장음표시 사용
21쪽
r -'oἰe M orius innotescunt intellectui: quia tales in res magis in sint res minus sensatq- Vnderis sunt in I 'δ ... 45 eompeehesio differentiarusensibilia
2' ' ebis di hi erisioni earii ab intellectu:&ideo dixit philo
DR hs hst manifestu quale quid sit odor. Et reddc sophus ibidς qW44'' ' i su , .sti ilia sensum hunc non habemus ς ' pa, ibinuitis animalibus sed si quis arguat contra secundu ditum s d pς - . - mita notiora esse minus uniuersalibus ' tum: sed uniuersalibus in topico. diffinitio datur per notior qu,ntuditanicv ' -- -duoliciter co
Respo04ςx R his. Oh usa quae est per diffinitionem quid nomi Mio modo quo ad diffinitione quid rei diutincta.Et isto modo ha, Creta, sterius M veram differentiam Et primo quidem modo: di
ori uersale est minus notum :quia habet rationem partis. M
actum prius dςbς p ta eo nitionem actualem: ita quodn5 est necessi id si talia media non suo
t ά, mile ciuta: n5 est necessarium intellectum prius inco/
q2G2T VEm 4 udo: transit mediante Hano. M in aliquo trase
ordinatarum quali coniimi tres formas co'ix b. st si forma substantiae M ior ordine informaret forma sub ina corpori aso ma virtualiter in aliquo stantiae quan i0ym3 p - - bb- diis insormaret natura sub gra eotiueret utriusq*ςJQ u mymis communi cum natura pro
du commuηiQri 9 λ άAurip.rid. Commentator primo metaphysi cedat de potςΠxx λβ seu, recipit formas magis uniuere ii : A mediantibus eis recipit particulares i. m c
22쪽
lὰ lamiam viiurersalem realiter distinctini esse a forma
minus uniuersalis sicut quidam tenuerunt ex intentione eius sed una Aeodem forma prius na tura perficit materia secundum abstractiore pra, dum qua secundu gradum minus absit actum. Et hoc est quod in intes Iectu notoqirantii in id habitualem cognitione possiimus tenere sed qua' gnin c qualem inuitabiliter credo illud prius intellio b tellectu cuius singillare sortius mouet sensum.& hoc siue illud ut hi,
nta Heruei Thomistaru acutissimi tenentis accidens c5cretiue sum m n Heruetis vite primu cognita ab intellectu nosim in cognitione cdfusa est oninio
imitaςndo scillae de accidentit, triam
. insequetia naturas uniuersaliores fuerint magis sensata talia conere Di cognitione c5fusa notiora nobis in cognitione actuali si vero accidentia insequentia naturas minus communes suerint maeis si ri
cata accidentibus insequetibus naturas magis uniuersales tili, sun ita quod in hoc semper recurrendu est ad sensum:sed quia ut in neribus contingit accidentia magis uniuersaltu notiora ese accides, MK 'minus uniuersalia inde accidit quod magis uniuersalia niter notiora esse minus uniuersalibus in cognitione confusa: tam ho est ut in pluribus verum.Sed quando F oppositum potest continetere scut ratione 5c auctoritate prohauimus. I sta igitur opinio m duas opiniones extremas,dc est tollens omnes ambiguitatestates, de est opinio sensata.Et per consequens mihi odctur salua emo in reuerentia quod sit opinio vera. Experimentum enim sermonum Pe erum est ut concordent sensatis. 3.physi.&primo caeli virohi c5 Per hoc patet etiam ad rationes scolistarum prohantium iamnes Ioriceptum speciei notiorem esse:quia species est magis in actu At disii 2 ratio cognoscendi.Respondetur quod hoc est verum. tamen tunc o hie,ctii in dicitur esse magis in actu ad. inuitandum intellectum: Quando est magis sensatum:vnde philosophus in prooemio mera dicit quod V siue, Qtaui sunt istificillima ad cognoscendum: eo quia sunt a sensibiis remotissima. M loquitur de uniuersalibus in causando secundum comm ΣΕ expolitionem. lic dico iii ingulare speciei magis sensatum fuerit tauia re generis: tunc species erit prius actualiter cognita cognitione connisa quam genus Si vero fuerit opposita modo oppositum contine i aquaeras Vnde hoc est dico quod non est aliae ratio nisi proote mo se naturalem intelligendi intellectus nostri:qui in intelligendo destendet' sensu, dc praecipue in prima nostra naturali cognitione secundum olitio phi sententia n. s.de anima tex. commen.' o. d .Q. Ad alius Q dicentis magis uniuersalia elle difficilioris i abstractionis. Se ocreo quens posterius cognosci Respondetur quod abstractio primi Ohi.
