장음표시 사용
121쪽
tum Ecclesiae proprium , quam Can ne m quartum sessionis sextae Concilii Tridentini. & textum longiorem Iansenti non
minus pertinere ad constitutiones, quam textus brevior ad canonem pertinet. HOC
ubi planum secimus , ruit prorsus illa Commentitia inter proprios alienosque textus distinctio. Quinque constitutiones essiciunt quoddam judicium , quod est instar canonis alicujus , quasi Eccle-sa Iansenti textui praefigeret has voceS .s quis dixerit . atque has subjungeret, anathema M. Ut illud anathema iure pro- Nuncietur, non necesse est omnes illius teXtus partes esse haereticas. Satis est si textus ipse, stu systema totum ex illo τε scens, haereses quinque complectitur. Id vel ex regula in scholis pervulgata
apcrte conficitur, bonum, inquiunt, ex integra causa , malum ex quovis defectu.
Non debet rcs aliqua approbari, nisi suis omnibus partibus, nulla excepta , bonast ; potest vel o ut mala improbari, si vel una aliqua ex parte deficiat. Id sequebatur quinta synodus, cum de Ibae epistola pronunciabat , tota epistola haeretic es s id & Martini primi synodus , cum Novatorum textus jubebat a singulis
. 7. Non potest sunt, obsequis desse
122쪽
sr hoe loco dicere. i Nulla quidem
facta controversia de canonibus, sed esse
aliqua potest de textus Jansentani sensu. 3Nam & textus brevior non rninus quam Iongior, obseurus esse potest, ambiguu Controversus, obnoxius plurimis grammaticae , logicae & criticae quaestionibus; imo fieri facile potest ut textus longior sit etiam clarior quam brevior I extus; di textus longior aeque dogmaticus est ac brevior. Uterque scriptus est ad dogma significandum . neque vero dignus est ad quem attendatur, nisi quantum ad
Controversiam luris pertinet. Uterque damnatur idcirco tantum , ut dogma quod exhibet, non modo non admItta. tur quasi veritas revelata, sed etiam tamquam haeresis reiiciatur. Quare manistis stum est, non pauciores de textu bre
Viore quam de longiore reperiri posse facti controversias, & longiorem textum non minus quam breviorem ad ipsum
jus seu dogma pertinere. Atque hinc pDtest intelligi quanto se facinore illi obligaverint . qui ausi sunt dicere, textus longioris haereticitatem nihil aliud eae praeter quaestionem quamdam criticet, &factum momenti nullius. Quantum sit millo emto veneni sacile perspiciet, quise quis illud ad haereticitatem textus bre-
123쪽
vioris qui emone damnatur. tranECrre voluerit. Id enim si valeret, ipsa anath matis canone de nunciati veritas ac justitia nihil esset praeter quaestionem quamdam
criticae, & factum momenti nullius. 8. Hoc vero potest . inter utrum qu textum discrimen animadverti. I. Te
tum breviorem , si caetera statuantur esse paria , miniis oportet clarum esse quam longiorem. Quippe longior. m do accurate scriptus sit, debet totus apiὸ re lolvi in propositionem unam & sim-Plicem . qua totum opus veluti contiisneatur. Huic propositioni quidquid adiunctum est . prorsus redundat, nisi illi vel probandae vel explicandae inserviat, nisi vel ea quae opponi possimi expediat,
vel rem in controversia positam explao Dei. Quare, caeteris paribus, facilius debet esse de textu longiore quam de breviore ferre iudicium. a. Textus longior multo est momenti m oris ad fidem
quam brevior. Nam hic quidem nihil est praeter propositionem quamdam si litariam , & veluti ramum avulsum a trunco. Εjusmodi propositio nibit habet, quo irrepat in animos hominum, quo eos conciliet, quo moveat, quo suas in partes lectorem pertrahat. Contra Vero textus longior ponit ea principia, quq
124쪽
mentes hominum veri quadam Upecie de quasi fulgore perstringant, quae sensim
alliciant, quae a principiis ad conclusiones per itinera coeca deducant, sere ut in tabella colores commisi & quasi gradatim diluti spectantur. Paulatim Irre pit , delectat, persuadet, commovet, suis laqueis lectorem implicat. Unde consequitur, si paria sint omnia quoad haereticitatem, longiorem Iansenti textum multo magis csse aptum ad seducendos animos , multo magis pestilentem ac perniciosum in causa fidei, quamst textus ille brevior, qui canone damnatur. Itaque cadunt aeque in utrum quo textum facti controversiae de grammati ca, de logica, de critica . sed nimirum illae quae dicuntur facti controversiae permagni sunt ad ipsum ius momenti,
quia fidelium fides ibam habet & firmitatem & regulam a propria & nativa textuum horum significatione.
