장음표시 사용
151쪽
altim tuum,&omare in illo, in turpitudinem it Iluso das. i Pαι, i Resum tertio: kt dixit minimis ad Samuelem: E E ego sise imo uerbum in Israel , quod quicunque a dierit, tinnient ambae aures eius In die illa luscitabo aduersum Heli omnia, qtrae locutare sim super domum leuis: incipiant&coimplebo. Praedixi enim ei, qui diudicaturus essem doamum eius in aeternum propter iniquitatem, quod nouerat indignε agere filios suos, de non corripuerit eos. Idcirco iuraui domui Hesr, qu expietur iniquitas domus eius victimis & muneribus usoue in arteriarum.
Ei capi equarto: Quid actum est fili mi λ Respondens autem ille qui nunciabat, Flaga, inquit, Israel coram Phi qm.dermina magna in populo: insuper&dao filii tui mortui filia Ophni de Phinees ,& arca Dat capta est. Cumq; illa nominasset arcam Dai, cecidit de sina re
troisum iuxta ostium,&fractis ceriticibus mortuus est. Senex enim eraseula se grandaevus . δέ ipse iudicaure Israel quadraginta annis...1 aia a Regum primo: Adonias autem filius Haggith elevabatur, dicens: Ego regnabo. Fecim; sibi currus de equites , de Quinquagitata uiros. qui currerent ante eum. Nec corripuit eum Pater sius aliquando dicens:
inare hoc fecisti D. PRovEauio vis nono : Qui erudit deriseremipse iniuriam iocis: de qui argui mpium, sibi maculam generat. Noli arguere derisorem, 'e oderit te. Argue sapientem, de dii et te. Da sapienti occasonem, dei addetur ei sapientia. Doce iustum,& fotinabit accipere . Ex decimoquinto: Stulius irridet disciplinam patris sui: qui autemca stodit increpationes astutior fiet. Doctrina mala deserentium: viam uitae: qui increpationes odit, morietur. Non amat pestilens eum qui se corri-rit, nec ad sapientes graditur . . Ex viges moquarto Qui dicun impio, iustus est: maledicent eis populi, & detestabuntur eos tribus. Qus amunt eum ,laudabivitur: & sis per ipsos ueniet benedictio. Iτε M vietesinioquinto: Qine uiderunt oculi tui, ne proseras in iurgiis cito: nEponea emendare non poliis, cum dehonestaveris amicum tuum . Mala aurea in lectis argenteis, qui Ioquitur uerbum in tempore seo. Imauris aurea Ze margaritu fulgens, qui arguit sapientem de aurem obedi R Ex vigesimoseptimo: Mesior est manifesta correptio, quam amor ab stonditus. Meliora sunt uulnera diligentis, e fraudulenta oscula odientis.. R vas . s capite vigesi octauo: Quicorripit hominem,gratiam inueniet pini Deum magis,quam ille qui per linguae blandimenta decipit. 'i Caraaε vigesimonono: Viro qui corripientem dura cerillae contem est,repetitatius ei superueniet interitus:&eumsanitas nor,sequerim.
Ecetias Afris scptimo: Melius est a sapiente corripi, quam stulto rum adulatione decipi Eec Laxa Asia πιι septimo: Filii tibi sint λ erudiillos, decuritas llas a pueritia illorum . Ex capite decimo: seruo seruato liberi seruiem de vir prudetuae dista
natus nonmurmurabit correptus,de inscius non honorabituro
152쪽
r reapite declinonono: Couir amici tui, sorte non intellexerit,&dieat, Non feci:aut si fecerit,ne iterum addat facere. Corripe prox imum,nεsor non dixerit aes dixerit,phserte iteret eamicu-L E cium.
