Scholica Hypomnemata scripsit John Bakius

31쪽

1sculi aut discriminis liberatione ponitur , ut ad

illud tempus restringitur. Tum , ad memoriam consti latus mei, ex antecedit. Sic explenda erunt: Dintelligo eam diem propagatam esse ad mentODriam consulatus mei id est, ut ita ea memoria exsistat et obtineatur.

In postremis recte vidit Madvigius sententiam laborare. DCicero , inquit, non intelligit se et DPompeium exstitisse. V Igitur cxcidisse quaedam coniicit , locumque sic scriptum suisse , omnique tempore hoc praedicatum iri, s mulJ in hac re publicα -. Poteram, si opus esset, demonstrare Omnitempore non esse idem quod perpetuo , aut diutissime. Sed non attendit Madvigius, si futura praedici , praevideri possunt , non tamen posse intelligi. Neque hoc omittendum est , quae, ut h. l. . eidem diei tribuuntur, in

hac orationis forma necessario eiusmodi esse oportere, ut eorum coniunctio praeter exspectationem sit: hic autem saltis urbis et Ciceronis consulatus tam arcte inter se cohaerent , ut

disiunctio etiam sol - el) vitiosa sit. In Sest. 9 53 dicitur, illo ipso die mihi reique publicae pernicies , Gabinio et Pisoni pro

Ridicula hyperbole est, quum de Pompeio

32쪽

dicitur, eum fueβ imperii non terrae, sciacoeli regionibus terminasse. Equidem nullas novi coeli regiones , nisi in disciplina augurali. Sed declamator de industria exaggerare studuit id, quod de Pompeio Cicero ipse ornate sane , sed non improprie dixerat Sest. S 67. Balb. 3 9 et 13. Praeterea demonstravi in hac comparatione Ciceronis cum Pompeii rebus gestis

anachronismum , quem vocant, deprehendi. Nondum Bomam perlatae tum suisse videntur literae publicae quas Pompeius ad Senatum miserat de bello Mithridatico penitus consecto, Sicut consciendum est ex ad Div. V. 7 , scripta ad Pompeium a Cicerone, anno post consulatum. Confirmatur hoc ex Orat. de Prov. Cons. S. 27, modo vitiosa librorum lectio corrigatur. Agitur

ibi de plurium, quam fieri solebat in aliis, dierum supplicatione Caesari decernenda : in quo , inquit, esto, quo consule referente primum decem dierum supplicatio decreta Cn. Pompeio , Mithridate interfecto confectoque -- thridatico bello , et cuius sententia primum duplicata est sublicatio consularis: mihi

enim estis aSSenSi, quum, eiusdem Po otiliteris recitatis , confectis Omnibus maritimis terrestribusque bellis, supplicationem duodecim dierum decrevistis - . Quando

33쪽

quidem referre consulis est, sententia autem senatoris, duo diversa tempora ita melius distinguentur , - duplicata est sublicatio: consulari enim mihi estis assenSi - , i. e. anno post consulatum: tollitur hoc modo supplicatio consularis , quam nemo noVit.

Accedit, quod istius sibi honorificae compa rationis Cicero ipse auctoritatem tribuit postea Pompeio, quum is e Syria is Italiam rediisset:

lis est coniectura nescio cuius Scholiastae , quam tamen Belerus satis inconsiderate ad illum Om-ciorum locum probavit, Pompeii iam absentis animum offensum fuisse in Cisteronem, quod ea legisset, quae in III ' et IV ' Catilinaria edita

essent, quae tertio demum post consulatum anno ad Atticum missae sunt, si illi loco fides habenda eSt. Reliquam in illa commentatione disputationem eo reserebam, ut ostenderem quam nullius pretii esset auctoritas vel 4sconii Pediani, vel Quinctiliani. Haec tamen insigni cum fiducia usurpatur a multis, qui ita exsultant et trium. phant talibus praesidiis stipati, ut Omnem contrOVersiam , quae moveatur, profligatam esse putent. Νunc autem continere me malo intra orationis ipsius et Latinitatis explorationem , et

34쪽

animi causa uitum alterumque eorum, quae tu in digito tantum monstrabam , enucleatius exponere lubet, ut appareat quam segniter eonnivere Soleant multi in excutiendiis iis quae persectis scriptoribus quasi per traditionem assignantur.

