장음표시 사용
651쪽
pensatio secundum iustitiae aequalitatem. Alio modo potest definiri secundum quod praeseruata culpa sutura, & sic definit eam hic August. & ideo in satisfactionis definitione duo ponit, scilicet abscissionem causarubia renitentia liberi arbitrij ad ipsum peccatu
De satisfactionis possibilitate in duos
articulos diuisa. - ARTICULUS I. Trum homo possit Deo satisfacere. Conclusio. Homo Deo debitor efficitur,& ratione beneficij accepti,& respectu peccati comissi. Et sicut gratiaru actio, uel latria, uel aliquid huiusna irespicit debitu accepti benefici j, ita satisfactio respicit debitu peccati comissi. In his aute honoribus qui sunt ad paretes & Deu impossibile est aequivales reddere secundu quantitate: sed sufficit,s homo reddat quod potest, quia amicitia no exigit atqui uales,sed si possibile,& hoc etia est aequale aliqualiter, scilicet sm proportionabilitate :& similiter est ex parte fatisfactio- .nis. Unde licet no possit homo Deo satisfacere, secu-du aequalitate quantitatis: potest tamen secundum P qualitatem proportionis, & hoc sicut sufficit ad rationem iustitis, ita sufficit ad rationem satisfactionis. ARI . II Vtrum unus pro alio possit poenam satisfactoriam explere. Conclusio. iniantum ad remedium sequentis peccatissatisfactio unius non prodest alteri, nisi secundia accidens, hoc est, per modum meriti magis quam Per modum latisfactionis: sed quatum ad solutionem debiti,unus potest pro alio satisfacere,dum modo sit in charitate, ut opera eius satisfactoria esse possint: nec
exictitur auatum vi absolutione debiti,quod ille pro
652쪽
quo sit satisfactio,sit impotens ad satisfaciendu, quia uetiam si esset potens,alio satisfaciente pro ipso, ipse a b
debito immunis esset, sed hoc requiritur, inquantum poena satisfactoria est in remedium : unde non est permittendum,quod aliquis pro alio poenitentiam agat, nisi defectus aliquis appareat in poenitente.
UVAESTIO XIIII. 4 De qualitate satisfactionis , in quinquei . - . articulos divisa. ARTICULUS I UΤrum homo possit de uno peccato satisfacere sine alio. Conclusio. Cum per satisfactionem tolli debeat offensa praecedentis peccati , offensae autem ablatio sit amicitiae restitutio,& amicitiae diuinae restitutionem impediat quod uis peccatum, fieri no potest,quod honao pro uno peccato satisfaciat, alio retento. ART. II. Utrum quis extra charitatem existens possit satisfacere de peccatis ante contritis. Conclusio. Cum tanta sit peccatorum connexio,ac tantum peccati etiam unius cum Dei amicitia dissidi una : non potest quis extra charitatem Dei existes, pro peccatis ante contritis satisfacere.
ART. III. Utrum ualere possit satisfactio praecedes, postquam charitatem habuerit. Conclusio. Opera in charitate facta,quae uiua dicutur,& sunt meritoria uitae aeternae, & satisfactoria respectu poenae dimittendae:& utrumque habent eadem ratione ex charitate facta, scilicet ex hoc quod iunt Deo grata: unde sicut charitas adueniens non potest ea gratificare qua tu ad uiau,ita nec quatum ad aliud. ΑRT. IIII. Utrum bona facta extra charitatem sint in aliquo meritoria. Rr a Cou-
653쪽
Cones usio. Meritum dupliciter dicitur uno modo 'cum ipse gelas habςat debitu recipiendi,& hoc uocatur meritum condigni. ialio modo, ut sit debitu da di in dante sim decentiam ipsius, & ideo hoc dicitur inqritur congrui. Cu aut in omnibusillis,quae gratis daritur prima r/tio dandi sit amor, impossibile est, si alii quid tale sibi debitu faciat qui amicitia caret: &iden cum omnia & te 76ralia Marterna ex diuina liberalit te donentur,nullus acquirere potest debitu recipi edi aliquid illorii nisi pericli aestato ad Deu:&ideo opera extra charitate facta, no sunt meritoria ex condigno, neqi aeterni neq; teporalis alicuius boni apud Deu ni Sed quia diuina bonitate decet, ut ubicuq; dispositione inuenit,I tectione ad ij clatri deo ex merito cog ruidicitur aliquis mereri aliquod bonum per opera bona
