장음표시 사용
21쪽
quae moueatur,oea quo, m quemadmodu, cum mpa tibus careatio diuersa non siit' Si enim eam uim habeat ut m mouere,oe moueripsi diuersa sit necesse est,praeterea cum ipsi tradan lineam qua motasitplanam ram efficeretundisi uero lineam, unionum etia motuS erunt lineae. punctum enim unio ea quaesitir habet, animi autem numerus m alicubi iam e hoe situs est. Praeterea
si quis ex numero numerum aut unionem detrahat, alius numerus relinquitur. Ea autem quae ex terra gignuntur,
ut pleraque animalia cum diuisa sunt,muut, eiusdemque steriei animum habere uidetur. Videbitur etiam nihil interesse uniones ne dicamus, an parua corpuscula. Etenim si ex Democritistianulispuncta fiant, atque solum maneat quantitas, erit aliquid in quaque, quod moueat, maliquid quod moueatur, quemadmota in magnitudine. Neque enim quia magnitudine disserant, aulparuitate,
id quod dictu est accui sed quia quantu e L Itas necessee i aliquid esse,quod uniones mouent. Quodsi animus e Fin animali id quod mouet, in numero etia erit,ex quo es seritur,non animu esse id quod moueat m moueatur,sted id modo quod moueat. Hacaute unio quonammodopote Eesse Die erat enim ab aliis necesse e f. tanta autem monadici. i. quod perse m ab omni materia steparatum ste latur,quae tande praetersiti; potest esse distinctioni igitur
diues uni uniones puncta quae in corpore insent,in eode hae ais illa uniones erunt. Locu enim puncti corporis quaeque unio animae obtinebit. Atqui quidprobibet esse in eode,ut duo sic innumerabilia' Praestertim cum quorsilocus non est diuiduus, neci a diuidua sint. Sin puncta ea
22쪽
LIBER PRIMVs. 23 quaesunt in corpore sint numerus is qui animi e aut si
animus numerus esse expundiis,quaesiunt in corpore,con flans cur non omnia corpora animo praedita Funt uncta enim eaque innumerabilia uidentur esse in omnibus. Iam
uero quo tande modost parari a corporibuspo punipum, siquide lineae in puncta minime dividantur . Sic autetis, op. seu quemadmodia diximus,partim idem dicant quod ij qui animum ipsium, corpus esse ex minutis partibus constans ponunt, partim ut ad eos proprie hoc ab seria pertineat, ita ab animo corpus moueri,ut Democritus dicebat. Si enim est animus in omnibus quae flentian necesse est in eodem duo esse corpora, si animus quodda corpus. qui uero numeria dicunt,multa puncta in uno puncto esse,aut rem te in omni corpore esse animu,nisi numerus aliquis adueniat diuersius atque distinctus ab iis pundiis quaesiunt in corpore ateri coguntur, ρο corpus quod sit animal a numero moueri, quemadmota de Democrito diximus, quiast ipse moueat. Quid enim intersi' aeras paruas dicas,
an magnas uniones, aut omnino uniones moueri Vtros
enim modo necesse est mouere animal hoc ipse, quod ipse
moueantur. Eos igitur qui motiι atque numerum colu
gunt,m haesimpleras alia eiusde generis abseurda consequuntur. Non enim seliι haec animi definitio esse no potest, sed etia accidens. Quod perf=icusi erit, si quis ex hac definitione conetur et hones m opera animi explicare, ut coxitationes, stensia,uoluptate dolores, cateiaq; generis Aufide. Nam queadmota ante diximus, ne diuinare quide ex ista definitione facile sit. Cum aute tria genera traditoni, quibus animiι definiant, alisque eum definierint
23쪽
ARISTOTELIS DE ANIMO id esse,quod maxima ut mouendisit aeditu, quo ei emoueat, nonnulli uero corpus ex minimis partibus constans, aut id quo nihil magis sit expers corporis, quae duo
quas quaestiones repugnantia que contineant, fere expo- Auimus. Reliquum est, ut consederemus, quemadmodum illud dicatur eum ex elementis constare. Sunt enim in ea sententia ob eam causam,ut ipse animus m omnium naturarum flensium habeat, oe quaque re cientia comprehendat. Qua exstententia multa etiam abseurdastequi necesse e f. Ponunt enim remsimilem simili cognosti, non aliter ac si animum res ipsis esseponerent, cum non bacΡ- tisint, multaque alia resflare uideantur, autpotius numero infinita sint ea, quae ex iis constent. Sint sane res, quibus quaeque constant animo cognitae atque sese perceptae illius autem quod ex his concretum est,notitiam a