motivi intellectus possibilis hiab intellectu agente qu ze: 6
ea a quibus abstrallit tertio de anima commento decimonono Et si illa univcrsaliora sint magis sensata prius intelligentur ab intellectu ouam minus uniuersalia. Si vero oppositum, oppositum etiam cocomprehensio enim dii ferentiarum a sensu est causa comprehensionis earum ab intellectu, de anima commento. 9:. Ad aliud quando diei,
23쪽
erit species generenespondetur totum c5cedendo: nam taliter considerata specie uae habeat ratione totius Mindistincti, oc connisi lac notior erit genere ut habet ratione partis,& hoc est quia sicut sensus prius serjtur; totu uua in partes: sic intellectus imitans sensum prius deuenit in coenitione cdfusa in coceptu speciei distantiae qui habet ratione totius. Qui in coceptu generis: aut differetiae.Sed quado species coparatur g neri in ratio e partis: tuc illa est ignotior Ipter eande causam, α omnia ista veritate habent c5currente attestatione sensus: quia line sensu nihil fieri potest in tali casu: quia ipse est radix uniuersae cognitionis humano Ad arguintia principale.Respodet negado assumptu: qu ,videlicet in nulla cognitione magis uniuersale possit esse notius minus uniuersalie unde dico qae in cognitione inc5plexa ubi singulare eius fuerit magis sensatu qui lingulare minus uniuersalis tale magis uniuersale prius co/gnoscitur ab intellectu qua minus uniuersale,& praecipuequado c5 paratur sibi licui totis ad partes. Si vero cotingat oppositu: opposito mo/do dicedu est: iuia no incouenit ide relaectu eiusde posse notius M ignotius ellie secunda oppositas causas Se rationes Ista paucasiunt quae mihi visa sunt dicta in tam perardua materia & antiqua quaestione in qua ro/go ut ii veritatem ipsam assecutus sum ut credo illud deo attribuatum a vero illam non sim assecutus ascribatur lioc ruditati intellectus meti satitem dedi modum perscrutandi veritatem fratribus meis.
FINIS. Solutiones contradictionum in dictis Averrois: collectae per solertissimum philosophu Marcu Antonia zimaram sanctipetrinate 8c hydruntina Et primo sit per libro physicorum
eundo cap.ubi ponit utilitatem scientst speculatiuae dicit quod hominem esse persectum per scientias speculativasaest hominem habere suam ultimam perscctionem,
M talis dispositio est sibi felicitas ultima Sc sempiterna vita A eandem sententia ponit in suo prologo super.s.
oliva. Nos autem inuenimus Oppositum ab ipso.'. de anima. commemnono metha.commen.Vlti.Vbi habet ista verba.Et declarautinus superit.de anima c5men.allegato: quod sortunitas maxima quae est in
laicere intellectum separatum:est per potentiam: quc iit in intellectu speculativo apud suam ultimam persectionem similem positione quae suae nulla apud aspectum ad colores.non perpotentiam de modo potentis . rum cogitatiuarum quae acquiruntur per cognitione:quonia non est si, cui existimauit Auepace, quod hoc acquiritur per cognitionem. Et in hoc etiam ipse accusat Alpharabium I de anima, ubi supra, sicut patet intuenti. Contradictio igitur consistit in hoc.quia hic in prologo dici felicitatem hominis consistere in acquisitione scientisium speculativa rum:in aliis vero locis allegatis dicit felicitatem hominis non consiste, re in huiusmodi scientijs:quae per discursum acquiruntur: sed non tui ilia cognitione dei quae habet per intellectuna adeptum,i&hoc etiam Ii
detur velle Themistius:sicut ipse allegat, a. d. anum, Ad hoc soluento
24쪽
dicimus quod rertio de anima ubi erant locus proprius discutiendi ista