extra charitatem facta,c vel temporalium consecutione, uel dispositionem ad gratiam, uel assuetudine bonorum operum : quia tamen hoc non proprie dicitur meritu, ideo magis concedendu est, quod huiusmodi opera non sint alicuius meritoria, quam quod sint. ART. V. Vtrum opera praedicta ualeant ad mitigatio nem poenarum infernalium. Conclusio. Cum nullus liberetur a pqna, nisi sit absolutus a culpa: per oper/ extra charitate facta, quia neq; culpam tollere,neque diminuere possunt, poena inferni mitigari non pote it. At quod meritum poeia qimpediatur sic huiusmodi opera minuunt poenam inferni. I.quia homo reatlim omissionis euadit, qui huiusmodi opera pςrssicit. i. quia huiusmodi opera aliquo modo ad bonμm disponunt, ut homo ex minori Coteptu et peccata faciat, uel et a multis peccatis per huiusmodi opera retrahitur: sed diminutione uel dilatronem tςPoralis poenae merentur huius nodi opera ncut & bonorum temporalium consecution Pin.
654쪽
AR a ICVLVS PRIMUS: Duo rteat fieri si actione per opera fenalia VConclusio. Satisfactio& quantum ad immensam,pio qua recompensatio fit, & etiam ouan- ad tuturam culpam, a qua per eam pries eruamur ad utrumque exigitur, quod per opera poenalia fiata P econi pensatio enim offensae importat adaeo vaticia nem eius qui offendit ad eum in quem os missa est radaequatio auteni attenditur per subtrae ciem ab uno qui plus habet iusto,&additionem altes, cui subtractum est aliquid. Deo a torn quam uigex parte sua nihil subtrahi postit, tame peccator auct 0' i 0 ip p est, ψ liquid ei subtraxit peccandoro Vnde
ab opera te ted magis perficit ipsum. Unde
untur in py0 peccatis a Deo infli
655쪽
AR. III.Vtru couenieter enumeret opa satisfactoria. Coclusio. Satisfactio debet esse talis, y qua aliquiqnobis subtrahamus honorem Dei: nos autem no hobemus nisi tria bona: scilicet,bona animae,corporis,&fortunae. Ex bonis quidem fortunae subtrahimus nobis aliquid per eleemosina,sed ex bonis corporalibus per ieiuniu;ex bonis autem animae, non oportet st aliquid subtrahamus nobis quantu ad essentiam, uel ad diminutione ipsoria, quia P ea efficimur Deo accepti: sed per hoc st ea submittimus Deo totaliter, & hoc fit per oratione. Copetit et iste numerus ex parte illa, qua satisfactio peccatorum causas excindit: quia r
dices peccatorum tres ponuntur: I. Contra con cupiscentia carnis ordinatur ieiuniu, 1 . contra concupiscentia oculoru ,eseemosyna 3.cotra superbia uitε, oratio. Copetit et ad hoc, s satisfactio peccatorum est,suggestionibus additu non indulgere. Quia omne peccatu uel in Deu comittimus, & contra hoc ordinatur oratio: Vel in proximum, & cotra hoc eleemosyna: vel in nos ipsos,& contra hoc ordinatur ieiunita.
QVAESTIO XVI. De sustipientibus hocsacramentum,in
tres articulos diuis . ARTICVLVS I. VTrum poenitentia possit esse in innocentibus IConclusio. Cum innocentes in statu in nocetiae nohabeant peccata commissa, quae sunt materia poenitentiae sed possunt habere: actus poenitentiae in eis esse non potest ; sed habitus potest: sed hoc si gratiam
habeant,cum qua omnes uirtutes infunduntur. ART. H. Vtrum sancti homines qui sunt in gloria, habeant poenitentiam.
