Theologia DogmaticoPolemica

241쪽

DE PROBITATE MINISTRI SACRAMENT. 239 malus minister, ubi bonus est Dominus 3 Quid te impedit malitiosus praeco, si est beneuolus Jude,' Et

versus finem: Non timeo adulterum, non ebriosum, non homicidam; quia columbam attendo. Per quam mihi dicitur, Hic est qui baptizat. S. Nicolaus I. iu Responsis ad Consulta Bulgarorum, Cap. LXXI. μα potest aliquis quamlumcunque Pollutus sit, Socrumentita diuina polluere, quae Purgatoria cunctarum, reme dia contagionum existunt, Non Potest solis radius Per , eloacas et latrinas transiens aliquid exinde contami-inationis attrahere. Proinde qualiscunque Sacerdos sit, iquae Sanctα sunt coninquinare non Potest. σCMIX. Prob. II. Authoritate Conciliorum. Constantiense proscripsit Artieulum IV. WieklesI et XXX. Ioannis IIus superius a nobis exhibitos, ratam habente Concilii sententiam Martino V. Tridentinum Sess. VII. an. XII. definit: Siquis dixerit, ministrum in peccato mortali existentem , modo omnia essentialia , quae ad Sacramentum consciendum aut conferendum pertinent, seruauerit, non conscere aut conqerre Sacramentum; anathema sit. Accedit perpetua traditio et praxis. Ecclesiae, quae numquam Sacramenta a peccatoribus coblata iteravit. . 1

CC. Prob. III. Ratione Theologica. I. est quam suggerit S. Thomas III. Parte, Quaest. LXIV. Artie. V. Dicendum, quod ministri Ecclesiae instrumental ter operantur in Sacramentis , eoquod quodammodo e dem ratio est ministri et instrumenti. Sicut autem εο pra dictum est, instrumentum non agit secundiam pro priam formam aut virtutem , sed sepundum virtutem ejus a quo mopetur. Et ideo accidit instrumento in

qu tum rat instrumentum, qualemcunque formam uia

242쪽

Hrtutem habeat praeter id quod exigitur ad rationem

instrumenti: sicut quod corpus medici, quod est in strumentum animae habentis artem, sit sanum pel i 'mum : et sicut fistula per quam transit aqua, ait a centea pel Plumbea. Unde ministri Ecclesiae possunt Sacramenta conferre , etiamsi sint mali. II. saepissimo inculcat S. Augustinus in suis Libris contra Donatibias. Si Sacramenta a ministrorum qualitate penderent , ita ut data a honis sint hona, mala vero a malis data. tanta foret in accipientibus varietas Baptismorum , quan ta in ministrantibus varietas meritorum. Si enim honus dat bonum quod habet ; ita qui melior fuerit ιmelias aliquid communieabit. III. ratio est. Christus instituit Sacramenta in bonum et utilitatem suscipiemtium. Ergo valorem Sagramenti noluit pendere a Pr Litate ministri. P. C. Si peccatum mortale praeSertim occultum obstaret valori Sacramentorum. Sacramenta forent saepissime incerta , immo nuIla propter impr vitatem ministrorum: ae plurimis vel ex eo capite d tiliandum foret de valore sui Baptismi , ao consessionum. Atqui hoc alienum est a suavi Dei providentia qua Ecclesiam gubernat, valorem Sacramentorum H- Iigare conditioni adeo periculosae, vi cujus Sacramen ta , citra omnem culpam suscipientium, saepissime frustrarentur suo fruetu, et fideles innumeris anxieta'

tibus torquerentur.

