장음표시 사용
201쪽
dem in esse naturesi, sed messe intellig bil I :
laut idea domus in mente artificis existens, re domus ad extis,licet habeant diversum modum essendi, habent tamen eandem se am domus juxta illud; quod doeet.Aristol. 7. Metaph.
Ex sanitate fierisanitatem, ex domo domum ,eY ea qua est sine materia is anima existente , lam quae habet materiam . Licet autem species
quae est accidens , possit esse quidditas substam tialis errata m esse inrellisibili ; nulla tamen O cies creata potest esse estentia&quidditas Dei,
etiam in esse intentionali & intelligibili : Τum quia nihili potest esse ejusdem cum Deo imm terialitati si Tum etiam quia nihil potm esse
idem cum illo , nec habere cum eo univoeam S atomam convenientiam secundum aliquod esse reale, & non fictum: esse autem intentionale. re repraesentativum in specie inteli gibili non est aliquod esse fictum, aut aliquadenommatio e trinseca, sed verum 8c reale esse intrinsecum, quod in immaterialitate fundatur: ergo &c.. Resp. Estentiam Dei este ipsim esse ejus se
maledi constitutivum, non autem repraesenta tivum ut quo et v.D. essentia hominis, nempe animal rationale, est ipsum sermale ejus &eomstitutivum, non autem repraesentativum ut πιιο ἔquia tale esse, est species ejus impressa: ita qm, liter esse repraesentativum Dei, seu medium quo repraesentandi Deum, non potest esse ipsum esse ejus constitutivum, sed tantum species eXPrina', ratione cujus de facto intelligittit i tis , ut in maestione sequenti videbimus. Ad
illud fPhilosophi, dico , quod species intelligibiles sunt ipsaemet quidditates rerum in esse intelligibili oncinuero paste: id est spem ei es intelligibiles sint id quo intellectus intellivit quidditates rerum, sicut v. g. idea domus eu id quo arti sex cognostit domum jam ce structam,hoc est verum: id est species
intestisibiles simi id, quod intellectus intelligit,
202쪽
seu ipsaemet rerum quidditates, hoc est salsum
Simponamus, V.g. duas domus omnino similes ;- visa una videretur alia , non eo modo , quo comi gnita idea; quia domus Prius cognita esset spe--cies passiva, sed quid prius cognitum , & idea - est species activa i quae non est medium prius
- cognitum, sed ratio cognoscendi domum. Um, de duo inserenda sunt: I . nullam speciem crea-- tam posse esse constitutivum formale Dei, benes Vero repraesentativum, ut que, cum species intelligibiles activae rerum , &ut non debeant esse ejusdem naturae, nec immaterialitatis eum. re , cujus sunt species; licet hoc necessarium sit
speciebus passivis , seu ut quod 3 ut patet in exemplo allato de idea alicujus domus , & de
. alteraei simili , quia inter speciem repraesen- tantem , ut quos &objectum repraesentatum , non requiritur realis similitudo , quae requiritur inter speciem repraesentantem , ut quod, &objectum repraesentatum, ut ait Mastrius ; sed .siisscit proportio repraesentantis. ad releraesenta- tuin secundum esse repraesentativum in specie intelligibili , non vero secundum esse reale , &. intrinsecum in immaterialitate sundatum , quia 'thoc est dicendum de specie intelligibili, ut quod,