dissicultatem: locutus est ex propria sententiae iiic vero Iocutus est seclindum mentem aliorum. Et ista solutione mihi confirmat ipsemet C 5 mentator super prologo octaui physi, ubi ponens consimilem sententia inquit,& declaratum est in scientia morali ci Iod esse hominis in sua virima perfectione est ipsum esse perfectum per scientias speculativas Et qu ista dispositio est fortunitas ultima: secundulatuos vita aeterna. ecce qaedicit secundu fatuos:aut aliter,& subtilius potest illa cotrouersia consiliari ut dicamus felicitatem hominis consistere in acquisitione scientiara speculativaru dupliciter pose intelligi vel dispositive:vel complective. Et tunc dicimus quod primo modo est verum secundum viam Averro. Secundo vero modo est salsum: primo modo loquitur hic, secundo mo/do loquituria de anima.&nono meta.Vbi negat se licitatem consistere in scientijs speculatiuis: mpletiue scilicetnam cognitio scientiaru speculatinarum non est felicitas: sed est via aη illam. Et quia quandom via ad terminum cosueuit sumere denominatione a termino iuxta illud philosophi secundo physi, texi, coment, i. generatio est natura quia est via in natura: ita etia scientia speculativa est felicitas: quia est via ad felicita tem:quae selicitas est prima principium a quo caelu dependet Ad natura: sicut patet expresse. Ἀ.metico .ls 5 tex. Secunda contradictio ibideest tua: quia declarans quomodo ad scientiarii speculativaru acquisitio, nem consequatur omnes virtutes morales ostendit quomodo cosequa/tur magnanimitas:inquit quod sapiens cum cognouerit paruitatem vitae
suae, Sc perpetuitate sempiternam Sc motum continuum. Et quod pro, portio suae vitae ad tempus sempiternum est:sicut puncti asin eam: vel
sicut finiri ad infinituminon procurabit propriam vitam. Et parum in fra subdit quod eligit mortem pre vita. Sed huius oppositum nos inite/nimus ab Aristo. in. s.Ethi. ca.M. Vhi habet quod quanto aliquis magis omni virtute polletiquanto p felicior est. tanto magis illi mors molina est. Nam huiusmodi vir maxime dignus est vita,& maximis honis piiuatur idipsum sciens. Sed ad hoc soluentes dicimus quod plillosophus in alio casu loquitur,& in alio casu loquitur Averro hic. Nam si com/ solutio. parentur felix dc miser,id est, non habens scientiamuunc sine dubio se/lix magis timebit mortem qua miser. Et ratio est. quia plus perdit quan/do moritur qui miser. Auerre autem hic loquitur in casu quo sapiens dubitat ne felicitatem amittat: tunc in illo casu debet praeeligere mor/tem pre vita. Et hoc expresse sonant verba eius anquit enim dc proprie cum habet perfectionem humanam. Et dubitat quod a persectione expoqietur:tunc non est mirum si aliquando eligit mortem pre vita, & sic sedatur contradictio. Sed hic est locus dubitationis contra Averro. per
arduus. Tum quia malum non habet rationem appetibilis: sicut patet ex primo ethicorum capitulo primo Bonum est quod omnia appetunt,&quinto ethicorum malum a nullo appetitu mors autem malii: ergo S c. Amplius est contradictio in dictis eius: iuia ipse dicit quod sapiens de . het eligere mortem:ne expolietur felicitate: sed hoc nihil est secundum fatuam opinionem eius de unitate intellectus. Et videtur esse etiam con, tra philosophum.ῖ ethicorum capit 6. ubi reddens causam quare mors omnium terribilis linium:inquit,Terribilissimum vero omnium mora:
25쪽
hic enim finis mel quid p praeterea honu vel malu merlitibus videtur esse. Et primo ethicoru cap.r . mortuu felice n5 dicimus:icta sunt quoesaciunt diis cultatem in hac materia.Et nos soluimus prolixe in superiori anno in expolitione nosti a super quatuor primos de physica auscultatione. Pro nunc tamen breuiter dicendum puto quod sententia Auerro. non contradicit philosopho ad intellectum datum immo ipsemet Aris.