Coclusio.Cum poenitentiae uirtus sit pars iustitiae,
656쪽
quae est habitus cardinalis : quicunque habet habitu poenitentiae in hac uita habebit in futura, sed non habebit eudem actuque nunc habet, sed alium, scilicet gratias agere Deo pro misericordia relaxate peccata. ΑRT. II l. Utrum Angelus sit susceptiuus poenitetiae. Conclufio. Detestatio mali competit alicui, secundu q, het ordine naturale ad bonu:& qa in nulla creatura talis ordinatio totaliter tollit, ideo et inda natis talis detestatro manet &percosequens ps niteliae passio, uel simile. Et haec qui de ps nitentia cit no sit habitus,sed passio uel actus, nullo modo i beatis Angelis esse pol, in quibus peccata comissa no pracesserunt, sed in malis angelis est,cu sit eadem ratio de his &de aiabus damnatis, quia φ hoi est mors,est Angelis casus sed quia peccatu Angeli est irremissibile, no adest eis potentia exeundi in actum , & ideo nec habitus uirtutis poenitentiae eis conuenit.
QVAE SVIO XVII. De potestate clauium in tres articulos divisa. ARVICUL V S I.
Vt rutis claues in Ecclesia esse debeant. Conc. Dicitur clauis instrumetu, quo ostiu aperitς regni aut ostiti nobis per peccatu claudit & qua tu ad macula,&quantu ad reatum poenae & ideo potestas, qua tale obstaculu remouet, dicit clauis. Haec aut potestas est in diuina Trinitates auctoritate,& ideo habet claue auctoritatis: sed in Christo hole uit hic potestas per meritu passionis quae et dicit ianua aperire,& ideo dicitur habere claues excellentiae r sed gaex latere Christi dormietis in cruce sacra fluxerui, 2. bus Ecclesia fabricatur. ideo in sacpis Ecclesiae efficacia passionis manet,& yy hoc et minist ris Ecclesie, giunt dispensatores sacramentorum, potestas aliqua ad
657쪽
praedictum obstaculum remouendum est collata, non propria,sed uirtute diuina& passio is Christi, & hec potestas metaphorice clauis Ecclesiae dicitur,quae est clauis ministeri j. ARΤ. II.Vtrum clauis sit potestas ligandi & soluedi. Coa clusio. Clauis est potestas ligandi &soluendi: non absolute,sed qua Ecclesiasticus iudex dignos re
cipere,indignos excludere debet a regno. ATT. HI. utrum sint duae claues,uel una tantum. Conclusio. Cum in potestate clauium sit actus qui requirit idoneitatem ex parte recipientis,duplex clauis esse dici tuta. quarum una pertinet ad iudicium de idoneitate eius qui absoluendus est, &alia ad ipsam solutionem:& hae duae claues non distinguntur in essentia auctoritatis: quia utrumque ad officium4dem competit sed ex comparatione ad actus,quorum unqalium praesupponit.
AESTIO XVIII. De essem clauium,in quatuor articulos diuis .
ARTICULUS I. Vtrum potestas clauium se extendat ad remissioneo
I Conclusio. Solus Deus remittit per se culpam: si cerdos uero ministerialiter uirtute potestatis clauiu, quq quodammodo ordinatur ad culpae remissionem, non ficut causans, sed sicut disponens ad eam. ART. II. Vtrum sacerdos possit remittere peccatum
Concluno. In Bapsi simo homo nouam uitam rustipiens fit per gratiam baptismalem nouus homo, &ideo nullus reatus p nae in eo remanet pro praecedetipeccato . Sed in poenitentia non mutatur homo in aliam uitam,quia non est regeneratio ed sanatio quidam:
658쪽
dam: ideo ex ui clauium, quae Oeeratur in sacramento poenitentiae, non tota psna remittitur, sed aliquid de poena temporali,cuius reatus, post absolutionem la poena aeterna, anere non potuit.
ART. III. Vtrum sacerdos per potestatem clauiu post ligare. Concluso. Cum sacerdos in usu clauium sit minister Dei, tanquam caula disponens dimittit quodammodo culpam, non uero ligat, nisi improprie in poenam autem habet potestatem & soluendi & ligandi, soluendo a poena quam remittit, di ligando ad pom
AERT. IIII.Vtrum sacerdos secundum proprium arbitrium possit ligare&s luere. Conclusio. Cum sacerdos operetur in usu elauium scut minister &instrumentum Dei tanquam princapalis agentis: no potest soluere & ligare ad arbitriu, nisi inquantum a Deo sibi praescriptum est. la. ia i ii
ARTICVLVS I. Vtrum sacerdos legalis claues habuerit. Conclusio. Cum potestas sacerdotum legalium nose extenderet ad coelestia, sed solum ad figuras coelestium, non habebant claues,sed eis clauium figura tradita est.
