Johannis Jacobi ÿ Ryssel, De Jure naturae et gentium libri duo

151쪽

alendi ustoremas minimum es, aliis suppeditanda. Sed Reipublici omnes ejusmodi mendicos alerene ii Sisiciant ista de necessitate conjugii, an ad alia accedamus, ubi quidem haeremus primo , quid prae altero ex justo ordine praemittendum sit, nam ita disputare volumus, ut altera quaestio dependeat semper a priori Sed commodissime incipiemus

Ilae, finis enim constituebat distinctam naturam hujus ocietatis, inde forte θ omne in eo fund mentum ponent quaestiones reliquae. Maximum vero inter doctores circa finem conjugii reperiodi sensim , maxime etiam inter se propterea iseeptarunt, no*s vero, missis autoritatibus, tantum rem

jam intueri propositum est.

aa scilicet quisdubitavi pisereario et librem non esse finem matrimonii, patet etiam ex differentia definitionis in g. . traditae non tamen iste finis unicus est, referunt huc etiam a libidinis expistisnem 3. Mutui ma*utorium, tauta addo Laurum, quod insitu alterius Hugis accre re an Uolet. Nescio enim ob quam aliam rati nem juvenes nolinulli se sectaverint cum vetulis. Ut vero iuste dispiciamus , quis inter hostin si praeserendus, Iacuit communem distinctionem inter fines matrimotui princi ales de fecundarios adponere. Principales. enim sint, Propter quos lex de matrimonio ineundo est prate . pra,

152쪽

pta sec ηdarii vero, qui ex necessitate ista deduci

nequeunt.

33. Itaqueprocreationem liberorum iterum reas- sumamus, an nimirum ista inuidem vel sola vel crem alios concurrentibus finem constituat principalem. Ante omnia vero repeto, quae de necesiuatenuptialis secietatis in I. 6. disserui. Ex quibus ita concludori Mando procreatio liberorum ea omnia persit it quae ad necessivatem conjunctionis requiruntur pro certo etiam sequitur, quod ea sit simis

ejus principalis. Iam , Dexaminabis eandem ductu dictorum s . videbis abque omni dubio, quod iis

dem satisfaciat , ergo verum est, qu)dprocreatioberorum sit sinis matrimonii principalis.1 . Sed pugiremus etiam pro expletione libidinis, ductu cujus multa quidem prolixius in medium proferenda essent, quae vero brevibns absolvam. Hoc duco, libido concurrit ad appetitum conjugii tanquam Socia, non vero constituit finem ejus princi palem Sic, quando in homine concurrunt appe . thus liberorum procreandorum sc explendae libidinis, tunc finis prior est principalis, posterior vero saltem concomitans. Libid acriores annim ad procreandos liberos in homine excitat stimulos, S ita fini principali quasi ministria natura adjuncta est. Inde pro mutuo adjutorio dolucro captando necessariuesbius restabit finis secundarius. is Subsistamus igitur in procreatione, ut fine principali,& quidem unuὀ, atque talem formemus

legem, quae jam dicta in se complectitur. Ida

153쪽

ra Cap. XII De

Societas es sionjugalis , quae gyneranda soboli causa , non propter

alium finem contrahitur. ibi ta

men simul moneo, quod ille legi conjugali satis- secisse dicatur, qui quidem libidinem pro fine sito principali habuit, liberos tamen simul progenerare voluit. Atque inde forte est, quod nonnulli ab istis cogitationibus seducti, statuerint, expletionem libidinis esse matrimonii finem primarium, nequenim ist i perpenderunt, qualis differentia sit interii

quo fit in quod fieri debet.

is. Sed quemadmodum pleraeque leges suas habent limitationes, ita huic degis. 8 citatae, non-millae & conspicuae quidem, addendae sunt, quas omnes includemus dbsquisitioni desubyento seu personis matrimonii. Secundis quas nos ita geremus, ut contemplemur quid justum sit I. ratione sexus a ratione capacitatis 3 ratione consin . . ratione numera tandem s. ratione conqunctionis. Haec enim quinque distincta membra omnem

de perlbiuis faciunt pagmam. 17. Primum quod intinet, inculcat istud , ut personae sint diverti sexus ab una parte mas, ab altera foemina. Nam finis conjugii principalis aliter obtineri nequit, nisi per nae membris inter se ad procreandum aptis concumbant. Sic excludimus illos congressus maris cum mare, qui infra pertinent ad congressit Sodomitic9s.