quae debet continere formam , & naturam ob--jecti , ut dixi in erincipio quaestionis , & ut
pa tet de Petro , qui e pecies a qua cognita cognoscitur homo;quoniam continet naturam ho minis , & est in eodem gradu eum ipso constia tutus ; non Verd de specie intelligibili, ut quo, quae cum non sit medium cognitum , sed ratioia x nostengi, non includit esse repraesentatum 4 sed est ipsemet repraesentatio Dei : ergo non est Quid reese intrinsecum in immaterialitate -- datum, sed quid extrinsecum, ut patet in speciebus impressis objectorum creatorum.. Obj. ultimo. Si daretur aliqua species exeata, quae Deum, ut est in se, repraesentaret , illa exi se,&ex natura sua haberet vim repraesentat, . Durand Tom.I. Η vam
203쪽
. vam extensive infinitam : tum quia repraeserit
- ret divinam essentiam , quae est aliquid illimit tum , & eonthiens in se supereminenter quid- quid potest significari, vel intelligi ab intellectuci eator tuin etiam quia ' 'tantum est deo sex praesentaret totam collectionem esse um , ilium, quae in divina omnipotentia: contin tun cum enim talisspecies naturaliter,&non libere repraesentaret ex se,& ex natura sua, non es.set magis determinata ad representandam unam ex creaturis possibilibus,quam alteram; unde e tota illa collectione posset quamlibet 'remarse lare, & sic ex se, S ex sita natura haberet vim repraesentativam pertingentem cad omneS
roinde extensive iisnitam; cum ectus, qui
alent in divina omnipotentia, infiniti sint': r Pugnat autem aliquam speciem creatamitabere vim repraesentativam itinnitam a quia cum vis intentionalis, &repraesentativa in speste iundetur in ejus immaterialitate , sicut repugnat dari speciem creatam, quae sit infinitae immaterialiutatis,ita & quae habeat vim repraeserirativam e p.
Resp.distinguendoririorem:si daretur aliqua
species , quae Deum, ut est in se , repraesentaret, ut quo i, haberet vim et raesentativam istensive infinitam, eoneedo majoFem : Quae repraesent ret, ut quo, nego majorem. Non enim implicat, quod finitum sit ratio cognoscendi innn, tum, quia mea um , quo , cognoscendὶ aliud,seu speciesimpressa, non est ejusdem ninarae cum 're , quam rem aesentat, ut constat ex dictis,& mi speciebus impressis reruta , quas habemus in mente, quae sent accidenti', & res rariaesentatae sint substantiae. Cohfix.unio hypostatimio m liter sumpta in ratione unionis, vinculi & nexus est finita; tamen unit humanitatem naturae divinae, quae est sermaliter infinita ι Ratio est ,
quia unio non est me sum , ut quod, internatu
ram divinam , & humanam , seu quid unitum ;
204쪽
D A D Ε O U N O .. . 17 Ised est medium, ut qu/, seu ratio uniendi;sed illa
species impressa creata Dei, quae xνraesentaret divinam essentiam, non esset repraesentativa, ut . quod, seu quid reprcsentatum, sed repraesent tiva, ut ratio repraesent odit ergo non
implicat i: quia species impressa repraesentet di-ivinam essentiam , quae est formaliter infinita , quin ipsa sit infinita 1 sed sufficit, quod sit repraesentativa infiniti , quod non repus at esse; cum detur unio unitiva infiniti , quin ipsa sit serui .li ter infinita , & viso Dei, quin infinita sit.
