장음표시 사용
461쪽
Nises: Amor i rminatur ad bonum absens non vero ad bonum praesens : sed omne bo- num est Deo praesens : ergo non potest esse amor in Deo. Resp. negando majorem: Amovenim non terminatur ad bonum praecise , ut Praesens, nec ut absens , mec ut possessum, sed ut amabile est 1 alioquin in homine non posset esse verus amor circa Deum : Et gaudium te minatur ad bonum, ut possessum: ergo citradetur bonum in se amabile, & a Deo posses sum, debet esse in Deo verus amor ratione ama-hilitatis boni, & gaudium ratione possessionis
Diees iterum: Si Deus haberet amorem, ama-xev cxeaturas rationales; sed noo amat eas. Prob. minox: Aristoteles negat amorem inter Deum S homines, inquit, verus amor est inter aequales. Resp. negando minorem, ut constat ex illo Dan. 3. Sic Deus dilexis mundum, cujus probationem, dico, Aristotellam loqui de amore aequalitatis, non vero abselute, quia amare & amari in eodem gradu non reperiun- tuu inter Deum & homines cum amor quo
Deus amat creaturam, excedat amorem quo
ab ipsis amatur 3 set tantum inter homines, qui ctim sint aequalis conditionis, possunt habere amorem aequalem ἀDiees 3. Si esset in Deo Verus amor , esset erga se ipsum: sed hoc est salsum: ergq. Probatur minor: si haberet amorem ergae stipssim, estet amor amicitiae vel concupiscentiae , esim nullum sit aliud amoris genus; atqui neutrum dici potest: primus enim est ad alterum, ergo Deus non potest amare se tali amore; nec secundo seu ainore concupiscentiae, quia amans intens dii unire sibi aliquod bonum, quod non habet , sicque Deus non potest amare bonitatem suam nec amare seipsum. lResi'ndeo negando minorem, 3 aa cuius Probationem, dico Primo, amorem quo Deus
462쪽
amat, se , Posse dici concupiscentiae cum lila
amor non1oluin tendat ad unionem boni cum amante, sed etiam ad conservationem & pos, sessionem ejusdem unde cum Deus amet & velit sibi bonitatem suam , potest amor ille dici
amor concupiscentiae ia Vel dico cum nonnullis m Qxem esse salsiam , nempe amorem illum. elle autorem amicitiae , vel concupiscentiae ; amox enim quo Deus amat se , est unio aflectiva.
An is Deo sis desiderium in ordine ad
CErtum est , quod in Deo non potest esse . desiderium xMectu sui, quia desiderium
tendit ad bonum futurum , quod desideratui εunde haec dissicultas procedla de desderio respectu nostri. . Pro cujus intelligentia adverten dum est, desiderium elle inclinationem volentis
in bonum 'sens , & sugam esse declinationem
a malo. Gonetus negativam partem defindit,
Pico igitur,. in Deo esse iasiderium etiam in ordine ad bona extrinseca , cujusvis generis,.sive conditionis sint Quia ad desiderium pro-Prie victum sussicit, quod bonum sit absens illi cui desideramus illud; v. g. licet Rex valeat de Potentia sua ab luta dare militi dignitatem in domo regia , potest tamen eam desiderare ipsi militi,cui dignitas est abseus ergo ad propriuin
desiderium iussicit, quod bonum sit absens illi
cui desideratur SedJustificatio est bonum absens peccatori, licet sit praesens Deo: ergo Deus Potest eam eroprie desiderare, non sibi , sed
peccatori ; sicut Rex desiderat militi digni--.