nono ethico .capitulo. 9. expresse tenet quod sapiens appet tu conformirationi reci debet vitam propriam morti exponere: inquit enim omnis mens eligit optimii ii bubonus autem menti paret: verum est aute id de
studioso Mamicorii gratia ipsum mi illa facere,& si opus sit pro patria morte subireabiiciet enim Sc pecunias dc honores, Se omnino omnia
quibus homines inter se concertant: ut honestatem cosequantur 'magis/que volet breui tempore ictari vehementer qui longo leuiter. Et honeste vitam agere per unum annum:qua multis annis utrum contingat: acrem unam honestam Sc magnam qua multas de paruas. Oheuntibus au/tem mortem id forte euenit: eligunt profecto rem magnam M p claram sibi Ac.Et ex istis verbis clare patet solutio ad obiect mors enim non est illud quod primo appetitur: sed bonitas de honestas actus quem exercet sapiens in tali casu. nam sicut patuit in verbis philosophi maximum honum sapiens tibi tribuit in exercendo illum actum virtutis. Et hoc hono priuaret se immo vitiose viveret si illo actu tunc praetermisso sal/uaret suum esse:per quantumcul esse. Unde melius est simpliciter maximum bonum 5c momentaneu quam remissum bonum virtutis: vel vita vitios per magnum tempus Et ex isto loco colligitur de intentio, ne philosophi euidenter quod bonum commune secundum rationem rectam:est magis eligendum quam bonum proprium:quia totum honum proprium debet homo exponere etii destructioni simpliciter si nesciat animam immortalem propter saluationem doni communis. Sapiens igi/tur in casu isto agit, licut agit agens naturale: quod primo intendit in ductione forniae generandae: sed quia forma illa no potest induci nisi ad destructione prae istentis in materia secundario,& per accidens inten dit corruptione, sic sapiens: quia no potest in casu in quo loquitur Averrois consequi felicitate 8c euitare miseriam: niti exponat morti mortemper accidens,&secundaria intentione praeeligit. Ad obiecta autem ex dictis patet iam solutio. Tertia contradictio est super primo comme. primi phylicorum ibi enim exponit per principium causas agentes demouentes per causas autem exponit fines, & per elementa cautas quae sunt partes rei scilicet materiam de formam. Huius tamen oppositum inuenimus in dictis eius.IMmeta. corrime. Σῖ.ubi habet quod causa dicitur de omnibus: principium autem dicitur de extrinsecis:elemen tu vero de
ut insedis.& subdit.E t ideo dixit in physi quod dispoistio scientiae in
omnibus artibus habentibus principia causa & elementa quia intende bat per principia causa mouetes,& per causas: illud quod est commune illis quatuor & per elementa eaqiue sunt in re. Contradicito igitur est super expositione illius verbi, causaequia hic exponit causam pro fine: ibi vero causam pro communi ad omnia genera caiisarum: scd soluitur quod hoc nomen causa suinitur dupliciter communiter de proprie. Et
primo quidem modo dicitur de omnibus,de sic sumpsit philosophus MCommenta,
26쪽
α sic est synonymum cum principio:sicut etiam ipsemet Commcn. di, cit primo physi.coni. primo inquit enim quod cum hoc nomen princi. pium & causa vittatur comitis sunt nomina synonyma. Et sic sumpsit etiam causam philosophus. F.met. ad principium. Alio modo sumiε causa proprie: Z sic distinguitur contra principium:& etiam contra elementum. causa enim proprie sumpta veriticatur solum de fine 5e huius ratio est:quia causalitas finis est simpliciter incausata: iuxta illud philosophi. Σ. physic. finis est causa causarum. Principium autem proprie M sumptum dicitur de causa agente &mouente, Et huius ratio est: quia I .ineta. text..com.primi, de