Quaeres , an viso beatifica , quae fieret mediante specie linpressa , esset intuitiva , vel abs tractiva Respondeo cum majori parte Scotist rum, stando provisione intuitiva .: Quia species illa repraesentaret Deum clare &quiδditative; cum non esset vicaria objecti absentis, sed pra sent Brevera non concurrentis immediate , &Perse , sed mediate utpote per speciem impressam s & qui talem speciem haberet , vid ret Deum praesentein, alioquin non esset immensus, nec ubique praesens : ergo visio esset intuitiva, 'quae est illa, quae terminatur ad objectum praesens. Insuper, visio intuitiva dieitur talis , quia terminatur ad rem in propria natura existentem , & praesentem, sive repraesentetur Persei sive per speciem , ex defectu concursus objecti; aburactiva vero est ea , quae est deo jecto absente: sed visio beatifica, de qua agitur non esset de objecto absente : licet enim. non
exerceret motionem potentiae, tamen esset praesens, & species esset medium, ergo non esset
viso. abractira , sed intuitiva directa , & i
mediata; quia medium, non impedit , ut patet de unione hypostatica, quae non impedit numinitatis cum divinitate immediatam comvinctionem in verbo , quamvis distinguat realiter ab extremis , ut docet communis oPinio Scotistarum Dices, Scotus pluribus in locis docet noti-H 1 tiam
205쪽
tiam intuitivan Mn terminari ad rem In specie , sed in propria natura existentem, & Pri e- sentem: ergo illa, de qua uitur,non esset intuItiva. Re λιτideo, Doctorem loqui de speciem vente tamquam objectum: , , seu Velut . objectum cognitum e si enim non videtur intui-Eve , tune est species , quae se videtur . Non autem de specie movente , ut objectum , q . , ut esset speciaesim essa Dei , quae , cum estet ra- , tio cognoscenm Deum , non impediret qu minus Deus intuiti ve , & immediave videretur , 'εd laete ad faciem , clita esset praesens intel- lectui beato . AMG Do rem loqui de visione , aut notitia terminata ad speciem , absente obj ἡλγ.Quod invicino casu non contingit.
An in visione beata detur , vel possit dari
Duo,Beatos per visionem beatificam sormare verbum , seulpeciem expressam ; Deum sicuti est in se repraesentantem. Ita Seotistae. Prob. Notitia, quae solitdex objecto, &potentia nascitur, est verbum , seu species expressa objecti : tum quia verbum mentale nihil aliud est , quam partus intellectus ex objecto gravidi , & saecundati; sed hie mus idem est, aenotitia intellectus: Tum quia Verbum divinum dicitur per Theologos intellecti roducta , seu notitia genita si & ideδ notitia , quae ex objecto,& potentia ny citur, est verbum , seu species e pressa objectit sed ex intellectu per lumen gloriae elevato, & ex essentia D. tamquam ex obrajecto , nascitur notitia: ergo per ipsam notitiam formatur verbum. Prob. minor. I. Intellemis
beatificus e seipso, &seclusa quacumque
206쪽
ma in ipso recepta , non dicitur intelligens rhoe enim est privilegium solius divini inte, lectus;sed intellectus beatificus est intelligens, &videns Deum: ergo non ex seipso , sed per ali . quid in ipso receptum : at hoc nihil astud potest esse praeterestentiam D. vel lumen gloriae , vel aliqum actum productum; at non poteuelle essentia D. Tum quia nequit reciei in i tellectu creato : Tum quia propter inhnitatem nequic denominare intelligentem intellectum finitum : Tum quia essentia Dei dicitur visa, &cognita ab intellequ beatifico . Nec lumen gloriae , quia concurrit cum4ntellectu, ut ipse intellectus fiat potens ad producendam visionem , ut infra videbimus: ergo lumen ploxiae non est id , quo intellectus fit, & denominatur formaliter intelligens: ergo restat intellectum denominari intelligentem per actum, seu notitiam ex intellectu, & essentia D. nascentem ; sed, hujusinodi notitia est verbum, seu species expressa : Tum quia collipitur ex dictis r Tum quia per ipsam notitiam intellectus assimilatur Deo , & exprimit ipsum 3 sicut per verbum vocale xprimuntur ea, quae ab intellectu cognoscuntur: er eo