장음표시 사용
241쪽
cotum corpus . turbari ac irritari totum systema nervosum , & saepe se-brim satis validam accendi eum instammatione saucium , oesophagi &c. Adeoque satis patet, calida exsiccantia remedia minime conducere. dum aquae metus adest. In cura prophylactica aliquem usum habere possunt, si prudenti cum moderamine dentur, uti ad ti43. dictum suit. Interim tamen videmus a multis calida & acria talia commendari. Sic t statur Celeberrimus Albertinus cs , Bononiae m in viritiis montibus circumferri antidotum adversus rabiosorum canum morsus, cujus natura cir composiario non hercule satis nota es ἰ sed usus *se atque experientia camprobavιις
idque urinas ciere adeo frequentes mdit, ut anterdum Iamurneae apparerent . Videtur autem satis verolimile esse, quod arcanum illud rem euium cantharidibus constet, eum illae laudentur ad hydrophobiam a quibuidam . Sie apud Buctum t) legitur , quod Rhates & Ioannes Damascenus commendaverint antidotum ex cantharidibus, si nempe, abicissis alis capite ae pedibus , insulae per noctem & diem in lacte ebutirato & acetolo , mox exsiccatae ac lenticulae farina exceptae , sormarentur in trochiscos ad pondus scrupuli unius ex vino , & exhibeatur trochischus ad multos dies. Si autem patiens e minxerat sanguinem , lacte recenti attemperari posset urinae acrimonia et unde videtur alibi inter salutis signa numerasse M , mictum urinae nigrae, etiam sanguinolentae , si alia non adessent accidentia. Postea idem remedium ab aliis Μedicis commendatum legitur leti J. Si autem confiderentur illa, quae Dissorides s xl habet de eLfectis cantharidum humano corpori ingestarum ; quod nempe lequantur erosiones ab ore ad vesicam usque, animi desectiones , fastidia, vertigines tenebricosae, mentis alienationes &c., patebit satis , minime tutum
esse talis remedii usum; & quidem in morbo hoc , ubi & deglutitionis
organa saepe inflammata sunt , & convulsiones aliaque lymi tomista demonstrant, cerebrum ac nervosum systema adeo irritari ; simulque in hydrophobis non possiant potu copioso assiimto haee aeria dilui & enervari. Videtur ergo methodus curandi, praecedenti paragrapho descripta, optima esse, donee vera specifica antidotus ad hoe venenum inventa fuerit, cui eonfidere liceat . Cum autem hydrophobi rarissime emergant ex hoe morbo, & metus videatur ne contagium communicetur aliis hominibus morsu, vel saliva, quam inviti aliquando in adstantes exspuunt, crediderunt quidam , licitum esse, ut suffocarentur miseri aegri, quorum desperata salus esset, Scqui ipsa morte pejora mala pati debeban . Imo quandoque a magistratu impetrata venia hoc factum fuisse scitur. Crudele autem est occidere hominem ideo, quia servare non possumus; 8e merito Tulpius s=J monuit sequentia , postquam hydrophobi casum descripserat. Opus non fuit , nec
242쪽
huis, nee aliis aegris squos equidem Uri fatis frequentes J mortem maturare, μι- ρον Rragula sive per culeιtram uti legri itur vulgus ori impostiam. Perenni quippe per se satis celeriter . utpote raro Iuperj lues, cum aquae formidine, re
diem vel tertium vel quartum. Ex praeceia entibus etiam conititit, non manes delirare, imo multos lanae mentis esse ad mortem usque: in illis v ro, qui in furorem aguntur, brevi sequuntur convulsiones & mors. Cum autem spes exigua sit curandae hydrophobiae , nec tamen certa desperatio, quia aliqui emerierunt, animole tentanda sunt summa reme dia I similique cavendum, ne adstantibus nocere possint. Hoc autem non
adeo dissicile esse patet, quia rari casus sunt, ubi hydrophobus alios homines iniecit; imo notat Tulpius quod nunquam viderit rabidorum sputa cuiquam detrimento fuisse ; sed simul addit , quod curaverit sonicite semper haee mari abluere I & merito quidem , cum ex praec dentibus contiet , iativam inprimis hoe contagio assiet. Saltem inde patet , latis caveri posse ne propagetur contagium , adeoque merito damnari crudele illud consilium, quod hydrophobos suffocandos jubet.
s. ii 46. IEc desperandum tamen , ob exempla iam in aliis venenis constantia , de inveniendo hujus singula
ris veneni antidoto singulari.
