장음표시 사용
351쪽
ruin, alioquin decerneret aliquid in tempore, quod non decrevistet ab aeterno: hoc decretum circa sutura contingentia debet esse tale , qualis est concursus, quo concurrit in tempore cum voluntate creata ad ponendum illum actum; cum Deus non aliter res in tempore inciat, quam illas ab aeterno essicere decrevit: sed ex Doctore in 3. dist. II. Deus non vult concurrere cum voluntate creata, nisi ipsa libere agente &. ad agendum se determinante in tempore ; qui quidem concursus .est simultaneus& concom tans : ergo decretum est etiam concomitans in
Doctrina Scoti ; sieut in Doctrina Thomistica est
praedissinitivum, quia ex D. Thoma concursus temporalis est praevius. εNonnulli Scmistae conclusionem nostram impugnantes sic insumunt: voluntas creata non habet esse,quaiulo Deus ab eterno decernit: ergo decreta Dei non habent comittari voluntatem creatam, Icut concursus temporalis habet comitem eausiam secundam. Disti,Quo, voluntas creata non habet esse actuale, concedo; virtuale, nego. Unde quando Deus decernit actu ab aeter .no , voluntas creata decernit virtualiter; & haeduae voluiitates coincidimi in unam. Instabis tergo voluntas D. determinat exeatam& eons
auenter decretum est antecedens. Probatur inantiam : quod determinaturavirtualiter ad determinationem causie,' in qua continetur , non determinat se sed determinatur a causa continente M ut patet de corpore contento in alio .
quod movetur ad motum, & per motum illius,in
quo continetur: ergo voluntas ereata determinatur per decretum . P σο instantiam; ad probationem, dico argumentum esse verum de causa naturali , non autem de libera: ratio est , quiae causa naturalis continet absque indifferentia
contentorum ,seu continet ea, ut determinata;
sed causa libera continet res cum ipsa indifferen ria, & quatenus sunt a seipsis determinabiles.
352쪽
Confirm. assertio nostra, & simul impugnatur adversariorum instantia : Deus ut est primum ens volitivum & infinitum , debet continere virtualiter omnia libera, sicut ut primum intelligibile continet omnia intesigibilia, & ut prima causa emciens continet omnes causas secundas 3 cum non sit major ratio de intellectu, quam de voluntate: sed nequit virtualiter co . tinere omnia libera , & velle ab aeterno creaturarum etaetus esse in tali disterentia tempori, . quin creaturae velint virtualiter saltem eosilem essectus , & sint etiam virtualiter determinatae ad .ipses esteritus in tempore producendos; cum in illo primo libero contineantur voluntateS crea tae, & omnes earumdem agendi modi ratio est, . quia dum continens intellectivum dc volitivum, 'aliquid facit, quod ad jus & naturam contenti; spectat; contentum simul & concomitanter cum contin&te agit, eo modo quo est contentum, ut servetur persectio contenti: ergo cum volunt tes creatae contineantur virtualiter in divinas . sequitur, qudd4sta volente actu & formaliter ab Paeterno Petrum v. g. consensiurum in tali diste- irentia temporis, Petri voluntas etiam consentit virtualiter; sicque divina voluntas & voluntas i Petri coincidunt concomitanter in eamdem de /terminationem. Instabri: Voluntas creata ab aeterno non mi
nus decernit virtualiter amorem , quam odium , cum secundum utrumque virtualiter contineatur in primo libero : quare ergo in tempore potius elicit actum amoris, quam odit Si proveniat a Deo actu decernente amorem ab aeterno,tollitur libertas humana,sicut tollitur per decretum antecedens. Si a voluntate humana, d tur in Deo scientia media rnam hic actus amoriS futurus, quem in tempore certis eliciet humana voluntas, debet cognosci a Deo, antequam ab ipse decernatur, alioquin Deus vellet ac Suitum . quod proveni a voluntate
353쪽
rreata: Nam decretum concomitans non est determinativum voluntatis creatae , sed condeterminativum , & datur ad determinationem ejusdem voluntatis creatae , quae quidem determinatio attribuitur voluntati creatae: Deus enim non determinat ad amorem, nec ad odium , nec determinat voluntatem creatam , sed ipsa-met voluntas creata se determinat virtualiter ab . aeterno ad actum amoris , mediante decretoeon comitanti. Nec ex hoc sequitur dari in Detr scientiam mediam, quia antecedenter ad tale decretum concomitans , Deus videt illum amoris actum ut possibilam , & voluntatem humanam virtualiten determinatam ad amorem, ad quente etiam se determinat; & eonsequenter ad utriusque voluntatis determinationem , 'actus amoris est insallibiliter futurus & notus a Deo per scientiam visionis , quae est scientia
