Aristotelis De animo libri 3. Ioachimo Perionio interprete per Nicolaum Grouchim correcti & emendati

발행: 1552년

분량: 95페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

51쪽

ARISTOTELIS DE ANIMO

aera coniunctum atque continuatum usique ad auditum impellere potest. Auditus autem est insitus quidam aer anatura,qui quoniam ad aera pertinet, simulatq; id quod extra patet, pellitur,pellitur id etiam quod intus e L Itaque non ex omni parte audit animal, nec in omnem partemst aer insinuat,quandoquide non ex omni parte aera habe eam scilicetpartem quae moueri debet, est'que an mala, non secus atque pupilla est humor quidam. Atque aer quidem boni expers est,propterea quod facile dis spari potes , cum autem dissipari non potest, eius Uitatio est sonus. Idemque in auribus intus conditus est,ut si immobilis,eoque acriter omnia impulsuum generastentiamus. Ob iamque causam in aqua audimus, quod ad ipsum a natura intus reconditum aera non introeat, nec ad aures, propterea quod tortuosium flexuosium ue iter habent. Quod si quando fiat,non exaudimus:nes membrana cerebri aegrotet, quemadmodum non videmus cum membrana ea qua aciem obducit, aegra se . Utrum a tem exaudiat qui piam, necne,auris quae semper,ut comnu tinni declarat. Sempiterno enim quodam, σβopulsu aer, is qui ine i in auribus agitatur. Sed tamen sonus est alienus no proprius,ob eamque causam nonnulli asseuerant auditum fieri per inane quod sonet,quia per id audiamus,quod definitum certumque aera habeat. Vtrum autem resonet id quod pulsatur,an id quod pulsa an etiautrunque,sed alio atq; alio modo,quae iis est. γ enim sonus motru eius quod moueripotest, quemadmota ea quae referuntur oe resiliunt a laeuibus corporibus,cum quis ea Iulsat. No omnia quide ia ut dixi quae pulsantur, oe quae

52쪽

LIBER SECUNDUS. 33

pulsum asserunt,resonant: ut si qua acus acum percutiat, sed id quodpulseu agitatur,aequabile esse debet,ut aer confertim referatur m concutiatur. Sonorum autem differetiae non nisi ex eo qui re ipsa est sono intelliguturi ut enim sine lumine colores minime cernuntur,sic nec sublato sono acutus S grauis intelli potest. Haec autem transeatione dicuntur,ex iis rebus, quae Aub tactum cadunt. Acutus enim sensium paruo tempore multum afficit. Gravisparum longo tempore. Nec uero acutus est qui uelox, ne graui . qui tardus, ed illius fit,propter celeritatem huiusmodi impulsus,huius uero propter tarditatem. Videnturque acu-

tu σ obtusium id quod in tactu uersatur, imitari. Quod enim acum e hquasi pungi quod aute retusium est, quasi pellit idque sirpropterea quod illud cito, hoc tarde mouet. Ex quo efficitur, ut illud ueloxsit, hoc tardum. Ac de sono

hactenus. Vox autem sonus est quidam naturae animatae. Eam enim quae sine animosunt, nulla uocalis est,sed quadam similitudine uocem fundere dicuntur, ut tibia, uim des, caeteraque inanima quae intentionem habent, cantia, oe sermonem, ut etiam uox es tributa uideatur. Multis uero animantibus non ea data uox,quo in genere ea sent maxime,quae sanguinem non habent, oe eorum quae habent, utpifices, nec iniuria, siquidem sonus est aeris impulsus. Qui autem uocem mittere dicuntur, ut pisices qui in Acheloo amnesiun branchiis aut aliquo eiusdem generis resonant.Vox autem en animantis sonus, qui non quavis parte referatur,sed quoniam omnia quae resonant, id tum faciuticum m aliquid percutit m aliquid percutitur δε- Τμe in alio quodam,quod aerent, costentaneum e F, ea uo

G iij

53쪽

ue ARISTOTELIS DE ANIMO

cem sola fundere, qua aera accipiant.ut enim linguae usius duorum munerum causi Lim est, gustatus atquestermo nis, quorum gustatW necessitatis, obiamque causam in pluribus reperitvrsermo autem ornatus caus comparatus est.Ita stiritu utitur ad duo natura, oe ad calore insitum, quod e i necessitatis, 'aus autem alio loco exponetur: m ad uocem,in quo decorum potius quam necessiatatem restexit. Re 'irationis autem instrumentu essius tu quae quidem pars pulmonis causet en data,propterea quod animantes gradietes caloris copia quam in hac pam te habent, caeterasseverant. Re piratione etiam eget locus primus qui cor continet. Itaque necesse en cum insti-ratur,aera intrare. Quocirca uox Flupus restiratiaeris qui ab ea anima,quae in bis partibus inest,ad arteriam efficitur. Neque enim omnis animantium sonus e i uox, quemadmoau diximus lingua enim resonare pote hqualis en bonus tussientium sted oe animatum esse debet idqμod pulpit,m cum quadam uisione. Vox enim es sonus