463쪽
rem in aula regia: imo eam desiderat; ait erum , Veni mittereJgnem in terram , quid volo, nisi ut ardeat ergo desiderium reisectu nostri non repugnat Deo. Deinde, desicserium potest esse de re quae insallibilitex eveniet, ut patet de Christo qui desiderabat mortem crucis, quam infallibilem praevidebat: ergo in Deo est admi
tendum desideriam in ordine ad bona extrins ca. Idem dico de um . Gonetus unum dumtaxat argumentum proponit , quod i Iutum manet ex hac rationeis Adverte igitur, in Deo non dari tristitiam , nec timorem ; quia timor supponit isnoxantiam, aut dubitationem inectus mali futuri, & tristitiaest dolor de malo, quod accidit, nobis nolentibus ; sed nihil potest
accidere Deo nolente: ergo &c. Habet tamen
Deus quandam displicentiam mali quoJ committimus . Tandem , in Deo non est admittenda audacia, quia est astectus circa ob)ectum dissiciulimum : ergo non potest elle in Deo, respecta cujus nihil est dissicile. Advertendum esti uper, in Deo non esie spem, nec desperationem et Tum quia non est in beatis; nainvidendo Deum, fidenr di possidenromnia quae 'erabant in via : ergo a foriatiori debet excludi a Deo qui est perfecte be tus , dc attingit omnia a fine usque ad finem se liter: Tum quia spes est circa rem incognitam,
ut colligitur ex illo Rom. g. Spes autem quae ν deitar, n est spes: nam quod videt quis ηMiasperarat
sed Deus cognoscit omnia: ergo nihil sperat . Nec habet desperationem, quia est circa bonum impossibile, quod haberi non potest , vel circa malum, quod repelli non potest; sed nulIum bonum est Deo impossibile , cum ipse sit omne bonum, & nullum malum habeat, nec habere possit, cum sit summasa licitas: ergo. Instabis: Deus sperat salutem omnium, & desperat de salute aliquorum: ergo habet spem, sicut d siderium, & habet etiam desperationem. Neg.
464쪽
instantiam quia hoc dicitur secundum nosirum modum concipiendi , quia habet electos suos quorum salus est certa , & videt reprobos certe& determinate. Dises: Contra conclusionem: Nemo potest desiderare id , quod continet in sua virtute; nam quando aliquis caret eo , quod continet in sua virtute, signum est, quod non vuIt habere illud, nec illud desiderat: sed Deus in sua virtute continet omnia, cum Portet omnia verbo virtutis suae, ut monet Apostolus : ergo nullium desiderium. habere potest circa illa bona extrinsecata Resp. primo, argumentum probare,neminem poste deiiderare sibi id , quod habet in sua virtute; non vero non posse illud desiderare alteri, in cujus virtute vel potestate non est; unde cum omnia bona extrinseca non sint in potestate ii
minis, sed Dei, ipse Deus potest ex desiderare homini . Seeund. , major potest negari ; nam Angeli vident Deum, tamen desiderant in ipsum Prospicere, teste Scriptura .
An alii assectus voluntatis humanae, proprie vel solum metaphorice Deo, con veniant E
ADvertendum est , odium esse duplex , abominationis scilicet & inimicitiae. Prius est di*licentia mali, quod nos patimur, aut alii patiuntur: posterius vero est velle alleui m
Dico I. Odium reperiri proprie in Deo Prob. do odio abominationis: Deus habet vero complacentiam de poeni tentia peccatorum: ex go habet odium seu displicentiam de peccato quod
465쪽
quod committimus o Prob. consequentia; tum quia contrariorum eadem est ratio, ut docent
Philosophi: ergo si poenitentia de peccatis placeat Deo, oportet, quod peccatum ipsi di liceat. Tum quia , dum advenit aliquid apud hominest, quod est coati a legem Dei, displicet /Deo : sed peccata quae committuntur. v contra legem Dei : ergo displicent Deo , &consequenter Deus habet verum odium abominationis de peccatis,hominum . Patet etiam
de odio inimicitiae, ut constan ex illo Sap. I . Odis suis Deo impius impietas ejus; & Psalm. Odisti omne, qui Omantur iniquitatem: Ergo in Deo datur odium inimicitiae, & vult malum
peccatoribus, non ut homineS sunt, nec ut
estectus divinar omnipotentiae . sed ut peccatores praeclae: nec valet dicere eum Goneto ,haee & similia loca Scripturae esse Metapho
Dico seeundo, in Deo esse proprie iram , prout scilicet ira est motus animi circa pecca tum insurgentis, de qua loquitur Propheta , dicens: Irascimini O nolite peecare ; ut constat ex Psalm.37. Domine, ne in furore tuo arguas me, nee in ira tua eorripias me Ergo datur in Deo ira, prout est motus animi circa Peccatum a. Π .vero prout est imperfectio naturae hum