Patuit ex ante descripta curatione , tam prophylactica , quam thera. peut ea, hydrophobiae, quanto molimine opus sit, quantum vexari debeat aeger , ut post susceptum contagium ab hoc morbo immunis maneat. Omnibus autem his abstinere possemus , si eognitum foret remediam , quod iners redderet illud venenum , vel destruet et , absque insigni mutatione corporis. Tale temedium singularis antidoti nomen mererretur; sed nullum tale hactenus cognitum eis, tui tuto confidere liceat.
Interim simile quid inveniri posse, videtur admodum probabile; cum &in aliis venenis domandis hoe sactum suerit . Sulphum eum vitro anti- monit, aut regulo, susum, virulentiam tollit , imo ipsius arsenici malignitatem domat; & argenti vivi vim in corpore humano adeo mitigat, en Rre inees reddatur; uti docet Aethiops mineralis & cinnabaris. Plurimi fide dignissimi Itinerantes unanimiter testantve, Indos atrocissim a venena nosse; sed SE simul eertissima antidota , quae tamen Europaeos tertinae iter e elant. Illud venenum , de quo F. it 36. mentionem seci , quo tria imbuta lEur etiam vulnuseulo certam subitamque mortem s
ei unt, iners redditur molli Leeharo: si enim gallinae , smul ae viruleneum vulnus inflictum fuerit , saccharum pulveri satum intrudatur in i iluviem, nihil mali patitur. Haee exempta lassiciunt plura enim rece ieri possent ut probetor possibilitas inveniendi talis antidoti ad hydro. phobiam. Sed simul apparet, magnam hie semper manere diffeuItatem. In hominibus enim demorsis haee tentamina vix institui possunt, dum prudens Μedicus nunquam committet salutem aegri incerio remedio: in q 3 ani. e. Ibidem.
243쪽
animalibus rabiosis quidem haee experimenta tentari possent, sed merito omnes holvent i e exponere periculo, ne inficiantur , dum propius acce
Interim tamen, recentioribus experimentis, ab egregiis Μedi eis instia tutis, videtur, multum boni ab argenti vivi usu exspectari posse. Paucis conabor recensere illa, quae in causa suerunt , ut hanc methodum
Ex morbi hujus historia patuit, venenum hoe in primis in saliva an iis malis rabidi haerere; & quidem in saliva, dudum exsiccata , adhuc suis perstes esse tali cum effectu, ut morbum propagare possit. Praeterea liiscet vulnus alteri parti corporis inflictum tuerit, tamen & salivam inst. ei, dum hydrophobia adest. Sed & obtervatum fuit, citius venenum effectum suum producere, si salivae immediate communicatum fuerit per oscula, halitum ex ore rabidi hominis susceptum , vel vulnera iaciei , inprimis in vieinia glandularum & ductuum tali varium. Notarunt praeoterea, ingentem salivae spumolae copiam excerni in hydrophobis , ac si
natura tentaret per hanc viam expellere hoc venenum, nee sufficeret tamen. Cum autem argentum vivum, corpori humano applicatum, solvat humores , 8c magnam secretionem excretionemque per glandulas ae ductus salivares producat, sperabant hoc remedici lie posse iuvari naturam, ut solutis humoribus iacilius extricaretur venenum & expelleretur de corpore. Dum vero in lue venerea, in scabie, & in aliis morbis latas difficilibus, insignem opem attulerat argenti vivi usus, merito tentabatur& in hoc morbo, quem adeo lanestum omnes Medici agnoverunt hacteonus vide ιι 39. I. . Palmarius ca) vulneribus a rabioso ea ne inflictis applieari iussit mercuis rium sublimatum , uti & praecipitatum rubrum, sed tantum hoc scopo, ut erodendo plaga redderetur amplior, irritando humores majori copia ad vulnus confluerent, sitque venenum susceptum eliminaretur. In actis Parisinis l. b) dubio modo proponitur argenti vivi usus copiosus, ut nempe tentaretur an prodesse posset. Uerum postea Egregius Medicus e venenum rabidum statuens esse verminosum , quod tamen nondum probatum est, voluit solis anthelm inlicis curam tentandam esse, atque ideo pulverem Palmarii, de quo sequenti paragrapho dicetur, tantum nomen nabuisse credidit , quia pleraque ingredientia ad classem anthelm antic