st commisito Corripe proximum antequam commineris. a1a item uigeumo: Quam bonum est arguere, mirasco&co ntem in oratione non prohibere .Quam num est,correptum manise . nare puri utentiam/sic enim effigies uoluntarium peccatum et Ps.A L ,αm,centesimo quadra sino: Corripies nu iustus in misericordia, ei increpabit me inum aut pes toris noli impinguet caput
tes omnem hominem,& docentes omnem hominem in omni sapientia, ut Ohibeamus omnem hominem perfectum in Christo Iesu. ,: Pa i Ox i x ad Thessalonicenses ni Rogamus autem uos fra--. tres, ut noueruis eos qui laborant interuo praeium uobis in Domino, di monent uos : ut habeatisillos abundantuis in charitate propter opusillorum . Pacem habete cum eis. R'semus autem uos fratres, corrimis inquietos , consolamini pusillanimes, suscipite in nos , patientes estote ad omnes
x Pos Traionis ad Thessalonieenses terero : Q M si quis non edit uerbo nostro: per epistolam hunc notate:& ne commisceamini cum illo, inconfundatur : α nolite quasi inimi ni existimare ,sul corripite ut fia-
- Pa 1 ox is adTamotheum Milato: mccantes coram omni saetis: vied caeteri timorem habeant. Posra Rioxiae ad Timotheum secvtulo: Seruum Domitii nonoportet litigare : sed mansuetum esse ad omnes,docibilem patientem, cum modestia corripientem eos qui resiliuit ueritati: ne quando Daus det illis pini utentiam adcognoscendam ueritatem,& respiscuit a diaboli laqueis a quo captiui tenentur ad ipsius uoluntatem. E et capite quarto: Praedica uerbum,insta opponitia importunE:argu obsecra,increpa in omiu patientia &domina. . A ti Titum primo capite Huius rei gratia reli pii te Cretae, eamiae desant corrigas,de constituas per ciuitates presbyteros itur &ego dispo sit tibi. Oportet episcopum &c.amplectentem eum maiiecundum do strinam est,fidelem sermonem , ut poleas fit exhortari in domina sana,&eos dicontradicunt, arguere. Sunt enim multi inobediente . uaniloqui diluetores, maxime qui de circuncisione sunt quos oportet redargui, qui uniuerso domos si eriunt , docentes quae non oportet turpis lucri gratia. Eτca insecundo: Haec laquere,&exhortare: ἔdargue cum omni ira
Marrua Ea decimo uo: Si peccaueritis testatertinis, de, dicor xi e eum inter te & ipsem suum.Si inaudierit,lucratus eris Datrem tuum . Si autem te nonaudierit, adhibe tecum adhuc unum uelduos, ut in ore duorum Iulum testium stet omne uerbum. Quod si non a verit eo M.
dic Ecclasae. Si autem Ecclesam non audierit ei libi sicut ethnicus α γ'
153쪽
i. A AMaxosius sermone octauo ini, imum centesimum de sinum. octauum,uersu secundo: o iusta misericordia, est etiam iniusta misericordia . DeniquE in lege scriptum est de quodam: Non misereberis illius. Erin libris Regnorum legis,quia Saul postea contraxit offensam, quia miser 'tus est Agag hostium regem, quem prohibuerat diuina sententia seruari. Arsi quis latronis filijs deprecahtibus motus, Si lachrymis coniugis eius inflexus,absoluendum quiet, cui adhuc latrocinandi adspiret atactus: non ne innocentes tradit exitio, qui multorum liberat exitia cogitantem λCer tς si gladium reprimit,uincula ditatuit.cur laxae existo Cur latrocina
di, qua potest clementiore uia,non eripit ficultatem , qui uoluntatem exa torquere non potuit λ Deniquὲ inter duos,hoc est, accusatorem Se reum ea ri periculo de rapite decernentes,alterum si non probasset,alterum si esset. ab accusatore conuictus,non id quod iustitiae est, iudex sequatum: sed dum miseretur rei, damnet probantem: aut dum accusatori fauet, qui probare F ςilito ue- non possit, addi eat innoxium. Non potest igitur haec dici iusta misericor Facilitas enim ueniae, incentivum tribuit delinquenti. Hoc ideo dis delinquenti. etum est,ut sciamus secundum uerbum Dei, secundum rationem dispensanrim pio me dam esse misericordiam debitoribus. Medicus ipse si seirentis interius, in ueniat uulneris cicatricem,cum debeat resesare ulceris uitium, Mimus sae pat, tamen a secandi urendique proposito lachrymis inflexus ' roti,medio camentis tegat quod ferro aperiendum fuit:nonne ista inutilis misericordia est,si propter breue incisionis uel exustionis dolorem corpus omne t bestat,uit usus intereat . x. ORIGENEs homilia nona in Hieremiam: Verbi gratia dictum sit: Ha. i. i. i beat iudex propositum,quietem ciuitati,& pacem genti,cui praescit,prout , si offeratur latro honesta sorma, aetate satis integer,ex alio late
