Corpus scriptorum ecclesiasticorum Latinorum

81쪽

cap. XIIII et XV.

dei ut in necessitato duabus suffragantibus causis naisericordiam accipem mereatur, quia et ipse dei cultor est et x eius semine est, qui amauerit deum et in hoc clamentia dei laudabilis est, ut odio habentibus4s usqus in tertiam et quartam reddat progeniem et non in milia milium, ut si in quintam

progeniem tractum fuerit malum inde iterum eaput habere incipiat, ut ex eo numeretur usque ad tertiam et quartali pr0geniem.

5. Sed dicet quis 'auetori magis amplius reddendum instum uidetur, quam imitatori. in auctorem congrua daturi uindicta, filiis autem quod plus dicit reddi poena est patrum. et si quaeras, accessu legis peccators plus fiunt rei, sicut et Lamech et post Lamech quibusdam tamen uidetur sic reddita esse peccata patruin in filios, dum in captiuitato ducti sunt eausa patrum et fuerunt ibi usque ad quartam generationem. i quod si uerum est, non solum odio habentibus se deus res didit psideat patrum, sed et diligentibus nomen suum, quia et Danihel abductus est si tres pusii et Barueli et Mehihel et Hesdra illi natus est liquido ergo apparet illud conuenire prop0sitae quaestioni, qu0 supra diximus.

Nimia iustitia ineurrit peceatum, temperata uero iustitia facit persectos non enim sine malitia est qui multum est iustus, quia peccantibus ad singula si respondeas, non deerit ubi pecces denique dei temperata iustitia est peccantibus enimidiis Gen. 4, 24 22 Mela. 7, 17 16 a Mil eius C a qui quis N inmitia- reddes LX

82쪽

Liber quaestionum

aliquando ignoscit, aliquando irascitur, aliquando reddit non quantum digni sunt; suffert enim eos, ut sint in proseiani lex enim, quia so ipsam mollire non potest a nobis mitiganda

est ut possit prodesse sub se agentibus hic ergo iustus non est multum, qui de imitator est.

1. Quod sitie consilio Moyse fecerat apparentia e0mminant l8anglii emendauit deni siue itidens quod per neglegentiam fuerat praetermissum, cessauit ab ira idcirco ergo sic infestum id

angelum in se uidit Moyses ei paratum ad uindictam, quia uiri sublimis culpa graue peccatum est quanto enim persona eius suspicabilis est, tanto magis leue delictum sius Merbissimum est peccatum luirgebat itaque ad stios Israhel missus a deo Abr,

has si signum iustitiae Abrahae non ferebat, in quo gloriari scie ibbat Iudaeos, ut aut ipse sollicitator diceretur aut non ab eodem

de missus, qui Abraham elegerat in Madia enim habitans filios suos minime circumcidit, quos aut ducere secum ad Aegyptum non debuit, qui ceteros ibat inde educere, aut certe circumcisos adsumse, propter quas supra diximus. 2 8effora ergo uxor Moysi, quod conpendio loquitur scriptura,

n0n ignorans qua causa uiro suo infestus angelus uidebatur, accipiens circumcidit filium suum, et re sessit angelus ea enim ratione mitigata est ira, qua suerat et accensa nam aliquanta conpendio

loquitur scriptura, quae subintellegi uult ex proposita ratione,

83쪽

Meut et illud, quod saluator diei inter cetera ad Iudaeos: quare et uos praeteritis mandatum dei, ut traditionem

uestram statuatis nam dixit deus: honora patrem et matrem' et 'qui male dixerit patri aut matri mortes moriatur'. uos autem dicitis: qui eum quo dixerit patri aut matri ' omne munus quodcumque fuerit ex me, tibi proderit'', et non honorauit patrem aut matrem suam sine dubio per eonptadium hoc dixit saluator, ut subintellegatur sacerdotes udaeorum dum auaritias studerent, deii legem spreuisse impia enim conspiratio ii consilium dederunt filiis, ut malo dicentes patrem aut matrem quodcumque

Osrirent quasi donum deo, per quod data sententia in maledicos solueretur, unde securi laeti lii contra dei praeceptum

eontemnebant parentes ita et Moyses, cum incisium sibi uidereta angelum, intellegens causam quid fieri deberet ostendit uxori, ut recederet ab eo angelus, qui eum quaerebat occidere hoc subintellegitur in hac causa, sicut et illud quod supra diximusia sacerdotes.