rum remediorum pertinent. Cum autem argentum vivum merito pro ecficacissimo remedio contra vermes habeatur, unguento mercuriali illinivit
vulnus inflictum, ae vicina loca . & quidem optimo cum eventu, uti pluribus observationibus practicis probat; praecipue, quod quatuor homines eodem die demorsi suerint ab eodem lupo rabido , & omnes mari immersi, frigida quamvis hyeme : bini ex his paucis diebus postea suerunt sacti hydrophobii reliqui duo, funesto hoc exitu perterriti , cum jam signa imminentis hydrophobiae observarent, consilium petierunt. licet antea se maris balneo satis tutos credidissent. Statim cicatrices vulti
244쪽
nerum Sc totum brachium illinivit unguento mercuriali; tribus diebus sueeessio is hane inunctionem repetiit; tuncque inceperunt cicatrices, a tea elevatae & induratae, deprimi ac emolliri; dedit simul pulverem Patimarιι quotidie: postea alternis diebus inunctionem mercurialem adhibuit, tali cum eventu, ut uterque curatus fuerit integre. Verum & argentum vivum, aut ejus praeparationes , interno usu proin suille in eura hydrophobiae, pariter constat. Apud Chinenses pro ceri remedio habetur sequens sormula. moschi optimi gr. XV Leinnabaris nativae - iactitiae an. gr. XX. Seorsim teramur in pulverem impalpabilem , dein misceantur , & exhi. beantur eum haustulo spiritus sermentati ex oryza praeparati Arratch . Plerumque intra duarum aut trium horarum spatium blandus somnus se. quitur & perspiratio; quod si non fiat , re titur eadem dos s , & certa creditur euratio s.fJ. Laudatur autem illud remedium & ad curam pro phylacti eam, si .detur statim post morsum inflictum. vel tam cito , quam neri possit ; tuncque per triginta dies ab hydropho hi a tutum reddit hominem demorsum, quo tempore elapso datur denuo eadem dolis . Ubi vero jam aliqua signa hydrophobiae adiunt , tunc secunda dosis hujus pulveris debet dari tribus horis post primam dosin assum tam , 3c certa promittitur cura ce . Successisse hanc curationem saepius testantur aucto. res s f J. Cum autem magna copia moschi addatur , cujus mirabilis viristus in morbis malisnis . pete chialibus, uti & in morbis convulsi vis, reiscentioribus observationibus innotuit fg ; non absque ratione cura pro parte saltem mos ho tribui posse videtur. Uerum 8e alia observata docuerunt, absque addito moscho prosuisse in hoc morbo praeparationes mercuriales: primo tentatum hoc suit in duobus canibus rabidis , dando grana duodecim turbith mineralis; sequentidie grana viginti quatuor, tertio die grana quadraginta octo. . Sequebatur ptyalismus, vomitus, purgatio ; sed & simul eo usque debellabatur morbus, ut lac tepidum sponte biberent: quarta die uni cani adhue data fuerunt grani viginti turbith mineralis, ahert nono Prior salivam uberis rime effudit & diris cruciatibus agitabatur: evast tam eo & a morbo, dca remedio dati perieulla: alterum morbus nondum penitus devictus denuo asgressus suit, seque periit b . Postea in ducentis animalibus, a rabiis
dis eanibus vulneratis, haec cura adeo feliciter cessit, ut ex tanto numero. ne unicum quidem periret: unde conclusit celebris auctor , morbum hunc gravissimum , saltem ubi primum gradum non excesserit, Mercuris , e salivam moveat, sue non moveat, cedere. Neque tantum in animalibus, verum etiam &in hominibus eadem eura sueeessit. In juvene enim a cane rabido demorib,
cui post sex dies jam aderat insolita moestitia , tremores, somni perturu
245쪽
, si RABIES CANIN A. f. II 6. II 47.