L erii deii, re mater expansis crinibus deprecetur, ut senectutis sue misereatur,x in utronem. alio uxor,neutium suum interficiat achrymabili uoce deploreticircunstet& paruuli liberi citd orbi futuri,quid facietiudex Θ miserebitur latronis,an non 8 Qi id in commune expeditiuuitati λ Si misertus fuerit,reuertetur homicida ad pristinum scelus: .sin uero in iudiciaria seueritate permanserit unus homo interibit,& uniueris populo prouidebitur. i Sic Deussi peperia ceris peccatori,de miserans eius,noluerit eum punire pro scelere, quis non accipiat licentiam'uis malorum qui nunc saltem propter supplicia terre
tur,non inuadet tempus, ut expleat quaecunque uoluerit,dc praeceps seratur
in uitia 'c autem in Ecclesia tam accidentia possumus considerare. Peccauit quispiam,& post peccatum postulet communionem. Si ei conceditur quod rogat, in incommodum omnium uenia procedit,& laxatis scenis scaeleribus panditur uia. Sin uerb cum rationabili deliberatione, non ut misericors,nec rursum ut crudelis iudex ea &quasiuni prouidens, omnium salute vertractans,considerauerit populi damnum in unius uenia haud dubium est quin faciat ei ci unum de Ecclesia,ut multos .salvet incolume D sisti M. Ago nunc considera mihi Sc medicum: si ccssauerit i sectione eius uulneris quod secandum est, si non usserit id quod indiget cauterio,videlicet propter dolores qui ex talibus remedi cons uuntur,quomodo ciescat infirmita ac in detelius uetus humor exuberet . Si uelo ut ita dicam temer
154쪽
rhis ad uulnus sector accesserit& inusserit plagam , eurat eum qui secaturdi uritur, uia paululum scueritatis at sumpsit,licet uisus uerit aegrotanti ad holam non misereri. Et quomodo utile fuit peccatum Israel in salute Geuum sic utilis est quorundam poena aliorum se luti. 3. Hi axoux xs epistola quinquagesimatertia ad Riparium aduersus Vigilanti ut Miror sanctum episcopum in cuius parochia esse praesbyter di- in esiissemucitur, acquiescere furori eius,& non uirga Apostolica,virgaque ira rea. con tolerantem stingere uas inutile,& tradere in interitum carnis,ut spiritus saluus fiat nee meminerit4llius dicti: Si uidebas furem,currebas cum eo, & cum adulte' i cor, .ris portionem tuam ponebas. Et in alio loco: In matutino interficiebam μsal. 9.omnes peccatores terrae,ut disperderem de ciuitate Domini omnes operantesani itatem. Et iterum : Nonne odientes te, Domine, odio habui, -i.. super inimicos tuos tabescebam Periecto odio oderam alios Fatebor' 'i' tibi dolorem meum: sacrilegium tantum patienter audire non possum: L si enim Syromasten Phinees,austetitatem Helix, Ictum Simonis Cana Nuω.., i. naei, Petri lcueritatem, Ananiam&Sapphiram trucidantis, Paulique con- 3 Ree.is. st nitana, tu Elymam magum,uijs Doxini restientem,aeterna cacitate donauit. Non eii crudelitas, pro Deo pictas. Vnde de in lege dicitur: Si fra- εter uius&amicus,&uxoriquae est in sinu tuo, deprauarete uoluerit a ueri. tat ut manus tua sup reos, α effinde sanguinem eorum: di auferes malum de medio Israel. ,. Avcvsrx Nus in psalmum quinquagesin iam: Ver tamen charissimi in tanta morum diuersitate,de tam detestabili corruptela, regite domos uestras, regite filios uestros, regite familias uestras . . ino modo ad nos putilia in ecclesia loqui uobis, sic ad uos pertinet in , domi-bus utar sager ut bonam ratonem reddatis de his qui uobis sunt subditi. Amat Deus disciplinam. Perversa aute in or falsa innocentia est, habenas laxare peccatis. Valde inutiliter,ualde perniciose sentiet filius patris leui c indui. talem,ut iustEpostea D a i sentiat si utritatem. Et hoc non solus,sed cum gemiam pa- dissoluto patre suo. Quid enim fSi ipse non peccat,& non facit quod fi lius eius,ideo non debet ab ipsa nequ tia filium prohibere 3 An sorte ut uideatur filio eius,quia& pater talia faceret nisi senuisset Peccatum quod tibi non displicet in filio tuo, desectat te: Ld aetas deseruit, non cupiditas. Maxime fratres mei filios uestros fideles attendite, quos fide genuistis,ut baptizarentur. Sed sorte negigit malus filius uel monita patris,uel obiu sationem, uel severitatem, tu imple seisonam tuam, Deus de illo exigit
s. In x M in sermone decimoquiato de ueibis Domini , ut supra, quaestiones. authori t. i 3.
