Johannis Jacobi ÿ Ryssel, De Jure naturae et gentium libri duo

41쪽

petulantem, hic sane samma praeceptorum ei Hemdem, sed variabunt tamen praecepta particularia. 3o. Eodem modo res jam redit injin e naturae. Ungamus . nobis obviam venisse duo genera hominum, unum adhuc integrum, alterum vero lapsum di immoratum. Imo fingamus , his duobus no mam vivendi abs te ipso praescribendam esse, nonne separare integros comitii, nonne cuilibet parti peculiarem praescriberes normam vivendia 33 secunda diversitas est intuiti numeri praec pruriam istorum specialium, nam in statu integrit iis homo tam multis legibus n*n indigebet, partim quia pleraque negotia hodierna ibidem inlabant. partim, quia insignis erat defectus multarum Societatum quales hodie inlutupo stlapsum reperiuntur. 32. Taceo enim, Societatem dominica ex naturalibus plane exulasse, imo taceo exulasse multas arbitrarias, hoc duntaxatdico, quod neqM Rem blica, neque Societas aliqua Gentium expectanda

fuisset, 'ia snjs ille, propter quem Re bublicae o

tae sunt, ibi cessabat. sic rationi nostrae ad hominis conditionem emissere pr*ymondam apprime congruit' quanquam enim dicaturcomitus, est tamen adhucsio nisata rectus, nam siliane cori tus esset magis benιιιν- esset. 34. Et si tibi simile adhuc placet de medico, ita illustrare possum adsertionem Quemadmodum Medicus qualitatem praesentem aegroti prae oculis liabere debet, ita nos holia inem in praesenti stati, ut nunc est, considerare oportet.

42쪽

ns Deinde, uia aegrotans statum seum pro miser, nos habet, ita mos, homini quasi diaetam coit tra illum praescribentes ejus miserrimam conditionem a primis incunabulis repetem Hoc enim modo honestam arripiemus oecasdnem,actioiu bus suis accuratissimas leges praescribendi. 36. Ponamus ergo hominem statim a nativita te extra omne auxilium inter sylvas vel desperata loca relictum, hic sane infantia annos nunquamsi pleret, nisi a Parentibus vel aliis sui sexus alimenta suppeditarentur. - 37. Ad haec usque adhuc adjutum, iterum ab hoc tempore omni hQminum consertio privatum ponamus, cui in inviis locis ad stomachum edam dum nihil nisi herba radicesque colligere relictum , aegrotum simul omnique informatione ad reliquam vitam sustinendam orbatum. Ubi S it rum absque concursu aliorum miserrimam ageret

38. Jam haec illi demus, demus simul omnes divitias , consideremus tanquam onmi arte scie tia pollentem, ponamus vero extra consertium, ubi labsque illo miserabilem 'itam duceret. 39 Ergo homihi, quocunuue modo illum tibi , fingas, Societas a naturas necessaria, non citra naturam, ut Hobiae docet, quia, s in hacta ib. lam ducimur. 4O Ratio enim,secun/ωm s.f. p. I. consistit

, in cogitando cogitare non possumu' nisi per verba, verba vero in mente volvuntur. ore demum pros mantur

43쪽

τuntur, jam autem nobis non loquimur, sed aliis,

qui autem sunt illia quam secti.

I. Concipiamus itaque nobis hominem prout in Societate vivit, sed concipiemus etiam antea ejus naturam, ad quid illa in linet ' et Initio quidem homo est animal ui consi vatio nos studiosissimum, ita, ut impedimet in quo

cunque modo opponantur, non tantum evadere,sed

si se aliter contavare nequit, adhibita vi repellere laboret

M. Praeter hane sui conservationem pronus est etiam ad is niabfaciend-, nocendique facultate pollet, quae facultas non certo tempore in illod prehenditur , sed haec proclivitas a teneris quasi usque ad mortem illum reddit paratissimum. Contra vero in illo aliquidboni residet, qu0 aliis benefacit, aliorumque commoda auxiliissus promotum it. s. Nemo vero sibi soli sincit, sed abortim spe indiget, per quam defectu suos corrigere es sibi exinde projicere possit. 4 6. Horim vero in universim ingema ita sunt dives , ut aliquis sine praevia meditat one, insinuatione vel praecautione iisdem nunqui gaudere possit, si quandam utilitatem inde percipere vult. unde vulgare proverbium: a deolia tuis su 67, Q 'apropter neces larium est, ut genium suum accommodet, suasque actiones ex voto aliorum tempei et, si quosdam fructus ab iis expectabit. 48 QR'Peto tandem apparet, hanc esse legem juris Natura fundamentalem OI IlIν t

44쪽

moi fudeat, ut quicquid Socialitati ejins conservationi, amgmento est adversiu inter ittat, ut inter istatur in eost qui quid vero eandem promovet trans istitatem ejus conservat, ficiat, ver ut siciatur uinet.