bati, tendinum subsultus , datus suit vesperi bolus consectus ex quatuor granis turbith mineralis, scrupulo lapidi contrajervae, & theriacae andro.
machi pauculo , ut inde bolus fieri posset. Nocte sequente paulum dor. mivit de stadavit; die sequenti bis alvum liquidam deposuit: similem bo. Ium sumsit vesperi die sequenti, unde somnus longior, & sudor largior;
his etiam alvum deposuit, atque omnia symptomata minuebantur. Teristium autem bolum sumsit vesperi denuo, unde placide dormivit, copiose sudavit, & mane sanus vegetusque surrexiit in frigidam quotidie per dies quatuordecim descendit, postea sanus vixit. Crusta autem arida , quae vulnus manui inflictum tegebat, post tertium bolum sumtum, sponte decidit, vulnusque pure probe cocto per aliquot dies manavit, dein sa-cile sanatum. Plures aliae observationes practicae in eodem tractatu habentur, quae essicaciam turbith mineralis in hoc morbo curando & praecavendo confirmant, uti etiam ab aliis Medi eis observatum fuit . . Non videntur Μedici , qui argentum vivum aut remedia inde parata adhibuerunt huic morbo curando, illa dedisse tanta copia , ut salivatio secuta fuerit ; imo videntur potius illam evitasse; attamen cura successit. Interim si in pejori jam gradu soret morbus , nee a modica dos levamen subitum appareret, videtur major quantitas, licet eum salivationis periculo, adhibenda esse . In cane , uti modo dictum fuit, ingens dolis turbith mineralis salivationem fecit molestam, sed & morbum sustulit . Praeterea legitur casus hydrophobi ix , qui evasit ex hoc morbo; sed toto
morbi tempore ingentem copiam salivae excreverat, ita ut dentes omnes, ante morbum firmi , vacillarent r nullum tamen mercuriale remediunia
sumserat , sed optatis spalmum saucium levare conati suerant Μedici . Unde videtur eoncludi posse , salubrem esse illam salivae copiosae evacuationem in hydrophobia, adeoque nee salivationem hic metuendam esse.
Quamvis autem haec omnia egregium effectum mercurialium remedio. rum testentur, tamen non videtur negligenda esse vulneris debita pertra. Hatio, ut nempe diu apertum maneat, & virus susceptum exire possit .
Iuvenis demorsus a cane rabido, cum simul gonorrhoea laboraret eodem tempore, sumebat vesperi dosin mercurii dulcis , & sequenti mane puris gans; vulnus autem , communi methodo tractatum , satis cito consolidaba. tur . Neque tamen frequens usus mercurii dulcis impedivit, quo minus,
mensis spatio elapso post vulnus inflictum , summa rabie correptus mio serrime perierit l .
s. ri47. Actehus vero nullius ea comperta fides, cui credi queat salus miserrime periclitantis hominis, quum nullum sit notum, cujus experimenta certa, sed vel speculationi o tum debent, vel descriptis. ex alio conssum fuit: nec Aeschrionis apud Galenum & Oribasium arcano de cancris combustis, nec Scri-
246쪽
1r . RABIES CANIN A. 18 abonii Largi famigerata optata ad rabiem Siculorum; nec Peregrini consilio de pelle hyaenae, nec Aetii, Rufi, Posidonii, cinere can
crorum cum Theriaca; nec jactata Palmatio medela ; vel nimis la dato Mayerno, GrevV, & venatoribus, 1 anno cum mithridatio; nec in in miliis sacris revelata radice Cynorrliodonis , aliisve in coelum elato Lichene cinereo terrestit, pilia pinetia, jecore rabiosi canis exuilo, & similibus; exceptis.