3 2. Veluti in his, Catilin. III. 3 26 : quibus pro

tantis rebus , Quirites, nullum ego α ῬObis praemium virtutis , nullum insigne honoris , nullum monumentum ἰαν diS postulo , PYGeterquam huius diei memoriam sempiternam , postrema quam inepte dicerentur, tum exposui: sed videamus singula inde ab initio. 9uae tantae res Latinum est: sed in praepositionis ana strophe statim huic substantivum subiici oportere , non interposito adiecti IO, et ratio monet, et, nisi me omnia saliunt , nullo contrario exemplo exertitur. Si eiusmodi αυῖησις requireretur , dicendum fuisset quibus pro rebus tantis ac tam admirabilibus. - Praeterea ferri non potest in Cicerone, ut res simpl. dicatur pro VeS seStae , quas tamen hic intelligendas esse constat : quamquam de historia res dicuntur, sed addito pronomine , ut reS HOS -

triae, ad I iv. V. 12. l , et in Bruto S 262. Cuc-

35쪽

sar dicitur commentarios ScripsisSe rerum 3να-rum , et res populi Romani apud Livium , et res g Slas meas appellat Sull. S 27 et 67 et 83.

Sed ne tαntas quidem appellare eas res hominis est non stolido arrogantis: modestius certe ipso Cicero in Epistola ad Pompeium , ad Div. V. 7. o , res eas 'heSSi cet. -. Porro, si recte dicitur praemium postulare pro rebus gestiS , ut pro pietαte Τuss. I. S it 3, inepte tautologum est si additur praemium virtutis , quo uno defungitur v. c. ad Div. X. 13. 1. Cf. Orat. ΙΙ. S 547. Sed consulere voluisse videtur huius Dralionis scriptor concinnitati: sequitur enim , insigne honoris , moramnentum laudis: de quorum utroque nunc dicamus. Primum , insigne quum sit signum externum quo quid illustratur et Ornatur , quod sine eo minus conspi-Cuum esset , recte quidem tum dignitati aut potentiae conceditur, sicut in fascibus et securibus , ad Puint. D. I. 1. 13, tum summo imperio, ut Sest. 3 17. Sic ad Plancum scribens , appellat tum splendoris, tum gloriae insignia , ad Div. X. 12. 5 et 13. 2 quid igitur reprehendendum in eo , quod dicitur insigne honoris 8 Adscribam locum e Sullana 3 26 , opportune cum illo conserendum : ego , tantisu me benesciis in re publica positis, si nul-

36쪽

lum aliud mihi praemium a Senαtu populoque Romano , nisi honestum Otium postularem , quiS non concederet 8 Sibi haberens honores, sibi imperia, sibi provincias , sibi triumphos , sibi alia praeclarae laudis insignia e mihi liceret etas urbis, quam con- SerυαSSem, conspectu, tranquillo et quieto

si me non modo rerum gestartim υα alio , sed neque honoris, neque aetatis excuSalio

ου indicat a labore cet. In his primum tantia beneficia appellantur propter moderationem praemii quod postulabat ; sicut iure suo gloriari poterat au quint. D. scribens I. 1. 845. Tum . benesciorum facta mentione, simpliciter appellat nullo adiecto Genitivo. Insignire laudis, i. e. virtutis , ea dicuntur, quae praemii loco a Senatu aut populo decernuntur. Sed

insigne hono=έs nihil aliud est nisi id , quod

necessario et cx lege et instituto cum ipso honore coniunctum est, itaque non opus erat a populo postulare. Apparet hoc ex alio loco Sul- Ianae S 88 : omnia haec amissa sunt: Omnia generis, nominiε , honoris insignia atque ornamenta unius iudicii calamitate occiderunt e amiserat haec Sulla iudicio ambitus damnatus , atque ea antea praemii loco obtinue-

37쪽

riit : coit f. ibicl. 9 50 codenique modo ornamenta dicuntur ibid. 8 81. In Cicerone igitur insigne honoris , aut melius insignia h. , tum nihil aliud erant nisi ea ornamenta quae Cum consularis viri dignitate per se coniuncta erant, quaeque ideo nullo modo POStulare a populo cogitare poterat. Monumenti m laudis per se quidem recte dicitur : scd , primum , quum lausti . l. eadem Sit quac virtus, putida eius sit mentio post Virtutis: tum , alio mο- do inter se permutantur inSignia et monumen-la, Invent. II. S 70, in primis Pison. 8 92, quam in his, quae isto Catilinariae loco subiiciuntur, in animis ego vestris omnes triu-phos meos, Omnia ornamenta honoris , monumenta gloriae, laudis insignia condi et collocari υolo. Si quis putet scriptorem mο- mranentum appellasse quod literis conflaret , verbi causa aliquo honorifico decreto Senatus , qualia commemorantur Sull. 8 85 , cons. in pri

mis Sest. 3 129 snam a populo huiusmodi quid

exspectare non licebati, respuunt eam interpretationem ea quae sequuntur, nihil me mulum potest delectare, nihil tacitum squorum etiam adiectivorum prorsus nova et sine ratione coniunctio est;) et quamquam per figuram dicebatur tessem esse mulum magistratum , Legg.