questensium quo tandem habebit ut 1uid sit deus, uel homo, uel caro,uel os. Quod de unoquoque alioru quae concretasiunt, stentiendum in eodem modo. Non enim unaquaeque.res quouis modo ex elementis constat,m quadam ratione atque composition quemadmodum etiam Empedocles de osse ait, is S orte duas terra ex octo tuo mapartes - A eris σ hmbae uastis complexibus hausit, Q uatuor ex igne:bininuit albis ossibus ortus. Nihil igitur eos adiuuat quod tradunt, elementa in animo esse, nisi etiam rationes insint, atque compositio. No- siet enim unumquodque Misimile, os uero uel hominem non nosce nisi haec ipsa inerunt. Quod quidem in iis esse, quae fieri nopossunt,nihil attinet docere. Cui enim in dubium
24쪽
LIBER PRIMUS. akiu ueniat sitne in animo lapis, aut homo,items bonum non bonum Quod etiam in caeteris contingit. Praetem ea cu id quodest,multis modis dicatur significat enim res singulas quaesiunt insubstanti, oe qualitatem, qualitatem, aut etiam aliquam aliam earum categoriarum quae expositaeseunt utrum ex omnibus animus constabit, necne At communia elemeta non uidentur esse omnium.
An ex iis tantummodo,quae ad Abstat iampertinent Qui igitur nouit unumquodque caeterarus An ipsi dicent unius cui quegeneris elemeta esst, principias propria ex qui bus animus costetmrit igitur m quantitas, Gr qualitas, Cr essentiatat sera non potest, ut ex quantitatis elementis sub tantias non quantitas. Atque ii quidem, qui ex omnibus animum conssare tradunt, oe haec Gr alia eiusdem neris absurda flusi pere coguntur. Absurdum aurem es etiam id quod asseuerant, rem similem a simili nihil pati pose, coimilem re misissensium babere, simi lemque a simili cognosti, cum flensetercipere cognostere
atque intelligerelati aliquid moueriqueponant. Multas quide dubitatione atque abseurda continere id quod assit, quemadmodum Empedocles, omnia corporeas elemetis cognosci,atque re simili, id declarat quod modo dictum e l. Omnia enim quae inseunt in animantium corporibus Gromnino atque absolute naturam terrae imitantur, ut ossa, nerui si cum nullius rei stensium habeant,nesimilia quid sui habent, quod tamen necesse esset . praeterea unius cui que principi, ignoratio maior quam cognitio erit: praestertim cum, ut ponam unamquanque rem scientia aliquid comprehendere, tame plura ignoratura sitscilicet
25쪽
' aliorum generum omnia. Et Empedocles deum indoctissimum atque ignarissimum cogitur concedere. Solus enim elementum unum contentionis non habebit cognitu, cum sit notum mortalibus omnibus.Vnumquodque enim exo- .mnibus constat . Sed cur non omnia quae sunt plane annmum habenticum nihil sit in rerum natura quod non aut elementumsi aut ex elemento uno,pluribusiue,aut omniabus Nam aut alicuius re aut aliquarum,aut omniu notitia mesentia animo comprehendatur necesse ea. Illud etiam quaeri potest, quid sit tandem, quod haec ipsa unum
efficia cum elementa materiae locum obtinere uideanturi Quod enim aliquid continet, in eoprincipatum esse con stat oportere. Animo autem actiquid melius escietquep esse non potest: mente uero etiam minus potest. Ratio enim hanc uult antiquiorem esci imperare que natura, cum isti elementa omnium quaesiunt in rem natura rima oe an
liquissima e seponant.sed omnes σ ij qui animum ex elementis esse tradunt,propterea quod iste res omnes)cientia comprehendatfense quepercipiati, ii qui eum diciis esse
id quod maxima mouendi ut sirpraeditum, no de omni animo loquuntur. Neque enim omnia quaesensum habent mouentur,quippe cum quaedam animalia ei e constet,quae in loco permaneant. Atqui animus hoc uno mouendi genere animalia mouere uidetur. Quod etiam de iis iudicandum e hqui mentem σpartem eam in qua sensius est de ex elementis fabricantur. Constat enim oe ea quae ex terra eduntur uiuere,eum nec loco mouerest possint, neefensium habeant,cν multa esse animalia quae ratione non
26쪽
LIBER PRIMUS. a que mentem quandam esse animi partemitemque illud in quo estprinc iam stentiendibis ne tum quidem omnino de