quidam alicuius rei interpres. neque uero restirati aeris ictus est eodem modo quo tussissed cum aeris qui in ara

ria est i cum ipsi arteria co ictus ab illa parte esse ius. Quod ex eo stiri licet, quia feri non potest,ut uocem mittat is qui ducit, aut edistritum: sed is modo qui retinet,

etenim eum retinendo mouet. Ex quo etiam pelicuum est,cur uox non sit data pistribus. Neque enim guttur ba bent, qua quidem parte carent,propterea quod non ducunt stiritum, nec re Firunt. Qui autem eos uocales esse dicunt, uehementer errant: cur autem, alio loco dicen-Cap.9. dum. De odore autem,eάque re quae odoratu movet differere

54쪽

serere difficilius en, quam de seuperioribus . Neque enim 'perinde per bicuum est, quid sit odor,ut qui onus, quid lumen, quid color, iaque eo fit, quod non in E in nobis

acer hic stensius, sed eo a multis animantibus uincimur. Remisse enim homo olfacit, nec quicquam eorum qua odorem efflant, percipit sine dolore aut uoluptate, quod non sit in eoAubtilis hic stensius. Quo etiam modo constentaneum est, animantia ea quae durissent oculis, colores sense comprehendere,nec colorum,nisi ex terror 'metus vacuitate internosicere posse uarietates. Sic etiam odores hominum genus distinguis. Videtur enim hic stensius quandam habere rationem adgustatum: similia sunt genera saporum, oe odorum genera. Sed D latus in nobis Y F acrior , propterea quod ipse en tactus qui

dam, sui sit in homine acerrimus. Nam cum caeteri ensibus abe liis longe multumque seuperemur, tamen tactus iudicium in nobis quam in plerisque aliis acrius L Itaque prudentia bellais homo antecessit: hinc in hominum genere ex hoc flenss,excessenti ingenio atque tam do suntpraediti, ex alio non sunt. Quorum enim praedura caro ess, ii tardo ingeniosiunt, quorum autem mollis est,ingeniosi. Vt autem spor alius dulcis est, alius amam sic odores. Sed eorum partim habent odorem saporem eiusdem generis, partim contra, usuaue dulcem que odorem, oe dulcem etiam sapore. eodemque modo odor est acer, austerus, acidus, pinguis. Sed quonia ut ante dis non perinde notisiunt o lores, ut sapores, ab his rerusmilitudine nomina duxerunt. Dulcis enim a croco σmede ductus est, acer a thymo caeterisque generis eiusdem.

55쪽

ues ARISTOTELIS DE ANIMO

Quod de reliquis iudicandum in eodem modo. Iam uero quemadmota auditus, singui uestensius,ille m in re uem satur quae auditum mouet, Gr in ea qua non mouet,alius oe in eo quo ub oculos cadit in eo quod aciem oculorum fugit ita odoratus m in eo quod odorem efflat, O in eo quod non effla cernitur. Inodorum autem, partim ex eo dicitur,quod nullo modo ullam odorem afferre possi partim quod exigui atque tetri odoris sit. Eodemq; modo idum oe insipidum,dicitur. Odoratus etiam medio quoda interuallo,ut aeris oe aquae,existit. Etenim aquatiles bestiae odorem sentiunt, itemque ea quae sanguine babent ta' quae non habent, quemadmodum etiam uolucres, quarum nonnullae procul ad pastum odore illim commeant. Itaque quaestio ea, num bestiae eodem modo omnes olfacian homo uero resspirando, ita tamen ut si non ducatstiritum,sed eda aut retinea nostentiat odorem, nee procul remotu nec si prope Uit, nec si res quidem odorata intra nares apponatur. Ac illud quidem, nullum fensium moueri ab eo quod stensibus apponatur, commune en

animantium omnium,nonsentire autem odorem nisi restirando hominum proprium enid quod experientia notum vi. Quapropter bestiolae quae sanguine carent quia non ducuntstiritum,aliquem alium stensium habeater

ter eos quos enumerauimus. Se ieri non potest quidem odorem sentiunt. Sensus enim rei quae odorem habe eumque uel bonum uel malia, odoratus dicitur. Praeterea istas ab iis rebus quae tetri acri que odoris seunt, cuius generis sunt bitumen O sulphur, aliaque uehementia extingui, non minus quam homines,cernimus. Ex quo fit, ut odore