CCI. Conclusio II. ad licentiam Sacramenti requi-τitur probitas Ministri. Sive, ut Minister licite comficiat Sacramentum, debet esse in Statu gratiae, sabiem per se loquendo. Dixi , saltem per se loquendo , quia minister in statu peccati mortalis Sacramentum conficiens a culpa excusari potest Per --

243쪽

DE PROBITATE ΜINISTRI SACRAχE . 24 Leidens , I. ob ignorantiam invitae ibilem sui status. Is

Propter repentinam necessitatem quam praevidere nou potuit, ita urgentem, ut ipsi non relinquatur spatium se reconciliaudi cum Deo, ut v. g. Si periculum sit, ne parvulus ante baptismum moriatur, nisi statim administretur hae Sacramentum. Sacramenta quippe pro- Pter animas Sunt instituta, et salus animarum merito praeponitur reverentiae Sacramentis alias debitae : immo non intervenit hie aliqua irreverentia: sicut in politicis non censetur irreverentia , si v. g. famulus nece

sitate ita postulante tu Regem impingat, ut Principem filium morti eripiat. . ccsI. Prob. itaque Couclusio sic limitata I. a thoritate Scripturarum. Exodi cap. XIX. dicitur: Sacerdotes quoque qui accedunt ad Dominum , functiss- Centur, ne percutiat eos. Et Levitici Cap. XXI. Sancti erunt Deo suo, et non polluent nomen eius : incen- Sum enim Domini, et μanes Dei sui Oseerunt, et ideo Sancti erunt. Quae verba Patres intelligunt non tu tum de sanctitate et munditia externa ae legati, Vesuu etiam de interiori. Ergo cui nostra Mysteria longo sacratiora et augustiora si ut legalibus veteris Testame ii , eadem saltem, immo longe major interna mundities exigitur a ministris novi Testamenti. Prob. II. Authori tale Patrum. S. Augustinus Enarrat. F. in Psal. Clit. scribit : Videant qualem rationem habituri sunt cum Deo , qui sanctis non sancte utuntur. Traul. v. in Joan. Bgο dico , et omnes dicimus , quia iustos esse oportet tanti Judicis ministros. Et Lib. II. contra Epist. Parme uicini, Cap. X. Omnia Sacramenta cum obsint iud ne tractantibus, prosunt tamen per eos diagne sumentibus. S. Gregorius M. Lib. I. Epist. XXV. Irim. VI. L

244쪽

alias XXIV. Necesse est, ut munda sit manus, quae diluere sordes curat. -- Scr tum namque est: Mundamini , qui fertis uasa DomIni. S. Nicolaus I. in

Responsis ad Consulta Bitigarorum, cap. LXXI. Mali bona ministrando se tantum laedunt: et cerea fax accensa sibi quidem detrimentum praestat, aliis uersἐumen in tenebris administrat; et unde aliis commodum eaehibet , inde sibi divendium praebet. S. Bernardus Lib. de Convers. ad Clericos, Cap. X. Vae ministris ins libus , qui necdum reconciliati reconciliationis ali

nae negotia amrehendunt. Prob. III. Authoritate S. Th Naae III. Parte, quaest. LXlV. Artie. VI. Non est dubium . quin mali exhibentes se ministros Dei et Ecclesiae in dispensatione Sacramentorum Precent. Et quia hoc peccatum pertinet ad irreperentiam Dei, et contaminationem Sacramentorum, quantum est ex parte ψsius p. ccatoris c licet Sacramenta secundum se ipsa incontaminabilia sint consequens est, quod tale Pe Catum ex genere suo sit mortale. Doctori Angelico com sentiunt Theologi omnes, et Ritualia. Romanum jussu

Pauli V. editum, ita habet: sacerdos si fuerit Peccati mortalis sibi conscἱus quod absit, ad Sacramentorum administrationem non audeat accedere. CCIII. Caeter una ratio , ob quam Miuister in sta' tu peccati mortalis Sacramenta administrans gravis e ga Deum irreverentiae reus esse censetur, triplex assi gnari potest. I. est ex parte Christi. Minister Sacramentum conficiens immediale repraesentat Christum oujus personam sustinet, et cum eo unum agens tota

te constituit , cum agat nomine et authoritate christi. Ergo inimicus Dei et servus diaboli sustinere praesu- meus tam sanctam personam in perfidienda hominis