1. Quoniam aliter quam datum erat intollegi coeperat, idcirco

Eseia prolata ostendit postea quo sensu dictum esset cum enim hoc ex causa offensi dei sententiae loco positum esset, quia dessentes deum in eo percutiebantur, ne ducentes urores semen relinquerent, si hoc arripuit error humanus,

84쪽

Liber quaestionum

ut putarent reos esse apud deum, si qui aut uxores nollent aut accipientes, ut adsolet, generare non possent, quasi nihil aliud quam semen quaereret deus, sicut arguuntur per Malachiam

prolatam Egeias ergo, ut consolaretur eos quos mala intellegentia contristaverat docuit nihil obesse si quis aut non posset habere filios aut nollet, dum modo de legem seruareti maledictum enim illis onpetebat, qui cum possent ac uellent.

diuino obstant iudicio steriles erant, ne uetum haberentereationis dei, quem spmebant, ut eum uiderent aut generares non posse aut genitos minime possidere, eognoscerent nindignantis de iram ess et conuersi satis facerent. 2. Nam et sanet uiri cum cupidi essent filiorum et non id obtinerent, aestimabant peccata obstare et dolebant ignorantes dei esse prouidentiam, cui seruabantur denique ad dei procurationem

et Anna eo epit et peperit Samuhelem et Helisabeth Iohannem ne uxor Minoe ampson spiritalis tamen intellegentia in haeeausa ista est ut maledicti habeantur qui non reliquerint

semon inii0d uideat d0minum id est qui non inbuerit aut filium aut seruunt aut piruximum, qui dei timorem d0ceat super terram'.

1 Dei iudicium retractari non conuenit; nam humana inbecillitas adque inperitia dei se debet iudicio erudire, in quo non sapit,

85쪽

Cap. XVII I XVIIII.45ui ex sententia dei intellegat ueritatem et nihil aliud fieri debuisis, quam quod uidet laetos dominum, quem sest aedelaiorem personarum non esse si enim David precem suscepit et Saul refutauit nihil aduersum sentiendum est dominum fecisse sciens enim qua mente locutus uterque est eius petitionem accepit quem uidit tribulato cord ueniam postulare illum autem despexit, quia animum eius paenitentias non

tetigerat doloa , quia deus cordis auditor est magis quam uocis. sine dictum est: homo uidet in facie, deus autem in corde. ruidis et allimur, quia simulatio in uerbis et uultu circumuenit

nos in corde enim quid sit, uidere non possumus. 2. Quam ob rem dei iudicium sequi nos oportet qui secundum cor, in quo unius cuiusqlle sententia est, exani in it ingulos hoc etiam inuenimus et saluatorem fecisse scribam enim se offerentem

n non suscepit, sedentem autem Levi ad teloneum ciebat, quia uerba scribae non secutum est cor Levi autem taeens hoc ineorde habebat, quod scriba in uerbis Iesus autem, qui iuxta quod scriptum est sciebat quid ess si in homine Levi elegit praeterea Dauid non alium pro se uoluit uni iliari: sicut Saul, sed ipse supplex tribulato corde ueniam precabatur.