Atque sic nostra lex evadit Domesica, est enim selius rationis inventum Adaequata, quia, pr0ut docebimus in sequentibus, omnes societates considerabis; rara,convenit enim intellectui, quod usque adhuc deduximus Quamque Deus voluit, alias enim hoplini dedisset rationem&naturam sibi seli suffcientem Neque pugnabit cum legibus positivis, quod videbimus in parte ei:unda iam et resulis, ciuicti enisu homines indigent Societate, de omnibus etiam praedicatur, prout diximus in

praecedentibus.

so ses non hic erit subsistendum, ulterius progrediemur, , alios evolvemus, ut videamus, an , illi in monstranda lage hac primaria nobiscum

si Inter hos placet primum pone e Hubi uir, qui hominem quidem ponit in Sora talem, cujus tamen initium facit a mutuo metu, cui hac partentissecinius in s. o. latiriclinius infra praees 'Mς cap. au

45쪽

momines deinde facit natura quales ecte idem, falsum vero est, quod concludit, hanc naturalem aequalitatem importare indolem belli, qu libremm habet quidem bota emabostidendo non vero jM. Hocce bellum autem non considerat ut temporaneum, sed perpetuum omnimn in omnes, quapropter consulit,ut vitam es, e*rasua, ouantum otest, tueatur. s . Ipse vero tale certamen perenne generi humano istium minari agnoscens Ucce insurgit selia propositione quaerendam esse pacem, quaere--s habenda ejus se aliqua affulserit, ubi haber nonpotest, quaerenda esse bini auxilia.

s. Annon vero Hobbes, tanquam vir acuti

sinus, a nobis re paulo pressius insp ta , aliquomodo, si non defendendus, tamen excusandus sit, praecipue, quia haec hypothesii Miquam rationem status induere videtur, ego aliis cogitandumrelin 6. rotis respexit ad statum integritatis, sed ex doctrina Socinianorum, qui de eo maximam plieitatem pra dicant quam, cum ab aliis fuerit erudite improbata, nos mittimus.1 . oenique Scholasticessu adhuc conferre vo-

uerunt, ita enim illici Ad imaginem mi homo est coninti ergo es inhae, eni aru radii divina Sanctitatis V Iustitiae, quasi reliqui apud num

rem V 're Nilo pacto convenientiam cumr . tione dicumtonsistere in convenientia cum a

ovais: justitia div i. Inde Regulam M

46쪽

runt micquid conrenis e Munctitate iapitia dirina, i iis jure Natura es octodum, quicquid discon venit est omist dum

8. Sed hic non opus habemus, ut eum illis extra inminem progrediamur, quia id, quod qm sivimus,in ipsis acquisivimus: deinde horum attributorum plena explicatio speciat ad Dominos The logos. Nam λάνθρωπια θοοῦ de Deo cogito, vi Kaliter quam imperfecte hanc divinam Sanctiviis tem di justitiammihi possim concipere. Nequoad minimum iustitia, quatenus a nobis est a ce-

induit Provocant equidem Scholastici ad commune κριτήριο ν , quo Os sibi ipsi legem aliquam praescripsisset secundum quam jus Naturae condiu

disset hominibus. Cui opinioni ut praetextum in . dument, si cenant νο---legis Mi aere riae esse sapientiam & sanctitatem Dei. Sed bene, invam, contradictoris tamen suis, esse simul si periorem inferiorem, illud enim ex hac asserti ne fluit. Qu0 pacto ego cum aliis mallem legem artem in referre ad figmenta Scholamorum. 69. Tandem Ius Romanum tria facit uris prae εmpta, . honeste vivere, a. θιγώ--- Ddere, suum mistribuere, quae tamen omnia, si secum dum nostra requisita metimin , potius sentcomia

Fones, quam ipsi ita fundamentis, ut probaruo

47쪽

De modo deducendi Iegeae

Naturales eae fundamenta

D, Efiniri Iuris Naturalis nos docuit esse legem liqvam fandamentalem, ex qua reliqua omnes pendeant. Iram monstravimus, restat ut nunc di- Opiρmus quoque, quomodo hae inde suat deducen- Ae Res vero ipsa paulo estius inrepetenda.

