장음표시 사용
231쪽
malum bonum,& bonum malum, D. Gresolius scribit in c. pranonusti disi. 46. quod pulvinar sub cubito,&cervical sub capite jacenti= ponunt. Verum tremen o Dei judicio subjacebunt Matth. de Assiti. decis N 'rit Iri num. 1 O. yy Imo judicum rossicium conlisti, in justitia administrandae nec judex is dicitur,in quo non estjustitia imi. iaca . 23. q. 2 s. O in c.Ia3M. F. judex, de foro conpet. in c. fori , de verb 'nisici mo ne homo quidem: sed potius inter animaliaet ruta connu merandus : cum optimum animalium 1lahomolege fruens, pessumum veru a lege α justitia separatus. Artot.i Pota. Roberraω M rania os ut . I. RAm. 17. Iudext squidem propterea dictus, quod tua populo dicat: quod lure di Iceptetiae est, rectε , dicet. apiar. is Hine Hiis in lib. de jud. sicut , ait, ignem oportet esidium esse, urat rota judicem justitia oportet imbutum esse, ut eam reddere possit. Hinc ludicem suumita instruita heod. Rex est ἄinnocentiae templum, tempe antiae sacrarium, ara j iistitiae. In quem sensum Architas dixit: iudiem di aram idem esse. pariter enim ad utrumque .eonfusi unt i qui injuria assieiuntur, sentiens eales oportere iudices esie, ut orprcssis sint praesidio, utroer iatrisῖοι. ι b. I. Eram. in v rh. Qua pro 'ter iudex erit vir justus & fortis. Antonis. TusaurM in raset. decis Pedemoni. 2 . quia,ut ipse explicat. virum se ce monstIare debet, non e tominatum, sed animum virilem dc Mnem habentem, qui eatam rosorum yrecibus non ollachrymetur, id enim non est consta tis iudacis ut notat callis aiad. Nec ludices iste apti, ut meticis ae timidi. . Turbatur enim animus,judicio spoliatur metu correptusφflectitur precibus, quo minus in ire probos animadvertat: etiam potentia fransitur. Plutarch. is Peu de. mollitie defatiscit , nee
Perficere Falet, quae animo concernit. isque sustentacula in a 'eo contra ventum non permanent: sic cor timidDm coni ra imp eum non sustinebit , inquit Et Iesiast. c. 22.ν. 23. et 11. Facit hue
Hegans s-ilitudo Plixi Lb. 8. bist. nat e Quemadmodum C Ut leon, uia animal ciri avidis urum, subinde. colui cm mutate
232쪽
dia timendi ad varia confugiunt, non constantes manent in pro posito. Noli ergo quaerere fieri judex,nisi valeas virtute irrumpeis te iniquitates: neforte extimescas faciem potentis,& facias sca datum integritati tuae. Ecclesiis. e. 7.ν. 6. Nec non Greg. Thola etav. lib. I. de Eunomiae. I. Magistratus nullius pertimescere debent magnatis in officio exercendo faciem,non ullis blanditiia decipi, sed simpliei retum veritati fidem habere: cogitantes Dei & Pria-eipis munus judicando sibi demandatum, de quo, si non apud Principem, tamen ante magnum Deiaribunal in omnium conis spectu reddituri sint rationem. Illud jus est, dicente Cicerone, quod neque inflecti gratia. neque infringi potensia, neque adulterari pecunia potest. Unde Poetar
Et se metito reprehendituri Lysander, qui eum de agri finibus iutinter se contenderent Argivi & Lacedaemonii: monstrato stadior Quis hoe,respondit potitur,de agri finibus optime dicet. Pist. in t. usand. Oblite tanda etiam vox illa :
sermatis tot resister Idorum non ingratiam Limare juru regulam
Partholoms. Rimvald. Insuper scire debent judices, Dei 'praesentia consecratos Hse erit nec magis alios judicare quam ipsos judicari : ipsis magis quam partibus terribile iudicium esse. Si quidem litigatores sub hominibus, judices vero Deo inspectore adhibito causas trutis naudas proserunt,ut rescribit Imp. Iustinian. in I. i4. C. de judiciis. Hac gravi de causi etiam veteres olim juxta templum colloc runt forum judiciale, ut ostenderent a Deo esse constitutos jud:-ces : & dum hominibus ius dicunt a Deo se quoque judicari. κώς.
