tuam , & amicorum valetudinem cures . Nos bene valemus, ac tibi Quotquot sumus prospera omnia precamur . Interim figit Deus ut tu sitientiarum bono natus sospes ser- veris , atque superstes . Iterum vale .

118쪽

et LXX v. I,

VERSICULI

QUIBUS POPULO EDICTUM ENDE PsEUDOLI PLLVTINI ET HERUTONTLMORVMENI FABULIS AGENDIS .

optimis suis Salutem mittit. Quae vos velle plurimum Existimamus, ea nos maxime decet

Expetere; & esse studia nobis omnia Studio de vestro oportet, quorum copia Id possumus, quod nunquam nostra inopia Potuisset. Binas igitur fabulas damus

Vestrae in spem gratiae sc) . Si cui v

119쪽

Nimio plus placeant; nae erit, illi plus satis Face. iarum pseudolus sa) quod op gerat sb )

Iis consultum oportuit etiam, qui amant

Severiores ludum sc) temperantius:

Prolog. L. I. v. VH. eo quod fabula vocetur ab ipso .arrantis jocas . Proic g. L. II. v. v. v alumniamque mis elu-st jocis . Prolog. L. 3il. v. xxxvia. Et hoc jοι orum s scilicet tabularum tegere fasidis gentis . L. IV. lah. vi. v. II. uaouiam vero solet uiuueture ut jaci, ut cum Giacometholoquar, nιmio plus placeant, omnelque amatorIae deliciae, lepores , ineptiaeque plus aequo delectent, meminisse Oportet quod omnes delicias ita S. Hieronymus ct lepores , o risu dignas urbanitates . o caeteras ineptias amatorum in comoediis erubescimus . Epist. ep. ad Nepotian. devit. Uer. s a J Titulus unius est ex Plautinis comoediis , cuius argumentum ex Sinione Charpentario Parrisio petendum . Servus designatur mendax . dolosus, fraudolentus fabulam exhibenε , ώM Dpos , joci , risus ita Plautus vinum, ebrie-ςac decent , gratiae , decor , hilaritas , atque delectatio . Prolog. Imeudol. v. xx. Tullius de Naevio , Plautoque loquutuε quam gaudebat, inquit, bello suo Punico Naevius iquam Truculento Plautus quam Pseudolos De senect. Pleudotus vero post Terentianas omnes fabulas actus Romae vi detur ab Laianis academiclε . '

ο ὶ Vox iudi quum a Terentio adhibeatur nonnumquam pro loco, sive schola , ubi ars musica tradi praecipue consueverat . nil mirum si Getam ipse dicentem inducat quod restabaι aliud nibiI, nisi oculos pascere, sectari , in

120쪽

Q Lxxvia. FPhorm. Sed vox quoque ipsa , uti usurpatam videmus a Gia comellio, ad ludos refertur eumprimis scenicos . qu rum nomine eomoediam , tragoediam, satyram , mimum , atque his similia veteres designabant , & multiplici orn bant decoratione . Vid. Minc rimann. Monam. antich. ine-dit. T. II. p. iv. p. CCLIV. Hinc dabatur , ut verbis utar Terentii potestas condecorandi Iudos scenicos . Prolog. Hecyr. v. XLV. idest comoedIas, quae in scenas aguntur; adeoque intelligitur quomodo veteres ipsi , iuxta inscriptionem , quam relatam video a Reinesio Inscr. G. IV.

Fuerunt sanh apud Graecos ii percelebres inter caeteros , qui Catholicam quum promulgaret fidem S. Paullus acti fuerunt ab infidelibus hominibus in Ephesiorum theatro ,