in visione beatifica formatur verbum. Prob.2. minor principalis : Non potest dari actio actu lis , quin per ipsam producatur terminus actu lis; sed terminus ille non potest esse essentia D. quia est increata , & iinproducta : nec lumen gloriae , quoniam est qualitas a solo Deo creata rergo debet esse notitia essentiae divinae, seu vembum , vel species expressa , quia nihil aliud eo-gi tari potest. Resp. Gonet. distinguendo majorem secundae probationis : Si actio sit immanens de praedicamento qualitatis,non potest este sne termino, negat; si sit actio de praedicamento actiqnis, concedit : unde clim visio beatifica sit aetiis immanens , & de Praedicamento qualitatis , existit
207쪽
Contra: Productio verbi divini est vera &propria actio immanens, ut latetur Gonet tractis de Τrin. disp.2. u.2. s. I. At hoc non obstanteliabet terminum productum , nempe Verbum
D. quod est similitudo Patris : ergo risio beatifica halist ter inum , licet sit actio urim nens , & de praedicamento qualitatis'. Deinde, actio transiens non distinguitur-ab inImanente, quia habet terminum productum , quem immanens non habet , sed quia actio transiens exit extra suum principium , vel causam, ut P tet de calefactione, quae est actio caloris ab igneri lignum , & immanens manet intra tuum
principium, vel causam ; ut constat de Mione
productiva verbi mentalis creati, quae retinet in intellectu producente Jimmanentis non est esse sine termino . Tandem de natura actionis, ut sie, est habere terminum acum sit relatio extrinsecus adveniens, ut dicunt Seotistae; vel via agentis ad passum , ut dicunt plures Τhomistae r ergo quaelibet actio debet habere terminum, citin nihil sit essentialiter insuperiori, quod inferiori non conveniat. - Obi. I. Gonetus ex Pal.74. ubi enim communis versio legit: Te deeet ismnara Deu3 in S/on ,
Chaldaica habet: Tibisilentrum Deus m Sson I uuia licet beati in coelesti patria Deum continuo contemplentur , & laudent, mulsione tamen beatifica nullum producunt i Verbum, leui:-ciem expressam ; sed ipsa essentia D. per se iplam immediate gerit vices verbi , & speciei et pressae : hoc autem silentium, seu carentia verbi creati in beatis oritur praecipue ex elus inutilitate; verbum enim propter haec duo praecipue ponitur in intellectu ereato , scilicet ut
obiectum reddat intelligibile in actu secundo, &ut sistat illud intra intellectum, & Seddat intime praesens per modum termini intrinsect iplius
intellectionis : at hoc habet di ina essentia ex se, & independenter ab omni forma creata ;
208쪽
ost inim sua intelligibilitas , A actus Purus , tam in ordine moenigibili, Umbentitativo ; es etiam intime praesens, & unita intellectui beatorum , non solum per modum principii,sed etiam . Per modum termini actualis intellectionis: erφqex se pqtest subire rationem verbi, seu speciei
Resp. Haec verba de re intelligi de silentio ,
Prout est carentia semivocalis, & ore prolati, non vero prout est carentia verbi mentalis snam in Ecclesia militante justi loquuntur ve bo vocali, & silent silentio mentis , quia beati in triumphante non credunt, sed vident , ita que silent silentio, oris, quoniam. possident
quod sper inant i & videndiquod voce Proclamabant f Sc justi in Ecclesia militanti , silent silentio mentis , & loquuntur Velino oris, quia non vident, sed credunt ; & ideo proclamant quod sperant . Praeterea Angeli proclamant in
Coelo, dicentes: Sanctus, Sanctus, Sanctus 3 emgo illud silentium , cujus meminit versio Chabdaica , non est carentia verbi mentis, sed oris . Unde falsum est, beatos in patria contemPlaudo , Maudando Deum, nullum producere Verbum,& divinam essentiam per seipsam gerere vices emi,& si ciei expressae,quia non in intelligibilis .in actu secundo , , seu intellecta, & cO-gnita ex se, sed cognita, & repraesentata per
Dpeciem expressam respectu intellectus creati. 3imo , non est ex . se formaliter cognita respectu
divini intellectus , quia est cognitainer intellectionem divinam, ab intellectu, & essentia