Deus hominem fecit, qui quam diu non peccaret inmortalitate uigeret, ut ipse sibi auctor esset aut ad uitam aut ad

86쪽

Liber quaestio immorisim, ut eustodiens se a peceat labore suo gauderet esse se inmortalem, neglegens uero laetus ipse sibi inputaret quia coeperat esse mortalis quana diu enim in creatoris lege durauit, dignus fili edere de arbore uitae, ut mori non posset. nee enim corpus tale erat, quod dissolui inpossibile uideretur. sed gustus arboris uitas eorruptionem corporis inhibebat deniquo etiam post sedatum potuit insolubilis manere, si modo permissum esset illi edere de arbore uitae nam quomodo inmortale corpus habebat quod cibo sustentabatur 3 inmortalis enim non eget esca nec potu cibus enim uires id praestabat, uitae autem arbor medicinae modo eorruptionem omnem prohibebat sic enim homini erat quasi inexpugnabilis

murus.

I. Panem quem angelorum appellat manna est manna autem interpretatur quid est hoc 3 uidentes autem filii Israhel quasi semen oriandri cadere super terram candidum dixerunt ad ad inuidem quid est hoc quod in Hebre lingua dicitur manni γ' hie ergo panis aut cibus non mundi lege creatus est

conniixtione elementorum, sed desuper uenit spiritali ratione prouisus nec quidem in supernis haberetur, quia corporibus alendis ad momentum dei uirtute reatus est ideo autem rai Ps. 77, 25 is es. Ex 16. u. i5 gauderet et udri X erus es eorri se 2 24 - - qui a 4 d om udae Ama Bina arborem N 7 postlpostquam Bis G permaneret 8 modo domo se dono GAdenuo enuo ma in rua. B i nequo eibus es in sex arii autem enim GA arbor libo M 12 inpugnabilis M i spiritalia M uigentis C 2 inuineenim Aream hebrae M ebriae C22 manni manna P in nu in manni Nina 23 spiratalis eorri M2 haebatur 3 P habe ad om M

87쪽

Cap. XVIIII-XXI.

47 angelorum panis dictus est, quia ea uirtute creatus est, qua angeliea natura subsistit et muri in deo enim nulli uita es per id quod ergo de caeso ueniss dieitur, angelorum dictus est panis ut enim quanta et qualia benescia deis eirca hominem sunt memoraret sic locutus est, ut 0gno-geentes se deo gratias reserant, qui tanta cura seruos suos

gubernat, ut haec eis in carne adhuc positis, si necesse suerit, exhibeat per quae uiuunt angeli. 2. Dixit apostolus inter etera petra autem erat chrii stus, ut, quia Christi uirtute aqua fluxit de petra, petra appellanis sit christus simili modo et, quia manna potestate eius uenit de caelo manna id est panis Christus dicatur, quod tunc laetum eius rei, quae nunc in ecclesia offertur, figurastisso xistimetur, ut Christiani populi, quos in angelos signin Mauit scriptura, panem manducauerint homines, id est Iudaei. et quia maior gratia est nune, quam fuit in prolatis, et libertas data per Christum, quia ubi spiritus domini ibi libertas, ad conparationem temporum et gratiarum Christiani angeli dicti sunt quorum pane, qui est Christus, satiati sunt et Iudaei quos homines dixit horum magis Christus est, quibus et euelatus est et qui hoc nomine uocari censentur duplici ergo snere potest intellegi supra dicta quaestio, ut et panis angelorum caelestium diei possit et Christianorum secundum ea quas dicta insi

Hoc est ad imaginem dei factum esse hominem, quia unus unum fecit, ut sicut ab uno deo sunt omnia, ita et ab uno

88쪽

Liber quaestionum homine Omne genus humanum similitudo autem haec est, ut

quem ad modum de patre est filius, sic et de uti mulier ut unius principii auctoritas conseruetur sed filius inessabiliter inconprehensibiliter natus est de deo patre, mulier autem eorporaliter, sicut legimus, saeta de viro est, ut per eam natiuitas oreretur filius uero dei ideo natus est, ut per ipsum

fieret creatura in eo ergo dissimile est nani et de deo deus natus est de uiro autem semina, quia illic simplicitas est et non

potuit nisi d simplici simplex nasci spiritus de spiritu, deus de deo igitur uir imago dei est sic etenim scriptum est Dei fecit deus hominem, ad imaginem dei fecit eum. unde et apostolus uir quidem, inquit, non debet uelare caput eum sit imago et gloria dei: mulier autem,

inquit 'uelet caput. quare quia non est imago dei unde denuo dicit apostolus mulieri autem docere non permit utitur neque dominari in uirum.

