장음표시 사용
411쪽
DIARRACEA FEBRILIS. 3 Atia , clysmata ; corroboratione laxi ; paci
tione impetus per narcotica ; determina tione aliorsum per SUdoreS , Urina SUe ; Subductione materiae morbOSae, correcto ejus fonte primo.
viscerum abdominalium concusibus mobilis reditur irritans materia , quae hactenus fixa haerebat. 3. per Vomitum in Vertitur intestinorum motus hactenus celerrime omnia contenta versus
anum ducens. Hippocrates jam dixerat : longadiar rhoea detento sp0ntaneus succedens v0mitus
vum celerrime sistere volet deboratum cibum prius quam humescat , et de0rsum detrahatur vomere
oportet Lib. II. Cap. Io. de Victus ratione sanorum.) Ιpec acu an hae radix preferenda , quia
non tam valide corpus turbat , quam antimonialia vomitoria. Purgantia eligenda illa quae una cum vi purgante manifestam adstrictionem po siderit , et sanis hominibus data post absolutam purgationem alvum strictam essiciunt V. gr. rha barbarum, rhaponticum . . In horum remediorum administratione debet adesse spes materiam irritantem sic expelli posse i simulque firma , et sana viscera sint ut horum actionem ferre valeant , et intestina minime inflammata sint, quod aliquando accidit sine ullo flabris visibili signo exterius Se prodente. Hoc observavit Sidenha mus in febre quadam continua , quae Variolas epide mice gras antes commitabatur , et instam atorii generis erat , di arrhinam adfuisse : qui-mmo , et eodem tempore di arrhaea absque ma nil esto febris inditio epide mice grasabatur. Venae Sectione , medicamentis, diaeta , et regimine
412쪽
723 A ustulae inflammatoriae habent Ut plurimum pro materie aliquid , quod
minima vascula culanea tranSire non po-resrinerantibus , prompte curabatur haec diar x liceae species. Ubi vero rha barbaro , aliisve catharticis etsi lenioribus , vel et adstringentibus cura tentabatur , levis ex Sua natura morbus saepis si me evasit exitialis Seet. ΙΙΙ. Cap. 3. Cave tamen ne di arrhoea , aut dysenteria intempestive Sistantur i epilepsia enim , pleuritis , densa Scabies laeprae similis ; aphtae ; abscesus, surditas. . . aliave mala progerminari visum fuit. Notandum denique dysenter iam quando Reces sunt olidis
simae maxime esse contagiosam.
Sauva gestus Clase IX. Fluxus ordine II. Alsi Fluxus Genere XVI. Diat rhoea Species: Stercorosa a cibis corruptis) , vulgaris , a toto corpore sine febre) febrilis, pituitosa , carnosa, Variolosa , acrisia , hoc est intempestiva qualis accidit pueris dormientibus , aut sui nimium negligentibus) biliosa, arthritica , purulenta, chiliensis iis endemica ab intestino recto inflammato pendens) colli quativa , verminosa , adentitione , ab hi percatharsi , choleriodes , cholerae morbo similis) adi posa , lactentium , febricosa quae intermitens hina curanda) pleuriti
Cullenius Clase II. Neuros es , Ordine III. Spas mi , Genere LXI. Diarrhaea. Sub hoc genere comprehendit hic Auctor pasionem coeliacam , Iienter iam , dysenter iam , hepat irrhinam ... Vid. Inst Med. S. 8i . Nota
413쪽
ΕXANTHEMATA FEBRILIA. 37stest, sed ibidem haeret sa), pro causa alitem vim vitae circulatoriam , Secretoriam , eX-cretoriam : Unde pro Variis hisce causis valde multiplices sunt, Unde febres nOmen dein accipi Unt , erysipelatOSae, SCRr-
latinae , petechiales b) rubrae, petechiales purpurae, morbill OST , Variolosae.