233쪽
Bebatur Iustitia n pingebatur sine manibus,ut discerent,non M . iz manu filistidis animum aἀ judicium afferendum Prii ri I et signa ita fuerunt constituta,ut abilloriim colici sit' ita veritas propenderet ripsi oculi essent Paulo minus es ii ., ik brorum undique u Orcum lecto ut ostenderetur, et, ista mex Ii iv cognoscendas SP obse m andas esse, ceu refert --.μα μυχρος 'Gest. i Nost, Attico. e. 4. imaginem justitiae fieri solitam esse dicita pictoribus Rhetorabetque antiquioribus ad hunc ferme modum : FormIt, suM, que filo vir nati raspectu vehementi,&formidabili: latin biri
oculorum acribus: neque humilis, neque atrocis . iud reveren
cuiusdam tristitiae dignitate. Ex magine a. astrus signis carione intelligi voluit judicem qui justitiae amistes e portere esse gom, sanctum severum,incorruptum,in adulabilem , erectumque ac arduum ac potentem, vi & majestate aequitatis ΦιLatisquxterrificum ut lectarat Gell. d.ι. Magistratus v. avaritiaet deditus ralucro inhians, pervortit justitiam et unde altera pars, quae ad dandum emortuas habet manus,causa cadet, & oppressus opp cis Eet Ita interi quatuor, quae humanum Iudicium pervertunt, de δquibus in Gn. XL - totis imum munera corrum. munt. Haec ex ecant oculos is pinnium ac iudicum , & sub erIunt aerba justorum. Exod. λ I. N. 8. Deus. ιο. . U. Ecc1.2O. V. I praevaricatio sunt Teritatis. c. qui fili. q. I. Manliastuin hoc redditur in filiis Samuelisdoele & Λbia, judicibus in Hi enim declinaverunt post avaritiam, acceperuntque munc με M perverterunt judicium. I. Iam. 8. 3. Et tecth Norat. ab νοι δ' . .
tiae non Tacit. lib. i. invalidum est auxilium legum, quae Ti,ambitu postremo pecunia turbantur. Λ quo enim quis alam recipit,sui ipsius dominum illum constituit, ut MMς Etur Iocr. ι I.Hinc Ephialtes ne ab amicis quidem munera a epria verita ut v e. comta jusus gratificaretur,vel si id non faceret, MD4 2 D ut ocim Orale
234쪽
28 gratus videretur. AEliatins lib. tr. r.histor. c. y, His graVectite u minationem addit sacer eodex, fore, ut qui impium pro muner bus justi fieae,elus radix,quasi favilla fiat: sermen ut privi ascen.
ay Imo qui rectet iudieat. ex voce Diri Gregor , M. praemi unxo. remunerationis exspectat, fraudem in Deum perpetra quia justitiam, quam gratis impertiri debuit,aeceptione pecuniae vendi dit. Bonis male utuntur qui temporali Iuem juste iudicant: tales quippe ad veritatemnon justitiaedefensi ed amor pretii provo. eat,quibus si spes nummi siabtrahitur,confestima justitiae conses.sione tectavim i . N Λd hane rem avertendam aphorisinus test cruentissimus rInlegibus decemviralibus t Iudicem arbitrumve jure datum, qui Qb rem judicandam pecuniam episse. convictus sit, eapite punito. De poenae uidem aecipiemismunera adiudicandum , vid. .
ordine removit, & dignitate sua spoliavit. . Suetoniua in ej-.