ratione principij est primum esse. Et quia causa agens secundum esse praecedit ars causas: licet causa finalis praecedat quantum ad causalitatem: ideo hoc nomen principium appropria/tur causae efficienti. Alia enim est ratio causarum quantum ad tale. Et alia quantum ad causalitatem: sicut late disputauimus superiori anno super. physi. Elementum vero proprie sumptum dicitur de causis in/ Hirtulacis,scilicet de materia & forma:& ratio est quia Ut dicitur, , me/ Alem; in ta text.commen. elementum est ex quo fit aliquid primum in istis, te indivisibili secundum speciem: & comparando adhuc materiam ad formam magis proprie elementum dicitur de materia cis de forma sicut scribitCommen. commen. .quinti meta.& ratio es ista: quia magis proprie diffinitio elementi competit materiae qua competat formae. Ma Oteria enim sic describitur. 2.physi. r. sanateria est ex quo fit aliquid cum Materia. insit. Forma vero ibi describitur per hoc quod est ratio ipsius quod quid erat esse. Et sic solutio ista quantum ad rem satisfacit: scut vides. tamen quantum ad verba non dicitur satisfacere Aucr.quia eadem pro positionem hic expositam aliter exponit hic.& aliter ibi sed ad hoc di, cimus quod sorte peccauit per obliuionem dum dicit quod in physicis per causas intellexit illud quod est commune omnit, . Aut aliter quod primo phys. quando ipse exposuit per causas fines locuti is suit secunda sententiam Alexan. sicut dicit ipsemet hic: inquit enim: de sic exposuit
ipse Alexander: ut mihi videtur in. t timeta. Σῖ.commen. licet exponat istam eadem propolitione qitae ponitur in tex primo primi physico. duo ponit causam pro comuni. adces causas dico w Iocutus est secunda
proprii sententia. Aut tertio & magis iuxta realem solutione prius da/tum insistendo: ideo Auere.idem verbum aliter exponit hic: & aliter in metaphysicis: ut ostenderet nobis distininionem huius verbi causa: qae videlicet quando P potest sumi communiteri& quadocv proprie. 8c ducommuniter accipitur potest sumi pro omni causa. quando vero sumuproprie dicitur solum de fine. Et tunc dico π causam hic sumpsit pro, Pprie: causam vero. Ir.met 23.sumpsit comuniter. Quarta c5 tradictio suo comento primo est: quia hic dicit u metaphysica cosiderat tria ge, nera causarii, scilicet mouente formale. finale. Huius in oppositu in/uenimus ab ipso. 2.meta,com. 6. ubi dixit, metaphysicii cosiderare origenera causarum.Similiter tertio meta c5men ' M IV et comen 6. solutio. dicit. nelao hyncum duo genera causarum considerare, scilicet sormam
Sc fine. Sed ad hoc soluentes dicimus v refert apud me plurimum dicere aliquem artificem cotiderare quatuor sene causarum oc ipsum co/
27쪽
sderare quatuor prima genera causarum. Similiter refert alique artig/cem considerare omnes causas sub rationibus uniuersialib': & eundem in considerare easdem sub rationibus propriis.E t tunc dico q, cu in omni generi causae sit deuenire ad unum primum in illo genere: iicu i prohat Philosophus,et meta, dico quod duo prima genera causarum considerat metaphysicus: Sc duo prima con siderat naturalis.Prima enim forma: Mprimus finis a metaphysico considerantur: sicut scribit Commcniator 3.meta.commc 34.2 meta, comine. 6.E t huius ratio est: quia ratio primae formae quatenus prima forma est. & ratio primi finis quatenus pri/mus fiuis est abstrahit a motu:&transmutatione: sicut colligitur ex in/ri tentione Averro. .meta. commen. .&.9. Prima autem materia & pH mum mouens considerantur a naturali: quia ratio primae materiae:&primi mouentis est ratio concernens: ut sic motum de transmutatione. Di.