Partem illam Jurisprudentiae humanae,ut ap

pellant Iudiciariam, Doctores consistere.junt in I terpremtione do plicaiione legum ae duae partes autem non tantum uri humano sunt propriae, sed ulterius etiam ad Iutisprudentiam Divinam e x luntur. Hoc vitim pro certo satuendum est, nos quoad leges divinas aequo modo subesse voluntati rantis acciri ibus humanis. q. Voluntas ista semper prius est strutanda dccos scenda, quod regulanter sit per πιτrctat o-- ,' denique ad casis applicandi, quia in pro-sxςx hos lata est, unde Hlicatio orituri pini vero Imperans paulo dignioris est coημ ionis re essentia, ut reliqui, quapropter a nobis eiu volunt cetum paula reverentius vi accuratius erit consideranda. 6. Et quod leges divina. sitivas concernit,

praedicantur simul de illis iam inter elatio quam

48쪽

pplicatio, ut suo loco videbimus. An vero Juri N turali conveniant,adhuc tuaestio est. 7. Interpremiis, non in genere, sed legi 'antum, definitura Declamito legis additur 'iundoque dubia sed quoad hanc definitionem duo

sunt monenda. .

8. Primo enim me positis nunquam sunt dubia seu obscurae sed perstitua. Et si quae obscuritas accidit, causa est tantum Intellectus humanus, non ipse leges, ideo nos illis Interpretationem

tribuimus.

9. Deinde requiritur ut lex sit Scripta, quia omnis declaratio legum supponit aliquid ante oculos. Atque ita non est, ut Iuri Naturae interpret licmem adscribamus, quia i non sunt leges Scripta, sed rationi hymnum inconditae a neque leges obsistrae, conveniuntenim Intellectuti io Ast dicis, sic ex Jure Naturali plane e ulabitimo respondeo, non prorsus exulabit, infra enim

intuitu sermonis iactorum nonnulla circa Inter- Pretationem alis erunt excudenda. Exulabit in .men illa legum Naturalium, pro qua, ad deducendam Voluntatem D EI circa Ius Naturae nos aliud substituemus. . II. Videamus itaque, quid sibi possit Demoέ m. . Non vero inhaerebimus illis difficultatibus quas, ut Vir aliauis eruditus dicit, Commentatores maluerunt scrutari, quid sibi voluerit Aristoteles, quam quid eruditio inter homines practice adhibenda requi idcc

49쪽

cap. di modo seges Natura deduc

ret Demonstiatio itaque est operatio Mesiectis,

sibi ex primo principio per medium aliquod ce .. tum, evidens ars erum perfecte id uitur, quo riducendum es. Quirituine ad hanc requiritur . Pramum principium 41c Iurisprudentiae proprium, quod in Cap. r. 1 a paucis dedimus, quia circa illud mill a est controversia. 14. . Medium, quod apud nos est lex land mentalis,idque iramin, quale &λ dens, nullam emni circa hanc sensi obscuritatem. 3. v v so et, neque, ut diximus, pugnes ittate DELis Quando vero isthaec requisita desunt, tunc nihil poteri demonDiri I6. Lex itaque fundamentalis tanquam medium nobis inculcabat cultista secialitatis inde pri nosse juvat, quid illa sit iis quotuplex Hac enim prius cogniti, ordinem nostrum demonstrandi secundum eius dispositionem dirigemus, ad quam Ii tellectui nostier, qui hac parte modorems est, multum cooperabitur.

lages vero ipsae demonstrandae, erunt vespraceptisa prohibitiva, unde vi in legum in a missi negativas, ubi quo Chas notabis, quod una negativa,mper sub se comprehendat plures uirmativas,utiuolo Qt

50쪽

. De Societates om

I. est omnia placet onere Convenientiam; disconvenientiam Metalistis cum Sociemte. Nam in eo distinctae sunt , quod Soriri u sit cupidore simu , homini a natin is cum aliis tranqui&ν vensit Usu, non tamen in sola contemplatime, fido in ipse exercitio consistens,Gra ta vero, Unio duorum vel pluinium hominum ad cer tum finem σψibratinc Atque se Socialitas sim modo est genus societatis, S , II naturales etiam arbitrarias imo conυ non diambitu suo complectens. Ii de est, quod in legegenerali culturam .nicialitu. requisiverimus. a. Ergo societas Latronum, ad nostram Soci tatem applicari nequit, ciuia ejus finis non nvenit cum Miltione generis , in qua re quia tasi uJeatur. Quo pacto eandem Societatem corrustam,&qyas recenstiamus ectas appellabis Deinde socialitatem etiam ejusmodi perseiureol uni, quae se invicem neque Vide runt, neque pulla utilitate ciparunt, sedimi nν--Gn rem pro fine generali habent ubi quidem duntaxat contemplatio obtinet, sed obtinebit tamen actus, si daFitur occasio. In Societatem autem, propter utilitatem .ertum eumque peculiarem finem per'