장음표시 사용
191쪽
Lubet bie exeutere quaestionem illam in Soholis Politicoruri
dsm . arti utiquandam vidua v bestialitatem .Periculum enim est, ne Princeps ferarum morte quotidiana in homines quoque saevi ..e ' - re incipiat,sicut de Diocletiano refertur,quod a muscarum trans srione tyrannidem sit au*,eatus. Ergo multo m.lgi, tranSh Ionet ferarum id contingere potet . . IF .. ι 6... Sune etiam perieula i & ineommoda venationum haud exigua,eujus rei exempliam est in Adriano venationis Q pra, quam studioso. Naar,ut L ισι, scribit,venandi studicru q ie af msaniam dc periculum tenebatur: inter venandum clisti acto li Eme rei,dc erus pene contrivit. Custin. in ejius vir. in h.em in Nitu Max criminan rur plerique. inquit xcluod n)mium vena- cI i qὲbus,ndulserit, quo ue eas ita exercnit, ut saepe periculosis smis oblectus petieulis. dum in auritimis rupibu fi TR P . . lt Pare. rur, de ejus vita dubitatum G 8ariter , quoda uel pi's pluit mulα, oblectatus sit, multa-prodegerit nutriendis eanibus & f. leonibus, multa venatoribus sit largitus.Iussu*icit: Sed hi non animadver-ε --,Regumlhaec esse & Prine um exercitia, quibus non in pla- oris aut vicis obambulare cui populares solent, qui sibi hins eri
192쪽
motu famem alciscunt licet, sed potius cervos,hinnulos, damas, ursos apros sectari,ut corpora hinc reddantur vegetiora,audaci xa,&ad pericula quaeque subeunda paratiora. . Pro hac itaque parte assirmante sequentes rationes & uti. Pro parte litate S pro venatonis istudio ponimus. QPram Primo namque est corpori si exercitium ad bonam valetu Idinem comparandam conducens. Exercitatio tenim roborata. 2. . corpus, exercitat dc auget calorem insitum, spiritus sensusque vegetiores & acriores reddidit, luperflua discutit, & permeatus svacuat. Asatib. Dresser. in libed. de partib. humani corporis sol. ity. Sic etiam Carolus Magnus putavit, laborem corporis ad sanita.
Iem servandam vehementer conferri r ideoque venationibus, Gallorum more, frequenter itudebat,ut non nives, non montes, s . aeque eum etiam senescentem revocarent. Acciolus Donatus. ι us Nit. Contra nimium tot uim sanitati& vitae plurimum ossi- ycit, quia nimia quiete torpet cunt membra. Ut enim aqua putrestri absque motu: sic quosve corius corrumpitur , nisi exeris
2. otium7facit,ut nihil agendo homines male agere di. Qscant. Quo fit,ut otis in vulgo pulvia ar Satanae dicatur. Laudatur sane ab Homero Andromacha, Hectoris uxor, quod equis pabulum praebere non fuerit dedignata, ut hac ratione otii dc peceati Decalionem effugerer ; quanto magis illustribus personis ea ipsi . de causa conveniet exercitium venandi Tertia ejus utilitas in voluptate I & recreatione est posita. ΠHanc quotus quisque Principi pro exant latis Reipub. laboribus& culus invidebit venatio, inquit Albertus Imp. exercitatio viri Iis,saltatio muliebris: seque voluptate quavis alia carere polle .veo natione non poste AEn. lν. lib. q. com. c. M . Sic practari impp.& Reges a gravioribus curis animum remissuri, ad venationem perrexere,ceu de Marco Antonio id refert Jul. capitolinus in Qua . fit. de Alexandro Severo Lamprid.M: de Λlexandro Magno Plu tarchus. Quarto, ad bellum praecipue instituit. unde Xen Mn. in ιδ lib. de venat. eam vocat belli praeludium: Et lib. L Dropa μ, ira
193쪽
. dit pueros Perseos publice operam de disi. venationi, Ze Regem quemadmodum in bello se Dueem eis praestitiise, quod Eaee ve -ist sima videretur meditatio rerum belli earum. Sed & Aristoteli u bd.