uiserime igitur sibi hcreditatem illae duae scientiae: naturalis scilicet Adiuina:& ex quatuor primis causis duas primas causas vcndicauit sibi naturalis: & duas primas appropriavit sibi diuina. Ulterius dico quodia diuina omnes causas considerat sub rationibus uniuersalibus & trans, V cendentibus: nam materia prima de qua minus videtur sub ratione qua substantia:& sub ratione qua ens seu potentia adiuino consideraturi
.r .8c alibi frequenter. Materia tamen sub ratione propria considoratur a naturali, ut scilicet est principium transmutationis. ex quo ali. quid fit ut in existente: sicut patet. 7 meta commen. 9, Ita etiam dicas de' primo mouente quod sub ratione qua ens de subsantia seu actus a motaphysico consideratur sub ratione qua mouens a naturali. Et breuiter quodlibet genus causae sub rationibus uniuersalibus adiuino considoratur. Et hoc sonat authoritas Auerit meta.commen. 6. vhi scribit: Se consideratio uniuersalis in eo: quod sunt causae est huius scientiae, scilicet diuinae recte dixit uniuersalis:quia sub rationibus uniuersalibiis videlicet sicut est ratio causae ratio actus de potetiae. ratio entis. ratio cub/stantiae &huiusmodi: sub istis rationibus omnes causae a diuino consi/derantur: omnes etiam causae considerantur a naturali: ut quaelibet dat esse per motum,non ut dat esse absolute:sicut etianouhtilis Scotus de clarat in primo suae meta. q.prima.Et Albertus magnus super. 2.physi. super text.27. Sed quomodo diuinus tria genera causarum conside/rat. Ad hoc dixit Burteus in praesenti loco quod hoc est quantum ad illam partem quae considerat de abstractis substantiis in quibus non est materia: sed ista solutio consueuit a modernis molestari: quia a pari na/turalis in.8.physi.ubi agit de primo motore: qui est a materia separat': diceretur abstrahere a materia. E t propter hoc aliter ipsi re spondent Adicunt quod metaphysicus solum tres causas considerat: ut causae sunt, scilicet formam:finem:& efficies nam hae communes sunt abstractis Mmaterialibus sub ratione qua causae: sed quia materia ut materia non est comitiunis abstractis& materialibus:ideo solum illam considerat sub ratione potentiae quae est una de dicterentiis entis. Diuinus enim constaderat abstracina materia & a motu:vel per essentiam: vel saltem per in differentiam: sicut est sententia Auic. in primo suae meta. cap.2 sed ista
opinio non potest stare primo quantum ad instantiam contra Burteum dico
28쪽
dico m non cogit:quia diuinus quiditatiue considerat abstracta amate, ria Ad ideo in illa parte in qua diuinus agit de abstraciis substa ijs recte potest dici quod in illa parte abstrali it a materia.Naturalis aute in illa parte in qua agit de abstra 'tis non dicitur agere de eis: nisi quantum adii est non quantum ad quid est unde quantu ad ea quae quid itatius a naturali considerantur. dico quod in eis repetitur ratio materiae vel habi/tudo ei sentialis ad materiam: sumo autem materiam hic analogice:sicut nosti ex via Auer. Et propter hoc dixit Commen. in.2.physi.commen. O.quod oportet naturale dare in responsione omnes causas: quoniam in scietia naturali apparet materia.& in quo est materia sunt omnes causae. Artifex ergo aliquis dicitur proprie a materia abstrahere quantum ad considerata quiditatiue ab eo: non quantum ad ea quae solum quan/tum ad si est considerat. Scientiarum enim speculatiuarum distinctio vest penes quiditativam considerationem:& non penes simplicem inuentionem conlideratorum: sicut patet ex sentctia philosophi. 6. meta. te commento. 2.&.2.pitysi. texi commen 26. Vbi ponitur terminus phy,