6. CHRYsos ToMus in oratione prima contra Iudaeos: Verum quemadmodιuri Iudaeos culpamus, quod legem transgrediuntur: ita multo magis uos incusamus, quod ad transgressores legis concurritis, nec illos tantum ui co concurrunt,uerumetiam eos,quibuscum sit,authoritas prohibendi uos, nolit tamen id faceret. Ne mihi dixeris i Quid mihi cum illo com-nterci est' Alienus est,ignotus est. Dummodo sit hesti dum eorudem particepsinisteriorum,dum eadem iungatur Ecclesia de fratribus , α cognitis.& necessarijs,d caeteris omnibus in propinquior ProindE quemadmodum non ipsi tantam i es da poena uetandi non uetuerunt tamen : ita
Habent ei in thoritata de potestare M-hi Mai. culpatur si in pro
155쪽
almitis eo, non solum qutammis agunt, item metiam illi qui cum possint ab Imphrate
rata manet reuocare men uel ob pigritiam, iel ob timiditatem id facere nolunt,simi - ρος μ' Ii illis poena plectuntur. A impii talentum illud quod acceperat , aedes oderat seruus ille,reddidit integrum; attamen dat poena eo quod n5 auxerat lucrum: ita tu quidem etiamsi ipse purus& innocens perseueres,cet terum non augeas talentum,nec fratrem pereuntem reuoces ad sabitem, eadem quae ille patiatur,patieris. Angustinus a. B. Avo us T ικ va loro secundo Retractationum capite quinto: sae udum qu duo libri mei,quorum tκulus est,Contra partem Donati.In quomini primo libro dixi oti mihi placere ullius colaris potestatis impetu scitismaticos non ede ui ad comunionem inolenter uehenaenterque arctari. Qu uere mihi tune εοις - . non placebat,quia nondum expertus eram,uel quantum mali eorum aud rei imputaua uel quantuineis in melius mutandis conferre posset diligea tia disciplinae. . . at o E M e stola quadragesimaoctaua ad vincentium: Non inuenitur 2, ἡπί ς emplum in Euasgelicis de Apostolicis literis, aliquid petitum irinibus
cou iam- terrae pro ecclesia dc contra inimicos ecclesiae.quinii non in uiri Sed batur conua nondum implebatur illa prophetia: Et nunc reges intelligite,&er dimini imple- batur,quod in eodem psalmo paul. superius dicitur . Q lais fremuerunt Piaci. gentesin populi meditati sunt inania Adstiterunt reges terrae,ae principe, conuenerunt in unum aduersus Dominum,de aduersus Christum eius. V runcamen si facta praeterita in propheticis libris,figurae sierunt suturorum, Aneu ... illo qui appellabatur Nabuchodonosor, utrunque tempus figura' sinit,&iam est,&quod sub Apostolis habuit,&quod nunc habet ecclesia . Temporia r oratae bus itaque Apostoloriim& martyrum illud implebatur, quod figurata est, quando rex memoratus pios & iustos cogebat adorare Giulacra,&recus uates in flammas mittebat. Nune autem illud impletur, quod pauic phamniel .. in eodem rege figuratum est,cum couersus ad honorandum Deum uerum, decreuit in regno suo,ut quicunque blasphemaret Deum Sidrae , Mi sae se Abdenago,poenis debitis subiaceret. P.ius ergo tempus illius regis,significabat priora tempora regum infidelium,quos passi sunt Christiani pro impiis. Posterius uerb tempus illius regis, ligni licauit tempora posteriorum risum iam fidelium,quos patiuntur impii pro Christiani . Et paulo post: Multas ciuitates uidemus tuisse Donatistas,& nunc esse Catholicas, setestatuita, eon ri uehementer diabolicam separationem, siligere ardenter unitatem. Quae i. i. tam x mςn timori huiu ,qui tibi displicet, occasionibus catholicae fictae sunt pui iniuiae ei- imperatorum, a Constantino, apud quem primum uestri ulta Caci vitates resi cilianum accusauerunt,usquet ad praesentes imperatores, qui iudicium illius ςriuti quem uestri elegerunt,quem iudicibus Episcopis praetulerunt,iustissim E istra uos custodiendum esse decernunt. His erg6 exemplis i collegis messta uia.. hi propositas M. Nam mea primitus sententia erat,neminem ad unii per uariis talem Citasti esse cogendum ierbo esse agendum disputatione menanda, ναο α - ratione uincendum,nE fictos catholicos haberemus , quos apertos hareti .is. .' noueramus . Mα opinio mea,non contradicentium uerbis, sed demonstrantium siperabatur exemplis:nam primo mihi opponebatur ciuitas mea, quae ciun tota esses in parte Donati, ad unitatem catholicam timoreaegum imperialium couos est,quar nunc uidomus ita huius uestrae '
156쪽
ALI. ENI.S.. et sanimositati, perniciem detestari,ut in ea nunquam fuisse eredaturata, aliae