Probatur 2. Quando Deus ab aeterno deceris nil actum amoris Petri pro tali disterentia tem
poris, decernit illum voluntate Petri simul decernente, vel non: si secundum; amor est potius actus Dei, quam Petri , vel ad minus si sit Petri, est actus ei imperatus, cum per Tholaistas decretum sit actus imperii, & antecedat humanae voluntatis actum: sed hoc est salsum, quia ille amoris actus est meritorius , ideoque est actus voluntatis Petri, & actus liber, alias Petrus non acciperet praemium . Si primum: ergo decretum illud est concomitans voluntatem Petri , quia voluntas divina & voluntas Perei sunt duae con- causa amoris suturi , nec una potest dici prior
altera in decernendo, prioritate Al qi , aut causalitatis, sed solum prioritate a quo: ergo decretum non est antecedens ,sed concomitans. Insuper, decretum est admittendum in Deo eirca su-luxa contingentia, quia nihil potest evenire nisi Deo volente, cum sit causa universalis rerum omnium creaturae ab eo dependeant, tam
354쪽
liberae, quam naturales; sed decretum conco mitans servat haec omnia, ut cst manifestum: ergo est admittendum s atque praeserendum decreto antecedenti. Diees r Deus non praebet causis secundis eo cursunt in tempore, nisi sub conditione, nimirum si ipsae velint concurrere: ergo decretum , quod Deus babet ab aeterno, non est concomitans, sed subsequens. Antecedens patet, cons quentia Probaturi. I. Deus non potest ab aeterno
velle dare coneursum sub conditione allegata, nisi prius videat ipsas causas secundas velle illum
in temPore,& praevideat creaturarum inesinationem; ideoque decretum subsequitur. 2. volun- tas non Potest serri circa incognitum; ergo Deus nihil potest decernere de suturo continginti, nisi videat illud, ac proinde decretum non est con- comitans, sed subsequenSis . ResP. negando consequentiam. Ad I. probationem nego assumptum, quia cum scientia suturorum sequatur decretum Divinae voluntat S,& futura cognoscatur,quia sutura sunt per decretum I sequimr, iqub non subsequens, sed comcomitans est dec iuruillud , , per quod sutura
Πunt , cum fiant per decretum & determination voluntatis . humanae virtualiter VolentiS. actum amoris pro tali temporis disterentia. Ad Iecunda1n probationem nego consequentiam ;quia per scientiam simplicis intelligentiae ,
Deus videt, quod facere potest voluntas creata , in tali occasione, cum haec sit scientia possibilium I & perdecretum concomitans determinationem volun s virtualiter contentae in divina
Vult, quod sacrat hoc vel illud , quod vult etiam
Voluntas , humana,pro tali tempore. Inflabia: Voluntas Dei essicax comparatur ad rem suturam ut causa prima , & primo influens in ipsam
rem futuret: ergo voluntas non vult ab aeterno,
quod vult Deus, sed Deus It prius. Resp: argu mentum esse verum de prioritate a quρ s
355쪽
autem de prioritate in quo , quae quidem prioritas a quo non impedit conc mitantiam influxus. i Di es iterum: Duae causae conjungi nequeunt ad .Producendum eumdem estectum , nisi una seu superior praesciat causabilitatem alterius, vel anteeedenter actum praefiniat, & deinde in tem-ior praemoveat inferio metri Hus quam ipsa agat;
Resp. argumentum este verum de causis dilparatis , & ex aequo distinctis, non autem de caulis quarum una chntinetur virtualiter in alia tamquam in superiori, ' quia ratione illius conti n-tiae cauta secundae in prima, quae vult caulam secundam. Omnes motus sitos asere, & se ini illis 'accomodare modo proportionato a vitati ipsius, causa prima non decernit prius nec antecedenter prioritate in quo , quam eauIa s.cunda