a) Exanthemata sunt e florescentiae ex alto corpore in cutem pululantes , et pustulas excitantes , aut aspredines quasdam : stimuli in cute haerentes vascula con Stringente S. An non quandoque in aere nos ambiciate ista haerere possunt φIta videtur Reau murio testante. Jam dixerat Hippocrates s Lib. II. Epid. initio) uuod largi imbres cum ardoribus , et ventis austrinis pruritum fecerint , et ph0glaenides ambustis similes , quibus sub cutim uri videbantur. Observata docent quandoque illud quod pruritus , et e Xanthemata facit haerere in ventriculo , et circa praecordia; atque hoc excuso statun ista evanescere. An forte in iebribus collectis circa praecordia malignis talibus sordibus quandoque e Xanthemata prodeunt Evanescentia horum deturbatis his sordibus sursum vel deorsum , Sponte vel arte , quae aliquando contingit , id videtur suadere. Anxiis alvi turbatae suppressio , brevi vel ut culicum puncturae es0rescunt. Hipp. COac. praenot. n. 36 . b) Fubres puncticulares ut plurrinum epide- micae sebres sunt perniciosae , malignae , et contagiosae nimium , de quibus amplissima extant commentaria. Inter Hispanos eminet Aloisius To-reu in tractatu pereleganti de febre puncticulari vulgo Tubardillo. Hinc maxime notandum ingenium morbi, quod exanthem ita COInuutamur. Ru-
414쪽
s 6 EXANTHEMATA FABRILIA. 24 De tribus posterioribus seorsum tractari solet : de tribus primis autem facile diagnosis, et prognOSiS formari queunt.
Is Curatio dissicilis non est a , quum
raro quidqUam reqUirant , nisi ut satis larga levis liquidi copia mobilis servetur
materies , atque Vis Vitae in justo moderamine perSeveret assidUo ; tum enim brevi cum desquamatione epidermidis abeunt.
26 Reliqua febris symptomata ib) his
similia , et agnata , vel ut morbi ipsi curari postulant.
ber color minus certe su nestus. Regimen calidum exestuans improvide , imo perniciose in curationem adhibitum febrim exasperando quandoque producit ea , in quo regimine Medici peccant. Antonius Haera varias locis Rationis suae medendi istut energice pertractat , reprobatque. n) Hic Boerha avius unice considerat simplicissimam obstructionem in vasis culaneis ut in scarlatina febre , quae vix morbi nomen meretur ex Siden hamo. Est etia in tacitis sanatiosi signa docuerint, circa praecordia haerere mali fomite in , tunc enim vomitorio leni , vel purgante
De morbis aliis culaneis ample , et utiliter tractavit Carolus Ana Lorry omnimode consul lendus. De Morbis Cutaneis. Paris. Aia. 178O.
b) Maximilianus Stoli de Aphtis hic tanquam de symptomate febrili tractat post exanthemata febrilia , et revera a phiae uti urimum tales sunt. Boerhaav. alibi eas tractat. Aph. 978 inita exacte ut , liter aliter ab Stollio transcribatur.
415쪽
27 Hinc patet , quid sentiendum de
febrium acutarum varietate; nam qUae motum labrilem semel excitatum Uno impe tu ad finem perducunt, Continians POCR-mUS ; quae per Vices impetum remittunt, et denno excitant, Ut semper duret febris, Continuas Remittentes ; quae per Uices impetum remittiant, Ut plena a rexia in ter duos quosque paroxySinos intercedat, vocantur Intermittentes a).
Salivagesius Clase Ι. Vitia de his symptomatibus culaneis tractat , sed tantum hic proponit symptomata ista culanea levidensia vel mechanicis chirurgiae auxiliis curanda , ut Sunt e florescentiae , phyrnata , excrescentiae , Cystides, et eclopiae , seu tumores a partibus a sua sede dimotis : et hi sunt sex hujus clasis ordines in quos ista distribuitur.
ponit phlegmasias exantematicas , quas dicit esse: eruptiones culaneas cum pyrexi a saepius maligna , Cujus species sunt : Variola , penaphlgus , Seu febris vesicularis , rubeola , miliaris , purpura, eris: pelas , scarlatina , essera seu maeula, aptita. Cullenius Clase I. 1 rexiae, Ordine III. Exantem ita , quorum genera : Variola , Uari cella , Seu variola lymphatica : rubeola , scarlatina , pestis, erysipelas , miliaria , urticaria : pemphygu3, Seu tiphus contagiosa , aphta.