. multae&α Inam uero serviant reges terrae Christo, etiam leges serendo pro Christo . Ec in principio epseolae et Donatistae nimium inouieti sunt, quos per ordinatasa Deo potestates cohiberi atque corrigi mihi non uide tur inutile Non de mu li oriimiam correctionς gaudemus&c. Si quisquam. inimicum seum periculosis febribus phreneticu factum, currere uideret in praeceps, nonne tunc potius malum pro malo redderet,ii eum sic currete pniitteret,quam si corripiendum ligandumque curaret,& tamen tunc ei mo testis imus & aduersissimus uideretur,quandis utilis imus ti misericordis- sinus extitisset λ Sed plane silure reparata, tanto uberius ei gratias ageret,iquanto sibi eum minus pepercisse sei, silet. Et post pauca:Cum terrori utili doctrina salii taris adiungitur,ut nonrolum tenebUs ςrroris ueritatis
expellat,uerumetiam malae cossietudinis uincula uis timori brumpat, de multorum,sicut dixi, salute laetamur ,benedicentium nouit iam,& gratias agentium Deo , quod si a pollicitatione completa qua reges terrae Cua i aio seruituros eue promim, sic curauit morbido sic sanauit infirmos. Noomnis qui parcit,amicus est nec omnis qui uerberat,inimicus. Meliora sint uulnera amici,qWam uoluntaria osculo inimici . Maus est cum seueritat diligere,quam cum lenitate decipere. 3 i lI O .E M epistola qui liquagesima ad Bonifacium : Molestus est mς χην furenti phrenetico,&pater indisciplinato filio,ille lig/ndo,ille caedendo, sed ambo diligendo. Si autem illos negligant, dei perire pernuitant, ista potius mansuetudo salsa,crudeli est . Imperatorus quando profalsitate
contra ueritatein constituunt malas leges,probat tur bene credentes, de coronantur. Perseuerantes. Quando autum pro ueri Me contra salsitatem conituunt ibonas legeriterrentur saeuientesin corii guntur inter gent β. inscuc D e go legimu linpera orum,quae contra verit tem Dει serui Iur, obcempeia enosnuhit acquirit mande pix tribui. Q scutique autem legibus I inperatorum, quae pro D ε i veritatu seruiusu, tempςraim ho uult, acquirit grande iuppncium . Nam & temporibus prophetarum, omnes reges qui in populo D s i non prohibuerut,nec euerterunt quae cohu D Lyraecepta fuerant instituta,culpantur;&qui prohibuerunt ες eueiterunt, er aliorum merita laudatitur. Et rex Nabuchodonosoricum struus est clinolorum,con:tituit sacrilegam legem,ut simula 'rum aduraretur: si deius, impiae constitutioni qui obevire uoluerunt, pie Meliter e secerunt. idem tamen rex, diuino correctus miraculo,pi m& laudabilem legem pro ueritate conuituit,ut quicunque die et blasphemiam in DavM verum Sidrac. Mirac,de Abdenago, cum domo sua penitus interitet. Et pauli pisu: veri aut martyres illi sunt,de quibus Do M i M us ait: Beati qui persecurio i c. N ergo qui propter iniquitatem, & po nristianae unitatis impia divisionein, sed qui py iustitia persecutionc p rLint,lumari es ueri simi Na Agar passaeii persequutione a Sara,& illa erat saucia qfaciebat,illa iniqua quae patiebat. Et nonus is inieriectis:Q
enim di unt qui contra suasi ui pieta: es leges iustas constitui nolunt, nritiae a regi terrae Apostolos talia,non considerant ali d suisse tunc tu pus, comara suis temporibus agi. Quis enim timc in Christum credide- -timi Mot,qui ei pro pist e contra impietatem leges ferendoseruiret,
obiectionis dilutio de Apostolori
157쪽
Paulus quo dam modo compulsus. Act.
N populi meditati sunt inania: Adstiterunt reaes terrae,de principes e me
nerunt in unum aduersus Dominum,& aduersus Christum eius λ Nondum autem agebatur,quod paulo pisit in eodem psalmo dicitur ; Et nuuc reges intelliole,etudimini qui iudicatis terram: Seruite Domino in timore, re, exu itate ei cum tremores. Qu'modo ergo reges Domino seritium inimimore, nisi ea quae contra iussaDomini fiunta ligiosa seueritate prohil' ido atque plectendo Aliter enim seruit quia homo est, aliter quia etiam di rex est. Qisia homo est,ei seruit uiuendo fideliter: quia uero etiam rex est,seruit,leges iusta praecipientes& contraria prohibente omenienti vigore sanciendo: Sicut seruiuit Erechias, lucos & templa idolorum, illa excelsa quae contra Dei praecepta saerant constructii,destruendo. Sicut laeuiuit Iosias,talia & ipse faciendo. Sicut seruiuit rex Nini uitarum, uniuem iam ciuitatem ad placandum Dominum compellendo. Sicut seruiuit D irius,idolunt frangedum in potestatem Danieli dando,de inimicos eius leonibus ingerendo. Sicut seruiuit Nabuchodonosor,de quo iam dixi mus,omnes in regno suo positosi blasphemando Deo lege terribili prohibendo.