0j Quid igitur superest, nisi ut canonis forma cum constitutionum quinque forma comparetur ξ His quidem non
adhibetur Vox anathematis, qUse canon
adhibetur. Sed quis in re tam graVi vemborum ludibrio potest esse locus 8 Est ne haec de verborum sono an de ipsa re controversia Z Illudne dicere homines e
125쪽
siae conccssum, ut anathematis loco vo iacem aliam usurpare possit quae prorsus idem signis ecty Nonne iidena sic disputant. Ecclesiae summam esse atque infinitam in suo sermone commutando Potestatem R Estne vero minor symbol Tum autoritas, quamvis anathematis dein nunclationem nullam complectantur adversus eos qui ipsa pertinaciter nollent admittere R Nonne occurrunt passimulta de fide decreta, quibus illa anathe- matri voX non continetur Et sane
quid est quod ea voce significatur Z Nimirum abscissio sive seiunctio a societa, te fidelium Christo conjuctorum. Iudicium anathematis , verba sunt quintae synodi, nihil aliud est, nisi separatio a Deo. Atqui manifestum est constitutionibus illud idem quantum ad rem spectat anathema contineri. si quidem illae praecipiunt ut adhibita censurarum sev ritate iuxta poenas a jure adversus haereticos decretas abscindantur a mystico Christi corpore quicumque in co s rent obstinati . ut fateri nollent. μηρ- mi tibro doctrinam hareticam contineri ;quibus verbis i piam eXcommunicationem atque adeo verum anathema significari constat.
126쪽
Io. Atque illud est praeterea notas,
dum, Ecclesiam in damnando textu loniagiore plus operς posuisse, quam ponere soleat in textibus brevioribus damnanis dis. Neque enim Ecclesia vulgo praescribit formulas, in quarum verba iurare adigat de breviorum textuum qui canonibus damnantur haereticitate. Verum
eadςm jus iurandum postulat in certa formulae vel ba de longioris jansentani te ius haereticitate. Quare textus longioris damnatio haberς videtur aliquid expres
sus, quam damnatio textus brevioris. . Sunt igitur haec duo textuum dogma ticorum genera prorsus aequalia sive quo ad maleriam sive quoad formam. Atque
inde factum est , ut silentii obsequios ἀυfensor illud nobis insigne sateri & con-.cedere coactus fuerit. Libenter, inquit. ρώοc 'si datur, 1 Illust. Arch. Cameracens idem propemodum da textu longiore dici posse quod de breurore dicitur. II. Neque vero id tantum coniectu rae cuiusdam vel argumentationis loco haberi debet. Nam rem hanc totam quam nos firmis rationibus planam secimus.
celebris illa Pelagii II. Epistola prorsus conficit. Mox quippe suo loco videbimus, hanc Pelagii lΙ. ad Episcopos Istriq- scribentis e si e sententiam, si Concilium
127쪽
Calchedonense Ibete Epistolam approbam
sit, suturum suisse ut illa approbatio decreto fidei quod eo sancto Conciliolatum est, contradiceret, illudque destrueret, ita ut dum hinc fidei deCre tum, inde illa approbatio quasi judicia duo pugnantia atque inter se aequalia
Componerentur ex adverso, neutri quidquam autoritatis ponderitve remaueret.