- Polit. c. F. venatio pars est artis bellicae, qua contra beluas ut e dum est. In venatione siquidem equitare & eurrere, atroces feras
excipere, aestum frigusque perferre, saepe famem pati necessi est: unde bellica ingenia in ea se maxime prae exercent Philo lib. derita Moysis: Hae de causa rectEMathiarii. in princ. c. l .fol. 7 ut probe,inquit,Princeps sit ordinatus & exercitatus venandi studiis ipse incumbat: ut corpus laboribus assuefaciat. & locorum
naturam addiscati tum quomodo assurgant montes: vallium item ora quo pacto aditum admittant: diffusi campi uti pandantur: fluminum praeterea naturam, Sc paludum intelligat, atque 'in hoe summam judicet adhibendam curam. Quae cognitio dinplicem affert utilitatem, tum quod explorata sibi pateat tota ejus 'ditionis regio, ac meliorem notitiam praebeat: qua parte illa de fendi possit: tum ex illius judicio, & locorum uso. facile situm mi lium quempiam recenter speculandum sibi propositura, animo complecti potest. Paula pose: Princeps autem qui liac c rea - praecipua denudatur qua parte belli Dux in liructus este deber. .Icii Caeterum, venatio tum erit licita & digna Principe , siil sit moderata, non nimia sc immodica. quae in consuetudine νZimitatio seu artificium convellatur , & interim res imperii negi, quaestio' gantur a Facit hue doctrina IIippolytia Collibus. de Irincipe c. 27. t. ι- centis: venatio approbanda ,si cum moderatione fiat, ut interim d Princeps nihil eorum negligat, quae ad administrandam Rempublicam,& imperii commoda pertinent, & subditi non opprimantur: alioquin non.contemptus tantum, sed odium expectandum. De Barnaba,vicecomite scribunt, eum tanto venationis studio detentum, ut lege promulgat I, inquiri comprehendique cos liquando iusserit,qui quinquennio ante contra vetus edistillita apros occidissent,aut ex his,vel in aliena menta comedi sterat. D Viserat hic per pagos venationi b. opportunis multa millia canum
uaticorum, cum gravillimo incolarum sumptu alendae uram, daque
194쪽
daque, q)io facto: inexpiabile populi odium in se eoncitavit. C.Deeat igitur Princeps, in nemorum latebris totos menses eommotrari, dc suos interim, vel sine administrationis pabulo relinquere, Vel aliis deglubendos committere. Idem ineulcat Anti. Tiraquest. de nobilit. cap. χτ. nu. i o. & Principi ea vendum idicit, ne vicino 'riim & subditorum agri misere devastentur. Adde, quod nimius et i l. bor fatigat&ex siecat corpus, nativum humorem absumit, de brevioris vitae est causa ex doctrina Physicorum. Quare Arist. tra dit,h Laeonteist cambus non totidem annis marem vivere, quot Reminam propter allidum venationum Iabores. Itaque haec disputatio definienda est regni , quam tradit AN livus in c. quisquis. in. 43. In omnibus trebus istui stri odi iInon m earum rerum natura, quibus utimur,sed ex eausia utendi de modo id est, temperamento: nam immodica in vitio haerent , vel probandum eis, ves improbandum quod facimus. IVGenbec. imparat. de acquir. rer. dom. n I. unde Poeta:
Omnibus in rebus modus est tutissima virtus.
Huc tendit mens ac sententia Panormit. de aliorum in c. l. de clem
enat dicentium: Ebusu senat onis non usium in turpibus esse habendum. usum utem definiunt: quatenus fovit necessitati igi victus scilicet dc valetudini: abusumtin eo, si quis ita se dedat . Igrinationibus, ut necessaria vocationis negotia omittat. traret in c. an putatis. disinu. 86. o in L venatorib. I. c. de excus mun.
Et hae sententiastante, non erit metus et tyrannidis, non, exspectia nda pericula de alia inco inmoda,quae priora argument , Rest. κἀςontra usum venationum invebebant. . . du.siem Quod vero ex Augustino dicebatur, venationem artem a esse nequis limam: id non de venatione saltuosat de clamoronis, . quam vocant Iurisconsulti, sed de arenaria est accipiendum . quae scilicet hultioni eo more a conductis hominibus, in publicis spectaculis depugnando eum belliis exerce tu ,. I senbec ' dici. lo .
