장음표시 사용
631쪽
tibus usum liberi arbitrij,in quibus solis pos uni esse
uenialia peccata, non con ting it esse in fusione g ratiae sine actuali motu liberi arbitrij in Deum & in peccatum sideo quandocunque de nouo gratia infunditur,
ART. III. Utrum uenialia peccata remittantur per aspersionem aquae benedictae,& caetera huiusmodi. Conclusio.Ad remissione ueniatis peccati sufficit. aliquis actus icedes ex gratia,quo aliquis detestetur peccatu ueniale uel explicite, uel salte implicite: sicut cu aliquis feruenter mouetur in Deu . Et ideo triplici ratione aliqua causant remissione ueniali u. peccatoru .l.inquatum in eis infunditur gratia:qui a P infusione gratiae tolluntur uenialia peccata. Et hoc modo per Eucharistiam & extremam unctione, & uni- . uersaliter P omnia sacramenta nouae legis, in quibus
cosertur gratia peccata uenialia remit tutur. 2. in qua
tu sunt cu aliquo motu detestationis peccatorum. Et hoc modo cofessio generalis, tunsio pectoris,.& Oratio Dominica, operatur ad remissione ueniat tu peccatoru. 3 . in qua tu sunt cu aliquo motu reuerentiae in Deli,&ad res diuinas Et hoc modo benedictio episcopalis,alasio aquae benedictae, quaelibet sacra meta- is unctio, oratio in Ecclesia dedicata,& alia huiusmodi , operantur ad remissione uenialiti m peccatorum. AR P. IIII. Vtrii ueniale peccatu possit remittisne mortali.
Concl. Remissio culpecu iustuque nunqua fit nisi per uirtute gratis. Ille aut qui est in peccato mortali, careti gratia Dei. Unde nullu ueniale sibi remittitas.
632쪽
A RTICVLVS I. 3VTru peccata dimissa redeant per seques peccatum. ista Concl. Per peccatu seques penitentia, redit quoda- ὰρ modo reatus peccatorii prius cimissorii, non inqua tu , icausabat ex illis peccatis pri' dimissis, sed iqua tu cau E i
sabat ex peccato ultimo Ppetrato,qd aggravatur ex litii peccatis prioribus. Et hoc no est peccata dimissa redi titire simpli,sed redire sin quid, inquatu. s. virtualiter in npeccato sequenti continentur. Nam post poenitentia niti peccans,incurrit reatum poenae ae ternae, sicu il& prius non per reditum reatus praetefiti, sed per iterationem Aactus. Quod enim gratia semel secit. perpetuo manet, itiΛRT. I l. Utrum peccata dimissa redeant per ingrati illtudinem, quae specialiter est secundum. 4. 1 cilicet odium fraternum, apostasiam a fide, contemptum con ih fessionis,& dolorem de penitentia habita. ' ν
Coclusio. Peccata dimissa per p nitentia redire di- ζ
cuntur inquantu reatus eoru ratione ingratitudinis , cuirtualiter cotinetur in peccato sequenti. Ingratitudo iaut comittitur: r ex eo quod aliquid fit cotra benefi- 'ciu. Et sic per quodlibet peccatu mortale seques, redeunt peccata prius dimissa, ratioe ingratitudinis. 2. comittitur ingratitudo no solu facie do cotra ipsum beneficiu, sed etia facie do cotra forma beneficij praestiti. si Quae quide forma si attedatur ex parte benefactori S, est rem Usio debitoru. Unde cotra hac forma facit, fratri peteti ueniano remittit, sed odiu tenet. Si autἔhi, attedatur ex parte pini tetis,e recipit hoc beneficiti, inuenitur ex parte eius duplex motus liberi arbitrij. uoru prim' est motus liberi arbitrij in Deu, si est ctus fidei formatae. Et cotra hoc facit ho apostatando a fide. Secudus aut est motus liberi arbitrij in eςςcatu qui est actus paenitetiae. Ad que primo pertrirer, P uino detestet ui peccata praeterita.& cotta hoc facie I
633쪽