toto anim gener nec de omni,aut uno animo distulabit. Quod etiam Orpheo in uersibus Uuuenit. Ait enim aniamum ex uniue date introiisse per restirationem,cum impulpuuentorum moueretur. Hocaute iis rebuN qua ex ter ra oriuntur,conuenire non potest,nec quibusdam animantibus quidem non omnia re 'irant. Ii uero qui in eastententia fuerun hoc ignorarunt,sianimum oporteat ex ele
mentis conflare,no oportere ex omnibus. Altera enim re-
lugnantiae pari sola perseepotest oest ipsa, oe contrariarnternoscere. Etenim ex eo quod rem in m ipsum, id quod infimum cognostimus. Iudex enim utriusique est ipsa regula. Quod autem inflexum estnee sui nec recti in interpres. Nonnulli etiam in uniuerso eum confusium esse tradunt. His ortasse Thales omnia deorum plena esse existimauit. Quod quibusdam quae honibus inuolutum e l. Cur enim animus, si is aere sit cir in igne, non faciat animali in minis autem facit cum praesertim in hispraestantior esse uideatur . Nam hoc etiam quaeri potes,qua-obrem animus is qui in in aere, eo sit melior , magis aetemus, qui ea in animantibus. Vtrinque aut emrar incidit quiddam absurdum . Nam asperere Mnimal esse nem aut aera, magnus in error, cir negare animalia esse cum insit animus,absurdum. Animum autem in his ines existima se uidentur, propterea quod totum m eius partes eiusdem sint steriri. Sic fiet, ut animum oe partes elusirim steriei coguntur dicere,si animalia animata eo flant,quod aliqua aeris continetis pars D q
27쪽
in animantibus recipiatur. Si uero aer circunfusius oe dissipatus seu misissit, animus di imisis,certe aliquid eius inerit, aliquid non inerit. Eum igitur necesse est uel fisimilem esse,aut non inesse in quavisparte uniuersita tis. Quare ex iis quae dictasunt,per 'icuum est, animum
non eo is notitias rerum comprebellere, quod ex elementis confiet, nec uerum esst,eum moueri. Quoniam autem
cognitio animi propria est, oestensa m opinio,acpraeter ea appetitus,m deliberatione omninoque cupiditates euattingunt, ab animoqμe hoc habeant animantia, ut loco moueantur,acpraeterea ut augescant, oe adfluum quodque magnitudinis moli uestatu perueniant,asenescant, quaerat aliquis, utrum toti animo unumquodque horum conuenia totoque animo intelligamus oesentiamus, cae teraque omnia m faciamusqpatiamur ipsi, an partes alias alia attingant. Etuita ipsi utrum in aliquo horum insit,an in pluribus,an etiam in omnibus. Nonnulli quiadem eum in partes diuidunt, eumque alia intelligere,alia appetere dicunt. Quid tandem est quod animu contineat si ex partibus constet Non enim quidem certe corpus. Videtur enim contra potius corpus ab animo contineri. Itaque cum ex corpore exij corpus extinguitur, carieque usumitur. Si igitur aliquid aliud unu ipsum es scit, idpro
fecto animus erit maxime. In quo quaerendum etiam erit,
sit ne illud unum ac simpleman multis partibus constet Si enim unum est ac simplex, cur non etiam animus statim erit in partibus conste rursus quaerendum erit, quid naillud contineat 'eademque ratione sine ullo modo acoequaretur. IIud etiam quaeritoterit, de eiustartibus, qua tundem
28쪽
tandem uim unaquaeque habeat in corpore. Si enim totus animn totum corpus cotinet, decet etiam ab unaquaque
parte aliquid corporis contineri. Quod uidetur in iis esse, fera non posunt. Quam enim partem, quAre modo mens contineat, sticile est etiamfingere. Quin etiam constat ea quae ex terra gignuntur, cum diuis sunt uiuere, quaedamque animalia ex ijs quae insecta uocantur, quod in eis animus eiusdem steriei in sit si non idem numero. Itaque utraque pars sensium habet, locoque ad quoddam tempus mouetur. Nec absurdum est, si in eo nonpeseuerent,propterea quod instrumenta non habet, ut naturam fluam construent atque tueantur. Sed tamen in utraque
parte omnes animi partes in fiunt, quae oe interst eluserim steriesunt, r eiusdem cuius totus:interst quidem, quod nonfini aliae ab aliis Barabiles, eiusdem cuius totus an mus,quod diuisiussit. Atque etiam principium id quod in iis,quae terra exst fundit reperitur,animus quidam uid tur esse, quandoquidem hoc unum commune habent σanimantia, mea quae ex terra oriuntur, atque hoc quidem asentiendifonte ac principi paratu tame eo niabit sium habet. LIBRI PRIMI FINIS.