nae , dpposita charitari , patientiae, benignitati, aut mamuetudini. Adverte , in Deo non esse spem, nec desperationem ; quia illa tendit cidica ignota , vel circa bonum suturum ; & ista fertur circa bonum absens, quod obtineri non Potest , vel circae malum. ,. quod. r pelli non
Obji. I. Gonetus : contra primam conclusionem . Odium proprie dictum petit per se Primo termin ui ad malum ; at nullus actus Voluntatis divinae potest primario ad malum terminari: ergo&c-Majox constat: Sicut enim amor se habet ad bonum, ita odium se habet ad
466쪽
ad malum; sed amor per se primo terminatur ad bonum sub ratione boni: ergo &e. Minor etiam suadetur: Omnis actus voluntatis divinae petit primario terminari ad bonitatem intri
iecam Dei ; quia bonitas divina & increata est
objectum adaequale terminativum divinar vo- lunratis: emo non potest Perse primo terminari ad malui'. Resp. negando majorem ab late Ioquendo odium enim in nobis primo terminatur ad malum, quiae est actus ab amore distinctus , Cuius terminus primari est malum : at in divinis hoc est falsum, quia odium non est actus emitative distinctus ab amore , sed tantum ra-vione divexistum terminorum , ut dixi supra: erFO non requiritur , quod in Deo aetus odii Prim5 terminetur ad malum, sed ad bonum, nempe ast essentitin, quae est objectum prim riuin divinae volitionis, & secundarid ad malum a quo sumi e denominationem odii. Ad proba-Monem , dico , quod argumentum valet tantum in nobis, in quibus amor & odium sunt duo actus contraru & distincti . . . Obii.2. Sicut amare aliquem amore amicitiae, est velle illi bonum, quia bonum ejus est, ericomPlacentia illius , vel istipso; ita odium ini. miciti. e consisti: in hoc , qu5d est velle alicui malum, quia malum ejus est, & ex displicentia ipsius: Unde sieut amor stvicte sumptus duo habet; I. quod ad personam subsistentem qua talem determinetur; quod veIit illi bonumiserinaliter, qua bonum ejus est: ita etiam ad odium stricte sumptum hae duae similes conditiones requiruntur; prima est, quod ad ipsam personam qua subsistentem terminetur secunda, quod velit illi malum, ut malum ejus est formaliter : sed hae duae conditiones non habent locum in Deo : ergo nec odium . Minor probia Ninprimis, quod nulla res ut subsistens possie
Deo disylicere, &ab illo odio haberi, mani'
467쪽
sestum est: cum res subsistens fit estectus voluntatis divinae, & consequenter in ipsa sibi nat raliter Deus complaceat, sicut & alia agentia sibi complacent in erictibus suis , ut parentes in filiis, & artisex in propriis artificiatis: unde dicitur Sap. II. Diij somnia quae sunt Onihil odisti eorum quaeseest Qusea etiam Deus non velit alicui creaturae malum, ut malum ipsius est, facile suadetur; quia divina voluntas non potest ferri extra suum objectuin adaequate motivum & terininativum , quod est bonitas sua: unde quando vult poenam peccatori , non vult illi hoc maIum , nisi propter bonitatem suam , ut rationem motivam & terminativam ,& nisi quatenus in tali malo relucet bonitas sua, ordo scilicet suae justitiae , & pulchritudo universi .i Resp. negando minorem. Ad cujus probati nes, distinguo primam: nulla rex ut subsistens potest displicere Deo & ab eo odio haberi , ut est creatura praecise , & in ratione subsistentis , aut etactus divinae omnipotentiae, concedo rUt est peccato foedata , nego . ReVera nulla res quatenus est opus manus Dei, potest esse objectum odii, nec filius displicere patri sub ratione filii & substantiae genitae; sed non implicat , quod
creatura, ut peccato foedata, Deo displiceat, ita ut velit illi malum propter peccatum ; nec quod pater velit malum filio , ipsique poenas infligat propter crimina ; nec quod artisex opus suum destruat, dum est imperfectum rationeralicuius accidentis, clim ex EuanFelio constet, quod Deus malos male perdeι. Ad secundam probationem , dico , Deum non amare maIum , ut malum est praeci se, & ultimate: sed amare illud ut bonum respectu sui , ω ut malum respectu nostri: nam dum Deus vult malis poenas iniemi, vult eas tamquam malum damnatis, & tam quam bonum suae justitiae. Unde voluntas divina volens malum Peccatoribus, non sertur extra suum
468쪽
suum objectum adaequale motivum dc terminativum , cum velit illud propter suain bonitatem de primario , & de secundario propter peccatum, & illa volitio qua vult malum, non sit entitative distincta a volitione qua vult suam