etsi

56쪽

LIBER SECUN DV s. 37

etsi non respirante entiant. Videturque huiussiensius instrumentu in hominibus, a bestiarum instrumento eo modo differre, quo oculi, ab iis quae duros oe corneolos habent. Oculi enim molles palpebris quasi inuolucro sepiuntur, quae nisi aperiatur, non cernunt. Eis autem animantibus,quae oculos duros σ corneolos habent, nihil tale datum e hob eamque causamstatim cernunt ea omnia,quae

in lumine obiiciatur. Eodem igitur modo sensis odoratus instrumentu,abis nulla re obductu instar oculi, datu e hiis autem quaestiritu ducunt, quoddam operculu largita est natura, quod cum restiran aperitur,uenis itinemusque amplificatis. Ob eamque causam ea animantia quaestiritum ducunt, in aqua non olfaciunt. Ea enim rest iram do odore percipiant necesse e hquod in aqua facere nullo modo possunt. Odor aute aridae rei en, ut sapor humidae, instrumentum autem odoratus ea, quod tale reddipotest

quale illud e f. Quod uero Aubgustatu cadit,q-iddam αε ibesi eorum quae ta luisubiiciuntur,eoque fit ut non cadat substensium per alienum corpus quod interiectum sit: ne que enim tactus. Atque etiam res ea in qua sapor inest, in liquore qui materiae locu tene degustatur: quod quiddam e fi propositum sebiectumque tactui. Itaque in aqua etiam flensium habemus inserta ingemque re, quae iucundum saporem afferat. Neque eius nobis flensius esset, per id quod interie lum ess ed quia humori ut potioni admi

ta est. Color autem non ita ex eo quod misiceatur, aut

fluxionibus cernitur. Quod igitur hic medio restondeat nihil est: ut autem color es quod siub con 'ectum cadit,

it apor id e i quod gu latur. Sed nihil saporis flensium

57쪽

ARISTOTELIS DE ANIMO facit sine humore, omniaque eius generis uel humida sunt rei a uel esse possunt, ut ea quae sale condita seunt, quae eadem facile liquari possunt, apiamque uim habent ad

gignendum in lingua liquorem . Vt autem sectu e Erei quae oculos mouet, oe eius quae non mouet. Ten brae enim eos non mouent, etsi earum iudicium sit in sectu) m praeterea rei seupra modum stlendida, haec enim aciem oculorum fugit,efatio modo atque tenebr sic aurium iudicium oe ad senos oe adsidentiumpertine quo

rum illi audiuntur,hoc non auditur,itemque ad uehementessonos,quemadmodum reflendidasiub aspectum cadit. Vt enim parui soni non possunt audiri quodammo

do,sic nec magni nec uehementes. Qua autem aciem ocu

lorum fugiunt, αοροπα uocantur, partim eiustmodi Aunt, utplane fugere dicuntur, quomodo etiam in aliis rebus id quodsieri non potest,partim ita ut cum natura flua caderesiub a 'ectum possint non cadant tamen, aut uix

regre cernantur, quomodo etiam απουν γ ἀποeuoi id est,

quod pedibus caret, oe quod igne non sensit dicitur. Sia militer gustatus etiam, oe in eo quod gu latur cerniatur,oe in eo quod non gustatur: quale est, id quod uel paruum, uel malum saporem habet, uel gustarum labefactat. Fons autem oe principium horum omnium ab iis ducitur, qua adpotandum apta seunt, oe quae non seunt: praestertim cum utrunque horum degustatio sit quadam: ita tame ut hac insalubris si gustatumque labefaciat,iula salubris sit, oe ad naturam accommodata. Sed quod ad potandum aptum ea, oe tactus oe gustatus com mune en. Quoniam autem id quod humidum est ubν- statum

58쪽

LIBER SECUNDUs. 39flatum cadit neces en eius instrumentumstensius, nec re- ipsa humidum es, nec ei modi, qui humefieri nequeat. Ascitur enim quodam modo gustatus ab eo quod gustatur, quatenus Fub gustatum cadit. Humefiat ergo opo te fatuum m incolume manes id quod bumseripote i. Instrumentum autem gustandi non humidum esse, hinc intelligitur, quod lingua ipsa si arida sit, aut a odum humida,saporem nonstentiat: quippe quae tactuseoprimi liquoris periculum facere uideatur. Vt cum quisp gustata re acris saporis, aliam degustati m quemadmodum aegris amara omnia uidentur,propterea quod in eorum lingua magna eius humoris copia abundet. Saporum autem genera, colores ita imitantur, ut plices

contrarii sint dulcis amarus, quos sequantur, istum quidem pinguis cr crassus, huncsapus: quibus interi