ARI . II .Vtrum Christus clauem habuerit. Conclusio. Christus habuit potestatem clauiu per se agens ad nostram salutem , sacerdotes uero ministerialiter : & ideo Christo dicitur elle lauis excel
ART. I II. Utrum soli sacerdotes habeant claues. Coclusio. Clauis ordinis quae immediate rei nouere. impedi-
659쪽
impedimentum introitus ad regnum coelorum, competit solis sacerdotibus: clauis uero iurisdictionis in foro causarum, quae non clauis coeli, sed quaeda dispositio ad ipsam dicitur, etiam alijs ministris Ecclesi copetit,per quam aliquis excluditur uel admittitur ad consortium Ecclesiae militantis per excommunicationem & absolutionem. ART. IIII. Utrum etiam sancti homines, non sacerdotes,claues habeant.
Conclusio. Quantucunq; aliquis habeat de gratia, bona potest pertigere ad effectu in clauium . nisi applicetur ad hoc ut minister per ordinis susceptionem. ART. V. Utrum mali sacerdotes usum clauiu habeat. Conclusio.Cu homo sit tantum instrumentaliter agens in usu clauium, quantumcunque sit gratia per peccatu priuatus, nullo modo priuatur usu clauium. ART. VI. Utrum haeretici, schismatici,& excommunicati usum clauium habeant. Conclusio. Haeretici chismatici & excomunicati habent qui de potestatem quantum adessentiam: sed usus eis impeditur ex defectu materiat, quia eos E
clesia tali potestate priuatJubtrahe do illis subditos. Que AESTIO XX. De his in quos usius clanium exerceri potest,
ARTICU LUS LVtrum sacerdos possit uti claue,qua habet,in quemlibet hominem . .
Coclusio. Sicut in coelesti hierarchia sub potestatibus quae indistincte praesunt proponii tur principatus qui singulis prouinciis distribuunt,& sub his Angeliqui singulis hominibus in custodiam deputatur: ita debet esse& in praelatione Ecclesiae militatis, ut apud
660쪽
dupp. Muaeli. xx. D 3, alique esset praelatio in distincte in omnes,& sub hac qessent alii,qui super diuersos diuersam potestatem & distincta acciperent:&ideo ille qui habet indistincta 'potestatem super omnes potest uti clavibus: in omnes illi autem qui sub eo distinctas potestates acceperunt; non in quoslibet uti possunt clavibus, sed in eos tantum qui eis in sortem uenerunt, nisi in necessitatis articulo ubi nemini sacramenta sunt deneganda. AR. H.Vtru sacerdos possit sp suu subditu absoluere. Conc. Pot simple*sacerdos potestate ordinis remittere ola peccata: no potest in ea peccata remittere,q1uperior sibi potestate iurisdictionis reseruauit. AR. HI. Utili alisis uti posset clauib*i suu superiore. Conclusio Potestas clauium,quantum est de se,extendit se ad omnes, sed quod in aliquem sacerdos nopossit potestate clauiu uti, cotingit ex hoc quod eius potestas est ad aliquos specialiter limitata. unde ille qui limitauit, potest exledere in que uoluerit, &PPhoc et potestatem sibi dare potest in seipsum: quavis ipse in seipsum uti clauium potestate non possit:quia potestas clauiu requirit i materia alique subiectu,&ita altu sibi ipsi enim aliquis subiectus esse no potest.
De excommunicatione, inquatuor articulos diuis 'ARTICULUS I. Vtrum incompetens sit haec definitio excommunicationis.
Conclusio. Cum hic agatur de excommunicatione maiore, bona est haec definitio: Excommunicatio est separatio a comunicatione Ecclesiae,quoad fructu &suffragia generalia, hic enim continetur & communionis fidelium,ia sacramen torum interdictio. ART