장음표시 사용
31쪽
πάντων ωὐ-t Τολη . Iil est, divinus amor cst bonus boni per bonum. Amor enim illo qui riam bona conferens est piique mino Der excellentiam Anaeexistit, haudquaque ιιι se ιρso sterilem V permixti ; excisit autem ipsum in actionem et Ueram Per generriti m re in omnium excellentiam. Ex his DionVsu verbis supra zi es humanae facultatis divinorum ma steriorum arcana panduntur,Pter bonus Filius L nus, Spiritus sanctus sive amor divinus bonus. Sed boni et per bonum quasi a Patre per Filium. Est tamen amorori iis et excel lius in natura diuiua , quam sit in rebus Creatis . prι- iis igitur donum iu se quam respectu creaturae: atque post multa concludit Dionysius, dicens: 'Ο Θι--ς
δθλα κωλος δεα ταγαθον ta τάγα Θου is εν τἀγαθου , εν α μανει Θ μuος: disinus, inquit, amor excellentia ostenssitur , Uelut Senis Dilemus quidam circultis per bonum ex bono et ια bono stata et certa con 'ersione circumgradiens et in eodem semPer et secu/dum idom , et Procodil, et manet, et restituitur , Moe instaurati r. Haec verba profecto magncis et intraneos sensus continent ; Minair bilem enim divinae providentiae ordinem exprimunt, et in antra re divino Processionem sempiternam ut temporalem ostendunt: prU- redit enim a divina essentia, et manet in divina essentia, circum- creditur vero et restituitur ex creatura; quia temporalis 1psa P eeSsio , quae Pervenit in creaturam, in Deum revertitur tamquam sinem simul et principium, quia Deus et principium et finis est Numerus ergo personarum sine consideratione ordinis esse nUnpotest: et licet in illa summa et ineffabili essentia numerias aliter piam in creatis rebus accipi debeati quia melitis soria se dicitur, ater unus, Filius unus, Spiritus sanctus unus, quam Pater, I illi , , Spiritus, tres: nihilominus recte etiam tres personae dicuntur. Vuaim in licet nulla sit prior , aut posterior altera , secundum templi aut secundum naturam, intelligitur iamen ibi esse ordo h postaticus et personalis: qui est ordo auctoritatis et originis, qui non se signat substantiam sive essentiam, sed potius essentiae modum, qui imperfecte exprimitur verbis humanae fragilitatis , sine quo linytas personarum considerari nullo pacto potest. Sed in e1 angelio e
32쪽
ditur verbis Christi Spiritum sanetum tertio loco proserentis: ite, inquit , haptietate eos in nomine Patris et Filii et Spiritus saneti. Cur tertio loco 7 non aliam oh causam , nisi quia Patris et Filii est, et a Patro et a Filio , et missus et datus ab utroque. Ipsa in primis nomina ordinem pras se serunt Pater Filii Pater, Filius Patris Filius, Sputitus sanctus Patris et Filii . Pater vero et Filius non proprie Spiritus sancti Pater aut Filius. Unde sanctus vir Epiphanius ἐν τι, ἄγκυ. Epip ptiretia sic ait: τὸ πνεῖμα τα ἄγιιν ἐκ του πατtu η υἱου Usτον τῆ ονομασstiridest Spiristis sancitis ex Patre et Filio nominatione tertitis. Et pau
η υἱου : id est Spiritus stinctus Spiritus Peristitis, Minon tertitim a Patro et Filio Tertium, inquit, lumen non tria intelligens lumiana, sed quia Spiritus sanctus lumen de lumine, tertio post Filium loco, dicitur. Obtestor vos, Graeci fratres , per sidem Christi, porhoe ipsum do quo loquimur Spiritus sancti mysterium , audite v stros auctores. Basilius merito magnus suit enim et doci Anae et sanctitatis eximiae ) libro tertio νοῦν g φρητικων do Spiritu sancto loquens ait : Q-- μὸν γαρ δευτερευει τρῖ υἰου, id est , digni clienam ct sectindo loco post FFltam IIaec autem dignita, iritu tandem aliud est quam ordo personalis'
Gregorius nyssonus alterum theologiae sidus, eiusdem Basilii fra- c. i. i.