ille,qui dolet se poeni tuisse. Secudo pertinet ad actueta poenitentiat, ut poenitens proponat se subij cere claui Ibus Ecclesiae per confessione. Et contra hoc facit ille, qui contemnit confiteri secudum quod proposuerat. Et ideo specialiter ingratitudo horum peccatorum, facit redire peccata prius dimissa. Per peccata autem uenialia, nullo modo peccata dimissa redeunt. AR II l. Virus ingratitudine peccati sequetis colurgat tat' reat quat'fuerat peccatorii pri' dimissoru. Conclusio. Non est necesse,quod propter ingratitudinem,semper per peccatu tequens redeat tantus rea tus,quantus fuit praecedetium peccatorii: sed necene ..est,quod proportionabiliter quanto peccata prius di missa fueriit plura & maiora, lato redeat maior reatus per qualecunque sequens mortale peccatum. Napeccatum ingratitudinis non recipit quantitatem absolutam secundum quantitatem beneficij, sed secundum quantitatem cotemptus uel offensae,neq; seruus manumissus reducitur in pristinam seruitutem pro qualicunque ingratitudine,sed pro aliqua graui. AR.UI I.Vtru igratitudo,ratione cui*seques peccatu facit redirepeccata prius dimissa,sit speciale peccatu. Conclusio. Peccatum speciem recipit ex intelion speccantis; unde si quis in cotemptum Dei &suscepti beneficii aliquod peccatum committat, illud peccatum trahitur ad specie ingratitudinis Et hoc modo ingratitudo peccantis,est speciale peccatum. Si uera intendat aliquod peccatum committere non ad Dei contemptum : ingratitudo non erit speciale pecca tum, sed trahetur ad speciem alterius peccati, si cuccircunstantia quaedam. No enim omne peccatum eit ex contemptu,& tamen in omni peccato Deus con temnitur in suis praeceptis. Vnde ingratitudo peccautia quandoque est speciale peccatum, ted non semper,
634쪽
ARΤ.IIII. Vtrum opera uirtutum in charitate facta possint mortificari. Coclusio. Opera in charitate facta mortificari per mortale peccatum dicuntur , inquantum impeditur effectus uirtuosarum operationum,qui est perducere ad uitam aeternam. uod 'u idem impeditur per peccatum mortale sequens,quod gratiam tollit. Nam &ea quae homo iam accepit, quandoque iuste propter culpam perdit, idque non propter sortitudinem operum peccati,sed propter libertatem uoluntatis , quae potest a bono in malum deflecti. ART. V. Vtrum opera morti ficata per peccatum, per pinitentiam reuiuiscant. Co nclusio. Opera meritoria non habent uim perducendi in uitam aeternam quod pertinet ad eorumuietam solum,secudum quod actu existunt, sed etiaposte actu esie desinunt, secundum quod remanet in acceptatione diuina. Sic aut remanet qua tu est de se, etia post qua per peccatum mortificatur,quia semper Deus illa opera,prout facta fuerut,acceptabit, & Sancti de eis gaudebui. Sed quod illi,qui ea fecit, no sintestic'cia ad ducendu in uita aeternam, prouenit ex impedimento peccati s uperuenientis, per quod ipse redditus est indignus uita aeterna. Hoc autem impedimentum tollitur per ps nitentiam, inquantu per eam remittuntur peccata. Vnde restat, quod opera prius mortificata, perpε nitentiam recuperant efficaciam perducendi in uitam aeterna,quod est ea reuiuiscere. HI T. VI. Vtrum per pinitentiam subsequentem,
etiam Opera mortua uiuificen rur .
Conclusio. Opus aliquod dicitur mortuum , uno modo effective, quia est causa mortis. Et secundum hoc opera peccati dicuntur mortua,& haec non uiuifican tur per poenitentia sed abolentur. Alio modo di
635쪽
cuntur opera morsu a priuatiue, quia carent uita spirituali, quae est ex charitate, per quam anima Deo coiungitur,ex quo inuit sicut corpus per anima. Et per hunc modum etia fides, & omnia opera quae sunt bona ex genere, si sine charitate fiant dicuntur mortua, inquantu non proced ut ex principio uitae. Opera aute no possunt iter u a principio procedere quia transeunt & iter u ea de numero resumi no possunt. Vnde impossibile est, quod opera mortua iterii fiant uiua per poenitentia, Ri no sic operadiculur mortificata,
scilicet ex parte principi j, ex quo processerui, sed ex parte impedimenti extrinseci. Et ideo non est similis
ratio, Deus in recordatur etia bonorii, quae quis facie in statu peccati, non ut remuneret ea in uita aeterna
quod debetur solis operibus uiuis, id est, ex charit te factiso sed remunerat temporali remuneratione.