Postquam dictum fuit de variis methodis , quae ad curandam rabiem eant m adhibitae suerunt, superest , ut examinetur, quid credendum sit de illis remediis , quae speci hcorum titulo ad hunc morbum commena dantur, & magnam olim famam habuerunt, imo adhue hodie quaedam
magnis enco mi is extolluntur. Ubi omnes cautelae in curando hoc morisbo enumeratae lollicite observantur, facile permittunt Μedici specificorum ulum, cum plura inter haec numerentur, quae saltem nocitura non
videntur, si non profuerint: nee aegre serent cordati, licet his specificis adscriberetur curatio, quae essicacioribus remediis debebatur. Aegrorum fidueia erigitur saepe horum specificorum usu, quod multum prodest in hujus morbi cura, uti ante dictum suit: hine non miramur , egregios Μedicos etiam haec dedisse remedia , licet omnem eurationis spem inesti caeloribus auxiliis posuerint m . Verum nulla experimenta docue runt, quod possimus certa fide committere salutem hominis, de tanto morbo perielitantis, his specifieis solis. Plura ex his Veteribus Μedi eis cognita fuerunt Sc laudata , attamen , uti ad s. ii 39. dictum fuit , dein
sperabant de cura, ubi aquae metus aderat. Ex observationibus antea memoratis constitit, nec prophylaxin eertam contra hunc morbum ab
his sperari posse, eum multi hydrophobi iam fuerint, licet diligentissime smilia adhibuissent, quod & ulterius patebit, dum singula hic me.
Praeterea saepe omnino incertum est, an animal, quod morsum inflixit, vere rabiosum fuerit; hinc similia data videbuntur saepe mira praestitisse, ubi simplex morbus absque ullo malo sequente sanatur. Multaeerte ex his remediis merae spe eulationi originem debent, dum V. g. cre debant venenati animalis partem , vel vulneri appositam , vel intus asisumtam, proprii veneni emeae iam enervare, vel integre destruere. Hinc pilos rabiosi eanis vulneri applicandos laudaverunti aut jecur hujus an iam alis aegris e medendum dederunt 3ce. Plura etiam apud Galou n alios. que veteres Medicos leguntur , quae ab antecessoribus suis acceperant .
sequentium saeculorum Μedici eadem similiter descripta , iisdemque eo. Omiis celebrata, posteris tradiderunt. Fateri enim debemus, illam par tem Μedicinae , quae de viribus & usu medieamentorum agit, minus reliquis excultam esse. Eaedem vires, quae apud Dissinridem, Galenum,
247쪽
Plinium leguntur, adhue tribuuntur plantis ejusdem nominis . Laudabili industria Bolanici quaesiverunt , ut plantas a Veteribus memoratas e gnoscerent , talesque characteres designarent , quibus sera posteritas illas ab omnibus aliis posset distinguere. Uerum nondum satis indagatum suit sedula observatione , an vires his plantis adscriptae certo effectu se manifestarent. Quantum autem utilitatis caperet Arq Medica, si severo &Prudenti scrutinio expungerentur omnia , quae salsa vel dubia de mediis camentorum viribus leguntur. Si unusquitque, qui Medicinae operam dat, toto vitae curriculo vel unam plantulam omnibus modis examinas.set, ut disceret illius usum verum, iam dudum exhaustus fuisset ille labor . & plura haberemus remedia cognita, quibus certo & tuto confidere ossemus. Considerabimus jam praecipua ab auctoribus ad hunc morbum
AESCHRIO Nis APUD GAL pNUM &e Cinerem cancrorum , vel soIum, vel additis radice sentianae & thure, laudat Galen s in I tanquam rem dium totius proprietate substantiae etficax ad hunc morbum praecaven. dum , si homini demorso quotidie daretur per quadraginta dies ad mensuram magni cochlearis. Ubi vero non statim a morsu inflicto dabatur hoc remedium, verum tantum post aliquot dies, tune duplicatam dosin requiri monebat. Μodum autem praeparandi sequebatur, quem Auchrion, empiricus medicamentorum peritissimus, tradiderat, qui & concivis di praeisceptor Gatim suit. Cancros enim viventes, fluviatiles ac majores laudavit Aetius co eomburebat in patella aeris rubri in cineres, qui in pollinem saei te conteri poteranti decem partibus cinerum Cancrorum ad dςbantur quinque paries radi eis gentianae. & una pars thuris. Certo tamen tempore anni, & deeima octava die Lunae, illam ustionem faeienis dam monete interim non adeo confidebat huic remedio, quin vulneri im. poneret simul emplastrum ex pire opopanace & aceto acerrimo , quod citam consolidationem impediret. Dioscorides p idem remedium como