soniae Spiritiis stincti. Ecce uno fratre , duo lumina orientalis ecclesiae , de Spiritu sancira dis orentes . aperie proserunt. cur Spiritus sancti l 3postasis tertio loco posita imminetur. Quo pacto enim Per causaes rationem praeintelligitur Filiu Spiritui salicto , nisi quia anteit spiritum sanctum dignitate . et ordine personalis sub-,tantiae , non auium persectionis natura si te ςubstantiae 3 Haec autem apud Graecos est relatio caiisae, quam Latini, parcius loquentes originem inierpretantur. Subit hoc loco, Graeci fratres, calamitatis vestrae naufragia deplorare. Quondam ex eadem familia, sub eadem
33쪽
l. .m Darentibus, in Graecia duo eiusmodi doctrinae germinrodi runt, nunc in universa Graecia, quis est qui eos possit legere, h. Cani uinlinerei tui nam essent qui et hos et alios quam plurimos
Non vigeret ulterius inter orientis et occidentas eces . ' u R .il redeamus unde disceSSimus
uim is nitio Spiritum vinctum : aperte ivnuens, quod Sicut filium, Gut Dii diu est, ita Spiritus FRΠςxv
nuere, quam rationem originis et auctoritatis , quae vcrho p Ain; in ' Ex uno xerbo Icili annes damascenus, et Rute eum romatous Clemens δωτερότητα deduxere quasi secunditatem,
deuet secutidum gradum personae in identitate naturae. Atque idem Damascenus, ipse quo tuu Duum Ppe RR'
xinanim ordine personarum sic disserit. αυτει μου ,
lest ipsa mons est rationis seu oerhi ubssus , verti gem trix , et Aer Oerbum productrix, manifestatrix iratus. Et minum. πνεύμα τὸ ἄγον τοὐ δυναμις , εα τ
rillus in Oxpositione verborii in Ioel prophetae η μ γρ
Hῖ νοεῖται του Θεοῖ υ πατρM: id est in quantum ι est feci sim uti vim sinus genitus est ex Deo et Patretem eius est, et in , et ex ψω Diritus, A , Det in is sn Deo et Patre intelligitur. Sanctus etiam Athana pesonalis originis in divina essentia rationem habens de Spiritui meto loquens, ait: τοῖτο γ&t τὸ πνεῖμα πνοά ἐ του inos: hic , inq', viritus est Uiratio Filii, hoc est ex spiratione Filii, quae tamen na et eadem cum spiratione Patris. Idem auctor ici sermone , quemt ἰri r aranenda responsione Meleti, et Eusebia , sic in li
34쪽
5et ord em Fuitis ad Patrem, Hem Spiritus stincitis ad Filium. Quod Basilius iisdem paene xerhis reseri. Ad Amphilochium uti m
Praeter hos, Maximus, dignus vir tanto nomine. operti,simo ordinem processionis Spiritus sancti refert dicens: ονιυμα τὸ ἄ-
tiam Dea et Pufras exivit, ita et FFlii sectinlatim substantiam es , Metati ex Patre mis antialiter per FVitim genistim intis ιιiliter pr. cedens. Quod vir sanctus Tarasius palam in septima xeluti unodo rami
ἐκπορευομινον idest credo in Spiriliam sanc tim, uni ex Piafro per F htim Procedit. Anastasius in libello, quem edidit dis reotis dogmati hiis
tuam in dioinis hiabisti linoni cons isti vis : ex hoc enim Spirittis oris eius, idest Do tristis sancIns dicitiar, qtitim sit mih nili etiam Spiritias iah ipso Procedens, et Πνεν s non sotam a Patre sed etiam a Filio. Thetidorus rutiliensis pre,iister Sstiri t. n oris Dei Τ-iarii, ita interpretatur, ut ineuiem id i Patrem, et verbum, idest hi-
35쪽
36 ni En ONYMI DONATI Longum prope atque infinitum esset Omnia graecoruin theologo rum dicta in hunc sensum tendentia soriae. Satis est ex graecis aucto λbus ostendisse , ordinem in divina essentia divinis personis inter se essentialiter convenire ; neque aliud esse in eis ordinem, quam ut una persona ex alia sit: prima non aliunde, secunda ex prirna, tertia ex utraque. Quem ordinem in rebus, ut aiunt, essentialiter ordinatis univer sa uatura consequitur. Esse enim alterius, et ala alio, et per alium, in