Di De Alexandro severo ita seri Sit Reser bat Eneolpius, quo ille familiarissima est uius, illum, si unquam furem judicem vulGnparatum ha fisse digitum , ut illi oculum. erueret,ianquam odium eum tenebat eorum, de quibus apud se probatum esset,quod fures fuissent. Addit Saptimius, qui vitam jus non mediocriter exeentus est, tanti stomaehi fuisse Alexan-Hrum in eos judices, qui furtorum iam laborassent, etiamsi damnati non essent,ut si eos casu aliquo videret eommotione ani 1 lstomachi toleram evomeret, toto. vultu inardescente, ita ut nihil . posset ille IV. P vr Aurelianus t quoque fures provinciales repetu darum acrPeculatus reos, .ultra militarem . modum est prosecutus, ut . os ingentibus suppliciis erueiatibusque. puniret. piscis l
3 P l Notandum hie venit factum Cambysis i Regis Persarum, equod narrat Herodot- b. 3. & vulgo laudatur. . Prasidem S - - aem, qui pecunia corruptus injastam sententiam tulata
235쪽
terfecit,& toti corpc,ri cutem detraxit eamque in sim It triuunali. Postea lilium Otanem in eam sedem collocavit, ae ius it eum intuentem patris exuvias juste judicare, ne simili supplicio assi-
'' si h gula e eitum iustitiae doeumentum reliquit ANNO A '
ehiepiscopus.Coloniensis, Anno Christi io 3. Hic cum comperil set, iudiees falsam sentem iam in causa Reminae pauperis tu Iille, his omnibus erui oculos jussit, excepto uno, qui compater ipsius Mat, hunc enim uno duntaxat oculo privavit, ut alterutro adl tus domum deducere ex coecatos posse C. Utque hujus rei mem pia diuturnior esset, supra domos excoecatorum capita figulina cum effosis oculis collocanda curavit, ut terrori essent praetem euntibus. Matthιas messerus Millenar. sext..part. z. fol. 78.
'' Et quamvis in l. 6. f. s. in n.s de ossis. procons proconsuli
permittatur accipere esculentum : dummodo non nimis magnum, tamen neqyel hoc magistratui & judici capiendum elle, gravissime cen set Gregor. Tholυς π. 5b. 7. de Republ. e. 6 m . l6. eum dc in minimis turpis sit affectio, imo longe turpior & sordis dior cupiditas,quam in majoribus. GUIU . in i. epict. ad Tini. hom. I. Anis. T. raq. IV. connub. 7. n. 7. . Apudi Saxones t etiamnum in viridi est observantiacon. 36 su et o ex onstitutione Mauritit Electoris,ut aspirantes ad ludi- .Lia provisciplia, juramentum praestent, se repudiato &spreto mni o qMe.pronuntiaturOS. ii simile quippiam in constit. HiIpante. l eontineri alleri Gundis v. intrat . de haret; . Olim quoque institum erat iuramento conliliariorum seu senatorum, quod apud Romanosi praestare tenebantur, illi t. ;n hune modum refert Cain rur. centc l. bor. fucilis. c. φῆ. J, Φορι - - γ rem Olympium O' Consiliarium, oe per πιIδm confit Cuev i m per Iovem maritalem. Junoncm maritalem,o Miner Nam H I da in s victoriam, oe Venereminamicitiam. Concord:am, Τμats Fas ct Banam Fortunam, Alioss ani versos Deos ac Dras, in
timeoliam Ne e duoe secundum leges O conba ta a citata c
236쪽
lata, et dum decreta Romanorum σιeges.quibua nostra Ru b. .dminissratur,la respectu utilitatis patria, pro viribus meis non asi ter quam is fecit,qui senator fuit la ausi patria sua vel Romana va aca ciνitatis, nesgratiae, vel ossis, neci muneribu4patiar strvi 'μdicium consultum νe meum, nes privato addictamfiminiam meam, nes me usti parti aut bomisi ahungam, sed tantum epmmuni utilitatu susturus pro viribuε Rempub. ita ut 'Hbom miri volunt, hi qui- iam fantae jurato ben/su es Di, ais daemonasDHam, items meis mnibus cum amicis, tiam universo generi familia, in per aris us