245쪽

sanctificatione, gravem Christo irreverentia n irrogat. II' ex parte Sacramenti. Saeramenta sunt res infinitae dignitatis et excellentiae, coquo a moraliter continaant merita et sanguinem Christi : consectio autem Sacramenti est talis actio, qua post opus Incarnationis nulla est nobilior, eoquod per illam minister immediate cooperetur Deo in salutem animarum, et immediate fructum Passionis dominicae iisdem applicet. Atqui res tantas tractari, ae tales actiones ab homine poni in statu peccati mortalis gravis est irreverentia. III. ex Parto Mini tri. Minister consecratus per ipsam sui consecrationem, aut deputationem Ecclesiae voluntarie sus iapit munus conficiendi et conferendi Sacramenta. Ergo specialem contrahit obligationem gravem et proportionatam materiae illud munus digno obeundi. Sed ex Lstens in peccato mortali tantum munus digne nocio bit, eoquod res sanctissimas indigne tractet. Ergo transgreditur obligationem gravem, adeoque minister in statu peccati mortalis non potest licite conficere Sa

cramenta.

CCIV. Quaeres I. An graviter peccet Minister

improbus et peccator, quando Sacramentum conficit ex officio quidem, sed rita non solemni, v. g. Sace dos aut Diaconus moribundum infantem baptiza ns o missis caeremoniis baptismi 3 Resp. probabilius affirmative. Proh. assertio. Ex una Parte authoritas sacra, quam conclusione II. adduximus, loquitur indefinite, nec distinguit inter confectionem Sacramenti solemnem et nota

solemnem: ex altera Parte eadem urget ratio ; non enim solae caeremoniae , quae sunt accidentales Circumstan

tiae , exigunt Ministri sanctitatem , sed praecipue ipsa Sacramenti substantia. Ergo.

246쪽

ARTICULUS I. CONTROVERSIA VIII.

CV. Quaeras II. An per se peccet graviter qui

in statu peccati mortalis administrat Sacramentum , etsi Dan sit minister specialiter deputatus , v. g. laicus in casu necessitatis Bapti dans infantem Τ Resp. iterum a firmative. Prob. assertio I. Obligatio, qua ministri consecrati vel deputati tenentur Sacramentum conficero in stata gratiae, oritur ex eo juris naturalis principio, Sancta sancte tractanda sunt, in quo fundantur Decreta conciliorum et Pontis cum in hae materia. Ergo ca- dem obligatione stringuntiar omnes, adeoque etiam ministri non deputati. II. Eliam laici baptizantes sunt v

. , o ministri Sacramenti: unde tam vere dispensant merita et sanguinem Christi , tamque immediate Christum

repraesentant, ejusque personam Sustinent, ac cum Christo fiunt una causa particularis totalis sanctificationis quae confertur per Sacramentum , au Sacerdos solemniter et OX Ossicio baptizans.

CCVI. Quaeres III. Au peccet g rariter Sacerdos Vel Diaconus, qui Eucharistiam prius iam consectam populo distribuit peccati mortalis sibi conscius 3 Resp.

probabilius affirmativo. Prob. assertio. Quamvis Sacerdos distribuendo tantum hostias Consecratas proprie non sancti sic et suscipientem , Sed Praecise moveat atque applicet Sacramentum ; immediale tamen repraeseutat Christum , cujus est oves suas propria carne et sanguino pascere , ejiasque PerSOnam sustinet in munere sancti simo. Ergo munus illud exercendo eum reatu mortalis peccati gravissimam. Christo injuriam irrogat. Prose-eto minister hie Iudae Iscarioti comparandus videtur. qui Christum omnis Sanctitatis sontem manibus peccati sorde pullutus tractavit, atque osculo Filium Dei tradidit. Ex hac ipsa ratioue cousequitur, Sacerdotem Si-