Q UAESTIO XC. De partibus Poenitentia generalis,in quatuor articulos diuis.
VTrum poenitentiae debeant partes assignari. Cocl. Vbicu i ; ex parte materiae inuenitur aliqua pluralitas, ibi est inuenire partium ratione. At iqsacra meto p nitetiae actus humani se habet per modum a teriae. Et ideo cu plures actus humani requiratur ad psaltentiae perfectionem, scilicet Contritio,Confessio,& Saris tactio. consequens est: quod sacrametapq nitentiae habeat partes, no autem p qnitentiae uirtus,actus enim humani, qui multiplicantur in pεnitentia, non comparantur ad habitum uirtutis, sicut partes, sed sicut effectus. Et quia in alijs sacramentis materia non sunt actus humani, sed aliqua res exterior una:ideo alijs sὸcramentis no assignatur parte ART.
636쪽
AR.U.Vtrum conuenienter assignentur partes poenL Lientiae,Contritio, Confessio, &Satisfactio. Conclusio. In poenitentia non quaeritur sola redin 'tegratio aequalitatis iustitiae sicut in iustitia uindicat tua sed magis reconciliatio amicitiae, quod fit, dum
offendens recompensat secundum uoluntatem eius, quem ostendit. Sic igitur requiritur ex parte penitentis: I. uoluntas recompensandi, quod fit per contritionem: z. quod se sub ij ciat arbitrio sacerdos loco Dei;quod sit in confessione: 3. quod recompenset secundum arbitrium ministri Dei : quod fit in satisfactione. Et ideo contritio, confessio, dc satisfactio, ponuntur partes pq Aitentiae. Et licet contritio secudum essentiam sit in corde, Sc pertineat ad interiore pinitentiam: & uirtualiter tamen pertinet ad exteriore 'poenitentiam, inquantum implicat propositum confitendi di satisfaciendi. Satisfactio uero confert gratia, prout est in proposito:& auget eam, prout est in executione:& est pars poenitentiae sacramenti, fructus autem poenitentiae, uir utis. ART. III. Utrum praedicta tria sint partes integrales poenitentiae. Conclusio. Contritio, Cnnfrasio, ac operis Satisfactio non partes subiectivae uel potentiales p nitetiae sunt, sed integrales. Ad quarum rationem exigitur, ut totum non adsit singulis partibus, neque secundum totam uirtutem eius, neque secundum totam eius essentiam, sed omnibus simul. Una tamen pars in tegralis potest continere totum, licet non secundum essentiam. Et hoc modo contritio continet uirtute totam pq nitentiam. ART. IIII. Vtrum conuenienter diuidatur ps nitentia in poenitentiam ante baptismum , poenitentiam mortalium,&p nitentiam uenialium.
637쪽
Conclusio. Haec diuisio est ps nitentiae, secundum quod est uirtus. Pertinet autem ad ps nitentiam ,ut de restetur peccata praeterita, cum proposito immutandi uitam in melius, quod est quasi poenitentiae finis. Est autem triplex immutatio a pq nitente intenta. Prima per regenerationem in noua in uitam, & haec pertinet ad p nitentiam ante baptismum. Secunda per reformationem uitae praeteritae iam corruptae, & haec pertinet ad pinitentiam mortalium post baptismum. Tertia aute immutatio est in perfectiorem operationem uitae: Sc haec pertinet ad poenitetiam uenialium quae remittuntur per aliquem feruentem actum ch ritatis. Et quidem poenitentia, quae delet peccata mortalia, delet etiam uenialia: sed non conuertitur Et ideo hae duae poenitentiae se habent, sicut perfoctum & imperfectum. At ante baptismum noR . sunt peccata uenialia sine mortalibus. Et ideo ante baptismum non distinguitur poenitentia mortalium& uenialium.
638쪽
re nequiuit Supplementu m,ex eiusdem Auctoris lucubrationibu ,
De partibus paenitentia in speciali. Et primo δε
contritione, in tres articulas divisa. ARTICVLVS PRIMUS.