ouam in se virtualiter continet ; sed soluim conjcomitanter, illa sermaliter, &: ista virtualiter& in tempore , absque ulla praemotione limul agunt, & este tum producunts sicq nec fortuitoconjurauntur P& ex inditentione producendi eadem Uum, producunt illum simul s&. concomitanter In tempore :quia essectus ille est ab aeterno virtualiter Volt rus a creatura, Deus praestit illum, seu noscit illum, antequam producatur & eveniat, quoniam evenire non potest , nisi per influxum realem quem voluntas humana non potest Pr ucere nisi in tempore. Inde sequitur Praescientiam Dei nullatenus ossicere libertati humanae, cum antequam praesciatur estectus a Deo, fit volitus virtualiter a creatura pro tali te que, pro quo
Deus simul &concomitanter cum ipsa creatura in primo libero virtualiter contentas,r voluit'
356쪽
DIeo, Propositiones de suturo contingenti s
anie decretum nullam habere veritatem objectivam determinatam , in qua Deus sutura continnentia , S libera certo cognoscat, ut docent plures Scotistae sequentes Scotum in I. de continge Na verum, i ibi enim loquens Doctor de complexis, sed suturis, ait e
Tarite , id est , .in signo antecedenti ad decretum amo uno vera contingentia ,- ηλil est tunc , per quod habeant. erisarem di terminatam et posita autem determinatione voluntatis divinae , jam
sunt vera , 'ra videlicet illo seeunda instanti ; sed hoc secundum instans supponit decretum: ergo ex Doctore nulla datur determinata veritas ob- rectiva in futuro contingenti antecedenter ad decretum, ut suadent hare verba: Pnsita a&m dererminatione volMutar , iam sunt vera ischod non debet intelligi de veritate sormali leo de obiectiva ; & consequenter ante hujusmodi poritionem determinationis divinae voluntatis, nimirum decreti , sutura in seipsi nullairi veritatem habent . Prob.2. Ut aliquid habeat determinatam veritate', oportet, quod habeat determinatam entitatem , cum veritas sit entitatis proprietas: sed sutura continge tia 1 ante decretum con habent determinatamentitatem : ergo nec veritatem. Prob. minor: bi haberent aliquam entitatem ante decretum vinaberent illam meorum causia, vel in seipsis a non habent illain in causa , quia ante decretum causa est indisteren. ad utramque partem :nam Petrus cnνret , v. gr. gute determinationem Dur d Tore.I. O v '
357쪽
voluntatis Petiti, Petrus est indisterens ad currendum,&non eus endum, & non se dete minat, nisi concomitante decreto. Nec habent illam entitatem in seipsis , quia ante decretum
sutura non sunt extra causas ; Petrus esset determinatus ad currendum ante decretum ;quod est salsum: ergo sutura contingentia nullam entitatem habent ante decretum , cum decretum sit causa totius futuritionis ; & consiquenter nec veritatem oblectivam. obsietes: Deus cognoscit ante decretum unam ex his propositionibus , Petrus eurret , Petrus non eurret, esse determinate veram, & alteram determinate salsam t ergo propositiones des turo contingenti habent determinatam veritatem ante decretum. Consequentia est certa. Prob. anteeedens : Deus nullam cognitionem acquirit per decretum divinae voluntatis : ergo cum de ratione divinae scientiae sit attingere omnia, Deus cognoscit ante decretum, unam ex
praedictis propositionibus esse veram, & alteram falsamo Resp. negando antecedens r quia ante decretum est tantam possibile, quω Petrus euris rat, &quod non currat ; & Petrus est indistexens ad utrumque: ergo in illo signo extori, sutura non sunt, clim tota rerum futuratio a decreto oriatur . Ad probationem distinguo a tecedens : Deus nullam cognitionem acquirit per decretum intrinseco, & so aliter, seu nublum adum cognitionis, entitative concedo: Ex trinsecὸ,&terminative, seu decretum nullum dat terminum actui divinae cognitionis, nego .c a cum divina voluntas sit causa rerum , dat divinae scientiae objecta, ad quae se extendit, &terminatur.' Diees: Veritas & salsitas sunt proprietates propositionis : sed ante decretum propositiones, sunt propositiones: ergo habent proprietates , nitiarum salsitatem, &e. - Resp.
358쪽
Resp. cum Goneto distinguendo maiorem veritas, & falsitas sunt proprietates proposi-tronis formalis, concedo: materialis, nego . Unde inquit) cum ante decretum praedictae propositiones sint tantum materiales , nullaidi habent veritatem , nec falsitatem . Omitto unam quaestionem, quam Gonetus tractat , nempe in quo Deus cognoscat peccata sutura stum quia nullam dissicultatem patitur , tum quia dixi supra, quod cognoscit ea in essentia tua, supposito prius deerato permissivo.