mendat, sed non meminit, in cupreo vase comburendos esse cancros, at igne accensorum vitis albae sarmentorum cremandos jussit ; quod etiam monuerat Aetius . Licet autem Dioscorides laudaverit cancrorum cinerem cum gentiana de thure tanquam efficacissimum remedium, quo eum fid
Cia uti liceat, tamen non videtur credidisse , illud semper effectum praestare; nam dicit, illud remedium solum nonnullis saluti suisse; sed ii. mul monet, nihil obstare , quo minus & alia adhibeantur auxilia, vulnerisque dilatationem , ustionem &α commendat. Certe si credidisset , illud specificum nunquam sallere in hoe morbo , facile abstinuisset ab aliis omnibus. Videtur autem vulneris perpetua irritatio per acre emis plastrum magis profuisse, quam jactatum illud remedium. NEC SCRiho Nil LARGi &e. Auctor ille, qui sub Clausis vixit , de compositione medicamentorum librum scripsit , & a Galeno aliquoties ci
248쪽
tatur . . Inter medicamenta composita mentionem facit antidoti , quam 'uotannis componebat praeceptor ejus Apuleius Celsus q , & in Si ei. liam mittebat, quia ibi sunt plurimi canes rabiosi . Componebatur auistem illa antidotus ex aromatibus satis calidis, Nardo Draaco, eroes, mi rha, costi, casia, cin amomo σα er opis. Dabatur autem fabae aegyptiae magnitudine ex aqua per dies triginta demorsis hominibus , ad praecavendam hydrophobiam; imo etiam jam aquae metu correptis: verum pa tet satis ex ipsis Seribonis verbis. quod non crediderit illud esse eerium remedium: dicit enim: me proficit , ut aquam pinea sne timore fumant ,
minus quidem liberati bac discultate crueiantur. Caeterum nemo adhuc correptus hoc mala, quantum ego novi, expeditus es. Praeterea, ubi recensuit vires varias huius antidoti in aliis morbis. addit sequentia: Oportet autem locum demorsum a rabioso cane, vet a semente, diis reuere ἐκ exulceis rationem aeque pati ricatricem ducere , tit virus illa pertrahatur I & ob hane rationem imponi jubet acria remedia, quae etiam sanas paries exul
Patet satis ex his , quod eerta & specifica vis contra venenum rabidi animalis ab hae antidoto exspectari nequeat, sed agat similiter, ut Fb riaca, Mibridatium & similia , quae aromatibus calidis atque opto coninstant. Quid autem boni ab his exspectari possit. ad x 43. dictum fuit. NEC PEREGRINI Covst Lici DE PELLE HYAENAE. Apud Seriboniam νJ Iariter hoe remedium laudatur. A barbaro homine, in Cretam inistulam post naufragium appulso, hoe arcanum venisse asserit , qui, cum
ιiquorem timerens, m latratus ederens, spasmoque vexarentur, remeλo Maebis suis, alligato e iebat , at potionem acciperent , edi' liberarentur miro . Pro magno munere dein accepit Scribonius illud areanum , quod erat
aenae corii particula panno inligata. Μodeste tamen fatetur , se hujus experimenti instituendi oecasionem non habuisse, licet protinus magna eum eura hyaenam invenisset, & pellem jam paratam haberet. πιιιus υ autem voluit substerni utiliter , & inisterni , his aegris pellem ursi , aut vituli marini, sed inprimis hyaenae; cujus etiam cinerem sedare aquaesormidinem dicit. Alter usus pellis hyaenae apud Aurelianum sit legular: Alii poeulo liueo panno Iuper imposito , vel beluae pelle, potandum putant ,
furisitione traducti sitiret, quod natu Iis authoritas Mitiarum,.quae canιbus es contraria, timorem aegrotantium solist. Parum autem utilitatis inde exisspeetalis Aurelianum, patet ex his, quae statim sequuntur: haec, Paevulgus per experimenta probata putat, longe aliena ab arte monserantur.