Hic iustificat animam suam ante mortem, qui pe futurae uita consequitur fide in . se moriatur impius sed Solomon de eo dicit qui sub lege uiuit et non conuertitur iuste huiusmodi ergo si eorrigat animum ut iustitiae uias ambulet iustificat animam suam ante mortem Solomon enim propter Giudicium suturum consilium dedit, ne quis indiligens rea se

89쪽

49 in peccatis ni oriatur: alii uero de perfectione iustitias locutus est, quia nemo iustificabitur apud dominum, dignus promissions sit, nisi fuerit mortuus cum iustitia quam diu enim uiuit, adhuc futurorum meritum non habet plenum und dieit saluator qui perseuerauerit usque ad sinem, hi saluus erit.

l. Inhonestum puto, si dicantur animas cum corporibus generari, ut anima nascatur ex anima, quod nec animae ipsi a ciui ut aut si Oris singulae caelestes potestates facta sunt et ex ipsis ceteras natae sunt, potest et ex una Adae animaeredibile uideri ceteras nasci sed non conuenit, quia soli deo

hoc possibile fuit, ut simplex generaret, nec ceteris c0ncederetur quod tam mysticum est in causa saluatoris, ut noni solum a solis gentilibus uel Iudaeis, uerum etiam ab ipsis,

qui Christianos G dicunt, incredibile putetur et Fotiniani enimes Arriani hane fidem spernunt. 2. Nam si eo tempore, quo seminatur corpus, et anima

generatur ex anima de Adam eostam sublatam legimus, nona tamen animam natam ex anima sed si eost secum habuit animam iam non nata est, sed detracta in partem sed nee

hoc scriptum est prolata enim Zacharias inter cetera quiplasmas, inquit, animam hominis in sum nee Eseias ab his dissentiens ait: si diei dominus sius qui sedit te et

90쪽

Liber quaestionum

finxit is in utero si ergo in utero fingitur iam formato empori tribuitur eum vini omnia membra implet corporis, figurata diditur in eorpore et sicut aqua eum sit sino emgie missa tamen in uas figurata uidetur, ita et anima, cum sit natura incorporea et innplex, quasi formatua in corpus singula membra uiuificans quod quidem Moyses manifestius tradidit dicens: si quis percusserit mulierem in utero habentem et abortierit, si formatum fuerit, et animam pro anima si autem informatum fuerit, multetur pecunia, ut probaret non esse animam ant formam itaque si iam is

formato corpori datur, non in conceptu corporis nascitur cum semine derivata nam si cum gemino et anima existit exanima, multae animas cottidis pereunt, cum semen luxu

quodam non proficit natiuitati 3 sed si propius respiciamus, uidebimus quid sequi deb la

mus contemplemur facturam Adae in Adam enim exemplum datum est ut ex eo intellegatur, quia iam orniatum corinis accepit animam nam p0tuerat animam limo terrae admis eis et sic formam corpus sed ratione insormabatur, quia primum

oportebat domum conpaginari et sic habitatorem induci anima meeris, quia spiritus est, in siem habitare non potest ideo in

sanguine sertur cum ergo corporis liniamenta conpacta non fuerint, ubi erit anima aut soris uagatur, quam diu inmittatur. cum ratio tradat sic dari eam ut animet corpus, non ut otiosa vagetur sed ex quo detur, diem qui aliud putant ex mare, M. 21, 22 23