sicae considerationis:quicquid igitur sit de responsione Rurtei in se: di/co quod instantia modernorum non cognoscit contra illlam .Peccat iterum responsio modernorum in eo quod dicunt quod diuinus conside/rat solum tres causas: ut causae sunt non autem materiam diuinus conaderat ut causa est: sed solu ut potentia: sed ista responsio est purus error. Nam Commentatori timetaph comme. 6. dicit i co sideratio uniuerniis in omnibus causis in eo v causae sunt est liuius.scietiae scilicci di/uinae.Ecce Φ dicit in omnibus causis:& no in tribus. Nec obstat dictu ipsorum: . quia materia non est communis materialibus Se abstractis: ideo non consideratura diuino sub ratione qua causa quia tunc cu ra/tio lapidis non sit ratio communis abstractis a materialibus: sequeretur quod lapis non posset a diuino considerati sub rare ne qua ens:vel sub ratione qua causatum est absolute : quod est contra philosophum in
piu: qui vult m diuinus considerat ens inquantum ens: dc omnia inqua tum entia:& ut cotingitiLicet igitur ratio materiae consideratae non sietam unis abstractis & materialibus: quia tame ratio causae quae est ratio sub qua materia conderatur est ratio indifferens ad materialia de abstracta.iuxta illud A iueriri meta. coni. 19.in substanὶia aeterna inueniunε
causae quae per similitudine dicuntur causae cii causis generabilibus Acorruptibili bus.& eandem sentetiam habet ibide coni. 4.&. . caeli. com.primo. Sc secudo de genera co.3 r. rpter hoc dico v materia a di . uino etia cosiderar: ut causa.vnder positio ista, materia est causa est dis uinae coiiderationis: sicut ista materia est ens in potesia. sicut em potentia de actus sunt de differetijs entis ita causa & causatum. Et licet materia in suo genere non nisi pertrastationem causalitate habeat supra c5ν positu prior in est ratio causandi secunda natura in ratio mot'dc trastati5is. Et ideo in illo priori ad diuinuspectat. Abiectis igit alioru so/ XIutioib dico id diuinus debet tria genera causarii cosiderare .pprie pro pro forma dc tinis M efficies ide sunt subieeta:& sola rati5e distinguutur.Itameta, co.6.Et quia materia prima n5 coincidit cu aliquo istem:
ideo materia diuinus no c5siderat: nisi sub rauoiub' trascendentibus: eo breuit
29쪽
& breuiter concordia in omnibus dictis Aueri consistit in hoc puncto
ut dicamus diuinum sub rationibus c5munibus omnes causaς co siderare sub rationibus trascendentibus tres tantii pro uitato in una subiecto coincidui: ut vero coparatur naturali diuinus quo ad quatuor prima genera caiisaru in sic appropriate naturalis duo prima con siderat. s. materia prima:& primu mouens: sicut patet. II meta.co m. 6.ex sententia Alexa.ptimus aut finis Se prima forma a diuino appropriate considerantur. Etlioc est qae eleganter dixit Auer. in .meta.com. .ubi dicit ci, prima di uiso secundu quam diuiditur ens est in substantiam Sc accidens. Et ista quaestio differt ab illa quae est in scietia naturali: qm ista quaestio inducie ad sciendum prima formam omnium entium M vltimum fine. Et prima quaestio qua incaepit in scietia naturali inducit ad sciendu prima materia α formas naturales Aprimu motorem.Et hanci eandem sententia scri hie Comen.primo phy in suo prologo. ubi dicit 'i, naturalis habet co/gnoscere causas primas secunda ui possibile est cognoscere in hac scienY tia: licui materia prima &moues primit.Forma aut prima dc primus fi/nis a metapli ylico consideratur. Ita em iacet veralitera in antiquissimo codice manu scripto: Sc sic castigaui.Et concordat hoc Auer. l. meti c5. a. ubi dicit. scien tia naturalis considerat de duabus primis causis.nmotore dc materia.Ista autem de duabus vltimis. s. forma Se fine.Nota igiε hene ista solutionem: quia nullus ante nos vidit veritate in hac materia: si/1 cui videre potes. Quinta contradictio est in eode co mento primo bienim in expositione .pbationis maioris per prima principia exponit primu agens M vltimum finem omniu rerii ex quo videtur et, ultimus finis omnium rerii a naturali consideretur.Nos aut inuenimus oppositum hu
finem omnium rerii a diuino considerari. Sed ad hoc soluentes dicimus qae naturalis considerat ultimum fine omnium rerii naturalia. Dicimus autem: considerat ultimum finem omnium rerum simpliciter A absolu/et te: sicut in simili dicit C5men. pde principi js substatiae quatenus sub/statia est considerat diuinus: de principijs aut substatiae sensibilis quate
nussensibilis est c5siderat naturalis. tr.met .primo.F.8 . 6. mmentis.