Objicies 3. contra secundam conclusionem rIra est appetitus vindictae cum spe ultascendi, ex tristitia procedens: sed tristitia repugnat Deo: ergo & ira. Respondeo cum MareZ, non esse de concepta essentiali irae, ex tristitia Procedere, .sed solum esse appetitum nocendi alteri sub ratione justae vindictae ; unde neganda est major: nec valet res ponsio Goneti, nempe ex ea responsione sequi, omnem actum vindicativi ejusatiae ad iram pertinere, quiadu vindicta fit in excessu, non est usta, &m equenter non pertinet ad iram in sensu explicato sumptam, sed ad surorem,
vel ait quandam pallionem justitiae, rationi &charitati oppositum. Deinde, judices sine tristitiai rascuntur, quoties malefactoribus poenam debitam infligunt
ex appetitu vindictae: ergo ira secundum suum conceptum sermalem non unitur tristitue , nec est est ectus eius, ut ait Lactantius lib. de ira Dci cap. i7: ubi consitarat &. accipit iram promota animi ad coercenda insurgentis peccata αvitia ; in quo sensu etiam accipitur a Doctore
in q. dist. 3 4. quaest. unica. g. notandum ulterriss , uia inquit: uuando autem actu vindieat tunc
Ectus ejus est erfectui; nisi ita hominibus, in quibus ira habet saepe annexuin appetitum partis sensitivae, &solitb eausat indignationem, tumorem mentis, clamorem , contumeliam ,blasphemiam seu maledictionem, & rixam : ergo datur in Deo ira sine tristitiae, prout irasci idem est, ac appetere vindictam sive punitionem, unvult Scotus loco citato dist. 26. g. eonira illam opinionem; cum vindicta peccatorum , eorum'
469쪽
D E -D EO U N O . . demque punitio sit in Deo , ut colligitur ex variis scripturae locis. '
De Iustitia ct Miserιcordia Dei.
CErtissimum est apud omnes Theologos ,
virtutes in silo conceptu nullρο impersinctionein inest Mentes reperiri formalitex in Deo. Ex quo principio inserendum est, virtutes quae iunt ad alterum tamquam ad supeliorem , yel ad aequalem, ut sunt Religio, obedientia, Pietas s. - observantia, &c. non esse inDeo formaster.
με justitia formaliter Deo co/μ
S pono umquam certum, justitiam, prout est virtus jussuum unicuique tribuens, dividi in legalem , distributivam , & commutat, vam. Legalis est illaequae respicit bonum commune . Distributiva est illa per quam.respublica
distribuit bona, vel paenas pro mensera & pro Portione meritorum , ves aemeritorum. Commutativa est illa, quae servatur in commerciiS , permutationibus, & contractibus. SuPPOno secundo contra Gonetum,justitiam legalem nota reperiri in Deo sermalitρος quia haec viri ex suo conceptu. formali petit.este in inferiori , clim ex sua ratione intrinseca ordibnet partem ad totiuit, membrum a1 caput.
470쪽
. Dico I. in Deo non dari justitiam conamutativam 3 quia est. virtus quae obligat aequaliter duos , unum scilio etiad dandum, & alium ad
recipiendum i sed Deus non potest obligari ad dandum homini, sicur homo obligatur ad da dum Deo ergo in Deo non potest dari justhia commutativa. Prob. minor: Ut aIiquis sit ita obligatus ad dandum alter habeat jus ad recipiendum , necesse est , quod res danda non it amplius seb potestate & dominio illius qui tenetur dare , &qubdipsemet res nullo modo fuerit sub potestate & dominio recipientis 3 sed implicat , quod aliqua actio sit ita debita cre turae , ut non sit amplius, nec fuerit sub potest te & dominio Dei ; & implicat, quod aliqua actio Dei debeatur creaturae ex vi juris: ergo &c. Major est certa 1 quia justitia com
mutativa transfert dominium rei in alterum , ut patet in emptione & venditione . Prob. minor ex I. Paratim ubi habetita Tua sint
omnia. , quae de manu ma accepimus , dedia
Mirari. Deinde , creatura nihil potest producere sine concursu Dei: ergo nulla est actio in , quae non sit stib dominio & potest Dei. Praeterea , Iustitia commitativa obligat Iub injustitiae poena ; sed Deus nequit sic obligari et ergo nec habere justitiam comm
Dieos: Iustiti ommutativa servatur inemptione & venditione s sed nostris bonis operibus eminius coelum, teste Augustino se . aa. de Verbis Apostrali: ergo in Deo datur justitia commurativa , quam servato dum praemiat., Resp. distinguendo minorem; nostris bonis operibus emimus coelum per pactum mictum,
& conventionem aequaliter obligantem empi rem & venditorem , nego ; ex acceptatione bonorum nos orum operum , concedo mino
rem ; & sic intelligendus est Augultimis , qui cum Deus voluerit acceptare nostra bona opera