o) Non incongruum hic videtur in Tyronum commodum innuere Sau vage sit , et Cullenii circa divisiones febrium sententiaS , et enar-
416쪽
FEBRIS CONTINUA.=18 Continuarum simplicissima Ephe
mera , Seu diaria, spatio 2 . horarum ini
rationes antequam de febribus in particulari
Sa uva gestus Clase II. FEBRES. Caracter: ndromes frigoris , succesivique cal0ris cum artuum debilitate , et pulsus vi adaucta saepe quoad frequentiam. Ordo I. CONTINUAE. I rexia semeI crescit , et semel decrescit in decursu aegritudinis. Ge
I. Ephemera. Decursus aegritudinis intra dimidiam septimanam absolvitur. Vigor morbi Subito accidit. II. Diiocha , decursus intra septimanam , in
III. Diiochus , decursus intra duas saltem Feptimanas , pyrexi a ui or. IV. I 3phus , decursus ad tres septimana', et ultra , pyre XIa nulla , aut exigua debilitas
V. metica , decursus ultra mensem , pyre xia exigua , debilitas parva. ordo II. REMITENTES. Di exta pluries in decursu morbi crescit , et decrescit , non omnino recedit , pus saepe confusus. Genera sunt: VI. Aus' merina , remisio quotidianae typum servat , frigus in paroxismis. VII. Triteophia , rei nisionis typus tertiana' rius , frigus sere nullum.
417쪽
FEBRIS CONTINUA. 379tia , incrementa , statum , declinationem
absolvens. Causas agnoscit sol iam motum vehementiorem , peccato Sex rerum non VIII. Tetratophia , remisio quartanae typum
ries in decursu aegritudinis deserit , et recurrit cum inter υallis lucidis. Genera sunt: IX. Quotidiana , accesus similes quolibet die accidunt. X. Tertiana , accesus similes alternis diebus
XI. stuartana , accesus similes duobus inter- possitis diebus redeunt. XII. Erratica , accesus similes distantes adinvicem pluribus quam quatuor diebus , aut typiomnino incerti. Cullenius Clase I. rexi e , Ordine I. Febres. Sectio I. Intermitentes. Genera III. Tertiana: Quartana : Quotidiana. Sectio II. Continuae , cujus genera III. Synocha , typhus , syn Ochus. Iste Auctor aserit divisionem febrium continuarum ex duratione morbi , qua praecipue usi sunt Ni sologi Saliva gestus , Litanaeus , et Saga rus manifesto ineptam esse. Aliam itaque divisionem instituit iste Auctor 1 differentia symPtomatum , et a natura morborum quanium de ea judicare liceat desumptam , secutus simul illam apud Britannos nunc maxime usitatam divisionem febrium continuarum in inflammat0rias,
Diiocham febrem vocavit Auctor iste illam in qua calor plurimum auctus i pulsus frequens, V lidus , et durus ; urina rubra i sensorii fune -
418쪽
a8o FEBRII CONTINUA . naturalium Ortiam ; ViX Ullam materiam. Cognoscitur ; a caUSa leVi; corpore piaro,
Symplomatibus levibus ; crisi cita ; pulsu mox a febris exitU plane restituto sa). Curatio facilis, abstinentia , quiete , dilu
tiones parum turbatae v. gr. Ephemera , et con tinua non putris Boerhaavi Aph. 728. 9. febris inflammatoria Auctorum. Vocavit Taphum morbum contagiosum , in quo calor parum aue
tus ; pulsus parvus, debilis , plerunque frequeus;
urina parum mutata ; sensorii functiones plurimum turbatae , vires multum imminutae. Hi typhi gradu variant. Febres nervosae recentiorum sub titulo typhi mitioris colocandae : putridae sub titulo typhi gravioris recensendae. Θnochum VO-cavit morbum etiam contagiosum in quo febris eX syn Ocha , et typho compossita , initio syno- Cha , progresu et versus finem Typhus. Hanc dicit esse febrem continuam putridam Me rhaa-Vii Aph. 73o. Inter typhum et synochum limites a curatos poni dissicile est. Hecticam febrim licet nunquam id iopathicam , sed symptomaticam semper observaver jt Auctor iste hic addit eam ita cum caractere definiens : febris quotidie revertens i accestonibus meridianis , et vespertinis ; remisione , rarius apyre Xia , matutina ; plerumque sudoribu nocturnis , et urina sedimentum furfuraceo
Iatericium deponente. Videatur Appendix de Febribus in fine hujus voluminis in quo harum divisiones amplius proponuntur.