sorinaliter ex. natura rei distinctam : ergo a sortiori non potest esse cognita ex se ab intellectu. creato sine aliqua forma , a qua deno minetur cognita, & intelle . Aliunde fateor essentiam. D. esse.ex se intime praesentem& iunitam intellectui beatifico : tamen . hoc
non obstante, producitur verbum creatum .3
209쪽
aterno , nihilominus Producitur verbum , quod propter infinitam fecunditatem intellerectus, est divinum, & increatum : ergo non obstante intima praesentia potest producit ver bum ab intellectu beatifico . Praeterea species expressa, seu verbum creatum , non est id, quod cognoscitur ab intellectu beatifico, nec id, quod ipli unitur ; sed est id , quo intellectus cognosse i tessentiam , & id , quo intellectus creatus est 1imilis, & unitus Deo te ergo non destruit immediatam intelligibilitatem, nec unionem intellectus creati cum essentia divina , ut imaginatur Gonetus; sicut v. g. non obstante unione Physica compositi, partes uniuntur immediate , quia unio non est medium , sed quo : ita similiter intellectus beatificus , & essentia uniarinetur immediate, non obstante specie improsta, quia non est medium ,-, sed quo . . 'Obj.1. Verbum ponitur, ut terminet actua Iem intellectionem: sed essentia divina rationesti est omnino proportionata in ectui beati , ut terminet actu em ejus cognitionem , quia in ratione objecti , tam motivi , quam terminativi, habet omnem rationem formalem imrelligibilitatis ; potentia autem beati supponitur iussicienter proportionata per lumen Morise , i eam elevans, & consortans: ergo superfluit verisbum creatum in visione beatifica , subindeque non datur in illa. F s: I Resp. distinguendo majorem : Verbum ponitur , ut terminet actualem intellectionem , ut quo, concedo majorem: Ut terminet sub ratione termini, nego majorem . Similiter di stinguo minorem ; Essentia D. ratione sui est
Proeortionata, ut terminet actualem ejus coagnitionem, sub ratione termini, quod, concedo minorem: sub ratione termini, quo, nego mino-Tem Α& consequentiam . Estentia siquidem est terminus actu terminans actualem cognitionem,
sed non est ratio terminandi b v.g. persona verbi
210쪽
divini actu terminat dependentiam humanitatis; sed non est ratio terminandi , quia unio hypc- statica est medium, q- Verbum terminat d pendentiam humanitatis: ergo est necessitas a Fmittendi. speciem expressam in visione beatia
Obj.3. Videmus, anim Mn nostram,quia est in infimo gradu immaterialitatis rerum spiritualium, pro hoc statu non habere rationem speciei impressae , nec expressae in copnitione sui ; Α gelum vero, quia illam excedit immaterialitate, habere in sui cognitionem rationem 'eciei im-
Pressae , non tamen exPressae r ergo cum Deus
sit in supremo gradu immaterialitatis , & actus purus in ordine intelligibili , poterit gerere vices utriusque speciei , & esse sua intelligibilitas , iston solumin actu primo', & per modum objecti motivi, sed etiam in actu secundo, &per mo dum objecti terminativi: quapropter Verbum in divini. non producitur ex indigentia obiecti , sed ex faecunditate producentis, quia intellectus Patris est prolificus, & infinite fecundus. i. Resp. negando assumptum : nam D. Thomas apud nostrum Radam, I. PM. controv. I . ar
tic. 3. sic ait, Cum ns intelligit seipsam,
ejus conceptio non empta mens , sed ad uia expressum a notitia mentis: ergo ex D. Tn mas anima cognoscendo se producit speciem expressam sui . Item , Angelus cognoscendo seipsum sermat verbum : unde licet Deus sit omnino immaterialis , & actus purus, nequitia men serere vices speciei expressae in visione beatifica, quia implicat, quod Deus cognoscam tur a beatis sine cognitione producta ipsum ex- Primente, &repraesentante beatis. Ad illud de Verbo divino , nego ipsum verbum non Pro
duci ex indigentia objecti, sed ex sola saecum
ditate producentis 3 quia ex objecto saecumdante ,& Potenti ''saecundata , necessario ero ducitur verbum quod exhauriet Potentiam H s res