Beluam hanc Aureliani esse hyaenam, videtur eonstare ex Plinio cu , qui umbra hujus animalis canes obmutescere tradit; item illud vomitionem hominis imitari ad sollicitandos canes, quos invadat. Cum autem inter naturalis historiae scriptores nondum absolute constet , quale illud animal
249쪽
animal sit , eui dotes mirabiles a Plinio memoratae tribui possint ; satis
patet, nou multum utilitatis exspectari posse ab hoc remedio. NEC AETii, RUFI, POSIDONII, CINERE CANCRORUΜ CUM THE. Ri Ac A. Quid sentiendum sit de essicacia cinerum cancrorum , antea diis ctum fuit ; uti etiam de usu theriacae & similium in cura prophylacti ea. NEC IACTATA PALΜARIO ΜΕDELA. Postquam in cura demoribrum recensuerat Palmarius υὶ omnia illa , quae ex Veterum lententia ad hunc morbum sanandum commendabantur, tradit remedium , cujus tanis tam esse credebat eficaciam, ut, nulla etiam vulneris cura habita, quacumque victus ratione uterentur demorsi, certa sanatio ab ejus usu spe. rari posset; non tantum prophylactica , verum etiam dum aquae metus jam aderat. Bina tantum excipiebat: si nempe partes capitis, dentibus superiores, morsu rabidi animalis laesae suissent; aut vulnus statim a morsu aqua frigida elotum; tunc enim exiguam salutis 1sem superesse voluit, in reliquis vero nunquam sallere. Talis autem erat hujus remedii sormula: R. Foliorum rutae, verbeuae, salinae minisis. plantaginιν, foliorum pol οδι, absinthii vulgaris , me tae , araemisiae, melissopbila , betonicae , biserici , cen urii minoris , snguis aeq ale postratas. Quotannis lectae hae plantae, dum maximo in vigore sunt, intra chartas puras repositae. siccabantur leviter in loco umbroso, ut nec nimium exarescerent, nec situm contraherent. Ubi autem debebant usui adhiberi, singulorum aequale pondus in pulverem tenuissimum redigebat, & hujus pulveris drachmam dimidiam demorsis quotidie prae bebat cum dupla saechari ,. vel ex vino, vel ex pomaeeo, vel ex ius cuinto, vel ex butyro, vel ex melle optatae forma, lejuno stomacho & tribus horis ante cibum. Drachmam unam de dimidiam aut drachmas duas credit lassicere tum homini, tum omni animali , qRantumvis crudeliter sauciato: interim monet, non nociturum, si ad tres quatuorve drachmas detur; in primis si longo post morsum inflictum tempore , vel nata iam hydrophobia, curario instituaturi vulnus autem foveri jussit bis vel iee de die vino aut hydromelite, in quo ejusdem pulveris drachma dimidia diis tuta fuerit, dein tractandum vulnus jubet communi methodo , illudque cieatrixari posse asserit absque ullo hydrophobiae metu. In nue autem fatetur , hujus antidoti inventionem atque explorationem aeberi Iacobo bisana Domino de Drou. Tamen satis frequentia observata doeuerunt postea, plures post huius remedii usum hydrophobos factos suisse; hine & huius remedii usus eviluit, nisi quod quandoque aegris detur eodem tempore, dum alia essic ciora ex mercurio remedia tentantur, uti antea dictum fuit; simulque