29쪽
TDe ea quidem quae a pristis de animo traditasunt, hactenus. Nunc quasiab initio reuertamur,ut exponamus quid animus si quaeque ei
sit lati meparens definitio Est quidem unum certum, rerum quae sunt, genus, sentia,cuius pars quaedam ut materia est,id quod pes rei cuiusdam singulae naturam non habet altera forma isecies, ex qua iam res singulae dicunturi tertia id quod ex his constat. En autem materia pote Easdecies se ius oeperseritio fue duobus modis dicitur,quom unus fientiae oe habitus locum tene alter cognitionis oe contemplationis sentiae autem c naturae uidentures corpora maxime,iaque naturalia. Haec enim caeterorum sunt principia. Eorum autem quae naturalia senipartim uita habent,partim non babent.Vitam autem dicimus malimentum,quodper se cupitur, c accessionem oe decessionem. Ita omne corpus a natura ortum m originem ducens,quod uita sparticeps,esentia est,ut compositu quippiam tauoniam autem corpus elusinodi est, uitae enim e Eparticeps,cerra corpus animus non est,praesertim cum non
sit corpus in iis,quae de re subiecta σproposita dicuntur,fdpotius Abest,ut materia. Animus igitur natura m effentia sit necesse est,quasi =ecies ac forma corporis naturalis,quod in se uita facultatem contineat Liboniam au
30쪽
L I B E E R SECUN DV s. 3stem bulasimodi essentia perfectio est, fit ut huius uel illius
corporissiperfectio. Quae cum duobus modis dicatur, crut mentia, oe ut confuderatio, certe animus est ut habitus oestientia. Csi enim animus in corpore ine Vomnus σuigiliae uigentiquorum uigilia confiderationi,somnus habitui, ius nullus est usius, m qui ad opus non redigitur, similitudine restonderis entiae quidem in eodem homine origo est antiquior. Ita animus est prima corporis naturalis,quod uitae sparticeps,perfectio. Corpus autem eiusmodi est, cuius partes sunt,ueluti instrumenta ad exequenda munera uitalartes autem eorum etiam qua gignuntur e terra, in immenta fiunt quaedam, quanuissimplicia maxime' utfolium, inuolucrifructus est operculia, sum aute inuolucria fructum obducit bra autem oe radices oris locum obtinent. Vtrunque enim alimentum adste trabit . Quod si quid in omni animo quod sit commune
dicendum e herilprima corporis naturalis, quod in Bru menti uim habeat,perfectio m absolutio. Itaque non essiJud exquirendum,mt'ne unum animuΥ m corpus,qu admodum ne illud quidem ni ne unum cera m figura in ea facta,nec uno nomine an uniustui 1; materia, oe id cuius materia est.Vnum enim m id quod est, quonia multis modis dicuntur,quodproprie dicitur,perfectio UL A que de toto quidem animi genere,quid sit, dictum est. Essenim essentia,utforma m ratio jsius rei. Hoc autem e hquod intelligitur cum docetur oratione quid sit esse tale quodda corpus. ut si quod in brumentu corpus esset naturale, ueluti securis. Hocenim quod contineretur oratione