In hoc ergo seruiunt Domino reges,inquantum sunt reges, cum ea faciunt ad seruienum illi,quae non possunt facere nis reges. Cum itaque nondum re es Domino seruirem temporibus Apostolorum, sed adhuc meditarentur thania aduersus eum&aduersus Christκmetus,ut prophetarum praedis cta omnia complerentur, non utique tunc possem impietates legibus prahiberi,sed potius exerceri. Sic enim ordo temporum uoluebatur, ut αIudaei occiderent praedicatores Christi,putantes se officium Deo facereJcut praedixerat Christus; & gentes stemerent aduersus Christianosin omnis potentia martyrum uincet et . Postea vero quam coepit impleti quod scriptum est: Et adorabunt eum omnes reges terr omnes gentes iurule illi: Quis mente sobrius regibus dicat, Nolite curare in regno uetu' , iquo tueatur uel oppugnetur Ecclusa Domini uestri: non ad uos pertulerihi regno uestis,quis uelit esse siue religiosus suesecrilegus, uibus dici nopoleti: non ad uos pertineat in regno uestro, quis uelit pudicus esse, quis impudicus. Cur enim cum datum sit diuinitus homini liberum arbitrium, adulteria legibus puniantur,& sacrilegi apermittanturun fidem non iecsare leuius est,quani animam D ε o, quam foeminam uiro aut si ea quae non contemptu sed ignorantia religio'is commituntur,mitius uindicanda, nunquid ideo negligenda sunt Melius est quidem,quis dubitauerit , ad Deum colendum doctrina homines duci,quani poenae timore uel dolore compe li 3 Sed non quia isti meliores sunt, ideo illi qui tales non sunt,negligendi sunt. Multis enim profuit,quod experimentis prpbauimus, prius tinaore uel dolore cogi,ut postea possint doceri, aut quod iam uerbis didicerant, opere sectari. Et quibusdam interpositis: Ubi est quod isti clamare consueueriint,liberum est credere uel non credere Cui uim Christus intulit/que coegit Ecce habent Paulum Apostolum: agnoscant in eo prius cogenes Christum,de postea docentem: prius serientem,& postea consolantem. rum est autem,quomodo ille qui poena corporis ad Euangelium coactus iqtrauit,plus illis omnibus qui solo uerbo uocati sunt, in Evangelio laborauit,& quem maior timor compulit ad charitatem, eius perrecta charitas setas sit timorem. Cur ergb non cogeret Ecclesia perditos filios ut re
dirent,si perditi filii coegerunt .liox ut perirent i Et paulo post: Maximia
158쪽
nam min: laudan. Act. 11. Act.1 . Paulus poposcit auxilium Et bives in petratoris.
nus Episcopus Vagensis auxilium petiuit ab Imperatore Quilliano, non tam sui ulciscendi causa, quam tuendae Ecclesiae sibi creditae. Quod si prael termisisset,non eius suisset laudanda patientia.sed negligentia merub culpada. Neque enim & Apostolus Paulus uitae suae transitoriae consulebat, sed Ecclesiae Dei, quandis contra illos qui eum occidere conspirauerapi,consilium illorum Tribuno ut proderetur,effecit . unde factum est ἰut eum ad iocum quo suerat perdpcendus,deduceret miles armatus,nE illorum pateretur insidias. Romanas etiam leges implorare minimE dubitauit, ciuem Romanum se esse proclamans,quos tunc affligi uerberibus non licebat. Iteque ne Iudaeis eum interime cupientibus traderetur, Caesaris poposcit auxilium, Romani quidem principi sed non Christiani. Vbi satis ostendit quid facere deberent post . Christi dispensatores,quandb imperatores Christianos periclitante Ecclcsa reperirent. Et i ursum: Si aliter non metuit pacem habere domus Dauid nisi Absalon filius eius in bello quod contra patrem gerebat,suisset extinctus,quamuis magna cura mandauerat suis ut eum,quantum possent,uiuum saluumque seruarent,ut esset cui poenite
ei iraternus affectus igno eret, uid ei restitit, nisi perditum nere, & siilregni pace acquisita,suam moestitiam consis lari λ Sic erris Catholica mater sellantibus ad iustis eam&c.IbidEm: Cogunt multas inuenire medicinas
multorum experimen ta moxbosum.