VEL N Μ S LAUDATo ΜAIERNO &e. Hujus remedii deseriptio habe.tur in Actis socieraris regiae L diuo sis x . Sumebantur rutae foliorum,
250쪽
a caulibus mundatorum & contusorum , unciae sex , Theriacae Londi. nensium s vel venetae, quod melius est J allii contriti, & tenuis limaturae stanni, singulorum unciae quatuor: vase terreo, rite elauso, diger bantur in quatuor libris vini albi generosi , vel & canariensis , balneo ter quatuor horas, leni ebullitione, cavendo ne vapor exiret ; dein eo. itura expressa servabatur. Pro tenerae vel ςalidae constitutionis homini. bus loeo vini substituebatur cerevisi a gener'sa bene fermentata. Dabatur ille liquor medicatus ad duas vel tres uncias , in quibusdam aegris etiam majori copia , singulo mane per novem dies, & a cibo per tres horas post sumtum remedium debebat abstinere aeger. Faeces residuae, quae in colo remanserant, debebant vulneri applicari, & renovari singulis viginti quatuor horis. Simul monetur, illud remedium debere potari frigidum, vel saltem leviter tantum tepefactum, propinarique an. te nonum diem post morium inflictum ; secus enim sanguis jam nimis insectus seret hoc veneno. Simile remedium ibidem describitu electuarii forma ; nisi quod seo dium, serpentaria virginiana, & hyperici flores, addantur: quod debebat pariter per novem dies exhiberi. Faeile patet, 3c illud remedium agere, ut calidum penetrabile aromaticum sudoriserum ; simulque optum continerer de similium usu dictun fuit ad g. ii 3.; sed specifica vi domari inde venenum rabidum, non
constat experimentis. NEC IN lNsoΜNiis SACRIS REvELATA RADICE CYNoRRHOD NI s.
De illa apud Plinium ν leguntur sequenti τ . InfanaMis ad MDe annos'
fuit rabidi canis morsus . pavorem aqu- , potusque omnis afferens odium . Nuper eu/usdam militantis sn praetoris mater vidit in quiete, ut radicem otivos is rosae, quam eνuombodon vocant , Manditam sibi in frutecto, mittenestio diibendam οῦ in Lacetania res gerebatur , Hispaniae proxima parte : casu. que accidit, in mιtite a canis morsu ineipiente aquas expavescere, summeniaret episeola orantis, ut pareret religioni: servatusque es ex in peraro, m ρο- 'a quisquis aumlium simile tentavis. Sed nimis notum est , Plinium pluo rima collegisse. in vasto suo opere , de quorum fide merito dubitari potest . Forte & cynorrhodonis, sive rosae caninae, nomen, secit, ut ad anum morsus utilis crederetur haec planta. Sed notum est, asperis spinosis plantis hoc nomen datum suisse a Bolanicis, uti eFnorbato &e. Ll- rem hoc certum est , recentiorum obseraratis non confirmari vires , quas Hiis us hvie radiei tribuerat.
egregia muscorum historia snt Celeberrimus Dillemitis hane plantam descriptit sit b nomine Lisbenoidis digitati cineret, Lacturae foliis sinuosis, & pulchram figuram dedit; monuitque celebrari tanquam specificum remedium ad praecavendam hydrophobiam , atque prostare in officinis Londinensi. bus pulverem , antidissum dictum, ex aequali eopia hujus musci & piperis γ) Lib. XXV. cap. it. pas, si s. dc Lib. Vm. cap. XLI. pag. 391. et in Pag. a