195쪽
echi ad k stra usi. de rer . di Tisnsem. 7 Q. qui λιι m. 8 . docet hclericos, ii Lims proprios, aut lexarum v ι varia ipsi habeant , m L laicos lici te venari. per d. f. porro, ibis gloss anomio cornv mter, de stat. momo. Hinc at o carpone notatur Diet herus Arin chepiscopus Moguntinus apud Bram . in Epist. German. quod venationibus potitis,quam sacris indullerit, O btuniplfus lib. Dc. II. haec refert: Hugo Episcopus Constant. venationi deditus, veri tionem per rura Iemel in ilitii en & segetes procu . cansaulaian , perculsus, octo ex comitatu ido Sc equum ania sit.
Vox est Aga sicli si Lacedaemoniorum Regisi posse Principem
sine satellitibus imperare, si ita popularibus imperet, ut liberis genitores. Plui. in opophte . Loton. Magnum i siquidem satelliis tum amor, Lad.Vi essueu. 63. Sic Aristides: cognomento justus, s)mper suo unius prasidio iretus,Rempublicana administravit: as ablatibus de amicorum potentia abhorrebat, quae ad iniuriam aliis inserendam adderem animum Ptat. Contra vero Plato videns Dionysium: tyrannum corporis sui custodibus septum, quid tantum, inquit, malum fecisti ut a multis ita custodiatast De L. Tarquinio 1 Superbo refert Livius de ad. l. lib. i. quod conscius male
196쪽
male quaerendi regni ab se ipso adversus se exemplum capi posse, armatis corpus circumsepserit neque enim, ait, ad jus regni quie- qnam praeter vim habebat: ut neque populi jussu, neque auctori-b as patribus regnaret. Eo accedebat,ut in charitate civium nihil spei reponenti,metu regnum tutandum ellet. Ad hune no lum Nicolain Mac hiave Pus in lib. de prinι. ζ.II. auctor est PrincipJ.qui pern vim imperium occupavit, ut, si amore 6 non pollit, metu & s everitate lubditos sub obe)ientiam cogat , eontra quem disputat Antιmachra Nesi. lib. i. theorenti t. 9. Ce te tyrannus aliter imperium confirmare nequit, quam ut custo- 7 diam sibi adiungat,vel ut areibus di praei diis inumatur claρrnac. de arean. Reipub lib. v c. q. Cas lib. Q. Errat enim , s qios exi- istimer i tum ibi eue Repem ubi nihil a Rege tutum eii. Securia lat em ut tia palcenda cir. ten i. de lem. c 19. Quare Romulus I trecento armatos ad eustodiam corpo gris, quos celeres appellavit, non in bello solum sed eraam In pace
habuit. Liv. lib. r. Et Augullusine e victo ad Actium Antonio prae- 'torianos milites a te dimi sic me potuis et Cosmus Medices Oc- iociso Alexandro, FHrentinorum tyrannidem sibi retinere, nisi a tibus ila praestatis eonatus adversariorum retudistat. Arnse. indo-
tiran. Pol f. fol. 673 Recte igitur Just. L s. lib. 4. Polit. c. 7. pro parte assirman- Agim te asserit, praesidiumtelus modi a principe utiliter contra vim ex- uternam & audaciam multorum, ad se tuendum & regnum adhuberi. Applaudit Cassib. 3. Sphaer eivit. c. ii. his verbis: Regnum est quasi turris quaedam excelsa, in furores infinitae reclusae j
tent.'ad hane expugnandam e errat timi ambitiosi & Ieditiosi v niunt: huius custodiam omni arte, fraude, matulaque tentant. Satellitium itaque σωυατοφυλάκων remedium prae stat contra periculum proditionum ambitiosorum. Nam imperanti etiariis a proximis . c conlanguineis cave um esse docent exempla quc ridiana Si quidem nec cognatorum communia studia non valderi sui repa Ia Quod si enim, ut tyrannorum fuit. si jus vi Oolam lain est , reenandi causa viosandum: neque ulla cis amicitia 'raua at sta n l.ὶ iam iIiaritas tam minas, is a die
197쪽