247쪽

DE PROBITATE MIXISTRI SACRAMENT. 245bi sonscium peccati mortalis graviter delinquere tan genio, elevando hostiam, aut oum ea populo benedi- con lo ; quia in re gravi et valde saneta exhibet se mi nistrum Ecclesiae, et Christum sanctioris foederis L tam impuris manibus contrectat , quod Peculiare omnino irreverentiam includit Sanetissimae christi nu-maΜitati exhibitam. CCVlI. Quaeres IV. An Episeopus in stata precati mortalis consecrans chrisma, benedicens oleumio firmorum , templa, altaria, vestes, vasa sacra: it mconcionator ex officio praedicans verbum Dei, et Diaconus solemniter ad aram ministrans in statu peconii mortalis, graviter peccent 7 Resp. probabilius negative. Prob. assertio. Hae aetiones , quamvis aliquo modo sint sacrae , per se tamen non immediato sanctificant, neque continent vim ac dignitatem meritorum Christi . nec ponuntur nomine Christi, saltem ut Sancti et sanctificantis alios : nequct delinquunt contra reverentialia

Sanctissimae Christi Humanitati peculiariter debitam. Ergo Ministri aetiones illas in statu peeeati mortali-

ponendo, non censendi Sunt graviter peceare. Ne i ii obstat , quod chrisma sit materia et pars Sacranae 'ti Confirmationis; est enim materia tantum remota, M.' que actu est pars illius , neque causat gratiam SII-ctificantem , nisi dum actu applicatur. Hi ne Episci P i illud consecrans non potest diei conficere Sacramentum

OBIECTIONES.

CCVIII. Objicitur L contra I. Conclusionem , A t-lhoritas Scripturarum. Ecclesiastici Cap. XXXIV. v. . dicitur : Ab immundo quis mundabitur 3 Atqui peu

248쪽

α46 ARTICULUS I. CONTROVERSIA VIII. cator est immundus. Ergo a peceatore nullus mundatur. H. Eodem Cap. Eccles. v. 3o. dicitur : Quἰ baptizatur a mortuo , et iterum tangit eum , quid proficit lauatio illius 3 At qui baptizatur a pede t0re , baptizatur a mortuo. Ergo. III. Psal. CXL. Oleum Peccatoris non impinguet caput meum. Ergo Teiicienda est unctio Sacramentalis a peccatoribus facta. IV. Matth. Cap. VII. Arbor bona ruetus bonos facit :mala autem arbor malos fructus facit. Sed peccator est

ala arbor, Sacramentum vero fructus honus: Ergo Peccator non lacit Sacramentum. V. Joan. Cap. IX. Scimus autem quia yeccatores Deus non audit. Ergo peccator Sacramenta conficiens frustra Deum invocat.

VI. Jeremias Cap. III. do Ministris Legis Evangelicae sic nomine Dei vaticinatur: Dabo oobis pastores iuxta cor meum. Ergo in Ministris Evangelicis requiritur probitas. Res p. ad I. Agi ibi de somniis, auguriis Et visionibus a daemone immissis, quibus incauti et imprudentes fidem adhibent. Porro haec somnia cum sint mendacia, verum doeere nou possunt; qaemadmodum immundus res ollas mundare nequit. Quod si in sensu non litterati locum hunc intestigere placeat, aio, ne misnem mundari ab immundo qui agit proprio nomine et virtute: at mundari posse aliquem ab immundo qui agit nomine Christi et Ecclesiae. Ad II. Resp. Iitteralem horum verborum sensum esse , eum qui Post contrectatum hominis mortui cadaver, unde legalem immunditiam contraxerat , lavatur, nihil ex ea lotione lucrari, si iterum cadaver illud contrectet. Quod si ad praesentem materiam hic locas transferatur, ReSP. Cum

S. Augustino Lib. II. contra litteras Petiliani cap. VII. eum qui ab impio ministro baptizatur, non baptizari

249쪽

DE PROBITATE MINISTRI sACRAMENT. α4 a mortuo; quia bapti Eatur baptismo Christi viventis, qui est principalis minister sui Sacramenti. Ad III.