154쪽

i8. II aequisitum,st de capacisate, ubi ex lege

matrimonium contrahendum admittantur, qua generar mssouet,

exclusis reliquis Ductu hujus anisu o

peremus ad exempla, ubi primum est ratione aetatis; ala lex ex cludit infantes, capses, reeinu tammunione corporum. Quousque vero hac parte prohibilio duret, jus naturae non inanius determinat, sedi,

bilitatem requirit physicam, Deinde excludit f . ris, dequibus nulla spes est, ut amplius generare

possint, quales sunt qui ad maximam aetatem pervenerunt, aliter enim ex undamentis etiam physicis

iterum praesimitus, qudis apud illos aliquid ri,itaurusii, quod stim'los libidinis resu*itare queat in

devenit , quod uerum jus natura tertiarium isti minon praescripserit, sed acquiesceret saltem in praesumtione. Ita recte senex Sucii iuvisiculam n queenimba parte jndustria objicienda est domino rum cooperat. ii quia, ut alii dicunt, quilibet praest initur bonus, nisi probetur contrarium, denique vetes juvenem . nam licet de hie principali non ita certissime in eiusmodi conjugiis,onstet, constat tamen de fininus secundariis. Juvenis enim, S iuvencilla resipiciunt fimul adlicium captandum , sisne vero ieritia ad mutuum adjutorium , cui quandoque delira veneris cupido accedit. i'. spectant huc, lai conjugia, quae contrahun-ni risistimo sua articuis, olim enim fessuperest

155쪽

vitae , itas speratur ictu implementum suturum finis principalis idio Lex et se exerit ratione impotentia, quam duplicem communiter faciunt, unani, de qua nulla*es superest , ut tolli possit, alteram, quae mediis nonnullis tollitur, vel cujus saltem exitus speratur. Adpriorem seu incurabilem ideo eserimiamasci,-lis Eunuchos, e foeminis, ero AG . Eunuchis enim vel membra ad generandiani a natura destim ta, prorsus adempta sunt, vel quibus vasa tantum: seminaria deficiunt, ito nomine castristi appetiuntur,'di plerumque pessimi Scortatores sunt, de quorum duorum impotentia ad liberos procreata. . dos, quin incurabilis sit, nulla est controversia. Priores reperiimi 'Rd populos Orientales, si riores vero apud Europaeos arctae sunt, quae per nimiam ang imam ingressu admittere nequeunt , quarum impotentia quandoque curabu Iis est, nimirum per incisionem medicam. Impori Hiitiae curabili vero, praeterariis arabilem, adn ne 'lat mys Eulos qui propter morbinii aliquem generatiun prohibentur. famini, st 'rues Sterilita quidem rato a medicis tollitur,. honnunquam tamen ipsa per se cessat, desita inter c rabiles impotentias adhuc refertur ai. Ex hisce personis illae ad Societatem miri

Iem ineundam admittuntur, quae curabilem patium tur impotentiam , nam praesumitur, illam postmodum desinere posse. mox vero illae, quae impotentia incurabili laborahat hic nini sinis primarius

, exorsus M ulat 0ον spes est, uti, eri possit.