a) Hoc signo Ephemeram ab intermitentium febrium paroxismis distinguere poterit Medicus. Post finitum febris parox Ismum si reverburus
419쪽
729 Si protrahitur dicta febris 728
per plures dies , Vocatur Contin Ua non
putris sa) ; causae, Signa , medela eadem;
maxime Venae Sectione larga, et refrige rantibus eget.
est iste pulsus debilitas , et aliqua celeritas deprehenduntur. Aliquando primus tertianae vernat paro Xismus mitis sub ephemerae specie fallere utcunque poterit ; error tamen hic licet absque aegrorum detrimento honori tamen artis , et Medici famae insidiatur , quae Sedulo praeea Venda. Quod Medico maxime interest eSt primum tertianae perniciosae paroxismum sedulo , atque sagaciter dignoscere : ista enim in advertentia cum maximo aegrotantis periculo patrabitur. Vid.
Appendi X. a) Febris ista dicitur Synochus non putris ut distinguatur a Synocho putri de qua stat lindicetur. Dicuntur etiam Ephe inerae protractae et sunt illae initissimae febres quae in securissimis incedunt signis , et die quarto , aut ante desinunt, ut ab Hippocrate in Prognosticis memorantur. Ephemera ista diutius protracta acceleratur motus sanguinis circulatorius , augetur, qui hanci commitari solet , calor , di flantur partes aquo- ae sanguinis , hujus molle culae cohaerere inci- piunt , et Visciditatem inflammatoriam adquirunt: iiunc Simul sales , et olea sanguinis volatiliora redduntur ; unde ex tali febre viscerum instaminati O , humorum acrimonia , putrescentia , alia-ique mala timeri possunt ratione idiosyncrasiae' putredinem , inflammationem . . pronae. Ideo
arga Venae sectio hic convenit tanquam ad prae ciuem inflammationem c ficacis almum remedium,
420쪽
m o Synochus putris a) dicta fuit,
quae debetur CauSis inflammatione simplici majoribus, viscerum ObStructioni, cutis Op-
simulque ad illam , quae futura metuitur tutissimum praesidium; hac enim facta saepe illico febris sedatur uti Galeno accidit , de quo dicitur san- guinis missione ad animi deliquium usque hujus- , modi febrem jugulasse. Videantur .illa , quae 'Aph. 69 I. et sequentibus de cura caloris febrilis dicta fuerunt. Videatur etiam febris instam- , matoriae descriptio , quae traditur in Appendice: in Tyronum gratiam , et utilitatem. Sa uva gestus Clase II. Febres. Ord. I. Continuae Gen. I. Ephemera. Species : plethorica , nauseat sua : a frigore : a calore : lactea : a phlogosi: sudatoria sudor anglicus pestilens) menstruosa: aniversama, haemo tydrotica sudore sanguineo stipata) : dichomen e menstrua dupleX , seu qux decimo quinio quovis die revertitur) periculosa. Genere II. Dii ha ephemera plurium die rum , gravior illa) speties : plethorica : ardens seu biliosa : putrida : tragoeda : Abderitarum catarrhalis : scor butica : dolorum : cephalalgica Cullenius in hoc parum a Sa uva gesto dister,
Ο Per putredinem in febribus intelligit
tantum degeneratio insignis humorum a condi tionibus suis naturalibus. Putredo ista hirum , quar iit in vasis similis est illi , quapabscesibus , et altis tuberculis observatur , ς adhuc varia est ista putredo prout natura ,