divina essentia ad nihil potest accidentale respicere, sed ordinem personalem , qui eandem divinam essentiam tu sua unitate , principium , medium , finemque contineat. Omnia, quae attulimus, dicta fauet rum ex evangelica veritate ordinem hunc inestabilem Triuitatis imsinuant, et Spiritum sanctum a Pilio etiam Procedere necessaria deis ductione concludunt. Quid enim sibi volunt sancti viri uno quasi ore exclamantes proprium esse Filii ut in ipso, et ex ipso sit Spiritus sanctus y nihil procul dubio aliud, quam exprimere complexum illum ineffabilis suavitatis, quae communicatio sancti Spiritus a Paulo apostolo nuncupatur. Amor Patris ut Filii in ipso dum amatur a Patre, ex ipso dum amat Patrem , cui Pater contulit quicquid habet , praeter quam non esse ab alio: quod illi conserte uota potuit non ex impotentia divinae sacultatis , sed ex natura proprietatis. Nec enim esse potest Filius, ut ab alio non esse : potest tamen esse Filius, a quo simul et a Patre sit Spiritus sanctus. Contulit ergo Pater Filio quicquid habet, praeter id quod est constitutivum personae Patris: quod solum ex natura relativae oppositionis Filio dari non potuit. Quod aperte Iohannes chrysostomus vere aureis verbis expre sit super Iohannem dicens: παντα ἐσr, ός υἰος ἴσα 6 ό πα iit, πλὴν τομτου δN ἐκεῖνος - ν ἐστιν γεννήτωρ, ἔτος δι γενω ος: idest omnia est Filius quia cumque est Pater, Praetor illud quod iste quidem est genitor, ille uero genitus. Cyrillus vero manifestissime asserit etiam proprietatem spiratiouis , qua Spiritus sanctus procedit a Patre, Filio esse tributam,
in expositione εκ τον Θ αναξ ιτισμὸν dicens: ἀφωποι γορνως λόγος, - - ι οἱ νηκε s οἴτω ερὲς, παντα εχων ἷσα 6 ὁ πατερ ,διχα μονον τοῦ εIναι πατηρυ το ἐξ αὐτου η ἐν vi res ἐμπεφυκὸς αγιον πνεῖμα. Homo , inquit , factus Merbum , remansit etiam sic Deus, omnia habens guraecum que habet Pater, Praeter quam esse Patrem, etiam Proprium et ea jso et in ipso innatum Spiratim sanctum. Non contentus beato Cyrillus omnia quae Patris sunt in Filio intelligere, praeter quam c&se Pa trem , subiunxit hoc esse etiam Filii proprium , ut ex ipso sit Di
36쪽
ritus sanctus , quod illi a Patre collatum est. Ex quibus Iohannes d damasconus conclusionem illam deduxit , omnia dedisse Patrem Filio, praeter αγεννησίαν , idest innascibilitatem.
' on est igitur. Gradet fratres, dissona tot graecorum sanctorum a metoritatibus Latinorum opinio, ut a Patre et Filio procedat Spiritus sanctus. Qui hoc pertinacius negant, de personarum divinarum ordine quaeri vetant, nihil in Trinitate prius aut posterius, nihil maius aut minus esse dicentes ; quasi vero quo pacto in divinis prius et posterius intelligi debeat, Latinis ignotum sit : at vem id saltem
discere potuerunt ex Graecis, si non ex evangelio didicissent: quod enim dieitur in divinis non esse prius aut posterius, tempufi et causam excludit, quae In creaturis consideratur, non inetrabilis Ordinis mysterium , quod relation thus personarum exprimitur. Videt , Deus, audit Deus, intelligit Deus , non tamquam is secundiam creaturae modum audiat, aut videat, aut intelligat, sed tamquam is qui supra visum et auditum et Intellectum est. Quod intuens propheta , dixit: intelligite insipientes In populo, et stulti aliquan-M do sapite. Qui creavit aurem , non audiet 3 aut qui sinxit oculum, non considerat Το Sic profecto, qui omnino negant ordinem in divitiis , interrogandi sunt, iiii in iii id qui Ointita ordinat, ipse sine Ordine sit 3 Negare igitur ordinem in divinis , nihil aliud est, quam
negare Trinitatem. Dicitur ergo in divina e sentia non esse prius et posterius, non quia inter divinas personas ordo non sit: sed quia ordo illo, ita est Ordo, ut supra omnem ordinem sit , ut causa totius ordinis. Quod licot Dionuestus passim in divinis nomini- y bus satis explicet, apertius iamen et particularius hae in parte a Iohanne chrysostomo in una sex eius boni illis exprimitur , quum
bili igitur et ineffabili ordine Spiritus per verbum procedit ex mente, quia in divinis idem est inens , verbum, et Spiritus; hoc est Pu-ier, Filius, et Spiritus sanetus. Sed si in homine hoe consideras, .uti
37쪽
a ui ERONYMI DONAT I --m iriosi ibile . uuia aliud est mens , aliud esti