An futura contingentia Astuta sint . sentia frientiae Dei aeternae objective .
tantism , an etiam realiter RAEAxima est Iaa e Untroversia Inter Goneria tum, &noq; ille enim existimat sutura omnia contingentia esὰ Deo ab aeterno prae lantia non solum objective , ratione suae prae , ζ'realiter, & Physice, ratione 1uae aeternitatis; nos vero cum Doctore so-
Iam praesentiam objectivam admittimus: sed prius tria advertenda sunt . Quorum p imum est, quaestionem non agere de creaturis pratatientibus, & actualibus , sed tantum de futu- is , . Secundum est, existere rea liter divinar aetemitati, idem esse, ae simul eum Deo maeremitate existere . Tertium tandem e1t, aeternitatem non continere actu, & formariliter futurum , nec praeteritum , Ied tantum praesens, quod est actu, quia praeteritum,&s turum nudam existentiam habent , nee sunt in rerum natura e ergo in aeremitate non pos sunt actu, & reali ter eontineri . Dicos futura contingentia non esse Deo
359쪽
artemo realiter, & Physice praesentia ,sed solom
objective . Prob. I. Deus rationet aeternitatis suae est ante omnem creaturam prioritate existentiae, & durationis: Tum quia est causa creaturarum , de cujus natura est existere ante productionem estectus e Tum quia patet ex Psalm 89. ubi habetur et Friusquam montes'-rent , aut formaretur terra orbis , a faeculo , 'ue m seculum tme Deus . Ergo nulla cre,
tura est Deo realiter & Physice praesens ab . terno . Prob. consequentia et Si creatura ab aeterno esset realiter, & Physice praesens Deo, Deus etiam ab aeterno es realiter, & Physice praesens creaturae , cum praesentia sit quaedam relatio inter duo simul existentia ; sed si Deus sit ante omnem creaturam prioritate ex, sentiae, & durationis, in illo signo nulla ere, tura ipsi coexistit, id est , nulla creatura est illi Physiee , & realiter presens : ergo vel Deus non existit ante omnem creaturam , vel nulla ereatura est ab aeterno realiter, & Physice prinsens Deo. Atqui primum non potest admitti , Et suadet principale antecedens: ergo posterius est negandum ; &consequenter futura non sinit
Deo realiter praesentia in aeternitate.
Confir. sine hristus non potest plus esse Deo, quam sibi in ordine existentiae; sed Antichristus non est sta Physice & realiter praesens , nec in se habet realem existentim, & Deus est ab aeterno sibi Physice,& resiter praesens : ergo impossibile est, quod Antichristus sit realiter,& Physice praesens Deo existenti in se , sicut Deus est Phyfice praesens Antichristo in se suturo . Major est certa: Tum quia, emo dat,quod non h/rbet' Tum quia nullus potest dari respectus ad aliud, quin prius sie in uno , & conse- quenter quod non est in se Physice, & realiter, non potest dicere respectum realis praesentiae ad Deum . Minor prob. Si Antichristus esset sibi Physiee praesens, & haberet existentiam re lem
360쪽
lena ab aeterno, non posset eam in tempore reebpere ab ipsomet Deo , nec a causa creata I atro
IIuin haberet duas existentias , dum erit in te pote sed hoc est falsum: ergo. . Resp. Gonet. Antichrist. halaere in aeternutate illam disterentiam temporis , in qua alis quando existet , & erit nobis praesens , quias inquit aeternitas , rationei itatis , actu
Contra: Illa disterentia temporis non contunetur actu in aeternitate , ut suppono in not bili : ergo salsa responsio. Prob. antecedens: ut aeternitas actu contineat omnes disterentias tem- Poris, oportet, qudd sit mensura superior , in qua debent contineri inferiores, ut ait Gonet. num. 148. Sed salsum est, quim aeternitas sit smensura superior , licet sit Persectiox : ergo aeternitas non debet actu continere omnes disterentias tempovis . Prob. minor : Ut unum se
superius ad plura, oportet, quod in ipsa dividatur, & quod ad ipsa descendat , & de ipsis Praedicetur: v. gr. mundus est superior ad Eur pam, Africam, Asiam, & Americam , quia iuvidirur In has partes; & Europa non est si . perior ad Africam , licet sit pe sectior , quia Astica non est pars Europae , sicut Gallia , α Hispania . Nec irrationale est inserius homini , quia irrationale non est membrum hominis, sed animalis ue &ideo est ipsius inserius: sed tempus non est membrum dividens aeternitatem , nec aeternitas Praedicatur de tempore ; quia tamul cum aeternitate dividit durationem: haec enim dividitur in ereatam, & in increatam quae est aeternitas : ergo duratio , non autem aeternitas, est mensiura superior respectu temporis . Ideoque tempus non includitur in arte nitate tamquam inserius in superiori, non plus , quam in aevo ; sed tantum in duratione. Prob. 2. Si Antichristus , v. gr. esset realiter Praesens Deo in aetemitate , & iuturum esset