33 te dehodi Es ages it Principes diuramento officiatim a
qui adpo nunt, munera cie sibi dari patiantur, usuri em
Posit. 3. G. λδ. . o Quarto amicit di eonsiliarii erunt eligendi ad imitatioI nicis' 'rinmνυais Hroi. v. 6. oeuli mei ad fideles terrae, ut sedeantia. δε ineeum .Et quis ab inimieo an qua fidRe habebit consilium Bono .considio anima recreatur ut dixit salomon. Quid invita amico fideli dulciust quod praedium qu ve possessio tam opima,tamque omnium fructuum ferax & fertilis,quam amicusest Antiaue . , mrolo. Prin. ι.3 c. si oportet e, ut Consiliarius fidelem affectu uiaersa Principem A Remp. gerat, & sineero amore, ac pietate debi- ta prosequatur, publicis rebus posthabeat privata quae ditente Limyb.ri semper osse eεre, ossicientq; publicis consiliis. Principia n . soda tractanti, inquit Far. Ceriolari. de confit. c.1. non de privato, sed Principis commodo, honori de utilitati prospieiendum est. Qui novir eque i/, quod sentit, explieat , perinde est, ae si nest . rvt. Qui vero utrumque habet, nisi madiosiis Reipub.fuerit,is pet-.que ruhil eat utilitate civitatis loquetur Tucyd. d. 1. debest ἡ
4 Verii paue i hodiὸ exanimo Principi&Reipub. nhe piunt: multi contra qui bona Principis, non Prinei pem diligunt.
8mici sunt, non perso sed opum . Gue rad. e. 38. ubi addit e Commiseratione maxima prosequendus est Princeps, quem plevstrae non amore tisius, sed beaesistorumcluae ab illo exspectant.
237쪽
gratia sectantur: quod inde manifes tam est, quia simul atqu clandi ille finem facit, mox contemnere ejus majestatem inci- ipiunt. Expertus hoc est Mare Aureliust Imp. filium suum Cum- 4' modum ita alloquens: Equidem eum longaevam a Diis vitam ae- ceperim,diuturnam horum omnium cepi experientiam. Scito n. aere XU. anciorum spatio Cori salem, Se atorem, Censorem, Prae- corem, Quaestorem, .Edilem & I ribunum, & post haec omnia duodeviginti annis Imperatorem Rommum fuisse quibus omniabus anu:syleriquem,quae dicebant, ad commodum proprium &damnum phoximi dirigebant, ae monstri ita erat, si quis candide ad obsequi una,& alterius emolumentum loqueretur. Qtiare ab ais maxime sibi eaveat Princeps, quorum conlilia astuta & callιda magis,quam fida sunt. Quo enim quis callidior:&versutior,hoc ue invitior oc suspectus magis esse debet, detracta opinione probit, tis. Cicer. ub L. V c. er Beseld. m. a. di uri Polit. y tb. i. Pr dentia sine justitias calliditas vitiumque, non virtus aestimanda. Falsa vero prudentiae imbuti specie, 6e linguam, non animum instructum habentes Rempub. mutare suis, non emenὀaxς aut servare consueverunt. I Bac idem cic. i. I. sc. pestem nullanima j xem de capitaliorem generi humano dc iustitiae esse stribit , quam eorum, qui tum maxime saliunt, id angunt ut boni viti eil in
Quinto . veraces i ct aperti optandi: cui non est eo i- thm, inquit Imp. Justiniam in I. 34. C. de iudiciis, antiquos ju3iect Uer ζi . . Non aliter judicialem calculum aceepisse, o is pillis sacramen- oetioeretum praestitissent, omnimodo se se eum riritate de legum suadete observatione judicium ess a disposituros λ Et simul omnibus ludicibus jusjurandum judiciale observandum ibidem prO-