156쪽

III Requisitum consens est, nimirum quia

brutale esset, foeminam ad congressum cogere veIte, ita esus etiam consensus hac parte praecedere debet Inde de eo, qui violenter aliquam stupravit,

dici nequit, quasi leges conjugii implevisi t. Spe

ctat huc quaestio ubivis obvia An consensis,an verδconcubit; faciat nuptias Controversia haec inter I JCtos, ut ego arbitror, occasione legum Romanarum orta est Non male enim fecerunt isti, qui consen*m requirebant, quia nuptiae tunc nihil aliud significabant, quam inchoamentum futurae vitae ma- trimonialis. Sicuti nec male illi posuerunt eoγνω- bitum, vi de matrimonio ipso cogitarunt. At que eodem modo ego ad quaestionem respondeo, scilicet, antequam matrimonium inchoandum est , prius constare debet de consensu contrahentium, si iste adest, nihil restat, quam ut per concubitum per asenae mairmoniales fini principali, propter quem consenserunt , satisfaciant. . . . '3. Quia vero isti , quibus inteste&iso volunta deficit, consentire nequeunt, itari ad nuptias con trahendas excluduntur furiosi, mente capti θ' - . me ebrii. Sed cui assertioni iterum limitatio adjici- ienda est, nam tum demum per nae supradictae pro 'hibentur, si edere debent consensem , non vero si iam editus est tempore integritatis, tinacenim cXp -- ciandum est, usque dum mens delira desierit de infantibus vid. f. 8. Seorsim autem Ieselbee Tonitur Error e αρ . Voliuntati uno νιμ

157쪽

si de ρ,-- specialiter quid dicendum est,

distinguendum erit inter Errorem, qui accidit vel in- tui u finis 'incipalis matriminaii,ve finis secundarii. Breviter nullus erit, ob finem aliquem secundarium impedit nuptias. Si quis enim erravit circa machinudine- vivit,in vel aliar in rem, ille consensum suum detrahere nequit, quia propter hos fines honsensus coii iugalis noli, - . malandus est. Inio nec consensui officit error circa

virgini rem , quia aliqui, dicet defibrata Hiies, principalem implere potest. Omi vitamqn alia di- .cenda sunt , quando quis sibi prospexit per modinis

conditionis, ita, si consensu accessit limitatio, repu- sole,sioc tunc ex pacto si perveniente clausula prius implenda est, vel nuptiae sunt nullae, quia alitiam sicce rei conjugalis, ut incitantentum ad congressus Si vero erravit quis in se principali, tui deficiente eo, desinit simul essicacia consensias, quod accidit, si quis erravit circa extim vel imoremiam ineumsitum Sed quid si 'am .irca per aminimirum quaesivisti Maeviam, promisisti tamen nuptias Titi ac Hic sane, si do τι- ά cedit, Promissio est invalida, si 'er' do tu abest, matrimonia. umsissisistit, nam . rq nocet erra=rti. 25. Ratione dolii dem obtinet diainctio , sic si dolo istasiis stim ad nuptias, desectum tamen reperio circa finem primarium, consensus meus me non obligat, sed resilire possunt. Quando vero defectus est repertus intuitu finas alicujus securidat ii , mihi imputate cbeo. IRod inibi non cautius Pro-

158쪽

spexeri i Sta iterum aliud dicendum, si Mnditio adjecta est sentur ad consensam extorquendum , hon efficiunt, ut iste subsistat, quia Voluntas mea est coacta. Quando vero nuptias , sicut 3 antea in reliquis exemplis , congressus simul iam secutus est, subsistunt illae, quia consensus praesumituri'stea acce

He. 28 Sequitur II Requisitum de num o contrahentium, an videlicet unus a plures possit habere uxores Z Miser unifo mina lures m ritos ' Priorem conjunctionem appellant Polygamiam νει 'm, posteriorem Equi dem quam plurimi Aores juris naturae jubebrem . Olmamiam,ut illicitam,pronunciarunt, contra ta- , men aliqui candem multis rationibus defendere la 'borarunt. Sed nobis actus physici ab actibiis mo