Si enim sibimet ipsis diversia sunt, nusia procul dAbio automate subsistent. Hoci loco Pelagius ΙΙ. haer*ci textus approbationem opponit canonibus seu decretis fidei, atque inde conficit, si . quod omnino fieri non potest, Ecclesia sibitam turpiter ipsa contradiceret, suturum ut di haeretici textus approbatio Ca . noni seu decreto fidei, & pariter canon seu decretum fidei illi textus haeretici
approbationi autoritatem omnem adimeret. Tum vero nulla Ecclesiae quoad utrumque illum textum foret autoritas. Atque de ea re summus ille Pontifex exclamat. Absit hoc , absit ab illo ven rando Concilio, ut sibimet contrar=a sapiat, quae verba sunt hominis conteis stantis quantum horreat id , quod statuit nunquam omnino posse contingere. Cuius rei subjungit hanc rationem, quod scilicet Ecclesiam ex promissionum di-
128쪽
vinarum fide regat ac moderetur unu, tantum II iratus, quo certi essicimur eam sim per in judicando sibi consentaneam
De fine, quem Ecclesia secuta es in gansentano textu dam
nando. V Ero quidem ac iure statuunt homines e secta Eccjesiam, cum teXtum aliquem breviorem canone damnat , idcirco tantum damnare, ut sensum eo textu significatum damnet, & ut normam quamdam fidei praescribat illi textui contradicentem. Hoc est, cur illi decretum eiusmodi fateantur ad dogma atque ad iuris controversiam pertinere. Atqui manifestum est prorsus idem dici debere de longioris Jansentani textus damnatione. Utraque damnatio aeque ad teXtus pertinet. Non potest Ecclesia quidquam daminnare praeter eos teXtus, quibus negatur veritas revelata. Si denunciaret eam damnationem, qua nullus certus ac deinfinitus textus notaretur, ea foret incerta,
aga, ac Veluti suspensa. Verum E
129쪽
clesia nunquam textum ullum seu lon giorem seu breviorem, seu canone, seu alio roboris ejusdem decreto damnat, nisi ratione dogmatis ipsius quod eo texin tu continetur. Vult semper Ecclesia duo illa declarare, primum quidem scnsum illius textus proprium ac nativum esse haeresim s deinde sensum huius texistus sensui contradicentcm esse dogma fidei. Qiare utraque illa damnatio roboris ac potestatis eiusdem , aeque utrinque comparata est ad declarandam & haereseos pestem quae vitari debet, & fidei regulam quam oportet sequi. Exempli causa, in eo quem jam appellavimus canone , Ecclesia suum anain thema vibrat adversus breviorem hune
textum tiberum hominis arbstraum m tum ct excitatum a Deo .... non potest
dissentires velit. Ecclesia quidem me.
ram atque inanem umbram feriret anais themate , si seriret tantum sensum nescio quem solutum ab eo textu quo de finitur ; verum idcirco dumtaxat ferit hunc teXtum anathemate , ut sensum seriat qui eo textu designatur. Id ni faceret, sonum casum ac vacuum seriret. Facti controversia non deciditur, nisi propter juris controversiam. Et vero
sinum ipsum foret moments uultim, nisi
130쪽
sua sponte referretur ad jus, ita ut eo textu damnando simul Ecclesia &. antia dotum praeberet adversus haetcsim. & Gdei purae ac sincerae normam piaescribe ret. Nihil ageret Ecclesia illo canone,
nihil plane conficeret, nisi statueret csse haeresim, si quis dicat liberum arbitrium non posse disientire gratiae vel maxime efficaci . ipso temporis puncto quo ab camovetur, atque hanc dissentiendi pontestatem esse de fide. Jam vero prorsus idem censeri debet de textus longioris, quod de brivioris textus damnatione. Non eum sanie damnat Ecclcsia, ut syllabas tantum & vel ba , & scriptas paginas frustra damnet. Non statuit de facto in verbis posito ex grammaticς , logicq& criticae regulis, nisi ratione iuris, quod quale sit ex eiusmodi facto dijudicatur. Eo tantum Consilio damnat lexistum longiorem , ut illud ipsum quod
damnat lystema , nominatim designet. Non explicat . quis sit θημι, nisi ut qualis siu sensus . certo dccernat. Non foret Ecclesia dignum judicium illud.
quod a juris causa leiunctum solius grammaticς aut solius criticae finibus contineretur. Hoc unum illa vult, hoc unum agit . ut textum eum quem damnat live