Asunt, acer, austerus, acerbus V acidus. Hae enim ρ- resiuntsaporum uarietates. Ita ficut id aptum sit adgusandum,in quo situs tabis: id autem gustatum moueat, quod reipsa eius sit essiciens. Eorum autem qua tactum op. mouent, Gr tactus, eadem essἱ ratio. Si enim tactus non istensius unus,sed plures,ea etiam qua tactum mouent, plura sint neces est. Quanquam pluresnesint, an unus

quaenio est, oe quod sit in immentum flensius quo ea

quae tactum mouent, iudicentur: utrum caro, oe in aliis aliquid quod eius uim obtineat, necne ,sitque caro me

dium, primus flensius aliud quidda interius. Nam cumstensius omnis unius repugnantiae esse uideaturi ut a 'ectus alboria m nigrorsi,auditus acutiingrauis soni,gustatus dulcis oe amari saporis: tamen in flense tangendi

59쪽

ARISTOTELIS DE ANIMO

multa sunt contrariorum repugnantiae, calida frigida, a rida humida, dura mollia, oesi quasium eiusdem gen ris. Sed ad hanc quaestionem explicatio adbiberipote halios etiam sensus in multis repugnantiis uersari, ut in uoce, non flum en acutussonus oe grauis sed etiam magnitudo σparuitas auitas m a feritas uocis, altitque generis eiusdem. Quinetiam coloris sunt hae tales uarie tates. Sed tamen quidnam sit Aubiectum, ut auditui Ν-nus, sic tactui, pernicuum non est utrum autem in usit instrumentum sensius necne sit, sed carastatim hoc ippum si pro argumento flumi non debet, quod mulatque eam tradiat m attingit quistiam ,fense aficiatur, ρ frtim cum si quis ei apponat Aubtilem membranam, ut primum tetigerit, seu eam' affecturus. Atqui non e Eid quidem dubium, quin in tali re non sit flensius. Quae si cognata esset ininsita rofecto facilius etiam ac celerius

adsensium perueniet. Itaque haec ipsa pars corporis eam uim habere uidetur, quam aer, nobis circunfusius si eum nobis coniunxsset oe instrusset natura . Videremur enim uno aliquo , oe senum sense percipere, oe colo rem , oe odorem : unusique nobis flensius a 'ectus, auditus , odorat que uideretur. Nunc uero quoniam ferunctum es , id a quo motus oriantur, per picuum ea diuem si esse stensius, quos commemorauimus. Quanquam hoc

in tu tu nunc incertum e l. Cum enim ex aere uel a

qua animatum corpus, quoniam aliquid solidum esse δε-bet, conflare non possit, profecto ex terra atque ex his concretum sit neces est qualis en caro, oe quod eam imitatur. Ita necesse est etiam corpus quoddam nobis insitum

60쪽

LIBER SECUNDUS. situm, oe copulatum medium esse eius quod uim tangendi habeat, quo flensius qui plures seunt, oriantur: plures autem esse, linguae laetus indicat, qua eadem expam te cir omnium rerum, quae sub tactum cadunt, σμ-porisense afficitur. Ac si alia caro sapore afficeretur, ideo Gr unus flensius gustatus, cir tactus esse uideretur.

Nunc autem duo sunt propterea, quod non retro commeet. Quaeret autem quistiam,si omne corpus profundiι altitudinemque habet,quod est tertium genus magnitu .dinis. Quibus autem corporibus duobus aliquod corpus interiectum est,ea inter ste aliud ab alio lagi n onpossunt: quod humidum enne corpore constare nonpotest, nec quod humectu,sted uelaqua esse oportet, uel certe aquam habere. Ea porro quaest ipsa in aqua contingunt,cum nosint aridae extremitates, aqua interiecta necesse est habere,

cuiussint plena extremitates, profecto si ita e haliud ab

alio in aqua cotingi nonpotest. Eademque aeris ess ratio. Eandem enim rationem habet aer ad ea quae in aeresiunt,

quam aqua ad ea quae in aqua Aunt, sed magis nos latet,

quemadmota ea etiam animanti quaesunt in aqua an humida res rem humidam cotingat. Vtru igitur omnium sensis eodem modo,an aliorum aliter,sicuti nunc uide-

turmam gustatus oe tactus tangendo fiunt, caeteri eminus. Atqui non ita est,sed dura oemollia per alia corpora sentimu quemadmodum res qua sub auditu, astectum, GT odoratu cadunt. Attamen haec longe, illa prope percipimus, itaque hoc nos latet. quadoquidem medio quodam adhibito omnium munere fungimur, c si in his non uidetur. Quodsi quemadmodum ante dictum est,per mem-

SEARCH

MENU NAVIGATION