Sexta cotradictio est intex. co. .quia ibi philosopli' sc C5me.vult et ab uniuersilibiis ad particularia sit in scietiarcedendii. Huius tamEoppositu invenimus ab ipsis in. t. posterio. tex.c5.11.ubi dicit facili est singulare diffinire qua via: unde oportet ex singularibus in uria ascendere: nam*ςquivocationes latent magis in uribus qua in dii serentibus specie. Respodetur qae nulla est c5tradictio. Nam philosopli' hic loquitur de ordine doctrinae qui ordo non est aliquod genus demonstrati5is: sicut dixerunt vulgares: sed est respectus quidam secundu prius Sc poste .rius: sui fundantur in scibilibus scietiae.Et de isto respectu loquutus est philosophus ibi. Sc Comme. in dixit 'i, ex uniuersalibus ordine doctri .nae ad particii laria. i. ad minus uniuersalia scibilia debet ordo scietiae naturalis alte di sed in posterioribus loquutus suit de diffinitione quae inuestigari habet p via diuisiva de copo si titia Se resolutiva sicut dicit Linconte sis in illo loco.Et dixit . facilius est diffinire specie qui singularibus est c5is M .pxima qua genus qcr est c5e specie by rpter latetia aequi uocationu existente in ipso genere sicut etia paret.7. phrsi rex. coinqD
30쪽
septima contradictio est in com. ir. vhi habet totum nihil aliud est D equam suae partes. Huius tamen oppositum inuenimus.7. meta.text.c5. Ivltimi Se alibi frequenter, ista contradictio est satis difficilis, omnes ta, Totum men Auerroistis currunt eodem cursu dicentes de intentione eius suis, se totu nihil aliud es e quam suas partes simul sumptas. F t pro hoc lacu auctoritas Auer. . metruc 5.to. ubi habet ψ sortes nihil aliud est qua animalitas&rationalitas.Et infra ibide co. . dicitu in indiui duo no est nisi materia dc forma ex quibus coponitur. Et philosophusa de anima.tex.co. IO. p ut pupilla visus v oculus est. sic anima de cor 'hyma &pus animal dicunt insuper in totu est aliud a suis da, tibiis divisim sum ς pus ani/ptis. Et primo modo dictit Auer. loquutu suisse hic se cudo vero modo ii satia loquutus est. mcta.c5.ulti.Et in aliis locis ubi videtur oppositi sentire, Sc ista sententia etia imposuit A uer. Subtilis doctor in. 3.senten tia. O.distinct.2.q. 2.Nobis aut videtur m no sit uniuessaliter veru de interione Auer. hoc manifestu est em si totu quodlibet nil aliud effice quam suae partes simul sumptae tuc mixtu ex quatuor elemetis nil aliud est equa quatuor elemeta simul sumpta. de sic n5 haberet aliqua sorma su peraddita formis elemctorii per qua esset hoc aliquid,& unu eras, quod in cotra Arist in fine primi de generatioe, Secdtra Aue 3.caeli .c5.67. CEt.7.meta .c5men. 6o.dicit u caro n5 est terra sic ignis, ex qum' copo Misso. nitur, sed est aliquid aliud additu.& eandem sententia habet primo de
aia.c5. 77.Sc primo degeneratione.8 .& primo meta. c5.rt. Nec va/l dicere ad hoc sicut quida dic ut tresemeta non sunt partes mixti P quaelibet pars mixti mixta est.Naelemeta secsidii Auer. maliter sunt in mixto, Sc sunt partes materiales eiusamplius C5men,' deala.c5. .
in solutisse secudet. q.principalis.d.qd ex intellectu oc intelligibili fit verius unis qua ex materia dc so a.E t reddes causam rui dicti subdit. qa enim componitur ex eis non est aliquod tertium aliud ab eis, sicut est de alijs compositis ex materia Ac forma.Ecce quod vult expresse c5positum dicere tertiam entitatem distinctam a partib' etia simul sumptior nam si sic non intelligeretur pictu suu non esset ad propositu. Amplius Commen. .meta.c5.6.in fine commen.d. quod in c5positis est natura addita naturae componentiu,scilicet illud quod fit ex c5positione quia .
clarius. Amplius Commen. .meta.co m. 26. habet generatu componitur ex materia dc sorma, de est aliud ab eis ecce quod dicit qd est aliud: Ec hoc non dixisset, si tenuiuet copositu non superaddere aliqua natura partibus c5ponentibus.Amplius ibide.com.27.dicit in natura hac, scilicet lingulari sunt tria materia, forma,& aliquid quasi medium, id est, mixtu inter materia de forma, ecce quo ponit tertia enutate. Amplius
aueta.t .co m. I M. it meta, rex. m. l .in tres, scilicet in materia, sor
inam Sc copositu. Ridicut quod substantiarsi quaeda est materia quae non est per se hoc. E t quaeda in forma per qua res est hoc. E st aut ter/tia Sc in illud quod fit ex ambobus: ecce quod voluti ubstatia coposi/ia esse una tertia subsatia,alia ab ambobus: si alli sutistantia copositatis esset nisi materia Sc forma simul lac mprie no diceret substatia ter
ita. sed essent duc substatiae simul, quod est cotra rem philosoplita. Amplius com a Plir c5 oparu materia forma A copositu adinvicem