pidus, non contemnat dc violet, dc abutatur amicitia Sc gratia tria vita in Jc imperium etiam amici. Et mutantur hominum volui tales dc amici. Ita Absolon, qui saepe pa o patre pugnavit, eundem postea oppugnavit. Et populus Chri itum modo Regem voluit creare, quem postea crucifigendum clamavit. P. Greg. Tholoζa .l b. tr. de Repub. c. is. Alibus. in Polit c. I l. Adde, quod Principes viri ampliorem 'comitatum recti adhibent non tantum iecuritatis,sed etiam splendoris de magni
Sed te inter apum t examina circa Regemmellites quudam lictoresque custodes sunt auctoritatis. min. lib. I .e. II. Qui ni igitur Princepsicorporis sui custodes adhibebit qui de interdia latus ejus claudant,& noctu excubias pro eo agant. Non enim suiseit,inquit Rechermo. incurs Philosoph. fol. 7o8. ad securit te mi praestandam subditos virtute de beneficiis devinctos habere, sed requiritur insuper,custodibus ae satellitibus fidelibus esse m nitum .. Boni quidem beneficiis ac virtute Principum contineta tur in ossicio: mali vi coercendi, dc poenarum metu a Iceleribus absterrendi. Et laudandum t potius, quam ad imitationem pro ponendum iudico sapientissimi Principis murten bergensis Eve hardi elogium, quo cum alter de vini copia, alter de vi maxima argenti gloriaretur, ipse se beatum praedicabat, quod tutus in gremio cujusNis subditorum seuorum dormire posset. Dresse r. pari. a. Mellen. 6. Magna sane felicitas, si semper aeque tuta. te illa. dEst autem luxusrvitandus di inutilis apparatus ministro.
198쪽
orei π ausculiatores consis- tuendi δ
' rulgari sermonem tae Regum aures alloculi esse dieuntuet . V quod genus hominum Graeci vocant ωτακουαις atque κα. γαμους. Allegoria vero illa inde ducta est, quod Regibus comis
plures ubique sunt exploratores,quibus velut auribus at sue ocuistis utuntur. Neque desunt manus dc pedes quam plurim, fortas fis ne ventres quidem,vide cuiusmodi portentum sit tyrannus, dc quam formidandum tot oculis liisque emissiliis, tot auribus,tisque tam asinini ac longis tot manibus,tot pedibus, tot ventribus, ne reliqua parum honesta commemorem, instructum. Eram. R
Per delatores, exploratores & emissarios ejusmodi intes- , ligentiarios Midaeque aures novo vocabulo indigitat Iob. Casius 'lib. s.lphar. ζοῦν. cap. Πὰ Principes xxquirunt omnia solle te,quid quisquis sub clitorum 6c sentiar,& faciat dc loquatur. Atque uta, quis diffrictior est accusator,apud eos velut saerosanctus est. T,
Turba gravis paci placidas inimica quieti. Aet
Martial lib. i Epigram. Sic enim Aristot. lib. . robi. c. ii. inter . t causas cessiervandae tyrannidis hane unam tradit, ut sint illiu modi auscultatores qui diista factaque civium notent, suisque ty- .rannis referant sic declarent. At siccine,inquit a d cap. v. vivisi Hiero, ut metuas sermones&rumores civium: si recte agas, non est cur timeas,si male, justum sane non est speculatores tuos in angulis civitatis collocare: Imo Perscum,Barbarum & Tyra
vicum est,passim&ubique subaustestatores di ota custas constia inere,
199쪽
ruere, qui omnibus rebus de agendis & dic Endis aures admove ant,qui in Omnem coetum ae congressum hominum callide se in. sinuent qui vitae & forcuisis civium malitiose insidientur, quis ruin tus, si In Republ. nebulones vivandi quislib , si tales liari di us magi stra tus alanti peisma pars servitutis est Libelle servis: at it Ies carnifices in domo, in mensa; in sinu aletos e munim servitutis intolerabile Et sic delatorum opera ae inititutio contra libertutem naturae est, contra dignitatem civitatis, & contra legem
charitatis. r3 Ad haec: principem reddit subditis: odiosu ii, & servilem metum in animis subditorum parit, adeoque Ioe ilammas scilitionis excitat.