. Hinc recte tappol. a Codib. de con l. fol. aD Nihil pejustas Meonsiliariis, qui veritatem Principibus reticente juramento ob minguntur,se sententiam dici utos, & eonsulturos, exanimi sententia,quae meliora & utiliora videbuntur; quod si veritatem t 'mant, iaOnne Perjuri fiunt ti
238쪽
6 Sane qui blan distrantum ti byIsnis, ut dicunt, verbis, deo muleent Principis aures similes sunt, dicente Tholorans, Medici- qui aegroto Principi abblandiuntur, ipsique indulgent in propia nandis gratioribus medicamentis,& sic mortem potius, quam ub
I Quisquis itaque metu alieujust potestatis veritatem O cultat inquit Augustinvi iram Dei super se provocat, quia magia timet holriines,quam creatorem,cui sancte promisit, se consti eum tiam,veritatem, bonum publicum, omnemque honestatem In 48 gis curaturum quam ullum favorem Principis. Detestandos i tamen dicit Tacit. quicum fortuna potius Principis loquuntu . .
ruam cum ipso: qui veri copiam non faciunt, ted suspensa & quo
ucantur inclinatura respondent: quibus omnia Principum h nesta atque inhonesta laudare mos et L C. Salust. in orat. 2. ad C. Ceissar. de Ordin. Repub. ratres, tit, quorum consilio antea dubia R spub. stabiliebatur,oppressi ex aliena libidine hue atque illuc fi .ctuantes agitantur: Interdum alia,deinde alia decernunt: uti e rum, qui dominantur, simultas, ac arrogantia fert, ita bonum, in alumque publicum existimant. Quod si aut libertas aequa mnium, aut sententia obscurior esset , majoribus opibus Rei puta6c minus potens nobilitas estet, sed quoniam coaequari gratiam omni uae difficile est: quippe eum illis majorum virtus partam reliquerit flori m, dignitatem clientelas: caetera multitudo pleraque inscia , sit sententia eorum a metu libera. Ita occulto sibi quisque alterius potentia carior erit. Libertas juxta bonis & malis, si enuis & ignavis optabilis est. Verum eam plerique metu deserunt. Sic illa. ρ . D loranda 1 est Principum Christianorum consuetudo,
quod multos ministros habeant, qui iis omnium serculorum e piam ad mensam adferunt, nullus autom sit, qui ferculum veriatatis afferte audeat. Pin. Gregor. Tinsanan. lib. 24. de R publici
o In eundem modum Ludovicum XI. I Regem Galliae alio quando dixisse ferent, se in Regno suo, & potissimum in aut a
239쪽
miliaribus aulicis,quae illat veritatem esse respondit. camerari
Desus Lipsima in not. ad lib. I. Polit. e. 3. raramlhanc in au stis Principum virtutem dicit & recatat verba Senecae lib. 6. de bene sic. vis scire .erius rei inopia laborant magna fastigiat quid omnia possi dentibus desit ille qui verum dicat. Et hoe est, quoascribit Camerar. inpr. e. 9o. Porentum parietes & laqueata tecti . aulae libertatis non fere resonantvoces, quo iudicare vult: liberintatem monendi ab aulis plerumque exulare. . . Dum autem veritatisamantes deposcimus, simul & liberalitatistnihil simulantesila dissimulantes, qui libere suadeant, qui 1 vocem dementem habeant liberam, gerantque pectus magnanimum ti expers tum metus, tum adulationis. Ha optimii Con 1ιliarii,qui semper adsunt vocati,nihil adulantur, nihil occultant: quod Alphon sus Rex Arragonum dicere solebat. Et Friderieus Tertiust Imp optabat, ut Senatores Consiliariique sui de rebus f jam judicaturi duas res in vestibulo palatii depromerent, simula-- tionem scille. & dissiaiulationem. Et sic fore, ut recte in rebus quantumvis graviaribus consulerent. AEu. θιν. I. . com. dei Le fa I. Panormitani c. a.