38쪽

ΙΙΙ. 32, tamen literarum monumenta minime omnium muta habebantur, ideoque ad Lucoelum scribens Cicero, septem post consulatum annis, ad Div. V. 12. 1. cupio, inquit, res

nostras monumentis commendari tuis, additque 3 9, ut nosmet ipsi vivi gloriola nostra

perfruamur. Quale igitur monumentum laudis a populo Romano vel exspectare, vel postulare poterat Cicero 7 aut quomodo quodvis monumentum seiungi poterat a sempiterna memoria, quum et saepe alia, et in Sest. 8 27. Senatus decretum vestis mutandae dicat sibi esse ad posteritatis memoriam gloriosum ZDonec mihi quis demonstraverit ista omnia . et prudenter cogitata, et sana ac diligenti Oratione propriisque verbis enuntiata esse, tuebor Sententiam meam talia a Cicerone proficisci nullo modo potuisse, sed ab aliquo , qui eius volumina, ut sit, pervolutasset, indeque verborum turbam retinuisset qua sine delectu uteretur, ignarus quo sundamento niterentur admirabiles illae sermonis Tulliani virtutes. Nihil attinet delectum sacere: sunt cuneta eiusdem generis , et ex eadem inscitia verique sermonis ignorantia prosecta. Forte incido in

Orationis Tertiae 3 3, ubi narrare instituit orator ea, quae modo in Senatu exposuisset. Prin-

39쪽

cipio, inquit, ut Catilina paucis ante diebus erupit ex urbe , - semper vigilavi et providi, quemadmodum - sarei eSSe possemus. In paucorum dierum intervallo manifestum est per insignem abusum usurpari adv.

semper: nec minus ridiculum, quod paullo post in eadem re dicitur S 4 , in eo omnes dies

noctesque consumst. Quanto aptius Muren.

S 78 , totos dies atque noctes de re publica cogitare. quis autem hoc probare potest , ut Catilina dicatur erupisse eae urbe 8 quo eodem verbo perquam ridicule utitur in principio Secundae orationis. Constat enim neque opus est exempli,sὶ ea erumpere dici, vel quae viretinebantur quo minus prodirent, vel mala quae hucusque latuissent. Quid igitur hoc est, in Muren S 51 de Catilina, tum erupit e Senatu Z Ideo scilicet recte dictum, quod Cicero

addit eum omnino vivum illinc exire non oportuisse. Quo verbo in ea re utendum esset,

nosse poterat scriptor e Sull. 8 17: eiecto siseemisso iam ex urbe Catilina, quod quamquam inscite secutus est scriptor Catilin. ΙΙ. 1 et 15). Pison. 3 5. Catilinam - egredi eivrbo iussi. Philipp. XIV. S 14. Catilinam sustuli, everti, afflixi: Flacc. S 5 de se, qui Catilinam ex urbe expulit. Τam igitur im-

40쪽

piopriti in est si dicitur Catilinam err γisso Canurbo , quem consul nullo modo retinere studo-bat, qualia quum in I' Catilin. 8 30 se elice 'o dicitur , quod quo sensu proprie dicatur novimus ex Coel. 875. Nec latebat scriptorem proprium verbum , qui P Catilin. 3 27 dixerit emissus ex urbe Sed , quod in multis aliis animadvertere licet, ut verbis quibusdam stolide do- lectetur , eaque ubique inculcet, ita hoc eodem verbo erumpendi inscite utitur ibid. S 27. Sed progredi non licet nisi hoc eventu, ut ubique in luto et sordibus stupidae ignorantiae

pes haereat. Sequitur enim hoc: quum S ED-ris sui socios, huiusce nefarii belli acerrimos duces Romae reliquisset. Post sceler is imperite inculcatum est pronomen. Quam Saepe haec , SceluS , furO ' , audacia , coniuratio , in harum rerum historia dicantur, cognitum est, sed erant ea omnium Sociorum, non ΡTO-pria unius , itaque societas sceleris, non

tilinae sceleris intelligenda Sull. 8 16 et 52 ,

ei rectius Catilin. I. 3 8 eiusdem amentias scelerisque socii. Sed, ubi nulla facta sociorum

et coniuratorum mentione de uno Catilina sermo est, recte pronomen additur, ut Muren. 3 83 : petunt illius rationes - ut minuatur contra Suram furorem imperatorum copia