. Irsu 'ugustinus epistola d centesimaquarta ad Donatum praesbyteritum Donatistam: Displicol tibi quia traheris ad salutem, clim ta multos nostros ad perniciem traxeris. Quis nesciat nec damnari hominem, nis merito malae uoluntatis,nec liberari, nisi bonam habuerit uoluntatem ρ Non tamen ideo qui diligia tur,malae suae uoluntati impune & crudeliter permittendi sunt,sed ubi potestas datur,de a malo prohibendi,& ad bonum cogendi.Nam si uoluntas mala seper suae permittenda est libertati, quare Israelitae recusantes & murmurantes,tam duris flagellis a malo prohibebant,& ad terram promissionis compellebantur &c. Nondum fuerat complet illa prophetia : Et adorabunt eum omnes reges terrae, omnes gentes se utent illi. Quod utique quanto magis impletur, anto maiore utitur Ecclesia potestate,ut non solum invitet,sed etiam cogat ad bonum.Vide quemadmodum de his,qui prius uenerunt,dictum est,Introduc eosinon dictum est, Compelle. Ita significata sunt Ecclesiae primordia adhuc cre centis, ut essent uires etiam compellendi. Proinde quia oportebat eius iam uiribus& magnitudine roborata etiam compelli homines ad conuiuium silutis e- ternae:posteaquam dictum est, Factum est quod i silai,& adhuc est locus. Eit,inquit,in uias&sepes,&compelle intrare . Quapropter quia permulta mala & saeua quae in nostros committitis , tanquam spinis&asperitate pleni estis, uos tanquam in sepibus inuenimus, de intrare compellimus. s. Ex tractatu undecimo in Evangelium Ioannis: Si quando uult Deus concitare potestates adversis haereticos,aduersias chi sitiatico , aduersus disiipat res Ecclesi aduersus exussiatores Christi, aduersus blasphemgt0xes baptismi,non mirentur,quia Da vs concitat,ut a Sara uerberetur Agar cognoscat se Agar,ut ponat ceruicem, quia cum humiliata dis deret a ta
mina Ga,occurrit ei angelus & dixit: quid est Agar ancit con Gemis. questa esset de domina,quid audiuit ab Angelo Reuertereaa dominam
A malo prohibendi bonum cogε di sunt non nunquam ho
Duo eecla tempora, petparabolam euangelicam designata.
Haeretidi invii, Se sepibus inueniun
159쪽
Nota. Mach. . sempite asotor misit
testas a cor ex Heretico Matth. 7.
tuam. 'dhoemis asaigitur ut reuertatur, atque utinam reueriarer, quia proles eius sicut filii Iacob cum fratribus haereclitatem tenebit. Mirantur autem quit commouenturpotestates Chri ut aliae aduersus detestandos dissipatote, Ecclesiae.Si non ergδ mouerenturin quomodo redderent ratiota de imperio suo De. 3 Intendas Charitas uestra quid dicam, quia pertinet hoc ad reges seculi Christianos,ut temporibus suis pacatam uelint matrem suam Ecclesiam habere,undE spiritaliter nati sunt. Legimus Danielis uisioncs de gesta prophetica. oes pueri in igne laudaueruiit Dominum , miratus est Nabuchodonoser rex laudantes Deum pueros, de circa eos ignem hon nochnychi. Etesim admiratus esset, quid ait Nabuchodonosor rex, nouel Iudaeus,uel circuncisiis ille qui statuam suam erexerat, ct ad eam ado-tandam onines co gerat, tamen laudibus trium puerorum commotus, ubi uidit maiestnem Dei pinesentis in igne, uid ait3 Et ego proponam decretum omnibus tribubus 3c linguis in omni terra. Quale decretum/micuitque dixerint blasphemiam in Deum Sidrach, Misacii & AbdenNo,in int ritum erunt,& domus eorum in perditionem. Ecce quomodo saeuit rex alienigena,ne blasphemetur Deus Israel, qui potuit tres pueros de igne IN berare:& nolunt ut saeuiant reges Christiani,quia Christus exustatur,a quonbntrespueri,sed orbis terrarum cum ipsis risibus a gehennarum igneberatur. Nam tres illi pueri,nati es mei,liberati sunt in igne temporali: est quid non ipse est Deus Mach abaeors,qui Sc trium puerorum Illos ab ignet erauit, illi in tormentis igneis corpore desecerunt. sed in legitimis mandatis animo permanserunt: illi aperi E liberati sint, illi occultε coronati sunt. Plus es iberari de flamma gehennarum, quini de sornace potesta eis humanae.' Si ergo Nabuchodonosor rex laudauit de praedicauit, Se gloriam dedit Deo, quia Iiberauit de igne tres pueros, Se tantam gloriam dodit,ut decretum mitteret per regnum suum : Quicunque dixerant blasph ni iam in Deum s drach.& Mi Lach,& Abdehauo,in interitum erunt de domus eorum in perditionem: quomodbisti reges non moueantur, qui noneres pueros attendunt liberatos de flamma, ed seipssis liberatos de gehenna, quando uident Christum , a quo liberati sunt, exuillari in Christianis, quando audiunt dici Christiano dic te non esse Christianum 3 Talia fac re uolunt δε saltem talia pati nolunt. Nam uidete qualia faciunt 'qualia