COtifirmantur, quae dicta sunt, auciositate grac ae linguae in logorum. Omnes, quos supra attulimus, graeci libuologi merito magnae auctoritatiis et nominis, hoc ipsum ut ex eorum dictis videre potuimusὶ omni studio explicare conati sunt. Confitemur omnes, Ilati ema nullo esse, Filium a sola Patre, Spiritum sancium a Iatre et Filio, sive a Patre per Filium: sed non esse aliunde, solim Patris est, qui hoc ipso dissert a Filio et Spiritu sancto, quod aliunde non est. Filius vero et Spiritus sanctus in hoc conveniunt, quod aliundo sunt. Sed tu hoc disserunt, quod Filius a solo Patre eςt, et ideo Filius et unigenitus dictus, ve alter Filius diceretur. Spiritus sanctu vero hoc ipso differt a Filio quod a solo Patru ncin est: et ideo dicitur Spiritus utriusque ut ab utroque; non autem dicitur id iis, neque genitus, ,ed procedetis; quia Filius quidem ab uno genitus , Spiritus sanctu, autem ab utroque procedens. Haec est vera ratlia limdagandae processionis in iii, sterio Trinitatis. Dicet milii lapnus quispiam : liaec Latinorum deductio est, οὐ cούλομαι λατικειν :idest . nolo lati Digare; sic enim solent imperiti quidam ex Graeci dicere. Ast ego cύλομαι hiridom , idest volo graeci ea re ; Sed vide nudum recusas λατινίοιν , videaris simul et , et σχισροατε Η Α
te simul et barbaeum et schismaticum Ostendens. Noli est erum hace tautum I atinorum deductio, sed Graecorum. nimis ins Audiamus Gregrarium tDssenum idem ex eadem erinsiderati inudeducentem in expositioue orationis dominicae: ἀλλ ἔ-stri ἄνεμ ωτι ἐιναι μόνου πατρὸς D . τω υἱω ri του πνεύμω ἐφαρμοσθῆναι υ δυναται, Prω τε ἐμπαλιν το εξ αἰτlαε εἶναι, ὀπερ ἔδον ἐστὶ τοῦ υἱου καὶ τοῦ πνεί -τos.τω πατρο π 'ειωρηθῆναι φυσιν οὐκ ἔχει κομῶ δa ὀντος τε υἰω ab τω πνευματι το μη σγε '
38쪽
DE SHRIT S SANCTI PRC rasi GNE LIB. I. CAP. XV. 3 9 νώτω . LM , - αν μητις σύγχυσις περὶ το ὐποκειρονον , παλιν ἔστινα κτον την ἐν τοις ἰδιώμασιν αυτων διαφοραν ἐξ υρεῖν, ως ἄν is τὸ κοινον φυ
quod prophium est Filii et Spiritus sancti, ut in miro consideretur, fori non Potest: quiani atit m commune sit Filii et Spiritus in
Cti non esse iugentium, nc confusio aliqua circa subiectiam rem Consideretur , rursum est in su/s Pro Pieta Mus exquirenda differentia , In qua mixtio non sit , ni se estur qtiod commtino est, et quod est Proseratim non confiandiatnr. Unigenittis enim Filitis ex Pati P in sacris scr/pturis nominultir , et stic uxque Pergum confli uis ipsi proprietiatem. .viri tis sancitis autem et eae Patre dici tir, et ex Hlio
sis ictu mon o prosatiar. Siquis enim , in tu; t, Spiritum G tui non hasEI, hic non esI e tis. 4ὸttir Spiristis qui ex mo os , ChrisIi etiam Spirittis est: FVitis antoni stii est ipse ex Deo est, neque es , nequo dicimur 5ριm tis stineri. Haec XV senus, cuius verba enarrabimus diligentius, quum graecos simul latinosque doctores conciliati inans. Sed ego sane patrem hunc sauciissimum, neque ut graecum hi minem, neque ut latinuin , sod ut clii isti. Dum libenter audio, pios Ptsanctos et gitatus de ineffabili Trinitatis Ordines prae se serentem, et a
Latinorum deductione non di genitentem : una est enim sidei nostrae eritas, unum in enabi rum omnium caput noster Christus, in quo sumus ini icti in membra. Νon es e ab alio. quod est es e ανευ αἰτίας, idest
absque causa, scilius Patris est proprium: non esse ingenitum , quod hoc loco accipitur , ac si diecitur es e ah alio, commune est Filii et Spiritus sancti. inter Patris ergo personam tinaui, et Filii et Spiritus Sancti reliqua personas duas , hoe interest , quod persciua Patris' a se ipsa est , sed Filii et spiritus Anticii non a se, sed a Patre. Quid igitur quanium ad hoc attinest interest inter perionam filii et Spiritus sancti, nisi quod Spiritus Mancius a Filio est, ut Filius non est a Spiritu sancto 3 Quid ultra quaerimus 3 esse etiam a Filio Spiritum sanetum, omnes fatemur. Sapientiores schismatici esse a Filio dicunt, sed non procodere. Sed quae dementia est y quae
39쪽