VTRVM contritio sit dolor pro peccatis assutri
Contritio est dolor pro peccatis assiimptus, euru proposito confitendi & satisfaciendi. Dicitur aut aliquid cominui uel conteri, quando ad partes minimas. reducitur hoc quod in se soli du erat: & quia ad dimissionem peccati requiritur,quod astectum peccati ho mo dimittat,quem per quanda continuitate &soliditate in sensu suo habebat: ideo actus ille,quo peccatum dimittitur, contritio dicitur per limilitudinem. ART II. Vtrum contritio sit actus uirtutis . . Conclusio. Cum contritio rectitudinem uolutatis importet,actus uirtutis necessario est Milicet pinitoriae,cuius est detestari praeterita delicta. ART. iII. Utrum attritio possit fieri contritio. Conclusio.Attritio & contritio no dicunt habitu ssed actu tantum: habitus autem uirtutum infusarum ἡ
639쪽
qui uolutato respiciunt, no possunt esse informes, cucharitatε consequantur. Unde antequa gratia infundatur, non est habitus a quo actus co tritionis postea elicitur: & sic nullo modo attritio potest fieri contritio.
VAESTIO II. De obiecto contritionis, in sex articulos divisa.
ARTI CVLVS I. V Trum homo debeat conteri de pinis,&non solum de culpa. Conclusio.Contritio impbrtat alicuius duri comminutionem: haec aute duritia inuenitur in malo cuI- par: quia uoluntas,quae est ipsius causa in eo qui male agit, in tuis terminis stat, nec praecepto legis cedit:&ideo huius mali displicentia contritio per similitudinem dicitur. haec autem similitudo non potest adaptari ad malum ps nae,quia poena simpliciter dicit diminutionem,& ideo de malis poenae potest esse dolor, sed non contritio. ART. H. Vtrum contritio esse debeat de originali. Conclusio. Contritio est dolor, respiciens &quodamodo comminuens uoluntatis duritiem:&ideo solii de illis peccatis potest esse,quae ex duritia nostrae uoluntatis in nos proueniunt:&quia peccatum originale nostra uoluntate non est inductum , sed ex uitiatae naturae origine contraditam : ideo de ipso non potest esse contritio proprie, sed displicentia potest esse ueIdolor: l .
ART. III. Vtrum de omni actuali peccato debea
Conclusio. In omni actuali peccato duritia quaedaest:& propter hoc si debeat peccatum curari oportet
quod per contritionem comminuentem remittatur .
AR. Ili I. Vt ru de peccatis la turis quis debeat coteri.
640쪽
' Conclusio. Cotritio non nisi praeterita peccata proprie respicit ut ura aute praecauet, quatenus ipsi prudentia adiungitur. ΑR. V. V tru homo debeat conteri de peccato alieno. Conclusio. De alienis peccatis nulla contritio est. Nam oportet quod contritio pro peccato sit in eodein quo peccati duritia praecessit. A R. VI. V tru de singui is sit orta i ib' req u irat cotritio. Coclusio. Principium cotritionis est cogitatio, qua quis cogitat de peccato & dolet,& si non dolore contritionis, saltem dolore attritionis. Terminus autem contritionis est, qn dolor ille iam gratia informatur. antum ergo ad principium cotritionis, oportet de singulis peccatis,quae quis in memoria habet conteratur: sed quantum ad terminum, sufficit quod sit .v-na communis de omnibus. Tunc enim ille motus agit in ui omnium dispositionum praecedentium.
Q VAESTIO III. Ne quantitate contritionis, in tres articulos diuises. ARTICUL US I.
Vtrii contitio sit maior dolor si esse possit in natura' Conclusio. In contritione est duplex dolor: unus in apis uoluntate, quae est essentialiter ipsa cotritio,quae nihil aliud est quam displicentia praeteriti peccati, tatalis dolor excedit omnes alios dolores : quia finis ultimus super omnia placet , cum omnia propter ipsum desiderentur & ideo peccatum quod a fine ultimo auertit, super omnia displicere debet. Alius dolor est in parte sensitiva, qui cati satur ex ip is do Ioru,
vel 'ex necessitate naturae, secudum quod uires inseri res sequuntur motum superiorum , uel ex electione,
secundum quod homo poenitens in se ipso habens huc dolore excitatur ut de peccaris doleat:& neu tro