6 Quin melius in in Repub. apertos habere hostes, qua distimulatores blandos, qui sub esca hamum & virus gerunt: quuque inter cives, ut cancri inter rosas, lupit uter Oves manent. Cas. 7 d. l. Nec immerito Demosib. contra Aristat: usque ad radices: ponitus hoc genus hominum calumniatorum , veluti hostium natara, & genere bonorum, ex Repub. O. stirpandum esse scribit. Elogium,quod ipsis tribuit Cornes Tacit. lib. - . unai. eli in hunc in 8 dum: Delatores hominum i genus publico exitio re rium, x poenis videm nunquam satis coercitum, quia scilicet plerunque' eo sunt ingenio praediti ut tanquam malitiosi homines gratiam Principum,& lucrum suum aucupentur ex calumniis & delationibus innocentum hominum. Nectenim ad hunc usque clientia compertum est,ullum dolatorem fuisse fidelem. Ceriolan. in lib. de consiliar. c. 2.3 Recte ergo Romani: Impp. hoc insanre&pernitio m hominum genus gravissimis poenis subjecerunt. Tiberius qui multi favore antea eos fuerar c5 silexus, omnes, qui inrer delatores praecipui erant, una die oecidi iussit. Vespas anus 6c Titus adeo delat res, velut fpublicoexitio gestinatos inlectati fuerunt, ut flagesi Ab sceios per a tnphiteatri arenam spectando trucidarent. Aurelianus quadruplatores ac delatores, ingenti simul severitate pros euius est. Vophi. in vivit. Trajanus omnes in n/ribus, nas ri
stoeulorum periculo objector sine re sciviaisi naufragio ex-
200쪽
posuit, proluitestantur Dio Cass. Aiphilin. Vopisi. edi Plin. in pan o . De Pertinace di Mactino refert Herodianws, quod ipsi delatores urbe exegerint, fit ubiubi invenirentur, puniri imperaverint: ., Caventes,m cui injuria fieret, aut de vanis criminibus periculum ierearetur QEcontra Constantinus: Imperator taxatur,quod deis Iolatores omni tempore admiserit. Ammian. Marcelliae. De eodem taecusatur Domitianus . Saet. in ejus vit. I . Pro delatoribus tamen nonnulli haee 4n medium adse- Prorunt . . toraxa.
r. Quod lege' Papia ipsis certa praemia erant constituta, nemph dimidium,mulctae. NaroTtamen qui & ipse Coryeae 'tumhlηusmodi opera utebatur eadem praemia lad quartas reV a cavit: unde quadruplatores dicti, quod quartam partem de proseti proruar bonis uos detulerant ,gonsequerentur. Sueton. in j-- . o I . Alexand. ab Alexandr. lib. 4. geniat. Δεν. cap. 22. 1m. .aso. Et Iiberius t tanti fecit exploratores, ut eum Senatus ali-M. quando de abrogandis praemiis eorum agendum putaret, prohibetet id si riu di diceret, jura subverti,si custodes lagum amo-
, A ristae sententia Reclam. lib. i.ν-. Pasit.e. . allepat ex sietis dictum Ecclis c. Io. v. ao. Ne quidem in conscientia tu Ma I Regi maledicitat Nam& aves et porta at vocem tuam, is qui habent pennas,annuntiabunt sementiam Ubi per aves norimallos doctos interpretes, intellisere explotatores refert. & sc 2. .
S. . t8. Micit nullam rem posse a Reg. velat brnempe opera e ,
Quinimo Plato I.delegi, inRep.sua exploratores omninδ esse jubet. Alii institutum exploratorum ad amoliendas insidiaru & is seditionum suspiciones plurimu valere scribunt.JU.Ii ι. Pol. e.lo. Idem est judiciu & con silium Alibus. in Polit. edit. . , prior. ut scit. magistratus summus singulorum linguas & manus e observare,& singulis malifremedia quaerere debeat, atque obser vare per suos quid quisque loquatur & agat,quis insidiarum sed tionumve sulpectus, Sc quλ de causa,ne sint intra moenia dc in tau.urbis hostes,quo pertinet censura Z a Con