Epilogus superiorum , et coctrinatio, et explicatio , et Graecorum admonitio. Immiscuimus tot sanctorum graecorum Patrum dictis rationes the loreorum latinorum , ct facile ut arbitror in ostendimus in utrisque eundem esse spiritum veritatis, et in tantae lucis excessu , qua tum potuimus, mentis oculos Per fidem obfirmavi inus: non in ximu Ch sippi laqueos, neque retia syllogismorum, quae Latinis imputat photi na apud Graecos factio, dum pertinaciam a quo inscitiam simplicitate et ruditate praetendere conatur. Spirituri sanctum igitur, quem et catholica veritas , et Graeci omnes, qui se catholicos dici volunt, tertiam in Triuitate personam esse non am Ugunt; quem et Filii et a Filio et per Filium esse non recusant scit Piscedere negant a Filio , Latini etiam procedere latentiar ex Illi quos profecto nulla movit opinionis ambitio, aut disputandi voluptas, sed in illo summo et lacommutabili bono, in quem cogitus omnes nostros iactare debemus , studium inquirendae et contemplandae veritatis: non enim ex dictis tot sanctorum patrum de
divinis inter se personis pia disserentium lute gere potuerunt iidquod nulla ratione potest intelligi, et nulla side eredi u qex evangelicae doctrinae, et fidei catholicae documentis procul dubio persona Filii distinguatur a persona Spiritus sancti, quiam non est Spiritus sanctus, et Spiritus sanctus non est Filius, posse ter divinas personas ulla esse distinctio, sive oppositio quam rei 'Linnis, quae meram originem exprimat: relationes enim aliae, quae sermam aut quantitatem aut qualitatem aut actionem PasS, ouemve respiciunt, nullo pacita in illa simplicissima natura Ioeum si
40쪽
vendicante quumque sola persona Patris ita sit Deus, ut non sit ex Deo, Filius vero et Spiritus sanctus ex Deo, oportet ut Pater reseratur ad Filium et Spiritum sanctum, tamquam principium ad ea quas sunt ox principio: et quum paternitate reseratur ad Filium ot iratione ad Spiritum sanctum , paternitas constituit personam , non autem spiratio, non aliam ob eausam, nisi quia spiratio Filii personae communicata est, quae cum paternitate non liabet oppositionem relationis, quia si eam haberet, alteram personam constitueret paternitas, alteram spiratior ideoque Filius refertur ad Patrem et Pater ad Filium, relationihus; quae quia relativas oppositiones habent, duas personas constituunt, Patrem et Filium. Spiratio autem passiva constituit spiritus sancti personam, quae quum relativam oppositionem non habeat in Patre et Filio, non constituit personam, quae per relativam oppositionem reseratur ad Spiritum sanetum, sicut paternitas , qua Pater refertur ad Filium , et siliatio, qua Filius refertur ad Patrem. ta autem ratio huius diversitatis est quae sane dicenda est diversitas in intollertu nostro, non in Trinitato, in qua summa identitas est) quia Pater solus non cum alio generat: et non solus, hoc est eum Filio spirat; et ideo utriusque Spiritus est.
Hic est ordo quem diximus originis sive auctoritatis , qui per relationes in divinis exprimitur. hoc est prius et posterius , non
temporis, non persectionis, non essentiae, aut naturae, sed pers
natis originis ; quao tamen non ab aecidente , sed ab essentia et natura divina , in Trinitatu inessahili consideratur. Spiritus sanctus omnium consensu est Filii, et a Filio: Filius vero nequo est Spiritus sancti neque a spiritu sancto. Haec Ergo disserentia, quae habetur inter Filii et Spiritus sancti personam , ut Spiritus sanctus sit a Fnlio, et non Filius a Spiritu sancto, non potest esse disserentia accidentalis respectu creaturae; quia sicut increatus Pater est, ita increatus est Filius , et spiritus sanctus a neque potest esse diserentia materialis, quum ibi non sit materia ullius generis, nee omnino utilum esse potentiale, quum sit actus purissimus et supremus. Igitur ibi alteram personam esse ab altera, est ordo originis. Quod si Ordo originis , ergo processio. Ipsa etiam ex incorporearum rerum natura sumpta ratio idem praecipue commonstrat, male posse i
telligi duas personas ab una procedentes , nisi altera ex procede tibus procedat ah alterar hie enim ordo per rationem licet rati