,alisis disternendi senti Namphisic quidem ssalva est, unam foeminam plures admittere posse, sed impossibile est,tes antibus Medicis,partum ex tot' variis congressibus edi posse, quia, ut dicunt, talis

confusio naturarum in utero materiam conceptam interficit. Si vero rem moratiter metimur, plane

ejusmodi congressius n- wnjugia sunt appellandi,&non nisi de immoderatis populis duntaxat ad libidinem venereae uxoris expli, dampr'feruntur. D . vi si ratione moratiorum hominu ista communio magis bhorret, quae omnem amorem conjugalem exstirpat,&non nisi illicit amplexus sanat. Ean dem patitur decisionem quaestio de matrimonio

159쪽

ap. Ion fialiter tamen seres habeteirca polyga naiam Virilem, quae, si ex seu ratione loqui amamus, ipsi avoni, gruit, quid enim quaesis impe it, si aliqvis plures simul habet uxores nihil sane, verum locupletini potius hoc modo redditur copia hominum, nam ista mulierum pluralitas ex unico sellem viro tanta incrementa edit, quanta a sola una computatis annis, intra longissimum spatium nequeunt. amo provoco ad experientiam, viro enim id rob0ris

est, ut pluribus sceminis sitfficere possit 'at prout mihi constat, nulla est ratio, per quam haecce licen- uua in dubium sit vocanda. Nisi quod verum si, Patrimonia hoc modo maritorum dilabi facile , sed inao prospicitur , si talis eligitur numerus, qualis pro opibus atque proventibus nouis sussiceret triti Seda quihus coniugiis nos abstinere dὰς mus, qui in uredivino , ut si tempore audiemus, nobis sint interdicti. P. Non desunt tamen qui istam licentiam ex

sola ratione impugi a tum ivere , hoc praec est qargumento, quod ita non reciprocetur fides mutua

eris jetes. Sed unde demonstrandum erit, praestationem fidei eonjugalis semper esse debere qualemintuitu numeri ciam ut infra 36 audi imus tantumista aequalitas extendit se, ut ne mulier alteri ad se lem generandam copiam sui sectata Porro rationes quas proseruntdissentientes de Σευ-mia seminarian, exiguum habent robur illa enim, ut dicunt, prolam non impedii,sed levia duntarie incommoda bella domestica illam quandoque comitinitur, quae vero viri, tanquam apsta a viliae, eertis remediistierum compqnere solenti

160쪽

II, sed quia prohibitiopolygamve virilis ex juro

Naturae non demonstratur, non tequitur tamen,

quod polygamia ista ibidem monogamiae praeferenda .hoc enim ego ipse dico, persectissimam esse Ciem conjugii, bi una uni jungitur quia hoc e quo inis , si ita placet.domus, spieua

Smenta recipit. Spectat huc etiam Polygamia juc- pa, seu, quando post mortem unius coniugis ad secunda vota transcenditpersona relicta, quae, quinlicita sit , nunquam in iure intuta indubium V

Pr. Restat V. Remus tum quod exat mune nam quaeritur occasione huius an inmomo ' sicuum sit, qntrahere mitrimonium P Ubi san ex iure naturae nulla obtinet prohibitio circa persenas, quae diversae sunt religionis, quia hic seniprincipali plenissima fieri poterit seriinctio, eo major restat pres itio ratione confa='Tomitatis , quam, si secundiis tres lineas sipra dictas dividi .mus, comm*diorem sentemur in i , qua minimea recta fuastendistiu-s iste otium in infinitum est prohibita, cavsa tamen prohibiti is doctoribus maxinium in Ex illis ero nullam fermytherentur respor sonem illi, qui rationem quaesiverunt in coη nomihu jurium, quando v. g. respectiis mater Mus in maritalam confunditur, sed quae ratio neq' Uiiversilis est, quia dilem Civilas Fae nihil cini- tranaturam h ponunt, yςrmittunt nuptias intςrham uxori, meae meum patrent, sistilla filii loco Neque etiam conceptui natur li mine . ii, quasi ex o usione ista orire M. - -