Quare Consiliarii libere omni timoreideposito, absquG ys- omni simulatione de diiIimulatione Reipub. consulent, animo. suo tenentes illud Prophetae Regii: Loquebar de testimoniis tuis 'in eonspectu regum & non confundebar. Psalm. IIy. ν. 46. Nam vere Sexeta: iusta, qui timet Reges, deponat,omne pellat ex aniamo decus: Malus eth minister regii imperii pudor. Degeneres animos timor arguit,eanit Virgil. q. AEneid. Exinde pronunciatum
illud cujusdam Politici: RegumlConsiliarios aut Reges esse oportet, Ioaut Regum animos habere εἰ accipiunt nonnulli de animo libero M imperterrito, qui debet esse in consiliario,& de libera lingua ae voce. Nec timendum, quod in Proverbio est: 1
Obsequim M amicos, veritas odium parit.
pluris enim faciendus est Deus, quam Rex irtutes, quam Vitia . 'Nec etiam referrietiamsi in periculum vitae idideri ut Michaeas. Ee . I. RV. Di ilirco by GOrale
240쪽
RRU .ir quin potius pro justitia Sc veritate certandum cum p .riculo vitae: & Deus expugnabit pro te inimicos tu Cri ut dic Ituri Syracis. με . .ss Satius estis minorialem cum Papiniano glo- riam sibi acquirere,quam in perjurii crimen incidere, di salubres, 38- consilium sapprirnere. Sed oc veracem mortuum t plus dii ge . Princeps, quam adulatorem vivum,& haeredibus mortui Lon pensabit justus &prudens Princeps. Hippolyt. a Couib. de conlii U enim bona ea via: ita ric tandem triumphat fide r imo adulatores 'U Lxpil sine i ipsis etiam Principibus nitidium parriant. Memoriae oo prodidit Tacit. tib I. an l. Tiberium, quoties curia egredere tu tin hunc modum eloqui inlitum e 6 homines ad servitutem paratost Sellie et etiam illum, qui libertatem publicam nollet , Itam οι proiectie servi enti um patienti artaedebat. Et quid rectum t*Oterit prolicisci ab eo qui linguam frenat ad nutum sui Principis quid praesidii in ista Repub. in qua videmus curiam elinguem, in qua dicere quod velles, perieulosum, quod nolles, miserum esset Plin. in Panegyri vel ut et apud Tacit ubi non distentiendi fac uti 61 tas retrista est, sed consentiendi necessitas. De praedi eanda 1 p tius egregia vox Tyberii apud Sueton. in Qua mi. c. 23. in libera invitate linguam mentesque liberas esse debere, I Qua te libertas nudis adimenda, vel sententia ullius inter rumpenda, ne veritas retineatur. Unde Theopompusi Lacedaemoniorum Rex quaerenti,qua rationetidele servaret regnum Si amicis, respondit, justam admonendi libertatem concedat. PI 63 tarch. in apophthegmat. recteque Ludovicus: Rex Galliae cognomento Sanctus, inter alias adi filium successorem admonitiones ait: Ita te gerit ossit confessarii necessariique dc familiares tui ponsint te libere admoneremali, quod feceris, & docere facta tua . 'ratius ι 2. άeris. Gad.εε Ut enim ab synthiumTnomen omne amittit, si amaritud nem tollati sie oratio, si libertatem loqtrendi amittat. Πο . θ - 47 mon. l. Miserisane Imperator,apuaequem vera reticentur. Capi