patiuntur. Occidunt animas, affliguntur in corpore. Sempiternas mortes faciunt temporales se perpeti conqueruntur. 6. BERNA anus sermone sexagesimosexto super Cantica eanticorum:Melius proculdubio haeretici gladio eoercerentur,illius uidelicet qui non sine causa pladium portat,quam in suum errorem multos traiicere permittat. D a i enim minister ille est,uindex in iram ei qui malE agit. Mirabantur aliqui, quod non modo patienter,sed & laeti,ut uidebatur, ducerentur ad mortem: sed qui minus aduertunt quanta sit potestas diaboli,non modo in corpora hominum sed etiam in corda quae temet permissus possederit. Nonneisus est sibimet hominem iniicere manus,quam id libenter ab alio sustinere λ Hoc autem in multis potuisse diabolum frequenter experti sumus, qui seipsos aut submerserunt,aut suspenderunt.Denique Iudas suspendit seipsum diabol' siue dubio immittente. Ego tamen maius existimo, magis ue adi ires, quod posivit immitae ncor eius ut traderet Dominum, mu kni et ps .an ii vcsideret . di hile. go simile habente coistantia
160쪽
mrtyrum δε pertinacia horum: quia mortis contemptum in illis pietas,in Constantia istis cordis duritia operatur. :r. Hi alloNx Mus in caput quintum epistolae ad Galatas:Scintilla res par ': te. tita
est.& peue dum cernitur, non uidetur e sed si fomitem compraehendeis rinaciae. rat , de nutrimenta sui quanuis paruus ignis inuenerit, moenia, urbes,latis. simos saltus, regionesque coniumit. Fermentum quo uε, cuius ad aliam stadum. partem in euangelio parabola temperata est, res modica uidetur & nihil: Lucri. sed cum farmae conspersum, totam massam sito uigore corruperit, in illius uini transit omne quod mixtum est: ita & doctrina peruersa ab uno inci- t. r. r. piens. uix duos aut tres primum in exordio reperit auditores: sed paulatim cancei serpit in corpore, de iuxta uulgare prouerbium, unius pecudis scabies, totum commaculat gregem. Igitur Se scintilla statim ut apparuerit, 'in extinguenda est: ili fermentum a massae uicinia semouendum: secandae putridae carnes ,& scabiosum animal a caulis ouiu in repellendum: ne tota
domu ,massa,corpus,& pecora ardeat , corrumpatur, putrescat, intereat. Ailuthries
Arius in Alexa tia una scintilla fuit:sed quia non statim oppressa est, totu in has mill
o, bem eius flamma populata est . iae non ep.
8. Gallo ostius libro duodecimo, epistola 'trigesma prima ad Fesicem
Episcopuli, Siciliae: Melius est ut pro multorum salute unus condemne- unum protur, quam per uti ius liccntia in multi periclitentur. Nec mirum si inter ho---umines haec ratio custoditur,cum Se inter iumenta hoc fieri persaepe cogno uimus,ut ea quae scabiem aut impetiginem habere uidentur eparentura sa ''nis,ne illotum morbo sana damnentur ili pereant. in psalmum quinquagesimum: verentamen, cha- Paret minis ratisimi, in tanta morum druerstate, & tam detestabili corruptela, regite eg x domos uestras, regite filios uestros, regite familias uestras . Quomodbad nos pertinet in Ecclesia loqui uobis, sic ad uos pertinet in domibus ue- 'stris agere,ut bonam rationem reddatis de his qui uobis sent subditi.Amae Davi disciplinam. Peruetia autem&falsa innocentia est, habenas laxare trinoeentia peccatis. Valde inutiliter, ualde perniciosε sentit filius patris lenitatem, calueit, ha ut iusse postea D a t sentiat seueritatem. Et hoc non solus,sed eum disso b 'δ' u - ς
lino patre suo. Quid enim,si ipse non peccat,& non facit quod filius eius 3 ρ 'ideo non debet ab ipsa nequitia filium prohibere An forte ut videatur si . 1lo talia faceret,nisi senuisset λ Peccatum quod tibi non
diiplicet in nito tuo,delectat te:sed aetas deseruit,non cupiditas . Maxime, fratres mei, filios uestros fideles attendite quos fide genuistis, ut baptizarentur . Sed forte negligit malus filius,uel monita pati is,ues obiurgatione uel leus: ritatem. I u imple personam tuam,Deus de illo exigit suam. a. Ua Ecollius libro quarto Dialogorum, capite declinooctauo: Et si
omne, baptigatos infames,atque ia eadem infantia morientes ingredi re gnum caeleste credendum ess,onmcs tamen paruulos qui scilicet iam loqui post nt,rigi a caelestia ingredi credendum non est: quia nonnulli, parui lis cameruidem regni caelestis avitus a parcntibus clauditur,si male iii triantur.Ni pra, cta: quidam uir cunctis in hac urbe notissimus ante triennium filium habuit an uixur ditus norum,sicut arbitror , quinque '. quem nimis carnaliter d likens te misenutricbat tatque idem l aruulus , quod dictu graue est , mox ut eius ania 'mo aliquid obiliti det, inaiestatem Dei blasphemare consueuerat, qui innac auις criennium inoitalitate reiculsus,ucuit ad morieti Cumq; eu suus