Resp. male iterum hunc locum praesenti materiae applicari : ibi enim est sermo de adulationibus peccato rum , quibus se iustus a virtutis tramite abduci non patitur, ut manifestum est ex contextu. Corr*iet me justus in misericordia, et increρabit me : oleum autem peccatoris non impinguet caput meum. Ad IV. Besp. Arbor mala non potest bonoq fructus sacere virtute propria; potest tamen virtute aliena , et tamquam ea ta instrumentalis. Praettirea proprie loquendo minister malus Sacramenta administrans, est arbor bona , quia Ox virtute Christi in Sacramentis operatur. Ad V. Resp. Deus quidem non audit peccatores ad patranda miracula in confirmationem erroris aut falsae sanctitatis;

audit vero illos quando Sacramenta perficiunt, et Christi authori tute peccata remittunt. S. Augustinus Lib. II. eontra Epist. Parmeniani, Cap. VIII. observat, haec verba non esse ipsius Christi, sed coeci nati, quem Christus sanavit. Ad VI. C. A. D. C. Ergo in Ministris Evangelicis requiritur Probitas, necessitate convenientiae ac decentiae , ne illi in sui perniciem exerceant Dei ministerium, C. Conseq. Necessitate Sacramenti , adeo ut hoc sit nullum, si a ministro malo conficiatur, N. Conseq.

cIX. Objicitur ΙΙ. Authoritas S. Hieronymi, qui

comment. in Sophoniam, cap. III. scribite Sacerdo-Aes quoque qui Eucharistiae serpiunt , et sanguinem

Domini populis ejus dioidunt, imρie ogunt in legem

Christi, putantes Eucharistiam immecantis facere ser-ba , non uitam; et neceMariam esse tantum solemnem

orationem , et non Sacerdotum merita. Ergo i uxta

250쪽

2M ARTICULUS I. ConR0vERSIA UII. nieronymum II inister malus saltem Eucharistiam consistere nequit. Resp. C. A. N. C. Ut enim observat S. Thomas III. Parte, Quaest. LXXXII. Artic. V. ad I. Dicendum, quod Hieronymus per illa uerba improbat errorem Sacerdotum , qui credobant se digne posse. Eucharistiam consecrare ex hoc solo , quod sunt Sacerdolos , etiamsi sint Peccatsres. Quare S. Hieronymus loco eitato requiri docet in Eucharistiae ministro

vitae sanctitatem , non ad Sacram ii confectionem et valorem , sed ad Sacramenti fructum et essectum consequendum. Alludit enim ad litteralem significationem Dominis Eucharistiae , quod gratiarum actionem signis ficat , aitque afl illam ex parte S cerdotis legitimam

gratiarum actionem , praeter solemnia verba quibus Christi corpus consecrasti e , requiri etiam morum Pro Litatem, ne Sacerdotes impio vivendo Deo insultare magis quam gratias agere videantur.

CCX. Objicitur III. Ratio. Ad Sacramentum rite eotificiendum requiritur intentio Christi et Edelesiae. Atqui intentio Christi et Ecelesiae es, ut Ministri pura conscientia Mysteria peragant. Ergo. II. Si improbi ministri valido Sacramenta eonfieerent, sequereturi la esse mala. Atqui id dici nequit. Ergo. P. M. Savramentum est aetio ministri illud eonficientis. Sed illa actio improbi ministri est mala. Ergo ipsum Sacra-we utrim esse malum. III. Melius est percipore Sacra-wentam a bono quam a malo ministro. Ergo valor Sa-uramentorum pendet a probitate ministri. Resp. D. M.

Mequiritur ea Christi et Ecclesiae intentio, quae te minatur ad fribstantiam actionis , seu intentio iaciendi quod facit Ecclesia, C. M. Quae terminatur ad modum aetionis., N. M. Et D. mia. intentio christi et Mele-